༄༅།། ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་

སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་

པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་

ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་

རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་

རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་

བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།

གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ་པ།།

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌།

ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན། ༢༠༡༥
The Official Biography of His Holiness the Dalai Lama Norbulingka Institute

དཔར་ཐེངས་དང་པོ། དེབ་གྲངས་ལྔ་ཚན་ ༥༠༠

First Edition:500 copies.

ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ཡིག་ཐོག་བཀའ་འཁྲོལ་མེད་པར་དེབ་འདི་ཆ་ཚང་ངམ། ཆ་ཤས་ཙམ་ཡང་ཐབས་རྣམ་ཅི་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱིན་ཡིག་སོགས་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་གང་གི་ཐོག་ཏུའང་ཕབ་བསྒྱུར་དང་དཔར་སྐྲུན་ཞུ་འགྲེམས་མི་ཆོག
Copyright © 2015 Norbulingka Institute. All rights reserved, including the right to reproduce or translate this book or portions thereof in any form whatsoever.
For information and permission, please contact The Director, Norbulingka Institute.

ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌།
ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་དཔར་སྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།
Editorial Team: Kalon Trisur Kalsang Yeshi, Namgyal Dorjee, Sherab Gyamso, Yeshi Gawa, Karma Dorjee, Lakshay, Gendun, Sonam Tsering, Kalsang Tsultrim

Published by:
Norbulingka Institute
PO Sidhpur-176057 Dharamsala
Distt. Kangra, HP India
Tel:+91 1892 246502 /246405
E-mail:info@norbulingka.org

ISBN: 978-81-93187-83-8

Printed at Archana Ph: 011 26810747 / 48
www.archanapress.com

༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་རླབས་ཆེན་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་པར་ཐུགས་སྣང་ལྡན་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདོད་སྐོང་ཕྱིར། ནོར་གླིང་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོའི་པོད་ཕྲེང་རྣམས། ཀུན་གྱིས་གཟིགས་བདེའི་སླད་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་ནས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་ཡིན་ལ། ཡིག་གཟུགས་རྙིང་པ་ནས་ Unicode ལ་སྒྱུར་སྐབས་ཆད་ལྷག་ནོར་འཁྲུལ་རེ་ཟུང་བྱུང་ཡོད་སྲིད་པས། རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོ་བསྲང་གི་དགོངས་ཚུལ་ལྷུག་པོར་གསུང་བའི་རེ་བ་ཞུ།

དཔེ་སྐྲུན་གསལ་བཤད།

དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་འདིའི་ནང་སྤྱི་འགྲོས་ལྟར་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་མི་སྣ་མང་པོ་ཞིག་གི་སྐུ་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ལམ་དུ་བཀོད་པའི་དེབ་ཕྲེང་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བ་བསྟར་ལ་བརྒྱུས་པ་ལྟར་བྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཡོན་ཞིག་ཡིན། རང་རེ་གངས་ལྗོངས་པར་མཚོན་ན་ྋརྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པའི་མཛད་རྣམ་འགོད་སྒྲིག་ཞུ་རྒྱུ་ནི་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གནས་ལུགས་ཤིག་དང༌། དེ་ཡང་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གང་ལའང་མེད་པའི་ལྷ་སྐལ་དུ་རྒྱལ་བློན་སེམས་དཔའ་དུ་མ་དང༌། སྡོམ་བརྩོན་ངུར་སྨྲིག་འཛིན་པའི་གསེར་འཁོར་ཕྱག་མཚན་དུ་བཞེས་པ་རིམ་པར་བྱུང་བ་དང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཚན་ནས་སྨོས་ན་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ངག་དབང་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྲིད་གསུམ་དབང་སྒྱུར་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྡེ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་བོད་འབངས་གཉན་འཕྲང་ཅན་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར་བོད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དགེ་ཕན་བླ་མཐོར་སྤེལ་སླད་ཐུགས་བསྐྱེད་ལྟར་དུས་དང་འཚམས་པར་ཁ་ལྗོངས་པད་མའི་འདབ་མ་དགོད་པའི་ལྟེ་གནས་སུ། མཚན་དཔེའི་གེ་སར་གྱི་ཕྲ་ཚོམ་དགོད་པ་དང༌། ཚུལ་འདི་ཉིད་བདག་ཅག་བོད་འབངས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཡོལ་གོར་ཐོབ་པ་ནི། བོད་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བདེ་རྩ་སླར་གསོ་ཐུབ་པའི་སྡོང་པོའི་རྩ་བ་ཚུགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལོས་ཡིན།

གང་གི་རླབས་ཆེན་གྱི་མཛད་པ་བསྟན་དང་འགྲོ་བའི་བདེ་རྩ་གཅིག་ཉིད་དུ་འཕྱན་པའི་ཁྲོད་ནས། གླིང་འདིར་ཞི་དབྱིངས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་བདོ་ཞིང༌། ཁ་ལྗོངས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དགེ་ཕན་བླ་མཐོར་སྤེལ་བའི་འཕྲིན་ལས་ནི་ཟེགས་མ་རེ་ཡང་བརྗོད་ནུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་འགོངས་པ་རྒྱལ་དང་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་མངོན་འཕགས་ཀྱི་མཛད་པའི་གཤིས་སུ་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན།

འོན་ཏང༌། གང་གི་མཚན་མཛད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྣམས་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་བློ་འཚམས་གང་ནུས་འགོད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་དཀར་ལེགས་ཚོགས་གསེར་གྱི་ཆོས་སྡོང་ཆེན་པོ་མཐོར་འདེགས་དང་ལྷན། ལྔ་རིག་ནོར་བུའི་ཕྲ་རྒྱན་འགོད་པའི་དགའ་སྟོན་དེ་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་གི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ཟོང་ལས་བསྐྲུན་རྒྱུའི་སྐལ་བར་ཐོབ་པ་དེ་ནི། དེ་བས་ལྷག་པའི་མངོན་འཕགས་ཀྱི་ཁྱད་ནོར་མེད་པའི་རྨད་བྱུང་གི་བགྱི་ཁུར་ཞིག་ཡིན་པ་སྨོས་ཅི་དགོས།

མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་མཐོང་རྒྱ་དང་ཐོས་རྒྱ་མཛངས་པའི་འབྲི་རྩོམ་ཞུ་རྒྱུའི་མྱོང་བྱང་དང༌། དཔྱད་འཇོག་གི་རྣམ་དཔྱོད་ལས་བལྟམས་པའི་ཁྱད་ཡོན་ནི་ཤིག་ལ་རུས་མེད་ཀྱི་དཔེ་ལྟར་གྱུར་པ་དང༌། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ཡུལ་དུས་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་བདོ་བའི་ཁོར་ཡུག་གི་རྐྱེན་པས་མགོན་པོ་གང་ཉིད་སྐུ་ཆུང་སྲིད་ནས་བཙན་བྱོལ་དུ་ྋཞབས་སོར་འཁོད་མ་ཐག་པར་རྒྱུ་ཆ་ལག་སོན་དཀའ་བའི་གནས་བབ་ཀྱང་བྱུང༌། དེ་ལྟའི་ངལ་ཚེགས་ལ་གདོང་ལེན་གྱིས་སོ་མེད་རྐན་འགྲས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ནས་ད་ལམ་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་ (ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ལོའི་ཟླ་ ༡༢ པའི་ཚེས་ ༢༣ ཡན་གྱི་མཛད་རྣམ) རླབས་འཕྲེང་སོ་གཅིག་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞིག་དཔར་བསྐྲུན་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་ནི་བློ་སྤོབས་མངོན་མཐོའི་ཆ་རྐྱེན་དམ་པར་སྨན་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱུང༌།

འབྲི་རྩོམ་ཞུ་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་མང་པོ་བྱུང་བ་དང་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ཞིབ་ཚགས་གང་ཐུབ་ཀྱི་ལས་དབང་གིས་ད་ལམ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་ཚུལ་ནས། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་བར་གླེགས་བམ་གཅིག་དང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་འདི་ཉིད་སྐུ་ཆུང་སྲིད་ནས་བཙན་བྱོལ་གཞུང་དབུ་ཚུགས་ཏེ་བོད་ཕྲུག་བུ་གསོ་ཁང་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པའི་བར་གླེགས་བམ་ལྔ། ད་ལམ་སྐྱར་སྣོན་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༣ བར་གླེགས་བམ་གཉིས། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཚུལ་དང་གྲོས་ཆོས་སྔ་རྗེས་ཇི་ལྟར་འཇོག་གནང་མཛད་པའི་སྐོར་གླེགས་བམ་གཅིག་བཅས་ཁྱོན་གླེགས་བམ་དགུ་མ་གཏོགས་མཇུག་གཙང་དཔར་བསྐྲུན་མ་ཐུབ་པར་བློ་ཕམ་གྱི་ངང་ནས་བཟོད་གསོལ་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

འོན་ཀྱང༌། བློ་ཤེད་མེད་ཀྱང་ཁ་ཕོ་ཆེ་བའི་དཔེ་ལྟར། ད་ཡོད་རགས་ཟིན་ཁག་དང༌། འབྱུང་འགྱུར་འབྲི་རྩོམ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་འོས་འཚམས་ཕྱོགས་སྒྲིག་གིས་དཔར་བསྐྲུན་ཞུ་རྒྱུའི་ལས་ཁུར་ལ་བརྩོན་བཞིན་པ་ཡིན།

ང་ཚོས་རྒྱུ་ཆ་ཁྱོན་བསྡོམས་ ༡༤༢ ལ་ལྟ་ཞིབ་བྱས་པ་དང༌། ད་ལྟའི་འབྲི་རྩོམ་ཟིན་པ་རྣམས་མི་རེ་ངོ་རེས་ལྟ་ཀློག་དང༌། སྣོན་འཕྲི་ལན་མང་ཞུས་ཁར་མཁས་དབང་གཞན་ལའང་གཟིགས་དཔྱད་དུ་ཕུལ་ཏེ། མདོར་ན་མིང་ཚིག་གི་དག་ཆ་ཚུན་ལའང་གྲོས་བསྡུར་དགོས་རིགས་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ཞུས་ཁུལ་ཡིན།

དེབ་གཟུགས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་ཡང༌། འཛད་གྲོན་ལ་དགོས་མེད་གཙིགས་སུ་མ་བྱས་པར་ཤོག་བུ་དང༌། རྒྱབ་ཤ་སོགས་གང་ལེགས་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་འབད་བརྩོན་ཞུས་ཏེ་སྤུས་ཚད་ཧ་ཅང་མཐོ་བའི་དེབ་གྲངས་བརྒྱ་དང༌། དེ་འོག་དེབ་གྲངས་བཞི་བརྒྱ་བཅས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས་ཡོད།

མཐའ་དོན། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་གི་ལས་བྱེད་དང༌། ལས་མི་འགོ་དམངས་ཡོངས་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལས་གཉེར་བྱས་པའི་སྙིང་པོར་མཛད་རྣམས་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་ལས་ཁུར་རྒྱུན་མཐུད་བླང་ཐུབ་པ་བྱུང་བས་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་འདི་ཕྱི་དགེ་བའི་སྐྱབས་འཇུག་གི་རྒྱ་ལས་མ་འགོངས་པ་ཞེས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། མཛད་དེབ་འདི་དག་ལ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་མང་པོ་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་བས་དམ་པ་བཟོད་པའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན། ཐུགས་མི་ཁྲེལ་བའི་ངང་ནས་དགོངས་འཆར་བཀའ་སློབ་ལྷུག་པོར་འཇོ་བ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ངེས་སྟོན་པ་བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས།

དམིགས་བསལ་གསལ་བཤད།

མཛད་རྣམ་གྱི་དཔེ་སྐྲུན་གསལ་བཤད་དེང་ཕན་དཔར་སྐྲུན་ཟིན་ཁག་ཏུ་ཡོད་པར་ཅུང་ཟད་སྣོན་འཕྲི་དགོས་རིགས་ཕུད་འདོན་ཐེངས་སོ་སོར་འགོད་འགྲེམས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལམ་འདིར་ཆེད་དུ་ཞུ་རྒྱུ་གཞན་ཞིག་ལ། གླེགས་བམ་འདིར་ཕྱི་རྒྱལ་དང་རྒྱ་གར་བའི་མིང་འདོན་ཞུས་པ་རྣམས་རྒྱུ་ཆ་ལག་སོན་བྱུང་ཁག་ལ་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་གདངས་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་དབྱིན་ཇི་དང་ཧིན་རྡུའི་ཡི་གེར་མེད་སྟབས། དྲ་རྒྱ་སོགས་ཀྱི་ལམ་ནས་འཚོལ་ཞིབ་གང་ཡོང་ཞུས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང༌། ཞིབ་འཇུག་གི་ཁྲོད་དུ་དབྱིན་སྐད་སོགས་ཀྱི་ནང་མཚན་དངོས་འབྲི་སྲོལ་རྙེད་སོན་མ་བྱུང་བ་རྣམས་རང་སོར་འཇོག་རྒྱུ་ལས་ཞུ་ཐབས་གཞན་མ་བྱུང་བར་བཟོད་གསོལ་ཞུ་རྒྱུ།

མཛད་རྣམ་ནི་ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་དང་འབྲེལ་བའི་མཛད་འཕྲིན་ཐང་མར་བརྡལ་བའི་བཀའ་དྲིན་ལས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། ཆབ་སྲིད་དང་བཅས་པ་འདས་པའི་རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རབས་ནང་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་མཛད་རྗེས་ཀྱི་བསྡོམས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་གོར་མ་ཆག

མགོན་པོ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ང་ཚོའི་དུས་རབས་ནང་བྱུང་མེད་ན། བོད་ཅེས་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་ཞིང༌། དེས་ན་མཛད་རྣམ་ལྗགས་ཀློག་གནང་མཁན་ཚོས་ཚུལ་འདི་ཉིད་མཁྱེན་བརྟས་དགོས་པ་ཅིས་ཀྱང་གལ་ཆེ་ཞེས་ཞོར་འཕྲོས་ཀྱི་སྐུལ་གླེང་དང་བཅས་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་ངེས་སྟོན་པ་བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༠ ལ

མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཞབས་ཞུ་བ་ཐུན་མོང་གི་གསལ་བཤད།

སྙིགས་དུས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་རིགས་གསུམ་གཅིག་བསྡུས་ལྷ་གཅིག་ྋརྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་མཛད་པའི་ཆ་ཤས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བོད་ཡིག་ཐོག་བརྩམས་བསྒྲིགས་དཔར་ཐོན་དང་པོ་ཡིན་ཞིང༌། མུ་མཐུད་གླེགས་བམ་རིམ་འཐོན་ཡོང་རྒྱུ་བཅས་ལ་ལྟ་ཀློག་གནང་མཁན་བོད་མི་གཞོན་སྐྱེས་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་བའང་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། དེ་རྣམས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་རྩ་བའི་སྤྲུལ་གཞི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའི་ནང་སྔོན་འགྲོའི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེ་བར་མངོན།

དེའི་ཕྱིར་གླེགས་བམ་དང་པོའི་ནང་མཛད་རྣམ་འདྀའི་མཆོད་བརྗོད་དང༌། སྔོན་གླེང་དུ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་རིམ་བྱོན་གྱིས་གང་ལ་གང་འདུལ་གྱི་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་བཞེས་ཚུལ་མདོ་ཙམ་བཅས། རླབས་འཕྲེང་དང་པོ་ནས་གསུམ་པ་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང༌། འོ་སྐོལ་གྱི་འདྲེན་མཆོག་བླ་ན་མ་མཆིས་པ་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་སྤྲུལ་གཞི་འཕགས་མཆོག་མིག་མི་འཛུམ་གྱིས་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཐུགས་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པ་ནས། གང་གི་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཞིང་བོད་ཁ་བ་གངས་ཅན་གྱི་སྣོད་བཅུད་ཆགས་རབས་དང༌། བོད་ཡུལ་དུ་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོན་ཏན་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དུ་བྱོན་ནས་འགྲོ་དོན་མཛད་པའི་སྐོར་སོགས་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས་དང༌། ལྷག་པར་ྋརྒྱལ་དབང་བཅུ་གསུམ་པའི་མཛད་པའི་སྐོར་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཇུག་བསྡུས་ཡོད་ཅིང༌། ཞར་བྱུང་དུ། སྐབས་འབྲེལ་དགོས་ངེས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་དང༌། མི་སྣ་ངོ་སྤྲོད། དཔྱད་གཞི། ཚིག་མཛོད་ནང་གསལ་ཁ་མེད་པའི་མིང་ཚིག་རིགས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་སོགས་ཚན་པ་ཞེ་གཉིས་ཙམ་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། ད་དུང་གླེགས་བམ་འདིའི་ནང་བབ་འབྲེལ་གྱི་སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༨ དང༌། ཁྱོན་བསྡོམས་ཤོག་ངོས་ ༦༧༢ བཅས་ཡོད།

འདི་དག་ནི་སྔར་ཡོད་ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་འཁྲུངས་རབས་དང༌། ཆོས་འབྱུང༌། རྒྱལ་རབས། ཕྱིས་ཐོན་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས་སོགས་ལས་བཏུས་པ་གང་ཞིག་ལ། སཱར་ ཅཱལ་སེ་ འབེལ་ (Sir Charles Bell) དང༌། ཧྱིའུ་ རི་ཅར་ཌ་སན་ (Hugh Richardson) གྱིས་བརྩམས་བྲིས་ལ་སོགས་པའི་དབྱིན་ཡིག་དང༌། དེ་མིན་འབྲེལ་ཡོད་རྒྱ་བོད་སོག་གསུམ་དང་ཨུ་རུ་སུ་བཅས་པའི་ཡིག་ཆ་གསར་རྙིང་ཁག་ལ་ཉམས་ཞིབ་བགྱིས་པ་ལས་གསར་རྙེད་དོན་གནད་ཁག་དང༌། བོད་ཡུལ་ཆགས་རབས་སོགས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་དགོངས་ཚུལ་གྱིས་མཚོན་པའི་དངོས་དོན་གསར་རྟོགས་བྱུང་བ་ཁག་ཀྱང་བསྣན་ཡོད་པས། དེ་དོན་ཚང་མས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་དང་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱང་གནང་དགོས་ཞུ་རྒྱུ།

གླེགས་བམ་གཉིས་པ་ནི། ྋརྒྱལ་དབང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་མཛད་རྣམ་དངོས་གཞི་འདི་ནས་དབུ་འཛུགས་བྱས་ཤིང༌། རླབས་འཕྲེང་བཞི་པ་ནས་བདུན་པ་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། བརྗོད་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ཡང་སྲིད་མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྩད་གཅོད་ཞུས་པ་ནས། མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱལ་ས་ལྷ་སར་གདན་དྲངས་པ་དང༌། ཡོངས་འཛིན་བགྲེས་གཞོན་བསྐོ་གཞག དགེ་བསྙེན་གྱི་བསླབ་སྡོམ་འབུལ་བཞེས། གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ། ཡི་གེ་གསན་སྦྱོང་གནང་ཚུལ་སོགས་གཙོར་བཟུང་ཐོག སྐབས་དེའི་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་ཡུལ་གོམས་རིག་གནས་དག་ཀྱང་ཅུང་ཞིབ་པར་འགོད་ཐབས་བྱས་ཡོད། དགོས་ངེས་ཀྱི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་མི་སྣ་དང་དགོན་སྡེ་ངོ་སྤྲོད་སོགས་སྡེ་ཚན་མི་འདྲ་བ་བཞི་བཅུ་ཐམ་པ། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༢ ཤོག་ངོས་ ༥༤༤ བཅས་ཡོད།

གླེགས་བམ་གསུམ་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བརྒྱད་པ་ནས་བཅུ་གཅིག་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཡོད་པ་དང༌། ནང་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ༡༩༤༢ ལོར་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་རབ་བྱུང་སྡོམ་བཞེས་དང༌། སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཐེངས་དང་པོ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ་ནས་བོད་རྒྱའི་དབར་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ཟེར་བར་མིང་རྟགས་བཀོད་པའི་བར་གཙོར་བཟུང་ཐོག་ཆུ་རྟ་ལོའི་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ཞུ་སྒོ་དུས་སྟོན་ཁག་སྟེ། ཡུལ་གོམས་རིག་གནས་སོགས་ཀྱང་སྐབས་འབྲེལ་བབ་བསྟུན་གྱིས་གསལ་སྟོན་གང་ཐུབ་བྱས་ཡོད། ཞར་བྱུང་དུ། གླེགས་བམ་གཞན་དག་དང་སྤྱི་མཚུངས་ལྟར་ཚིག་མཛོད་སོགས་སུ་ཁ་གསལ་མེད་པའི་བརྡ་ཆད་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ་དང༌། འདྲེན་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད། ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་གི་མིང་ཚིག་བོད་ཡིག་ཐོག་སྒྲ་སྒྱུར་དག་ཆ་འགྲོ་ལུགས་སོགས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ཆེད་འགོད་དང༌། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༡ ཤོག་ངོས་ ༦༠༢ བཅས་མཆིས།

གླེགས་བམ་བཞི་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅུ་གཉིས་པ་ནས་བཅུ་བཞི་པའི་བར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ༡༩༥༡ ལོར་ྋགོང་ས་མཆོག་གྲོ་མོ་ནས་རྒྱལ་ས་ལྷ་ལྡན་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ནས། ལེགས་བཅོས་ལས་ཁུངས་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར། གསེར་ཁྲི་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་སྩལ་བའི་བར་གྱི་མཛད་པ་ཁག་ཞིབ་བརྗོད་ཐོག སྐབས་དེའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དག་ཀྱང་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། གཞན་ཡང༌། དུས་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་དངོས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་མྱོང་བའི་དགོན་སྡེ་གྲགས་ཅན་རིགས་དང༌། གལ་ཆེའི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་ཁག་གཅིག་སྟེ་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་བཅོ་བརྒྱད་བཅས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་ནས་ཆེད་དུ་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་ཡོད། སྐུ་པར་གྲངས་ ༢༩ དང༌། ཁྱོན་བསྡོམས་ཤོག་ངོས་ ༦༡༨ བཅས་ཡོད།

གླེགས་བམ་ལྔ་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅོ་ལྔ་པ་ནས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་པ་དང༌། ནང་དོན་གྱི་ཐད་ནས། ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལ་ཟབ་དཀྱེལ་ཆེ་བཞེས་ཀྱིས་གསན་སྦྱོང་དང༌། གདན་ས་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་གྲྭ་སྐོར་དམ་འཇོག ལྷ་རམས་དམ་བཞེས་ཀྱི་མཛད་སྒོ། རྒྱ་དམར་གྱིས་བཙན་འཛུལ་ཉེན་ཁའི་འོག་ྋགོང་ས་མཆོག་རང་ས་ལྷོ་ཁའི་ཕྱོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། དེ་ནས་རྒྱ་གར་དུ་རེ་ཞིག་བཙན་བྱོལ་ལ་ཆིབས་བསྒྱུར་མི་གནང་ཀ་མེད་བྱུང་བ་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་སྐབས་དེའི་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་ཁག་དང༌། བོད་མི་མང་ནས་རྒྱ་རྒོལ་གསུམ་བཅུ་སྒེར་ལངས་ཐོག་མར་ཇི་ལྟར་བརྩམས་པའི་བྱུང་རྐྱེན་དང་བརྒྱུད་རིམ་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དངོས་སོགས་ཞིབ་འགོད་བྱས་ཡོད།

གདན་ས་ཆེན་པོ་གསུམ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ། དེ་མིན་སྐབས་དེའི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་འགའི་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་ཉེར་དྲུག་བཅས་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་ཆེད་འགོད་དང༌། སྐུ་པར་གྲངས་ ༡༩ ཤོག་ངོས་ ༦༥༢ ཡོད།

གླེགས་བམ་དྲུག་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་བཅུ་དགུ་པ་ནས་ཉེར་གཉིས་པའི་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། ༡༩༥༩ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་མ་སུ་རི་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་བོད་རྒྱ་ཞི་གྲོས་བསྐྱར་མཐུད་ཡོང་ཐབས་སུ་བོད་དོན་སྲིད་བྱུས་གསལ་བསྒྲགས་བསྐྱངས་པ་ནས། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་དང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས། སློབ་གྲྭ་གསར་འཛུགས། བོད་ཕྲུག་བུ་གསོ་ཁང་གསར་འཛུགས་བསྐྱངས་པའི་བར་གྱི་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱི་ལམ་ནས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་ ༡༩༥༠ ལོར་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་ཕུལ་བའི་སྙན་ཞུ་དང༌། ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བསྐྱར་སྐུལ་ཞུ་གཏུག་སྙན་ཞུ་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་དུ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་རྗེས་ཐེངས་དང་པོར་གནས་གཟིགས་སུ་ཕེབས་པའི་གནས་ཆེན་ཁག་གི་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་སོ་གསུམ་ཙམ་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། སྐུ་པར་ ༡༡ དང༌། ཤོག་ངོས་ ༦༥༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བདུན་པ་ནི། རླབས་འཕྲེང་ཉེར་གསུམ་ནས་ཉེར་དྲུག་བར་ཏེ་རླངས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། ༡༩༦༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༦ ཉིན་བུ་གསོ་ཁང་ཆ་ཚང་གནས་སྤོ་ཐུབ་པ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་ཁབ་འདྲ་མིན་ནང་བོད་ཀྱི་བུ་ཚབ་དང་སློབ་ཕྲུག་གཏོང་གནང་མཛད་ཅིང༌། བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གཏན་འཇགས་རྒྱ་བསྐྱེད་ཡོང་བའི་འབད་བརྩོན་བསྐྱངས་སྐོར་དང༌། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་གྱི་མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་གསར་བཏོད་ཀྱིས་མཚོན། བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཟུར་འཛུགས་དང༌། གནད་ཡོད་མི་སྣ་ཁག་མཇལ་བཅར་གསུང་འཕྲོས་སོགས་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱི་ལམ་ནས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་རྡོར་གདན་དུ་ཆོལ་གསུམ་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ནས་ཕུལ་བའི་མནའ་གན་མཐུ་མོ་ཆེ་དང༌། མང་གཙོ་དབུ་བརྙེས་སྐབས་ས་དབང་ཟུར་ཁང་ནས་ཚོགས་འདུ་སྒོ་དབྱེའི་གསུང་བཤད་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དགུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༣༡ ཡོད།

གླེགས་བམ་བརྒྱད་པ་ནི་རླབས་འཕྲེང་ཉེར་བདུན་ནས་སུམ་ཅུ་བར་ཏེ་རླབས་འཕྲེང་བཞིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཁག་གཅིག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང༌། ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མི་མང་ཞེས་པའི་རང་རྣམ་དཔར་ཐོན་བྱུང་བ། མ་སུ་རིའི་བུ་ཁྱིམ་གསར་འཛུགས་དང་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་ཡོངས་ཁྱབ་གསལ་བསྒྲགས་བསྐྱངས་པ། རིས་མེད་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་ཚོགས་ཆེན་དང་པོ་དང་ཤེས་རིག་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོར་དབུ་བཞུགས་ཀྱིས་མཚོན། རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་ཁག་མཇལ་འཕྲད་དང་སྦག་ས་ཆོས་སྒར་མཐོ་སློབ་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་བར་གྱི་མཛད་པ་རྣམས་ཞིབ་གསལ་གྱིས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་སུད་སིར་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་མུ་མཐུད་གཏོང་རྒྱུའི་ཐུགས་འདོད་ཡོད་སྐོར་འཁོད་པའི་བཀའ་ཡིག་དང༌། བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་ཁག་གཅིག་ལ་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་སྐོར་གྱི་བཀའ་སློབ་སོགས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང༌། གནད་ཡོད་མི་སྣ་འགའ་ངོ་སྤྲོད་སོགས་ཚན་པ་མི་འདྲ་བ་བཅོ་ལྔ་ཆེད་འགོད་བྱས་ཡོད། ཤོག་ངོས་ ༥༣༧ ཡོད།

གླེགས་བམ་དགུ་པ་ནི་རླབས་འཕྲེང་སོ་གཅིག་པ་སྟེ་རླབས་འཕྲེང་གཅིག་གིས་བསྡུས་ཤིང༌། བརྗོད་དོན་ཐད་ནས། རྒྱ་དམར་གུང་ཁྲན་གྱིས་བོད་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་རྗེས་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་ཚུལ་དང༌། གྲོས་ཆོད་སྔ་རྗེས་ཇི་ལྟར་འཇོག་གནང་མཛད་པའི་སྐོར་ཞིབ་གསལ་གྱིས་བསྟན་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་སུ་བཀའ་ཟུར་ས་འདུ་རིན་ཆེན་མཆོག་ལ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གནང་ཕྱོགས་སྐོར་བཅར་འདྲི་ཞུས་པའི་བཀའ་ལན། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་དོན་མཁས་པའི་ལྷན་ཚོགས་ངོ་སྤྲོད། ༡༩༥༩ དང་ ༡༩༦༠ སོ་སོར་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་དོན་མཁས་པའི་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྙན་ཐོའི་བརྗོད་བྱ་ཟུར་འདོན་བཅས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཞི་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༩ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་པ་ནི་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༤ ནས་ ༡༩༦༧ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༢ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་སོ་གཉིས་པ་ནས་སོ་ལྔ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་གཉིས་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༡༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གཅིག་པ་ནི་ ༡༩༦༧ ཟླ ༩ ཚེས་ ༢༣ ནས་ ༡༩༧༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་སོ་དྲུག་པ་ནས་བཞི་བཅུ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༤༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གཉིས་པ་ནི་ ༡༩༧༢ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣ ནས་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༠ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་གཅིག་པ་ནས་ཞེ་གསུམ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༤༣༢ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ་པ་ནི་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༡ ནས་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༦ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བཞི་པ་ནས་ཞེ་བདུན་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་བཅུ་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༠ ཡོད།

གླེགས་བམ་བཅུ་བཞི་པ་ནི་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༧ ནས་ ༡༩༨༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༦ བར་གྱི་མཛད་པ་ཞིབ་འགོད་ཞུས་ཡོད་ལ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བརྒྱད་པ་ནས་ལྔ་བཅུ་པའི་བར་གྱིས་བསྡུས་ཡོད། ཟུར་སྣོན་ཁོངས་གལ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དྲུག་ཆེད་འགོད་དང་ཤོག་ངོས་ ༥༣༢ ཡོད།

འདི་དག་ནི། ྋགོང་ས་མཆོག་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་རང་རྣམ་‘ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌། ངོས་ཀྱི་མི་མང་’དང༌། ཁེ་སྨད་བསོད་ནམས་དབང་འདུས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་ཡང་སྲིད་མཆོག་སྤྲུལ་ངོས་འཛིན་གདན་ཞུུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་‘རང་མྱོང་མ་བཅོས་ལྷུག་པོར་བཀོད་པའི་བདེན་གཏམ་རྣ་བའི་བདུད་རྩི་’ཞེས་པ། དེ་བཞིན་ཡང་སྲིད་རྩད་གཅོད་གདན་ཞུའི་ཁོངས་ཡོད་རྩེ་དྲུང་ལས་ཚན་མཁྱེན་རབ་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྤུན་གཡོག་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་དངོས་མཐོང་དངོས་མྱོང་གླེང་བཤད་སྒྲ་བཅུག་དང༌། ཟིན་ཐོ་ཁག མཛད་རྣམ་འབྲེལ་ཡོད་གནས་ཚུལ་འཚོལ་ཞིབ་དོགས་གཅོད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཆ་གསར་བསྒྲུབས་ཁག་དང༌། གལ་ཆེའི་གནད་དོན་བློ་དོགས་ཆོད་མིན་རིགས་བཀའ་འཁྲོལ་སྔོན་ཐོབ་ལྟར་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་སྐབས་མཚམས་དགོངས་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཞུས་སྩལ་ཁག ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་བཀའ་རྩོམ་མཛད་པའི་ྋརྒྱལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་ཆེ་བ་གླིང་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་‘ནོར་བུའི་དོ་ཤལ་’ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ྋརྒྱལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་ཆུང་བ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་མཆོག་གི་རང་རྣམ་‘འཕྲུལ་སྣང་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར།’འབྲས་སྤྱི་བློན་ཆེན་སཱར་འབའ་སིལ་ཇེའེ་འགུའུལ་ཌ (Sir Basil J. Gould) ཡིས་བྲིས་པའི་དབྱིན་དེབ་Discovery, Recognition and Enthronement of the 14th Dalai Lama‘ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་ཡང་སྲིད་ངེས་རྙེད་དང་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་’ཞེས་པ་དང༌། ཧེན་རིག་ ཧར་རར་ (Heinrich Harrer) གྱིས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་སྐུའི་གཅེན་པོ་ལྟག་མཚེར་རིན་པོ་ཆེ་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་ནོར་བུ་མཆོག་གི་གསུང་རྩོམ་དབྱིན་དེབ་Tibet is My Country‘བོད་ནི་ངོས་ཀྱི་ལུང་པ་ཡིན་’ཞེས་པ། སྟག་ལྷ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་‘མི་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ།’ ཧྱིའུ་ཨིའི་རི་ཅར་ཌ་སན་ (Hugh Richardson ) གྱིས་བརྩམས་པའི་དབྱིན་དེབ་Tibet and Its History‘བོད་དང༌། དེའི་རྒྱལ་རབས་’ཞེས་པ། དེ་མིན་དེབ་འདིའི་མཇུག་ཏུ་འཁོད་པའི་རྒྱུ་ཆ་འབྱུང་ཁུངས་བོད་དབྱིན་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ལ་གཞི་བཅོལ་གྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུས་པ་ཡིན།

མཛད་རྣམ་འདིའི་བརྗོད་བྱ་འབྲི་སྟངས་སམ། རྩོམ་གཤིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་སློབ་ནང༌། སྔར་ལམ་བོད་གཞུང་གི་ཡིག་ཆ་འབྲི་སྲོལ་གཞི་རྩར་བཟུང་ནས། སྤྱིར་བཏང་བོད་ཡིག་ཤེས་མཁན་ཚང་མས་ཀློག་བདེ་ལ། གོ་དོན་རྟོགས་སླ་བ་ཞིག་འབྲི་བ་ལས། གོ་དཀའ་བའི་སྙན་ངག་གི་རྒྱན་སྤྲོས་རྒྱས་བཤད་དང༌། འཆར་ཅན་མཛད་སྒོ་སོགས་སྔར་ལམ་ཡིག་བརྗོད་ལེབ་བཤུ་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་རབ་བཏགས་ཚིག་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་མས་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་སྒྲིབ་པ་དེ་རིགས་མིན་པར། དངོས་བྱུང་ལོ་རྒྱུས་ལྷུག་པོར་འགོད་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ཏུ་སྒྱུར་སྐབས་དཀའ་རྙོག་ཆུང་ཐབས་སོགས་དེང་རབས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ལའང་བསམ་ཞིབ་བྱ་དགོས་ཞེས་ལམ་སྟོན་མཛད་པ་དེ་དོན་སྙིང་བཅངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འབྲི་རྩོམ་ཞུུས་པ་ཡིན།

གཞི་རྩའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུ་ཕྱོགས་གོང་གསལ་ཐོག ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་གོང་རིམ་གྱི་མཛད་པ་རྣམ་ཐར་གྱིས་མཚོན་པའི་སྔར་གྱི་ཕྱག་དཔེ་ཁག་དང༌། དེང་གི་དཔེ་དེབ་འདྲ་མིན་ཁག གཞུང་སྒེར་གྱི་ཡིག་ཆ་གསར་རྙིང་ཁག་བཅས་པའི་ནང༌། ཚིག་དོན་གཅིག་ལ་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་གསུམ་བཞི་སོགས་འཁོད་པ་དང༌། འགའ་རེའི་ནང་དུས་གསུམ་གྱི་འགྲོ་ལུགས་ཀྱང་ངེས་མེད་ལྟ་བུར་སྣང༌།

མཛད་རྣམ་འདིའི་ནང་ཚིག་དོན་གཅིག་ལ་དག་ཆ་གཅིག་ཉིད་དང༌། དུས་གསུམ་གྱི་འགྲོ་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་ཚིག་སྦྱོར་གཅིག་གྱུར་འགོད་ཐབས་ལ་དོ་སྣང་ཅི་ཐུབ་ཞུས་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ཡང་རྩ་བའི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་གཞུུང་དང་དངོས་སྤྱོད་དཔེ་མཚོན་རྒྱུ་མཚན་དང་འབྲེལ་བའི་བགྲོ་གླེང་རྩོད་བསྡུར་གྱི་ལམ་ནས་གཞི་རྩའི་གཏན་འཁེལ་བྱུང་ཐོག ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་མིང་དང་ས་མིང་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཚིག་སྒྲ་སྒྱུར་གྱི་དག་ཆ་འབྲི་ལུགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་འདུག་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཅིག་གྱུར་ཞིག་བཟོས་ཡོད། དེ་འབྲེལ་དམིགས་བསལ་ངོ་སྤྲོད་གསལ་ཁ་འདོན་དགོས་ཀྱི་ཚིག་དང༌། ཚིག་གྲུབ་སོགས་ལ་ཚིག་འགྲེལ་དགོས་ངེས་ཀྱང་གསལ་བར་བཀོད་པ་ཞིག་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཡིག་ཆའི་ཁོངས་སུ་ཡོད།

མཛད་རྣམ་འདིའི་ནང་རླབས་འཕྲེང་དང་ས་བཅད་དབྱེ་བའི་འགོ་བརྗོད་དང༌། བརྗོད་གཞི་དབྱེ་བའི་དུམ་མཚམས་འཕྲེང་འབེབས་ (paragraph) མང་བ་དང༌། དཔྱད་ཞིབ་བདེ་བའི་གཤམ་མཆན་ཡང་ཤོག་ངོས་སོ་སོར་འཁོད་པ། དབྱིན་ཡིག་གིས་མཚོན་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ཏུ་འགོད་སྲོལ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས་‘‘ ’’དང༌། གཅིག་རྐྱང་‘ ’། གྲུ་རྟགས།[ ]དང་གུག་རྟགས་ ( ) ། བརྗོད་ཚིག་བསྡུས་རྟགས་ ་་་་་་ དང་ཤོག་གྲངས་བསྡུས་རྟགས ་་་ ། འབྲེལ་ཡོད་ཚིག་དོན་འདྲ་མིན་དབྱེ་མཚམས་སེག་རྟགས་ / འདི་ལྟར་འཁོད་པ་སོགས་དེང་རབས་སྲོལ་གསར་དངོས་སྤྱོད་ཀྱི་རྣམ་པ་དོད་པའི་ཐོག བོད་རང་གི་སྔར་ལུགས་ཤོག་ལྡེབས་རྒྱབ་མདུན་བསྡུས་ཡིག་ བ དང་ ན འགོད་སྲོལ་ཡང་བཀོད་ཡོད།

གང་ལྟར་ཡང་མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་དང༌། རྩོམ་ཞིབ། རྩོམ་བཅོས། ཡིག་ཆ་འཚོལ་སྒྲུབ་དང༌། ཕྱོགས་སྒྲིག གློག་ཀླད་ལས་རིགས་ལ་སོགས་པའི་ཞུ་བྱ་འགན་ཡོད་སོ་སོ་དང༌། སློབ་སྟོན་པ་བཅས་ཚང་མས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དོན་མཐུན་རྒྱ་མཚོར་ཞུུགས་པ་ཇི་བཞིན་གྱི་ཁུར་འགན་མཉམ་ལེན་ཞུུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། འཕགས་མཆོག་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོའི་འཁྲུངས་རབས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གྱུར་པ་མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི། ད་གཟོད་གླེགས་བམ་བཅུ་བཞི་བརྩམས་གྲུབ་དཔར་འགྲེམས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཞིང༌། དེ་ལྟ་ནའང་ས་ཕག་ (༡༩༥༩) ལོ་ཕན་གྱི་བོད་གཞུུང་གི་ཡིག་ཆ་དགོས་ངེས་ཁག་དང༌། ལྷག་པར་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྣམ་འདི་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུ་བྱར་མེད་དུ་མི་རུང་བ་རྩེ་འགག་གི་འགག་དེབ་ཅེས་པ་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་ཉིན་རེའི་མཛད་ཐོ་གསལ་འཁོད་དེབ་ཆེན་རྣམས་འདི་གར་མེད་སྟབས། རྒྱུས་མངའ་ཅན་རྒན་གྲས་དང་བགྲེས་སོང་གི་དྲན་གསོའི་ངག་ལམ་གསུང་འཕྲོས་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཟླ་ཚེས་དང༌། དོན་ལ་ནོར་འཁྲུལ། མཛད་སྒོ་འཚེམས་ལུས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་སྐྱོན་ཆ་ཡོད་སྲིད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་དཀར་ནག་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཐོག་འབྲེལ་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཇི་འཁོད་འཚོལ་སྒྲུབ་དང༌། ལྟ་ཞིབ་བྱ་སྒོར་ནུས་པས་མ་ལྡང་པ་དང༌། ལས་ཁུར་ཞུ་བ་པོ་བདག་ཅག་གི་ཤེས་ཚད་དང་ཉམས་མྱོང་དམན་པའི་སྐྱོན་ཆའང་མཆིས་ངེས་པས། མ་འོངས་པར་ཁ་སྐོང་དང༌། ཞིབ་བཅོས་ཞུ་དགོས་ལ་སྨན་པའི་ཆེད་དུ། མཁྱེན་ལྡན་ཁག་ནས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་གྱི་དགོངས་འཆར་ཟོལ་མེད་ལྷུག་པོར་སྩོལ་གནང་ཞུ་རྒྱུ།

མཐའ་དོན། བོད་ཕྱི་ནང་གི་མཁས་པ་རྣམ་པས་ད་ལམ་གསར་དུ་དཔར་ཐོན་ྋརྒྱལ་བའི་མཛད་རྣམ་འདི་ཐོག་ད་དུང་བོད་ཡིག་སྨོས་ཅི། རྒྱ་ཡིག་དང་དབྱིན་ཡིག་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡིག་ཁག་ནས་ཀྱང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆ་ཞིབ་གསལ་རྙེད་འཐོན་ཡོང་ངེས་དེ་དག་ལས་བརྗོད་སྣོན་དང་འབྲེལ། མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་དང༌། སྙན་ངག་གི་ཚིག་བརྗོད་ཟབ་ལ་བརྗིད་ཆགས་པས་བརྒྱན་པ་མཛད་བརྒྱ་དཔག་བསམ་འཁྲི་ཤིང་དང༌། སློབ་དཔོན་རྟ་དབྱངས་ཀྱིས་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྙན་ངག་ཆེན་མོ་ལྟ་བུའི་ཚིགས་བཅད་དང༌། ཚིག་ལྷུག་འབྲི་སྲོལ་བཟང་པོའི་སྲོལ་རྒྱུན་དམ་འཛིན་གྱི་ཐོག་ནས། དེང་རབས་ཀྱི་ཚད་མའི་སྟོན་པ་བླ་ན་མེད་པ། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན་རླབས་ཆེ་དབྱར་གྱི་ཆུ་གཏེར་ལྟར་རྒྱས་བཞིན་པའི་རྣམ་ཐར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་གླེགས་བམ་མང་པོ་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ལ་དངོས་སུ་ཞུགས་ཏེ། མཁས་པའི་མཁྱེན་སྟོབས་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་ནུས་རྩལ་འགྲན་པར་འཕྲལ་ནས་མྱུར་དུ་འབད་པར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་བཅོས་མིན་རེ་བའི་ཐལ་མོ་སྦྱོར་བཞིན་འབོད་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་སོ།།

མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ།

མཛད་རྣམ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་གླེགས་བམ་དང་པོ་ནས་བཅུ་བཞི་པ་བར་གྱི་སློབ་སྟོན་པ་དང་བཅས་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་ཇི་ཡོད་ངོ་སྤྲོད།

ཀ༽ ཐོག་མར་བཀའ་ཤག་ནས་ ༡༩༨༤ ལོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་འཆར་ཕུལ་ཕྱག་རྟགས་ཐོན་པ་དེའི་ནང༌། མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཞུ་བྱའི་སྔོན་འགྲོ་རྒྱུ་ཆ་གསོག་སྒྲུབ་དང༌། ལས་དོན་འཐུས་ཚང་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བཀོད་བྱུས་སློབ་སྟོན་དང་སྟངས་འཛིན་འགན་ཡོད་ཚོགས་ཆུང་འཛུགས་པ། རྒྱུན་དུ་སྐུལ་ལྕག་དང༌། ལྟ་རྟོག གྲོས་འདོན་བྱ་རྒྱུའི་འགན་འཁུར་བ་སོགས་བསྐོ་གཞག་ཐོག རྒྱུ་ཆ་གསོག་སྒྲུབ་ཟིན་མཚམས་རྩ་བའི་མཛད་རྣམ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་འཛུགས་དགོས་ཞེས་སོགས་འཁོད་ཡོད་ཅིང༌། འོན་ཀྱང་དངོས་དོན་ཞུ་སྒོ་ལག་བསྟར་སྐབས་འཆར་གཞི་དོན་ལ་གནས་དང་མ་གནས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དངོས་བྱུང་རྩ་བཟུང་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་བ་ལ། རྟ་ར་བ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཉིད་ (བཀའ་བློན་ཕྱག་རོགས་ཀྱི་གནས་རིམ་ཅན་སྐུ་སྒེར་དྲུང་གཙོ། བོད་དུ་སྐུ་སྒེར་ནང་མ་ཁང་གི་མཁན་ཆུང་མདོ་སྔགས་མཐར་ཕྱིན) དང༌། རྡོ་འབུམ་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་འཕེལ་རྒྱས་ (སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ཟུར་པ། ལྡི་ལི་བོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་) སྣར་སྐྱིད་ངག་དབང་དོན་གྲུབ་ (བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་སྐབས་དང་པོའི་ཚོགས་དྲུང་དང་པོ་དང་ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེ་གཅིག་ལྕོགས་ཟུར་པ། བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ལྷ་ས་གཉེར་ཚང་བ) རྒྱ་མཚོ་བཀྲ་ཤིས་བྱམས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ (སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་གི་བོད་དྲུང་ཟུར་པ། བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། རྩེ་མགྲོན་) བཅས་དང༌།

ཁ༽ བཀའ་ཤག་གི་འཆར་གསལ་མིན་པའི་ལས་ཁུར་ཞུ་བ་པོ་རིམ་པར་བྱུང་བ་དང༌། ལོ་དུས་གང་ནས་གང་བར། ལྷ་སྡིངས་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་ ༡༩༨༥ ནས་ ༡༩༨༨ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ཡིག་ཚང་གཉེར་པ) དང༌། ལྷའུ་རྟ་ར་བསྟན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན་ ༡༩༨༨ ནས་ ༡༩༩༩ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། རྩེ་མགྲོན) ཐོན་ཟུར་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༡༩༩༣ ནས་ ༡༩༩༩ བར། (བོད་དུ་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ། ཚོ་བྱང་སྤྱི་ཁྱབ་གཞོན་པ) པདྨ་རིག་འཛིན་ ༡༩༩༤ ནས ༢༠༡༡ བར། (ཤེས་རིག་ལྷན་ཁང་གི་སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) གཉལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༡༩༩༤ ནས་ ༢༠༠༣ བར། ཨ་མཆོག་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་མཁྱེན་རབ་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ ༡༩༩༦ ནས་ ༢༠༠༠ བར། (དགའ་ལྡན་ཤར་རྩེ་མཁན་ཟུར། དྷ་ས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) དགའ་བྲང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ ༢༠༠༠ ནས་ ༢༠༠༨ བར། (འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་གི་སྡེ་ཚན་འགན་འཛིན་ཟུར་པ་) བཅས་སོ།།

གོང་གསལ་མཛད་རྣམ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་མ་བསྐྱངས་བར་རང་རང་ལས་བགོས་གཞིར་བཟུང་ཞབས་ཞུར་ཁུར་འགན་ལེན་མཁན་རྣམས་ཡིན། ཟླ་སྒྲིལ་ཟིན་པ་ནས་ལས་བྱེད་འཕར་སྣོན་དང་འཕོ་འགྱུར་རིམ་སོང་ལ་བརྟེན། སྐབས་འབྲེལ་ལས་བྱེད་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་རྒྱུ་སྐབས་དོན་དང༌།

དེ་ཡང་སྔོན་དུ་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱངས་ཚུལ་ཅུང་ཟད་གླེང་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པཽའི་གསང་གསུམ་མཛད་འཕྲིན་གྱི་ཟེགས་མ་རེའང་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་འཛམ་གླིང་རྫས་མཚོན་གྱི་དུས་འདིར་མི་རྣམས་ཞི་བས་འཚོ་བའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་རིང་དུ་བྲལ་ཞིང༌། འདོད་སྡང་རྣམ་གཡེང་གི་དབང་དུ་ནར་མར་འཕྱན་ཏེ་སེམས་རྒྱུད་བདེ་སྐྱིད་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་སྙིགས་ལྔའི་རང་མདངས་ཆེས་ཆེར་བདོ་བའི་གནས་སྐབས་ཤིག་དང༌། དེས་ན་སྙིགས་དུས་འདིར་དུས་གསུམ་ྋརྒྱལ་བའི་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་གང་ཉིད་གླིང་འདིའི་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོའི་ངོ་བོར་ཟློས་ཤིང་མངའ་གསོལ་བ་དང༌། གང་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་འཕྲིན་ལས་མངོན་པར་མཐོ་བའི་བསིལ་ཟེར་བྱེ་བའི་འཕྲོ་འདུ་ལས་འཛམ་གླིང་ས་ཆེན་པོ་འདིར་འཚེ་མེད་ཞི་དབྱིངས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་བརྡལ་བའི་མཛད་པ་བླ་ན་མཐོ་ཞིང༌། བོད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་བདེ་རྩར་ྋརྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་མཛད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྤུངས་པས་ཀྱང་དོ་ཟླ་མེད་པའི་རླབས་ཆེན་གྱི་མཛད་འཕྲིན་ཇི་བསྐྱངས་བཅས་ཡིག་ལམ་དུ་འགོད་རྒྱུ་ནི་ད་སྐབས་རང་རེའི་མི་རབས་འདིར་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་གྱི་གཙོ་གནད་ཅིག་ཆགས་ཡོད།

དེར་བརྟེན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༤ ནས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ཟུར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དེ་ལྟར་ཡང༌། སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་དུ་ཞབས་ཞུའི་ཚན་པ་མང་བའི་མངོན་ཚུལ་དང༌། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་འདི་ཉིད་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་བདག་གཉེར་བྱེད་པའི་ལྟེ་གནས་ཤིག་ཡིན་སྟབས། ལས་དོན་ངོ་བོ་འབྲེལ་ཆགས་ཀྱི་ཚུལ་ནས་མཛད་རྣམ་སྡེ་ཚན་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱང་རྒྱུ་འོས་འཚམས་སུ་གཟིགས་ཤིང༌། དེ་དོན་བཀའ་འབྲེལ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་ནས་སྡེ་ཚན་འདི་ཉིད་ནོར་གླིང་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་བསྐྱངས། འདི་གར་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ཤེས་ཚད་མྱོང་རྒྱུས་གང་ཐད་ནས་མགོན་པོ་གང་གི་གསང་གསུམ་ལས་འཕྲོས་པའི་འབྲི་རྩོམ་ཞབས་ཞུར་བརྩོན་རྒྱུ་ནམ་མཁའི་པད་མོའི་མཆེད་ཟླར་འགྲན་པའི་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པ་ནི་ཞུ་ཅི་དགོས། འོན་ཀྱང༌། ད་སྐབས་འདིར་མཁས་མྱོང་ཅན་མང་པོ་ཞིག་ཞིང་གཤེགས་དང༌། འཚོ་བཞུགས་ཡོད་པ་དག་ཀྱང་རང་རང་ལེགས་བྱང་གི་མཛད་ཁུར་བཞེས་མུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་མཛད་བརྟས་མ་གྱུར་པའི་གནས་བབ་ཆགས་མུས་ལ་སུས་ཀྱང་བསྙོན་དུ་མེད།

འོན་ཀྱང༌། སྤྱིར་བྱེས་ཁྲོད་དུ་རིག་གཞུང་གི་སྡེ་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་གི་ནང་ནས་འདི་གར་དམིགས་བསལ་བོང་བ་གསེར་གཟིགས་བསྐྱངས་པའི་བཀའ་དྲིན་ནི་གཞལ་དཀའི་གནས་སུ་མཆིས་ཞེས་ལག་སོར་པད་འདབ་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་བཀོད་དེ་སྤྲོ་དགས་དྲངས་པའི་ངང་ཚུལ་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། གཞན་ཡང་མགོན་པོ་གང་གི་མཚན་ཙམ་བརྗོད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཞལ་དུ་མེད་ན། མཛད་པའི་རྣམ་གྲངས་རང་བློས་གང་ལྕོགས་རགས་རིམ་ཀུ་ཤའི་རྩེ་མོ་ཙམ་ལས་འགོད་ནུས་བྲལ་ཡང་དེའི་བསོད་ནམས་ནི་སྟོང་གསུམ་རིན་ཆེན་གྱི་ཕུང་པོ་སྤུངས་པའི་རི་རབ་ལས་ཀྱང་ཆེས་མཐོ་བ་ཞིག་འབྱུང་བ་སྨོས་ཅི་དགོས། དོན་དེའི་ཕྱིར་ན་ཚུལ་འདི་ཉིད་བདག་ཅག་སྐལ་བཟང་གི་ཡོལ་གོར་བལྟམས་པར་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་བཀའ་དོན་ཐོད་བཅིངས་ཞུ་རྒྱུའི་ཡིད་དམ་འཆའ་བ་ལགས་པ་བཅས་འཕྲོས་དོན་ཙམ་དང༌། སྐབས་འབྲེལ་ཞབས་ཞུ་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་འགོད་པ་ལ།

༡༽ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་མུ་མཐུད།

༢༽ཞེ་བོ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས། (ཁྲིམས་ཞིབ་པ་དང་བཀའ་བློན་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༨།༨།༣༠ བར།

༣༽སྣར་སྐྱིད་ངག་དབང་དོན་གྲུབ། (བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་དང་པོའི་ཚོགས་དྲུང་དང་པོ་དང་ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེ་གཅིག་ལྕོགས་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༤།༣།༢ བར།

༤༽པདྨ་རིག་འཛིན། (ཤེས་རིག་ལྷན་ཁང་གི་སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཛིན་ཟུར་པ) ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༡༡།༡།༢༣ བར།

༥༽གཉལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན། ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༣།༤ བར།

༦༽དགའ་བྲང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན། ༢༠༠༠།༣།༡༥ ནས་ ༢༠༠༨།༡༠།༣༠བར།

༧༽ཤེལ་གླིང་ཚེ་དབང་རྣམ་རྒྱལ། ༢༠༠༠།༥།༡ ནས་ ༢༠༠༡།༦།༣༠ བར།

༨༽མཛེས་བཅུ་ཚང་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་) ༢༠༠༢།༤།༢༥ ནས་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༠ བར།

༩༽ཞོ་ར་བསྟན་པ་དར་རྒྱས། ༢༠༠༢།༤ ནས་ ༢༠༠༥།༨།༡ བར།

༡༠༽གྲགས་པ་བསྟན་དར། ༢༠༠༣།༡༠།༡ ནས་ ༢༠༠༦ བར།

༡༡༽བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། (གཞུང་ཞབས་འདེམས་ལྷན་དང་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་ཚོཊ་གཙོ་ཟུར་པ་) ༢༠༠༥།༤།༡ ནས་མུ་མཐུད།

༡༢༽རྣམ་སྤེལ་ཚང་བློ་བཟང་སྦྱིན་པ། (སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཟུར་) ༢༠༠༧།༤།༡ ནས་༢༠༠༩།༤།༢ བར།

༡༣༽ཨ་ཚོཊ་བསྟན་འཛིན་འཇམ་དབྱངས། ༢༠༠༨།༡༡།༥ ནས་ ༢༠༡༠།༡༢།༡ བར།

༡༤༽ཁྲི་ཀ་དཀོན་མཆོག་བཀྲ་ཤིས། ༢༠༠༣།༡༠།༡། ནས་ ༢༠༠༩།༡།༢༧ བར།

༡༥༽ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། ༢༠༠༩།༡།༢༨ ནས་མུ་མཐུད།

༡༦༽འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ། ༢༠༠༩།༨།༡༧ ནས་མུ་མཐུད།

༡༧༽རེབ་གོང་ལེགས་བཤད། ༢༠༡༠།༡༢།༡ ནས་མུ་མཐུད།

༡༨༽གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། ༢༠༡༡།༡།༢༣ ནས་མུ་མཐུད།

༡༩༽ཆོས་རྫོང་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། ༢༠༡༢།༥།༥ ནས་ ༢༠༡༣།༤།༡༣ བར།

༢༠༽ཨ་རིག་བཀའ་བཅུ་མའི་དགེ་འདུན། ༢༠༡༣།༤།༢༥ ནས་མུ་མཐུད།

༢༡༽མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌།༢༠༡༣།༩།༡ནས་༢༠༡༥།༡།བར།

༢༢༽བྱ་གཞུང་སྐལ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། ༢༠༡༤།༤།༡༡ ནས་མུ་མཐུད།

རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བཞི་པ།

གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་སྩལ་བས་མཚོན་ཀུ་ལུ་དང༌། མ་ན་ལེ། ཀ་སྦུག་བཅས་སུ་ཕེབས་བཞུད། ཆོས་ཚོགས་ཁག་གཅིག་ཏུ་དབུ་བཞུགས།ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་ནང་གཟིགས་སྐོར། ལས་བྱེད་ཚོར་བཀའ་སློབ། བྷན་རྡ་ར་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

ས་བཅད་དང་པོ།

དགུང་གསར་མཛད་སྒོ་དང་གསུང་ཆོས་ཁག་གཉིས། གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི།

༡༽བོད་ཤིང་ཡོས་གནམ་ལོ་གསར་ཚེས་ཀྱི་མཛད་སྒོ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་བོད་ཤིང་ཡོས་གནམ་ལོ་གསར་བཞད་དགའ་སྟོན་སྔ་དྲོ་གཟིམ་ཆུང་གི་མཛད་སྒོ་གྲུབ་བསྟུན་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་དབུ་རྩེར་སྐུ་བཅར་རྣམ་གྲྭ་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་འདུས་སྤྱི་ནས་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་མ་གཅིག་དཔལ་ལྡན་དམག་ཟོར་རྒྱལ་མོར་བསྟན་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོ་སྤྱི་བྱེའི་བདེ་ཐབས་འཕྲིན་ལས་སྔར་བཅོལ་གཡོ་བ་མེད་པའི་གཏང་རག་དང༌། འབྱུང་འགྱུར་གང་བཅོལ་འཕྲིན་ལས་ཟབ་མོ་འགྲུབ་ཕྱིར། སྔར་སྲོལ་དུས་མཆོད་ཚེས་གཏོར་གཟབ་གསོལ་མཛད་སྒོའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་རྟེན་གཙོ་ཁག་ལ་སྙན་ཤལ་ཐུགས་སྨོན་གནས་གཟིགས་རིམ་བཞིན་གྲུབ་པ་དང༌། བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན་རྣམ་གྲྭ་མཁན་རིན་པོ་ཆེས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང༌། སློབ་ཟུར་ཆུ་དབར་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་རྣམ་གྲྭ་འདུས་བྱིངས་ཁོངས་གཏོགས་བཅས་ལ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང་སྩལ།

བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་བདག་བསྐྱེད་ཀྱིས་མཚོན་ཞལ་འདོན་ཁག་རྒྱུན་བཞིན་གནང་བ་དང༌། གསོལ་ཇ་དང༌། བཞེས་འབྲས་སོགས་རིམ་བཞིན་བཏེགས། ལྷ་མོའི་བསྐང་ཆོག་ཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་གཙུག་ལག་ཁང་གི་དབུ་རྩེར་གཟིམ་ཆུང་ལྷ་མོ་གསུང་བྱོན་མར་སྨོན་ཚིག་ཅན་གྱི་སྙན་ཤལ་ཕུལ་ཏེ་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་འཕྲལ་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང༌། འཆར་ཅན་གསུང་ཆོག་དབུ་ཚུགས། ལྷ་མོའི་རྟེན་འབུལ་དང༌། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ། རྒྱགས་རྔན་ཆེན་མོ་ཁྲུས་གསོལ་དང་བཅས་མཛད་སྒོ་ལེགས་པར་གྲུབ།

དེ་རྗེས་གཙུག་ལག་ཁང་ཚོམས་ཆེན་དུ་དགུང་གསར་མཛད་སྒོ་དངོས་གཞིར་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་འཕྲལ་རྣམ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་ནས་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་དང༌། རྫས་བརྒྱད་སོགས་ཞལ་འདོན་ཚིག་མཚམས་ཤིས་བརྗོད་དང་བསྟུན་ཏེ་རྣམ་གྲྭ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རིམ་འདེགས་མཛད་པ་དང༌། བཀའ་བློན་སྐུ་བགྲེས་ཀུན་བདེ་གླིང་འོད་ཟེར་རྒྱལ་མཚན་ནས་གཞུང་གནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས་རྗེས། བཀའ་བློན་དང༌། ཚོགས་གཙོ། ཡབ་གཞིས་སྐུ་འཁོར། སྤྱི་འཐུས། དྲུང་ཆེ་ཁག་གིས་མཚོན་འདུ་འཛོམས་ཡོངས་སུ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང་དང༌། གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་རིམ་བཏེགས་མུར། དཔེ་མཛོད་ཆོས་དགེ་སེར་བྱེས་ཏྲེ་ཧོར་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་དར་རྒྱས་དང༌། དྷ་ས་རིགས་ལམ་སློབ་དགེ་བློ་གླིང་ཕུ་ཁངབློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་གཉིས་ནས་གཞུང་ཆེན་པོར་བགྲོ་གླེང་གནང༌། མཛད་སྒོར་ལྷགས་འབྱོར་སེར་སྐྱ་མི་མང་ལྔ་སྟོང་སྐོར་ལ་རྒྱང་མཇལ་ཕྱག་སྲུང་བཀྱེ་འགྲེམས་མཇུག་གསོལ་ཇ་གཉིས་པ་བཏེགས། བགྲོ་གླེང་པ་གཉིས་ནས་ཚིགས་བཀྲ་བཅད་དེ་མཇལ་བཅར་ཕྱག་སྲུང་སྩལ།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་གཟིམ་ཆུང་དབུ་རྩེར་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང༌། བླ་ཏི་སྤྲུལ་སྐུ། གསུང་བཟང་པ་རགས་བསྡུས་བཅས་པའི་ཚོགས་མགོན་དུ་བཞུགས་ཏེ་འཆར་ཅན་ཚེས་གསུམ་གྱི་གསུང་ཆོག་གཟབ་གསོལ་རྒྱས་པར་བསྐྱངས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཕྱྭའི་བདེ་དོགས་ལ་ཟན་བརྟག་ཀྱང་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༥ ཉིན་བོད་ཤིང་ཡོས་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་དང༌། དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་མཉམ་སྦྲགས་སུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྔ་དྲོ་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གསོ་སྦྱོང་གྲུབ་འཕྲལ། གསུང་རར་སྦྱིན་བདག་ནས་སྤོས་སྣེས་གདན་ཞུ་དང་བཅས་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་བསྟུན། སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་མཛད་རྣམ་རྒྱལ་བུ་བྱམས་པའི་སྟོབས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས་ལེའུ་ཆ་ཚང་གསུང་ཆོས་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ།

འཕན་པོ་དཔལ་འབྱོར་ནོར་བུ་ནས་གསོལ་བཏབ་བཞིན་སེར་སྐྱ་མི་མང་བཞི་སྟོང་ལ་མ་ཎི་དང༌། དམིགས་བརྩེ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང༌། སྐྱེ་རབས་བཀའ་ཁྲིད་ཀྱི་དཀའ་གནད་ཀྱང་གོ་བདེ་ཚིག་དོན་རེ་རེ་བཞིན་ཞིབ་གསལ་འགྲེལ་བཤད་མཛད་པ་དང༌། སྨོན་ལམ་ཚོགས་དབུར་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་དེ་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་བྱེར་སྨན་པའི་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་བསྔོ་བ་སོགས་རྒྱུན་བཞིན་བསྐྱངས།

༢༽དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་དང་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ཀྱི་བཤད་ལུང༌།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་པ་སངས་ལྷ་མོ་དང༌། སྐྱིད་རོང་ཚེ་དབང་བཅས་ཀྱིས་སྔ་ལོ་ནས་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཞུགས་སྒར་དུ་བཅའ་བཞུགས་དང༌། ཕྱོགས་མཐའ་ཁག་ནས་ལྷགས་འབྱོར་བཅས་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་སྔགས་བཙུན་དང༌། ཆོས་ཞུ་བ་མི་གྲངས་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་བརྒལ་བར་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་དང༌། རྔོག་ལེགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤར་ཞུས་ངོར་དེས་གསུངས་པ་འབྲོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་བཅས་ཀྱི་བཤད་ལུང་སྩལ་བ་དང་སྦྲགས། དལ་འབྱོར་དོན་ཆེ་ལ་རྙེད་དཀའ་ཚུལ་དང༌། དེ་ཡང་མི་རྟག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ། ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སྦྱོང་དགོས་གལ།

དེ་ཡང་ངང་ཐུང་འདོད་ཐག་ཉེ་པོ་མི་བྱ་བར་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གསུམ་ཀྱི་ཡུན་ལ་ཚོགས་བསགས་ནས་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང༌།། སྨན་དང་དགོན་པའི་ཤིང་བཞིན་དུ།། ཞེས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཐུགས་སྨོན་ཇི་ལྟར་མཛད་པ་ལྟར་གྱི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས་ཚུལ་སོགས་སྤྱན་ཆབ་བསིལ་བ་དང་བཅས་པའི་སྔོན་འགྲོའི་གསུང་བཤད་རྒྱུད་འཁུལ་ངེས་མཛད་དེ། དངོས་གཞི་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་དབུ་ནས་གསུང་བཤད་སྩལ།

དེ་ནས་ཆོས་ཐུན་གཉིས་པར། ཇོ་བོ་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་སྐུའི་ཆེ་བའི་ཡོན་

ཏན་ལས་བརྩམས་པའི་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་དང༌། བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་ཟབ་ཆོས་སྔ་དུས་དམ་བསྒྲགས་བཀའ་རྒྱ་མ་ཡིན་པ་ལ། རྒྱལ་དབང་དགེ་འདུན་གྲུབ་དང༌། དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་ནས་བཟུང་ཁྲོམ་ཆོས་སུ་དར་ཚུལ། འདི་དག་གི་ལུང་རྒྱུན་ཁུ་ནུ་བླ་མ་བསྟན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དོན་གཉེར་ཆེན་པོས་གསན་པ་དང༌། ཁུ་ནུ་རིན་པོ་ཆེས་སྟག་ཕུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ནས་གསན་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་གསུང་བཤད་དང་བཅས། དངོས་གཞི། ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་སྤང་བྱ་ཞིང༌།། སྒྲུབ་ལ་ནན་ཏན་གཅེས་སུ་བྱ།། ཞེས་པ། ཇོ་བོ་རྗེ་དང་འབྲོམ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ཞུས་ལན་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བའི་རྩ་ཚིག་དང༌། འབྲོམ་གྱི་ཆིག་ལབ་རིང་མོར་གྲགས་པ་འབྲོམ་རང་གིས་རང་ལ་གདམས་ཤིང་བསྐུལ་བའི་གསུང་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་ཟུར་བཤད་དང་སྦྲགས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་གསུང་ཡན་ལག་བདུན་པ་བཅས་པའི་སྨོན་ལམ་གསུང་སྟེ་གྲོལ།

ཕྱི་ཉིན་ནས་བཟུང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གསུང་ཆོས་ཀྱི་འཕྲོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་ངེས་ལེགས་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ། ང་ཡིར་འཛིན་ལྡན་སྐྱེ་རྒུ་ལ།། ཕན་པ་གཅིག་ཏུ་གསུང་བའི་གསུང༌།། ཞེས་པ་ཡན་དང༌། ཆོས་ཐུན་གཉིས་པར། བུ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱེའུ་གསལ་བ་དང་སྣང་བའི་ལེའུ་གཅིག་ཡོངས་རྫོགས་དང༌། ལེའུ་གཉིས་པ་རྒྱལ་བུ་ཆགས་པ་མེད་པའི་སྐྱེས་རབས་ལས་གང་འཚམས་བཅས་པར་གསུང་བཤད་ཞིབ་པར་སྩལ་ཐོག ྋགོང་ས་མཆོག་གིས‘‘དུས་དེར་ལོ་སུམ་ཅུ་བཞི་བཅུ་ཙམ་སྒྲུབ་པ་ལ་བཞུགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྣང་བ་ལས། ལོ་གསུམ་ཕྱོགས་གསུམ་གྱི་གླེང་སྒྲོས་མི་སྣང་བས། རང་ཅག་ཆོས་སྒྲུབ་པར་དོན་གཉེར་ཡོད་མཁན་རྣམས་ནས། དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ཞིག་ལ་མ་བྱུང་མ་ཟེར་བར་ཡུན་བསྲིངས་ནས་འབད་དགོས་ལུགས། ངོས་ཀྱི་ངོ་ཤེས་པ་ཞིག་གིས་ད་ཆ་སྨྱོ་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅི་དྲག་ཟེར་བར། ཅིས་ནོངས་དྲིས་པར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་ཡི་མི་འདུག་ཟེར། སྐད་ཆ་དེ་འདྲ་ཡིན་ཞེས་མཐེ་བོང་ཀེར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་ཀྱང༌། ཆེས་ངང་ཐུང་བའི་སྐྱོན་ཡིན།

སྔར་རྒྱལ་དབང་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོས་མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོ་འཚང་རྒྱར་ཉེ་བའི་ས་མཚམས་ལ་ཕེབས་ཚུལ་བསྔགས་བརྗོད་གནང་འདུག་པ། ནོར་རྒྱམ་པ་སྐུ་ཚེ་མང་པོར་སྦྱངས་པ་སྔོན་སོང་གི་གང་ཟག་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ཡང༌། སྐུ་ཚེ་དེར་ཡང་སྒྲུབ་པ་ལ་བཞུགས་ནས་ལོ་བཞི་བཅུ་སོང་འདུག་པས། ང་ཚོས་ལོ་འགའ་ཤས་ལ་མ་བྱུང་ཟེར་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས་པས་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས་ལུགས། བླ་མཆོད་ཀྱི་མྱུར་བ་མྱུར་བར་ (མ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བདག་གིས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མྱུར་བ་མྱུར་བར་གདོད་མའི་སངས་རྒྱས་བླ་མ་ལྷའི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་བྱས། མ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ། བདེ་ཆེན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་འགོད་པར་བྱ། དེའི་ཕྱིར་དུ་ལམ་ཟབ་མོ་བླ་མ་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་ཉམས་སུ་བླང་བར་བགྱིའོ།། ཞེས་པར་གོ་དགོས།) ཞེས་པར་མགོ་མ་འཁོར་བར་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གསུམ་གྱི་ཚོགས་གསོག་རྒྱུར་དམ་བཅས་ན་གཞི་ནས་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ཀྱི་རེད། ངོས་རང་ལ་མཚོན་ན་ཡང་ཞུམ་གྱི་མེད། ཞུམ་པས་མི་ཕན་པས་འབད་དགོས།’’ ཞེས་ནན་ཆེར་སྩལ།

འདས་པ་ཟབ་མོ་ཞེས་བཤད་པ་ཆོས་ཀྱི་ཁུད་པ་ཡིན་ཤེས་ཀྱིས་ཞེས་པའི་བར་དང༌། ཆོས་ཐུན་གཉིས་པར་བུ་ཆོས་ལེའུ་གཉིས་པའི་རྒྱལ་བུ་ཆགས་པ་མེད་པའི་འཕྲོ་དང༌། ལེའུ་གསུམ་པ་རྒྱལ་བུ་ཀུན་ཏུ་དགའི་དབུ་ནས་གང་འཚམས་བར་གསུང་བཤད་སྩལ་བ་དང༌། རིན་ཕྲེང་གསུང་བཤད་སྐབས་དགག་ཆ་ངོས་འཛིན་ཚུལ། ཕྲེང་བ་བཅུ་ལ་དཔེར་མཛད་ནས་ཆགས་ཞེན་སྐྱེ་སྟངས། གང་ཟག་གི་སྟེང་དུ་དཔྱད་པར་སྟོང་སང་འཆར་ཡང་དེ་ཕུང་པོ་ཁ་སྤོས་ན་དེ་ཙམ་མི་འཆར་བ་དགག་ཆ་ཕྲ་མོ་མ་ཁེག་པའི་རྟགས་ཡིན་ཚུལ་སོགས་ཐུགས་མྱོང་གི་སྟེང་ནས་ལྟ་བའི་ངོ་སྤྲོད་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང༌།

དེ་བཞིན་བུ་ཆོས་ཀྱི་གསུང་བཤད་སྤྲུལ་སྐུའི་སྐོར་ལས་འཕྲོས་ཏེ་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་ཡན་སྤྱན་རས་གཟིགས་སྤྲུལ་སྐུ་འཁྲུལ་མེད་ལུང་ཟིན་ཡིན་ལུགས། དེ་བྱིངས་གོང་མའི་ཡང་སྤྲུལ་ཡིན་པར་སྤྲུལ་སྐུ་སོ་སོས་ཞལ་བཞེས་ཡོད་ཀྱང༌། སྡེ་ཚན་ཐ་དད་ཡིན་ལུགས། རྙིང་རྫོགས་ཀྱི་ལྟ་བར་སྐྱོན་མེད་ལུགས། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ཚུལ་བཅས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་སྩལ།

ཆོས་ཐུན་དང་པོར་རིན་ཕྲེང་འཕྲོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་སྒྲུབ་ཚུལ་ལེའུ་དང་པོ་གྲུབ་ཅིང༌། ངེས་ལེགས་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་སྤེལ་མར་བསྟན་པ་ལེའུ་གཉིས་པའི་བུད་མེད་ལ་ཆགས་པ་སྤོང་བའི་མགོ་བར་དང༌། ཆོས་ཐུན་གཉིས་པར། རྒྱལ་བུ་ཀུན་ཏུ་དགའི་འཁྲུངས་རབས་མཇུག་འཕྲོ་རྣམས་དང༌། ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་རྒྱལ་བུ་ལྷ་སྐྱེས་སུ་འཁྲུངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནས་གང་འཚམས་བཅས་པར་གསུང་བཤད་སྩལ།

སྔོན་འཕྲོ་ནས་མཚན་བཟང་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་བཤད་པའི་སྐབས་ཀྱི་འགྲམ་པ་སེང་གེ་ལྟ་བུ་དང་དཔལ་ལྡན་ཐུབ་པར་དཀའ་ན་འགྱུར་ཞེསཔའི་བར་ལ་གསུང་བཤད་སྩལ་ཞིང༌། བདག་ཉིད་དང་ནི་འཇིག་རྟེན་འདིར།། བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་འདོད་ན།། དེ་ཡི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས།། རི་དབང་ཞེས་པའི་སྐབས་སུ། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་སྐྱེ་བའི་ཐབས་སུ་བློ་སྦྱོང་དགོས།

སྦྱོང་ཚུལ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་མན་ངག་བདུན་དང༌། བདག་གཞན་མཉམ་

བརྗེའི་སྒོ་ནས་སྦྱོང་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་ལུགས། དེ་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་རགས་རིམ་འདི་ལྟར་ཞེས་མན་ངག་བདུན་དང༌། བདག་གཞན་མཉམ་བརྗེའི་བློ་སྦྱོང་ཚུལ་སྐོར་ཐུགས་ཉམས་མྱོང་རང་གི་སྟེང་ནས་གསུང་བཤད་ངོ་སྤྲོད་ཟབ་པར་སྩལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ལ་འབད་དགོས་པ་མ་གཏོགས་རང་རྒྱུད་ལ་སེམས་དེ་སྐྱེ་ཐབས་མ་བྱས་པར་རང་ཉིད་ལོ་གསུམ་ཕྱོགས་གསུམ་ལྟ་བུ་མྱུར་དུ་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་ན་དེའི་ཆེད་དུ་ཁ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བརྗོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་ནོར་བ་ཡིན་ཞེས་ནན་ཆེ་དང༌། ད་ལམ་བུ་ཆོས་ལེའུ་ལྔ་པ་འདི་ཡན་གྲུབ་པར་མཚམས་འཇོག་གནང་རྒྱུ་དང༌། འཕྲོས་རྣམས་རྗེས་སུ་རིམ་པས་སྩལ་རྒྱུ།

ད་ལམ་བུ་ཆོས་བཤད་པའི་དགོས་དོན་གཙོ་བོ་ནི་སྔར་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་དག་གིས་གཞན་ཕན་ཁོ་ནའི་དོན་དུ་ཐེ་ཚོམ་དང༌། གཉིད་རྨུགས་ལེ་ལོ་སྤང་པའི་དཀའ་སྤྱད་ཇི་ལྟར་གནང་བའི་ཚུལ་ལ་ཁ་མིག་ཡར་ལྟ་བྱས་ཏེ་ཅི་ནུས་ཀྱིས་འབད་དགོས་པ་དང༌། ལྷག་པར་བོད་གངས་ཅན་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གདུལ་ཞིང་ལ་སོང་བས་རང་ཅག་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་དོན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་སྐོར་ཡང་འཕགས་པ་མཆོད་ཅིང་གསོལ་བ་འདེབས་པ་གནད་ཆེ་བ་དང༌། སྒེར་དོན་བྱམས་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བར་ཡང་འཕགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་གསོལ་བ་འདེབས་པ་གནད་ཆེ་ལུགས་དང་བཅས་པའི་བཀའ་སློབ་ཞིབ་པར་སྩལ།

ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༦ ཉིན་དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་བཤད་ལུང་གི་མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང༌། དགའ་བྱང་དགེ་སློང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར། རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་མགུར་ལྟ་ཁྲིད་དྲན་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་བཤད་ལུང་བཅས་སྩལ་མཇུག དཔལ་མགོན་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རང་རེར་ཐུགས་བརྩེས་ཇི་ལྟར་གདམས་པའི་བསླབ་བྱ་ད་ལམ་གང་ཐོས་པ་འདི་དག་དུས་རྒྱུན་དུ་རང་རང་གི་ཉམས་ལེན་ཅི་ནུས་སུ་བྱ་དགོས་པ་དང༌། ངོས་ཀྱིས་བཤད་པ་རྣམས་གཞན་ལ་བཤད་འདོད་ན་ཆ་ཚང་བར་བཤད་ན། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ལས། འགའ་ཞིག་ནས་ཆ་ཚང་བར་མ་བཤད་པར་དེའི་ནང་ནས་དོན་ཚན་རེ་གཉིས་ཤོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་རང་གིས་ཇི་བཞིན་གོ་དོན་མ་རྟོགས་པ་དང༌། དེ་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱས་ནས་ཤོད་པ་སོགས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་འཐུས་འདོམས་སྩལ་ཏེ་ཆོས་ཐུན་གཅིག་ལ་གྲུབ་པ་མཛད།

དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་དང་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ཀྱི་བཤད་ལུང་ལེའུ་ལྔ་པ་བར་འབྲུ་འགྲེལ་ཟབ་ཅིང་རྒྱས་པ་མཆོག་དམན་ཀུན་གྱིས་གོ་བདེ་ཞིང༌། ཡིད་ལ་ངེས་བཟུང་བདེ་བ། སྐྱེ་བོ་མཆོག་བར་དམན་གསུམ་སོ་སོའི་རྒྱུད་ཚོད་དང་བསྟུན་ཏེ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་རྒྱས་པར་སྩལ་ཞིང༌། རང་རང་བློ་ནུས་དང་བསྟུན་པའི་ཉམས་ལེན་བྱ་རྒྱུའི་སེམས་སྐུལ་རྒྱ་ཆེར་ཐེབས་ངེས་དང༌། སེམས་བསྐྱེད་མཆོད་པ་དང་འབྲེལ་སྐལ་ལྡན་ཆོས་ཞུ་སེར་སྐྱ་རྣམས་ཀྱི་གཤིས་རྒྱུད་ཀྱི་ས་གཞི་ཟབ་གསུང་བདུད་རྩིའི་བྱིན་ཆར་གྱིས་ལེགས་པར་བརླན་པའི་རང་རྟགས་གསལ་པོར་མངོན་པ་སོགས་ངོ་མཚར་གྱི་གནས་སུ་བཀོད་དེ་མཇུག་བསྡོམས་ཤིས་བརྗོད་དང་བཅས་ལེགས་པར་གྲུབ་པའི་བཀའ་དྲིན་བླ་མེད་བསྐྱངས།

ཕྱི་ཉིན་གསུང་ཆོས་སྦྱིན་བདག་ནས་གསུང་ཆོས་གྲུབ་རྗེས་གཏང་རག་ཚོགས་འཁོར་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུས་འཐུས་སྙན་སེང་ཞུས་པར་བཀའ་བཞེས་སྩལ་ཐོབ་ཐོག གཞུང་གནས་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་འཐུས་སྔ་ལོ་ནས་སྙན་སེང་སྔོན་ཡོད་དང་ཆབས་ཅིག་འབུལ་འཐུས་བཀའ་འཁྲོལ་སྤྱི་ཐོབ་བཞིན། བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་མཆོག་སྤྱན་སྔར་སྣ་ལྔའི་མཆོད་སྤྲིན་དང༌། ཚོགས་འཁོར་རྒྱ་ཆེ་བསྒྲིགས་བཤམས་དང་འབྲེལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས་ཐོག རྣམ་གྲྭ་མཁན་སློབ་འདུས་མང་གིས་མཚོན་དགེ་འདུན་པ་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་དང༌། རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཀྱིས་མཚོན་ལས་བྱེད་དང་མི་མང་ཆིག་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་ཀྱིས་ཟབ་ལམ་བླ་མ་མཆོད་པའི་གསུང་ཆོག་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བར་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དགྱེས་བཞེས་ངང་མཛད་སྒོ་ལེགས་པར་གྲུབ།

༣༽གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དྲུག་པ་སྲུང་བརྩི།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་བཞུགས་སྒར་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་མདུན་ངོས་རྩེད་ཐང་ཆེན་མོར་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དྲུག་པའི་མཛད་སྒོར་བཞུགས་སྒར་དུ་བཅའ་བཞུགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་དང༌། རྒྱ་བལ་འབྲས་འབྲུག་ཁུལ་ནས་གསུམ་བཅུའི་མཛད་སྒོ་དང༌། གསུང་ཞུར་བཅར་འབྱོར་དང་བཅས་པ་རྩེད་ཐང་ཁོར་ཡུག་ཏུ་སྡེ་ཚན་འདྲེས་མེད་གདན་གྲལ་དུ་གོ་རིམ་བསྟར་བསྒྲིགས་ལྟར་རིམ་བཞིན་འཁོད་བསྟུན། བཀའ་ཤག་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བཅས་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་སྤོས་སྣེས་གདན་ཞུ་གྲུབ་མཚམས། ཚང་མ་སྐུ་བཞེངས་ཀྱིས་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བས་རོལ་ཆ་དང༌། རྒྱལ་གླུ་ཕུལ་བ་དང༌། དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན་གྱིས་རྒྱལ་དར་སྒྲེང་འཛུགས་གྲུབ་རྗེས་བཞུགས་ཞབས་འཁོད། བདེ་སྲུང་ནས་མཛད་རིམ་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པ་དང༌། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་རང་དབང་གི་ཡུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་སྤྱི་སྒེར་ཚང་མའི་དཔལ་འབྱོར་ཉིན་རེ་བཞིན་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་མུས་ཡིན་སྐོར་དང༌། ན་གཞོན་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་ཐད་ནས་ཀྱང་གྲུབ་འབྲས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཚུལ། རང་རེ་རྒྱ་ཆེ་གཞིས་ལུས་བོད་མི་རྣམས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའི་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུང་ཡོད་སྐོར། རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་ངན་ཇུས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་མི་མང་རྣམས་མགོ་རྨོངས་སུ་འཇུག་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ཉི་ཤར་སྦར་མོས་མི་ཁེབས་པའི་ངང་ཚུལ་ལས་མ་འདས་ཚུལ། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་སྤྱིར་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་དང༌། ལྷག་པར་གླིང་ཆེན་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཞི་བདེའི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པས་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ལ་གྲུབ་འབྲས་ངེས་པར་འབྱུང་རྒྱུ་ཡིན་ལུགས་སོགས་གསུང་འཕྲིན་1jམཆན།སྩལ།

སླར་ཡང་བཀའ་སློབ་ཕེབས་འབྲས་སུ། ‘‘དེ་རིང་ནི་བོད་མི་མང་རྣམས་འུ་ཐུག་ཐབས་ཟདཀྱིས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པའི་དུས་དྲན་རེད། ལོ་བཅུ་དྲུག་ཟེར་དུས་ ༡༩༥༩ ལོར་སྐྱེས་པའི་ཕྲུག་གུ་ཚོ་ད་ཆ་ལོ་ ༡༦ ལོན་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད། མ་གཞི་རྒྱལ་རབས་ཤིག་གི་ཆ་ནས་བརྩིས་ན་དུས་ཡུན་ཐུང་ཐུང་རེད། ཐག་ཉེ་ས་ནས་བལྟས་ན་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཟེར་དུས་གང་འཚམས་ཀྱི་རིང་པོ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། ལོ་མང་པོ་ཞིག་ཕྱིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང༌། རྩ་བའི་འཐབ་འཛིང་གི་ངོ་བོ་བརླག་པའམ་བརྗེད་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ནས་བྱུང་མེད། ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ང་ཚོའི་འཐབ་འཛིང་འདི་ནི་དངོས་གནས་བདེན་པའི་དོན་དག་གཅིག་དང་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཁེ་གྱོང་ལ་ཐུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དུས་ཡུན་ཕྱིན་པ་དང༌། འཕྲལ་དུ་འགྲུབ་མི་ཐུབ་པའི་འགལ་རྐྱེན་སྣེ་མང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ང་ཚོ་ཞུམ་པ་སྐྱེ་བ་དང༌། སྒྱིད་ལུག་ལེ་ལོ་བྱ་ཐབས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོའི་བདེན་པའི་མཐའ་དེ་མ་གསལ་གྱི་བར་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་དེ་རིང་འདིར་ང་རང་ཚོས་དུས་དྲན་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཚང་མས་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པ་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།’’ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་ཚོའི་བོད་དོན་འདི་བོད་མི་ཡོད་ཚད་ཚང་མའི་དོན་དག་ལ་ཐུག་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་དང་ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། དངོས་སུ་ལས་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཐེ་བྱུས་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ཡོད་ཚད་ཚང་མས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་དོན་ཚན་གཅིག་དང༌། འགན་ཁུར་གཅིག་ཡིན་ཙང་བོད་མི་སུ་དང་སུ་ཡིན་རུང་ཚང་མས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེའི་འགན་ཁུར་བླངས་ཏེ་སོ་སོ་ཉིན་རེའི་ལས་རིགས་འདྲ་མིན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བརྒྱུད་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བབས་ཀྱི་ཡོད་བསམ་པ་གཅིག་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་བསམ་པའི་བསམ་བློ་དེ་རྒྱུན་དུ་མ་བརླག་པ་བྱེད་དགོས།

ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང་རུང༌། ཆོས་ཁས་མི་ལེན་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་སོ་སོ་ལས་རིགས་འདྲ་མིན་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཞུགས་ཡོད་ཀྱང་རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ལ་བཅངས་ཏེ། དེ་དང་ཕྱོགས་མ་འགལ་བ་ཞིག་དང༌། དེའི་གཞུང་ཐིག་དེ་དང་མ་འགལ་བའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་བཅང་རྒྱུ་གཅིག་རེད།

ང་རང་ཚོས་དངོས་སུ་ལས་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་དོན་དག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་བ་མ་གཏོགས་ཁ་ཚིག་སྟོང་པའི་སྟོང་བཤད་མང་པོ་བྱས་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སྟོང་བཤད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དངོས་གནས་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། གྲུབ་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་བྱེད་དགོས།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘རྒྱ་དམར་བཙན་འཛུལ་མཁན་ནས་ཉེས་མེད་བོད་མི་ཆེས་མང་སྡེབ་གསོད་བྱེད་པ་དང༌། བཙོན་རར་འཇུག་པ། མི་མང་བཀྲེས་སྐོམ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར་ཡུལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་མཐའ་དག་མཚོན་ཆའི་རྒྱུ་རྫས་སུ་གཏོང་བ། རང་གནོང་སྔོན་བསུས་རི་བྲག་བྲུས་ནས་གབ་ཁུང་བཟོ་བ་སོགས་རང་གི་ཚུལ་མིན་ཉེས་སྤྱོད་རྣམས་སྦ་བའི་ཆེད་དུ་བཅོས་མའི་འཁྲབ་སྟོན་སྣ་ཚོགས་དང༌། བཟོ་ལས་ཆུང་ཙག་རེ་ཟུང་གི་དཔར་དེབ་བཀྲམས། བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གསར་པའི་ནང་མི་མང་ལ་སྔོན་མེད་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ཚུལ་རྩོམ་ཡིག་མང་པོ་སྤེལ་ནས་འཛམ་གླིང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྨོངས་སུ་འཇུག་པའི་ཐབས་བརྒྱ་བྱུས་སྟོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། ཉི་ཤར་སྦར་མོས་བསྒྲིབས་ག་ལ་ཐུབ།

སྤྱི་ཚོགས་གསར་པར་འབོད་རུང་སྒོ་གསུམ་རང་དབང་དང་ཟས་གོས་

ལྡང་ངེས་བཅས་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་གཞི་རྟེན་དེ་དག་ནམ་ཡང་མེད་པ་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་ཐབས་ཡོད་མེད་དཔྱོད་ལྡན་འཛམ་གླིང་མི་མང་ནས་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ་ངེས་མ་ཟད། དངོས་དོན་ཐོག་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གསར་རྙིང་བདེ་སྐྱིད་གང་ཆེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྒན་པ་ཚོ་རང་རང་གི་མི་ཚེ་འདིར་མངོན་སུམ་ཉམས་མྱོང་ཐོག་ནས་གསལ་པོར་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཡོད། གང་དུ་བཙན་དབང་ཡོད་ན་དེ་རུ་ངོ་རྒོལ་འབྱུང་བ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་གོང་གི་བྱ་སྤྱོད་དེ་དག་བོད་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་སྐུལ་མར་འགྱུར་ངེས་ཡིན།

བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་གནས་པའི་རང་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནས་རང་གི་ལུས་སྲོག་ཉམས་ཉེས་ལ་མི་ལྟ་བར་རང་དབང་གི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བྱས་ཏེ་བཙན་འཛུལ་པ་རྣམས་ནམ་ཡང་བག་ཕེབས་ལྷིང་འཇགས་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་བཟོ་བཞིན་པ་ལྟར་ང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་རང་དབང་ཡུལ་ཁག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྣམས་ནས་ཀྱང་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་འདུན་དང་མཐུན་པར་བོད་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་ལས་འགན་འདི་དག་ནི་ནམ་ཡང་འདོར་ཐབས་མེད་ཅིང༌། དེ་མིན་ཡུལ་ཁག་མི་རིགས་གཞན་དག་གི་ལས་དོན་ལ་ང་ཚོས་ཐེ་བྱུས་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་དག་སྤྱིར་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་དང༌། ལྷག་པར་གླིང་ཆེན་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཞི་བདེའི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་འགྱུར་འགྲོས་མཐུན་པའི་རླུང་ཤུགས་དང་འགྲོགས་ནས་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་གྲུ་གཟིངས་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་ཏེ་བོད་རང་དབང་བདེ་ལྡན་གླིང་དུ་ལེགས་བགྲོད་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་ཚོས་ཁ་ཚིག་ཙམ་མིན་པར་བསམ་སྦྱོར་བྱ་སྤྱོད་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་བསྐྱེད་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས།’’2jམཆན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས། བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ། བུད་མེད་སྤྱི་འཐུས་བཅས་ཀྱིས་གསུང་བཤད་རིམ་བཞིན་གནང་བ་དང༌། ཚང་མ་སྐུ་བཞེངས་ཀྱིས་ཟློས་གར་བས་རོལ་དབྱངས་དང་བཅས་ཏེ་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ཚིག་དོན་ཇི་བཞིན་ཐུགས་སྨོན་ཤུགས་དྲག་གིས་གསུངས་ཏེ་དངོས་གཞིའི་མཛད་སྒོ་གྲུབ།

ཉིན་དེར་ (Tribune) ཞེས་པའི་ཚགས་ཤོག་གི་གསར་འགོད་པ་ཆེད་བཅར་གྱིས་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་དང་འབྲེལ་བའི་དོགས་འདྲི་ཁག་གཅིག་ཞུས་པར་བཀའ་ལན་སྩལ་དོན།

གསར་འགོད་པས། བཟའ་བཅའི་རིགས་མ་ལྡང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ལ་ཐུག་པ་རེད་དམ། དེ་ནི་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བཟའ་བཅའི་རིགས་རྣམས་རྒྱ་ནག་ཏུ་དབོར་འདྲེན་བྱས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ངོས་ནས་བཟའ་བཅའི་རིགས་རྣམས་རྒྱ་ནག་ནང་ཕྱིར་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང༌། འོན་ཀྱང་གནད་དོན་གཅིག་ནི་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། རྒྱ་མིའི་དམག་མི་དང་མི་སེར་མང་པོ་བོད་ནང་སླེབས་རྐྱེན་མི་འབོར་སྔར་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད། དང་ཐོག་རྒྱ་མིས་ས་གནས་བོད་མིའི་རྩ་ནས་བཟའ་བཅའི་རིགས་ཉོ་ཚོང་བྱས་ཏེ་སོ་སོའི་གྲོད་པ་རྒྱག་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། གལ་ཆེའི་དཔང་རྟགས་ཤིག་ནི་བོད་མིའི་ཐོན་ཁུངས་བཟའ་བཅའི་རིགས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་འཐོལ་པ་ཞིག་སླེབས་ཡོད་པ་དང༌། མཐའ་མཚམས་ཁག་ཏུ་གནས་པའི་རྒྱ་མིའི་དམག་སྒར་ནང་སྲིང་རས་ཀྱིས་བཟོས་པའི་དོ་པོའི་ནང་བརྒྱངས་ཡོད་པའི་ཤ་དང་རྩམ་པ་མང་པོ་འབྱོར་གྱི་ཡོད། འདི་གཉིས་ནི་བོད་མིའི་ཐོན་སྐྱེད་ལས་གྲུབ་པའི་ཟས་རིགས་ཡིན། ད་ཆ་བོད་མིའི་རྒྱུན་ཟས་བཟའ་བཅའི་རིགས་ལ་རྒྱ་དམག་རྣམས་གོམས་འདྲིས་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། མི་རིགས་རྩ་གཏོར་གྱི་ངན་བྱུས་མུ་མཐུད་ནས་ཡོང་བཞིན་པ་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ངེས་བརྟན་འཕེར་བའི་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ཁག་གཅིག་ནི། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དད་མོས་དང༌། མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས། རིག་གཞུང་སོགས་ལ་རྩ་གཏོར་བཏང་དང་གཏོང་མུས་ཡིན། འདི་ནི་རྒྱུན་ལྡན་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ད་ཆ་བོད་མི་མང་པོ་སྡེབ་གསོད་བྱས་པ་དེ་འདྲ་བྱུང་གི་མེད་ཀྱང༌། རིགས་གཅིག་ལ་ད་དུང་གནས་སྟངས་དེ་མུ་མཐུད་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་བཞིན་གཉེན་སྒྲིག་བཀག་འགོག་གིས་མཚོན་པའི་རིགས་གཅིག་ལ་མུ་མཐུད་བཀག་སྡོམ་བྱེད་མུས་ཡིན། ཞེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། རྒྱ་ནག་གིས་བོད་མི་རྣམས་ལ་སྤེལ་བཞིན་པའི་བསམ་བློ་བསྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་སློབ་གསོའི་སྲིད་བྱུས་དེའི་གྲུབ་འབྲས་ག་ཚོད་ཅིག་ཐོན་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་ལ་ཆ་བཞག་ན་གནད་དོན་འདི་དང་འབྲེལ་བའི་གྲུབ་འབྲས་མཐར་སོན་ཡོང་བ་ཐག་རིང་པོ་གང་ཡང་མེད་ཟེར་ཆོག་པ་ཡིན། རྒྱ་མིའི་བྱུས་སྟོན་དང་བཀོད་སྒྲིག་བརྒྱུད་ཤེས་ཡོན་སྤྲོད་ཐབས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ནི་རྒྱལ་ཞེན་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་བསྐྲུན་ཐབས་ཆེད་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ད་ཆ་བོད་ནང་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་གནས་སྟངས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཕྱིན་ཟིན་པས་དགེ་འདུན་པ་ཚོའི་གནས་སྟངས་ག་འདྲ་ཆགས་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ལྷ་ས་ལྟ་བུར་ཆ་མཚོན་ན་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་རྗེས་ནས་ཀྱང་ད་དུང་ཡང་གྲྭ་པ་འགའ་ཤས་ཤིག་འཚོ་གནས་ཐུབ་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། དེ་ནི་ལྷ་ས་ཁུལ་གཅིག་པུ་ལས་བོད་ཀྱི་ས་གནས་གཞན་ལ་དགོན་སྡེ་ཡོངས་རྫོགས་རྩ་བརླགས་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། དེ་སྔ་གྲྭ་པ་བྱས་མྱོང་བ་དེ་ཚོ་ད་ཆ་ངལ་རྩོལ་གྱི་ལས་ཀ་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད། འདས་པའི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མ་བྱུང་གོང་དགོན་སྡེ་ཆེ་ཤོས་འབྲས་སྤུངས་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ན་གྲྭ་གྲངས་ ༨༠༠༠ ནས་ ༩༠༠༠ བར་ཡོད་མོད། དེང་སང་གྲྭ་གྲངས་ ༣༠༠ ཙམ་ལས་མེད་པ་རེད། མང་པོ་ཞིག་རྒྱ་དམག་གིས་དམར་གསོད་བཏང་བ་དང༌། འགའ་ཞིག་སྐྱ་བོར་བབས་བཅུགས་ཏེ་ངལ་རྩོལ་གྱི་ལས་ལ་ཞུགས་བཞིན་པ་ཡིན།

གལ་ཏེ་བོད་མི་གང་ཞིག་རྒྱ་མི་ལ་ངོ་ལོག་ཟིང་འཁྲུག་སྤེལ་ཚེ་ངལ་རྩོལ་རུ་ཁག་ནང་གཏོང་བ་དང༌། འགའ་ཞིག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པའི་དམིགས་བསལ་ངལ་རྩོལ་རུ་ཁག་ནང་གཏོང་གི་ཡོད། དེར་ཕལ་ཆེ་བ་དཀའ་སྡུག་གིས་མནར་ཏེ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་པའམ་ཡང་ན་ཟ་རྒྱུ་མེད་པར་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། ཅེས་སྩལ།

ཡང་གསར་འགོད་པས། བོད་ནང་ད་དུང་ཡང་ནང་བསྟན་མ་ཉམས་པར་གནས་ཡོད་པ་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་གནས་སྐབས་སུ་རྒྱ་མིས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡོད་མཁན་ཁག་གཅིག་ལ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་དང་ཉེས་འཛུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང༌། ཁོང་ཚོས་གཞན་ལ་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་སྐབས་བོད་མི་རྣམས་ལ་ཆོས་དད་རང་དབང་ཡོད་ཚུལ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། བོད་མི་སྙིང་རུས་ཅན་མང་པོས་གོ་སྐབས་དེ་དང་བསྟུན་ནས་དགོན་པར་མཆོད་འབུལ་འགྲོ་སྐབས་ཁོང་ཚོ་ལ་དགོན་པར་འགྲོ་འོང་བྱེད་མི་ཆོག་པ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པས་ཆོས་ལུགས་རང་དབང་བཀག་བསྡོམས་མུ་མཐུད་གནས་ཡོད། རྒྱ་ནག་གི་རྩ་ཁྲིམས་ནང་ཆོས་དད་རང་དབང་དང་སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་ཡོད་ཚུུལ་འགྲེལ་བརྗོད་གསལ་པོ་འཁོད་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཡང་ང་ཚོས་དེའི་ནང་དོན་ཅི་ཡིན་མིན་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང༌། ཞེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། བོད་ནང་ད་དུང་ཡང་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཡོད་རེད། ཡིན་ནའང༌། ཤུགས་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་བོད་མི་ཚོས་བློ་སྤོབས་ཆེན་པོའི་ཐོག་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་མེད་ཀྱང༌། མངོན་པར་མི་གསལ་བའི་ཐོག་ནས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དཔེར་ན། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་སུ་བོད་མི་ཚོས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དེ་བཞིན་སུམ་རྟགས་གཉིས་ཀྱི་འགྲོས་དང་མཐུན་པའི་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་ཏེ་སྐད་ཡིག་འཕེལ་སྐྱེད་ལ་ཐུགས་ཁུར་བྱས་ཀྱང༌། དོན་དངོས་ཐོག་ཁོང་ཚོ་ལ་དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུའི་བློ་སྤོབས་སྐྱེད་ཀྱི་མེད། སློབ་མ་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཚན་ལེན་མཁན་ལས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཚན་ལེན་མཁནརྣམས་ལ་ལས་ཀའི་གོ་སྐབས་ཉུང་བ་ཡོད་པ་དངོས་ཡོད་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ད་ལྟའི་ཡར་རྒྱས་ལ་གཞིགས་ན་སྐུ་ཉིད་ནས་མའོ་ལ་ཆེ་བསྟོད་བྱས་པ་དེར་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ལོ་རབས་ལྔ་བཅུ་པའི་ནང་ངོས་ནས་མའོ་མཇལ་ཐེངས་གཉིས་པའི་སྐབས་ཁོང་གིས་ང་ལ་ཞལ་གསལ་པོའི་ཐོག་ནས་ ཆོས་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་དུག་རེད་ཅེས་བརྗོད་བྱུང༌། ངོས་རང་ཆོས་དད་མི་སྣའི་ཁྲོད་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ཁོང་གི་སྐད་ཆ་དེ་བཤད་མ་ཐག་ངོས་རང་ཧང་སང་བཅུགས་སོང༌། གང་ལ་ཞེ་ན། འདས་པའི་དུས་ཡུན་ནང་ཁོང་གིས་སངས་རྒྱས་དང་འཕགས་མ་སྒྲོལ་མར་ཆེ་བསྟོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མའོ་ཡིས་ཆོས་ལུགས་ནི་ང་རང་གི་དགྲ་བོ་ཡིན། ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད།

འོན་ཀྱང༌། ངོས་རང་གིས་ཁོང་ལ་གུས་བརྩི་བྱེད་ལུགས་ནི་ད་དུང་ཡང་གཅིག་པ་ལྟར་གནས་ཡོད། ཡིན་ནའང༌། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་རྗེས་ནས་ངོས་ཀྱིས་ཁོང་ལ་བཅངས་པའི་གུས་བརྩི་དེ་རྣམས་མེད་པ་ཆགས་བཞིན་འདུག ད་ལྟའི་ཆ་ལ་ངོས་ཀྱིས་ཁོང་ངོས་འཛིན་ག་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དགོས་མིན་བརྗོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། མའོ་ཡི་སྐུ་ཚེའི་རིང་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཐེབས་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་གནང་གི་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། འགྱུར་བ་ཏན་ཏན་འགྲོ་གི་རེད། འོན་ཀྱང༌། འདིའི་སྐོར་དམིགས་བསལ་དང་ཐད་ཀར་བཤད་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད། རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་དབུ་ཁྲིད་ཚོའི་ནང་ཁུལ་ལའང་དཀའ་ངལ་ཡོད་པ་རེད། མ་འོངས་པར་དཀའ་ངལ་ཞིག་ཏན་ཏན་འཕྲད་ཀྱི་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། མི་མང་པོས་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཤི་ཟིན་པ་རེད་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། སྐུ་ཉིད་ནས་འདིའི་སྐོར་དགོངས་ཚུལ་གང་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ང་ཚོས་དབང་ཆ་དང་ལྟ་གྲུབ་ཅིག་གི་ཆེད་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་མེད་པར་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལ་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་ཐོབ་ཐང་ཁག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གིས་ཁ་ནས་ཡར་རྒྱས་ཡོད་རབས་ཀྱི་གཏམ་སྙན་ཅི་ཞིག་བརྗོད་རུང་བོད་མི་རྣམས་ཉིན་རེ་ནས་ཉིན་རེ་བཞིན་དཀའ་ངལ་ནང་ཚུད་བཞིན་ཡོད། ཐ་ན་འགྲོ་བ་མིའི་དགོས་མཁོ་བཟའ་བཅའི་རིགས་དང་གྱོན་པ་རྣམས་བོད་མི་རྣམས་ལ་ལྡང་ངེས་མེད་པ་དང༌། འདས་ཟིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བོད་ལ་ལྟོགས་ཤི་དང་དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་འཕྲད་པའི་ལོ་རྒྱུས་མེད་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་ཆ་ལ་གནས་བབས་གསར་པའི་འོག་བོད་མི་མང་ཆེ་བས་གོང་གསལ་དཀའ་ངལ་རྣམས་མྱོང་བཞིན་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་མུ་མཐུད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དམིགས་བསལ་མི་རབས་གཞོན་པ་རྣམས་ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་ལ་འདོད་པ་ཁེངས་ཀྱི་མེད། མི་རབས་གསར་པའི་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་ཤེས་ཡོན་ཡོད་མཁན་རྣམས་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ལངས་ཕྱོགས་ཡོད་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་མོད། ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་དེས་རྐྱེན་པས་ཁོང་ཚོ་ལ་ལྟ་བ་ལངས་ཕྱོགས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྲིད་བྱུས་དེར་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་གྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་ཞིག་ནང་ང་ཚོའི་དམིགས་འདུན་བསྒྲུབ་ཐུབ་མིན་གང་ལྟར་ཡང་ང་ཚོ་ལ་ད་དུང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། རྐྱེན་ངན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་གི་འོག་ནས་གསུམ་དུས་ཀྱི་རྗེས་དྲན་བྱས་པ་དེ་ཅི་ཞིག་མཚོན་གྱི་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་ནི་བོད་མིའི་འཐབ་རྩོད་མཚོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་གར་གྱི་དབུ་ཁྲིད་རྣམས་ལ་ཆ་མཚོན་ན་འཐབ་རྩོད་གཅིག་འགོ་བཙུགས་ནས་དེའི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་འཐབ་རྩོད་དེ་རྒྱུན་མཐུད་ནས་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཁོང་ཚོས་བདེན་པ་དང༌། དྲང་བདེན། དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གཞིར་བཞག་བྱས་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དཀའ་ངལ་ག་འདྲ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱང་རུང་ཁོང་ཚོས་འགོ་བཙུགས་ནས་མཐར་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། གནས་སྟངས་འགྱུར་བ་འགྲོ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་འཐབ་རྩོད་མུ་མཐུད་ནས་རྒྱུན་སྐྱོང་དགོས་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་ལ་ཐབས་བྱུས་ལས་ཀུན་སློང་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཡང་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་དང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

ཤིང་ཡོས་གནམ་ལོའི་རི་མོ་གསར་པའི་ངོགས།།

རྟེན་འབྱུང་མདངས་ཀྱིས་ཕྱུག་པའི་ཤིས་པ་བཀྲ།།

ཆོས་སྲིད་གསེར་གྱི་སྙེ་མ་གཡུར་ཟ་བའི།།

གདོང་གྲོགས་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་མཆོད་ཅིང་བསྐུལ།།

རིགས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་འཛུམ་པའི་ཚུལ་གསུམ་མདའ།།

འཕང་པའི་ཕས་རྒོལ་འཇོམས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི།།

རིགས་སྨྲ་ས་གསུམ་དབྱིངས་སུ་ཅོ་འདྲི་བའི།།

ཚོགས་ལངས་མཛད་སྒོའི་དགེ་ལེགས་ངོམས་པར་བྱས།།

དཔག་ཡས་འཕྲིན་ལས་ནམ་མཁའི་མཛོད་འཛིན་པའི།།

དགེ་ལྡན་ལུགས་བཟང་སྲོལ་འབྱེད་ཙོང་ཁ་པའི།།

མཛད་ཆེན་བྱིན་བརྒྱ་འབེབས་པའི་མཆོད་པའི་སྤྲིན།།

སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ངོ་མཚར་འདིར་ཡང་བཀྲ།།

ཟབ་ཞི་སྤྲོས་བྲལ་དབུ་མའི་ལམ་སྟོན་པའི།།

རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་དོ་ཤལ་དཔྱང་དང་ལྷན།།

ཨ་ཏི་ཤ་ཡི་ལེགས་བཤད་འབྲོམ་སྟོན་རྗེའི།།

རྣམ་པར་ཐར་པའི་བདུད་རྩི་ཆར་དུ་བྲན།།

1 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

2 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན།’ཤོག་གྲངས་ ༢༦༡ ནས་ ༢༦༧ བར་གསལ། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་དཔར་ཁང་དུ་བསྐྲུན། ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦

ས་བཅད་གཉིས་པ།

ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་དང་ཀུ་ལུ་མ་ན་ལེ་ཁུལ་དུ་ཆོས་འབྲེལ། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་དབུ་བཞུགས།

༡༽ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཐེངས་དྲུག་པར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་གངས་སྐྱིད་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ཚུགས་མུས་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཐེངས་དྲུག་པའི་ཚོགས་འདུར་ཞབས་བཅགས་ཐུགས་ཞིབ་ཐོག་ཚང་མས་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་མེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་འབད་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་སྐུལ་ལྕག་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཞིང༌། ཚོགས་གཙོ་རྣམ་གཉིས་ནས་ཉིན་བརྒྱད་རིང་ཚུགས་པའི་རང་གཞུང་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དྲུག་པ་མཇུག་བསྡོམས་ཟིན་པའི་ཚོགས་འདུའི་གནས་ལུགས་སྙན་སེང་ཐོག་གྲོས་ཆོད་ཁག་སྤྱན་ཞུར་ཕུལ་བའི་ཁོངས་སུ་སྔ་ལོའི་གྲོས་ཆོད་ནས་ལག་ལེན་མ་འཁེལ་བའི་རིགས་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་ཕྱོགས་དང༌། ལྷག་པར། ཤེས་ཡོན་གོང་འཕེལ་དང་ཆབ་སྲིད་གོ་རྟོགས་སྤེལ་ཐབས། དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་བྱེད་ཕྱོགས་གྲོས་ཆོད་ཁག་སྙན་སེང་ཞུས་ཁོངས་ནས་དཔེ་མཚོན་ལྟ་བུ་ནི།

དང་པོ། གཏན་སློབ་དང་ཉིན་སློབ་ཁག་ནང་ཡོད་བཞིན་པའི་སློབ་ཕྲུག་མང་དག་འཛིན་རིམ་གོམ་པ་རིམ་བགྲོད་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་མཇུག་སྐྱོང་མ་བྱས་པར་ལོ་བསྟར་ཕ་མ་བསམ་མེད་ཁག་ནས་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ཁེ་དབང་ཁོ་ན་ལ་བསམས་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ནས་རང་དགར་ཕྱིར་འཐེན་མཉམ་ཉར་གྱིས་དོན་དུ་ཕྲུ་གུའི་རྩ་ཆེའི་མདུན་ལམ་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་པ་འདི་དག་སླད་དེ་ལྟར་མི་འབྱུང་བ་ཕ་མ་སོ་སོས་ཁུར་འགན་བསམ་ཤེས་དགོས་པ་མ་ཟད། རང་གཞུང་ཤེས་རིག་ལྷན་ཁང་ནས་དམིགས་བཀར་ཞིབ་འཇུག་གནང་རྒྱུ།

གཉིས་པ། སློབ་གྲྭ་རིམ་ཐོན་ཡོང་བཞིན་པའི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱི་མ་འོངས་མདུན་ལམ་དང༌། དགོས་གལ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཕྱོགས་སྐོར་གྱི་གནས་སྟངས་སོགས་ཕྱོགས་གང་སར་ཞིབ་འཇུག་དང་འབྲེལ་བའི་འཆར་གཞི་དགོས་པར་བརྟེན་དམིགས་བསལ་འཆར་འགོད་ལ་མཁས་པ་ཕྱི་ནང་མི་སྣ་སུ་འོས་ཟུར་འཛུགས་ཀྱིས་ལོ་ལྔའི་འཆར་གཞི་ཞིབ་གསལ་བཟོ་འགོད་གནང་རྒྱུ།

གསུམ་པ། གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མང་གི་ཡིད་ལ་བརྣག་པའི་རྩ་དོན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་སྙིང་པོ་སྲ་བརྟན་དུ་བཟུང་སྟེ་མང་ཚོགས་དང༌། ལྷག་པར་འཚར་ལོངས་ཡོང་བཞིན་པའི་ན་གཞོན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྲིད་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་བཞེད་སྲོལ་བཟང་པོའི་ལམ་ནས་རང་གཞུང་གི་བཞེད་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང༌། ངོ་བོ། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་སྟངས་བཅས་ཀྱི་བློ་གྲོས་གོང་མཐོར་སྤེལ་ཐབས་སུ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་ལམ་ནས་ཐབས་ལམ་ཇི་འོས་ཕྱག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ།

བཞི་པ། བོད་འདི་སྔ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆ་ནས་རང་བཙན་བསྙོན་མེད་དུ་གནས་པའི་བདེན་པ་དག་སྐྱེལ་གྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ལྷག་དོན་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་བོད་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ། བོད་རང་དབང་རྩོད་གླེང་བདེན་བདར་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཅས་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་ཡོངས་ནས་ངེས་གསལ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཐབས་སུ་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ལས་དོན་འདི་དག་གལ་པོ་ཆེ་ཞིག་ཡིན་པ་ཚོགས་ཆེན་སྔ་རྗེས་སུ་དགོངས་མཐུན་གཅིག་གྱུར་བྱུང་བ་བཅས་ལ་བརྟེན་ལས་དོན་རྒྱ་བསྐྱེད་ནུས་ཤུགས་ཐོན་ཐབས་དང༌། རང་རིགས་གནས་ཡུལ་སོ་སོའི་མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་སྐབས་བསྟུན་སོ་སོར་དམིགས་ཡུལ་ལ་སྨན་པའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་མཉམ་རུབ་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་འགུལ་ཐེག་པ་ཁུར་ལེན་གནང་རྒྱུ།

ལྔ་པ། བཟོ་ལམ་གཞིས་གསུམ་གྱིས་གཙོས་རང་རིགས་འདུས་སྡོད་གང་སར་དུས་ཆེན་ཁག་ལ་ཁྲོམ་འདུས་དང༌། གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན། ཤིས་ཤོག་ཚོང་བསྒྱུར་བཅས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དཔལ་འབྱོར་བསྡུ་གསོག་ཐུབ་ཐབས་སུ་རང་གཞུང་དཔལ་འབྱོར་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བཀོད་བྱུས་འོག་ས་ཁུལ་སོ་སོ་ནས་ལས་དོན་རྩོམ་འོས་རྐང་ལེན་གནང་རྒྱུ་དང༌། མང་ཚོགས་ནས་རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་དང་བླང་སྤྱི་དངུལ་འབུལ་མུས་འདི་དག་ད་དུང་ཚགས་ཚུད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་སུ་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ནས་ས་ཁུལ་སོ་སོར་ཡང་ཡང་གཟིགས་སྐོར་དང་འབྲེལ་འགྲོ་ཁོངས་དམིགས་ཡུལ་བཅས་ཀྱི་གསལ་བཤད་གནང་རྒྱུ་དང༌། བསྡུ་དངུལ་ཚགས་ཚུད་བྱུང་རིགས་ལ་གཟེངས་བསྟོད་གནང་འོས་གནང་རྒྱུ་སོགས་ཞིབ་འགྲེལ་སྙན་སེང་གནང༌།

ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་རྣམ་གྲྭའི་ཕུར་སྒྲུབ་ཚུགས་མུས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དང༌། ཚེས་བཅུའི་ཚོགས་འབུལ་བཅས་པར་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་མུས། ཚོགས་སེང་ལ་ད་ལམ་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་མི་བརྒྱ་སྐོར་མཇལ་ཁ་ཞུས་སྩལ་དང་སྦྲགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘ཁ་སང་ཚོགས་གཙོ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང་དོན། བར་དེའི་ཚོགས་འདུའི་རིང་གི་གནས་ལུགས་ལམ་ཙམ་ཤེས་སོང༌། ཚོགས་འདུ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་འདི་གཞི་ལ་བཟུང་སྟེ་ཚང་མ་སོ་སོ་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་བཤད་རེས་བཏང༌། ཚང་མས་དངོས་འབྲེལ་དོན་དམ་གྱི་སེམས་ཁུར་བླངས་ཏེ་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དང༌། དེ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཚིག་རྩ་སྒྲུག་རེས་ལྟ་བུ་མིན་པར་མཐུན་པོ་དང༌། ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ངོས་ཀྱིས་དེ་རིང་འདིར་དམིགས་བསལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། རྒྱུན་དུ་སྐད་ཆ་ཡོང་མུས་ལྟར། སྐད་ཆ་ཤོད་དུས་འདྲ་ཆགས་པོ་དང༌། ཚིག་ཐོན་པོ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཕན་གྱི་མི་འདུག བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དང༌། བློ་གྲོས་ཡོད་པ་དེ་སྦྱོར་བ་ལག་ལེན་ལ་བཀལ་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཚོགས་འདུ་ཉིན་ཁ་ཤས་འཚོགས་པ་འདིའི་རིང་ལ་ལྷག་བསམ་དང༌། བློ་གྲོས་བཏོན་པ་དེ་དག་གི་མ་རྩའམ་རྒྱབ་རྟེན་ལྟ་བུར་ལོ་ཧྲིལ་པོ་འདིའི་རིང་སོ་སོས་ལག་ལེན་དུ་འགེལ་རྒྱུ་དེར་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཆོས་ཡིན་ཡང་ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར། ལག་ལེན་ལ་འགེལ་དགོས་པ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་སྲིད་ལུགས་ཀྱི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར་དོན་དངོས་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ལག་ལེན་གྱིས་རྗེས་ཟིན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན་སྟབས། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌། ཡང༌། ‘‘རང་གི་མི་ཚེའི་ནང་ལས་དོན་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཁ་འདོན་བྱས་རུང་མ་བྱས་རུང༌། ཁ་ནས་ཆོས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་མེད་གང་ལྟར་ཡང་དོན་ངོ་མའི་ཆོས་པ་ཡིན་པ་རེད། ཁ་ནས་པོ་ཏི་ཁ་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུའི་ཆོས་བཤད་བཏང་ན་ཡང༌། དོན་དག་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ངོ་ལྐོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཁོ་ཆོས་པ་མིན་པ་རེད། དེར་བརྟེན་གང་ལྟར་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘གཙོ་བོ་དམ་ཚིག་ལ་རྒྱ་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་འདྲ། ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གང་གི་ཐོག་ནས་བཤད་ཀྱང་དོན་དམ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་དགོས་པ་གལ་ཆེ། རང་གཞན་སུ་ཡིན་ཡང་སྐྱོན་གཏན་ནས་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན། སྐྱོན་གཅིག་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་མི་དེ་ནག་པོ་ནག་རྐྱང་དང༌། དགེ་མཚན་གཅིག་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མི་དེ་དཀར་པོ་དཀར་རྐྱང་ལ་བཏང་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད། རང་གཞན་ཐམས་ཅད་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་ཆ་འདྲེས་སུ་གནས་ཡོད།

དོན་དམ་འགག་རྩ་ལ་ཐུག་དུས་སྐྱོན་ཆ་རྣམས་སེལ་ཞིང༌། བཟོ་བཅོས་རྒྱག་དགོས་ཀྱང༌། སྤྱིར་བཏང་སྐྱོན་ཁ་ཤས་མ་མཐོང་བའི་ཚུལ་དང༌། བརྗེད་པའི་ཚུལ་དུ་བཞག་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་བ་ཡིན་པ་འདྲ། ཧ་ཅང་མིག་ཕྲ་པོ་དང༌། རྐྱེན་ན་པོ་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན་སྐྱོན་ཀུན་ཟད། ཡོན་ཏན་ཀུན་ལྡན་གྱི་མི་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བས་གཅིག་གིས་མ་འགྲིགས། གཉིས་ཀྱིས་མ་འགྲིགས། གསུམ་གྱིས་མ་འགྲིགས། མཐར་འགྲིགས་པའི་མི་གཅིག་ཀྱང་ཡོང་གི་མ་རེད།

སྤྱིར་བཏང་ཁོག་པ་ཡངས་པོ་བྱ་དགོས། ཡང་ཁོག་པ་ཡངས་པོ་བྱེད་དགོས་པ་རེད་བརྗོད་དེ་ལས་དོན་གལ་འགག་ལ་ཐུག་ན་ཡང་དེ་ལྟར་བྱས་པས་ག་ལ་འགྲིགས། སྨན་པས་གཏར་བསྲེགས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་བྱེད་པ་བཞིན་ང་རང་ཚོས་ཀྱང་ནོར་འཁྲུལ་ལེགས་བཅོས་བྱེད་དགོས་པ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཁོག་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། བཟོད་བསྲན་ཆེ་ཙམ་བྱས་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་ལེགས་པ་ཡོང་བ་ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཙམ་ཕྱིན་པའི་ཉམས་མྱོང་ནས་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ནང་ཁུལ་རྡོག་རྩ་ཆིག་སྒྲིལ་ཡོང་བ་ལ་ཡང་ཇི་ཙམ་གྱི་བཟོད་བསྲན་ཆེ་བ་དང༌། ཁོག་པ་ཡངས་པོ་བྱུང་ན་ཕན་གྱི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བོད་སྤྱི་པའི་བསྒྲུབ་བྱར་ཡང་ཚང་མས་དམ་ཚིག་ཆིག་སྒྲིལ་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། གལ་ཏེ་མ་འགྲུབ་ན་ཡང་འགྱོད་པ་སྤུ་རྩེ་ཙམ་མེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་ཀྱང་མཐར་མ་འགྲུབ་པ་རེད། ཧུར་ཐག་བྱེད་རྒྱུར་འཐུས་ཤོར་ཏེ་ལས་ཀ་མ་འགྲུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་སེམས་སྐྱོ་པོ་དང༌། བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་ངོ་ལྐོག་མེད་པའི་ཐོག་ནས་སྙིང་ལ་རུས་པ་བཅུག་སྟེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཚང་མས་དམ་ཚིག་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་བྱ་རྒྱུ་དང༌། ལས་ཀ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མ་དགོས་པ། ཚིག་གི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ལྷག་བསམ་བཏོན་པ་དེ་སྦྱོར་བ་ལག་ལེན་དུ་བཀལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཐོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་འདུག’’3jམཆན། ཅེས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་གཟའ་སྐར་འཕྲོད་སྦྱོར་དགེ་བར་འབྲས་བློ་གླིང་ཏྲེ་ཧོར་བཀའ་འགྱུར་སྤྲུལ་སྐུས་མཚོན་རྣམ་གྲྭ་དང༌། རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭ་སོགས་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་ཉེར་གཉིས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་ཁ་སྐོང་ལས་གྲྭ་མཁན་བླ་དགེ་སློང་བརྒྱད་གྲྭ་ནས་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་སྩལ་ཐོག་ལས་གྲྭ་དགེ་ཚུལ་བཅས་པར་ད་ཆ་སྡོམ་པ་ཞུས་པ་ཙམ་གྱིས་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་སུ་འགྲོ་དང༌། ཞབས་འདྲེན་དུ་འགྲོ་བ་གཉིས་གང་ཡིན་མ་ངེས་པས། བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་སུ་ཅི་འགྲོ་བྱ་རྒྱུ་ལས། གལ་སྲིད་ཞབས་འདེགས་མ་ཐུབ་ཀྱང༌། ཐ་མ་ཞབས་འདྲེན་དུ་མི་འགྲོ་བའི་འབད་བརྩོན་མ་ཐུབ་ན་སྡོམ་པ་ཞུས་པ་ལས་མ་ཞུས་པ་ལེགས་པ་དང༌། ཁས་ལེན་ལག་ཐོག་ཏུ་འགེལ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་སྐོར་རྒན་གཞོན་ཚང་མས་དེ་དོན་འབྱུང་ཐབས་ངེས་པར་དགོས་ལུགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

༢༽ཆབ་ཚན་འཕྲོད་བཞེས་དང་ཀུ་ལུ་མ་ན་ལེ་ཁུལ་དུ་ཆོས་འབྲེལ་བསྐྱངས་པ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་མ་ན་ལེ་ (Manali) དགའ་ལྡན་ཐེག་ཆེན་གླིང་དགོན་ནས་སྙན་སེང་སྔོན་ཞུས་ཐོག་པདྨ་འོད་གླིང་གི་གནས་འཛིན་དང༌། བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ། གནས་སྡོད་མི་མང༌། རྒྱ་གར་ཁམས་པ། གར་ཞ། ལ་དྭགས་པ་བཅས་ནང་ཆོས་ལ་དད་མོས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མི་འཐུས་ཆེད་བཅར་གྱིས་གདན་ཞུས་གསོལ་བཏབ་བཞིན་དང༌། བདུན་ཕྲག་གཅིག་རིང་ཆབ་ཚན་དུ་སྐུའི་འཕྲོད་བཞེས་དང་ཆབས་ཅིག་སྟབས་འགྲིགས་དོན་གཉིས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཕེབས་ལམ་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཁམས་སྤྲུལ་གཞིས་སྒར་དང༌། སྦིར་གཞིས་ཆགས་གཉིས་ཀྱི་མི་མང་ལ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང༌། ཆུ་མཛོད་ལས་མི་བོད་མི་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ། གནས་ཆུང་འཕྲིན་བསྐུལ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། མ་ཎི་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་དང་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཏེ་ཆབ་ཚན་ཉེ་འཁྲིས་སུ་བདུན་གཅིག་རིང་བཅའ་བཞུགས་ཀྱིས་ཉིན་ལྟར་སྔ་དགོང་དུས་ཚོད་ཁྲིགས་ཆགས་སུ་ཚ་ཆབ་འཕྲོད་བཞེས་བསྐྱངས།

སྐབས་དེར་ཕེབས་ལམ་ཉེ་འཁོར་ཡུལ་མི་དབུལ་ཕོངས་རྣམས་ལ་བྱམས་གཟིགས་གསུང་མོལ་ཕྱག་དབང་དང༌། བུ་མོ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཙམ་སོན་པ་ཞིག་ནུབ་མོ་ཆུ་ཚོད་རེ་ཟུང་མི་བདེ་བ་ཡོང་མུས་ཤིག་གི་སྐྲ་ཕུད་འབུལ་བཞེས་ཐོག མིང་བསྟན་འཛིན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་སྩལ་ཏེ་བདུད་རྩི་ཆོས་སྨན་ཕྲན་བུ་ཕྱག་གིས་ཁར་སྩལ་ཞིང༌། མ་ཎི་དང༌། བཛྲ་གུ་རུ་བགྲང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་དང༌། གཞན་ཡང་ཕེབས་ལམ་དུ་བྱིས་པ་དང༌། ཉམ་ཐག རྒན་རྒོན། ནད་གཅོང་རིགས་བཅས་སུ་མཇལ་ཁ་དབུགས་དབྱུང་སྩལ།

ཆུ་ཚན་ཁའི་སིག་གི་ལྷ་ཁང་ནང་གདན་ཞུས་ལྟར་ངང་ཙམ་བཞུགས་རིང་གནས་འཛིན་པས་ཆུ་ཚན་ཁ་འདིར་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་དགོས་གལ་ཆེ་ཚུལ་གསོལ་བར་ལྷ་ཁང་འགྲུབ་མིན་གང་ལྟར་ཡང༌། ཐུབ་དབང་གི་སྐུ་ཞིག་སྩལ་འཐུས་བཀའ་བཞེས་དང༌། མ་ནི་ཀ་རན་བཞུགས་མཚེར་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་ལམ་ཞོར་བ་ཡོང་སྤྲུལ་སྐུས་འགོ་ཁྲིད་འོག་ནང་ཆེན་པའི་བོད་མི་ཁ་འཐོར་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ལའང་ཞུ་མོས་ལྟར་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང་སྩལ་བ་དང༌། པ་ཏི་ཀུ་ལུ་སློབ་གྲྭར་གདན་ཞུས་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་དེ། སློབ་གྲྭའི་འགོ་འཛིན་དང་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་བཅས་པར་ཆོས་འབྲེལ་བཀའ་སློབ་དང་སྦྲགས་མཇལ་ཁ་དང༌། སློབ་གྲྭའི་ལས་ཤག་དང༌། ཕྲུ་གུའི་ཉལ་ཁང་བཅས་སུ་གཟིགས་སྐོར། དགེ་དགོན་ཐེག་ཆེན་གླིང་དུ་ཞབས་བཅགས་གཙུག་ལག་ཁང་སྒོ་འབྱེད་རྟེན་འབྲེལ། གཟིམ་ཆུང་དུ་དགོན་པའི་མཁན་པོ་ལྡན་མ་བློ་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་བཅས་རིམ་བཞིན་མཛད་པ་དང༌། མ་ན་ལེའི་བྱང་ངོས་རི་འདབས་ཆུ་ཚན་དུ་ཡུད་ཙམ་ཆབ་བཞེས་ཀྱིས་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༡༡ སྔ་དྲོ་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་ཁག་ལ་རབ་གནས་རྟ་ཐོག་མ་ཞིག་དང༌། ཀུ་ལུ་ཁུལ་བོད་མི་ལམ་བཟོ་བ། བོད་མི་སྒེར་འཚོ་ཁག ཡུལ་མི་དང༌། གར་ཞ་བ་བཅས་ཐུན་མོང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་དང་བཅས་པའི་སྐྱེ་འགྲོའི་མགོན་དུ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་པའི་ཆེད་དུ་མཆོད་སྤྲིན་སྣ་ལྔ་སྟོང་ཚར་དང༌། ཚོགས་འཁོར་མཆོད་འབུལ་བཅས་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་རབ་གནས། ཚོགས་འབུལ། བཟང་སྤྱོད་སྨོན་ལམ་བཅས་གྲུབ་རྗེས་ལྡན་མ་བློ་ཆོས་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་དང་སྦྲགས་མཇལ་བཅར་ཕྱག་དབང་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་ཀུ་ལུ་ཁུལ་བོད་མི་དང༌། གར་ཞ་བ། ཡུལ་མི་སོགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ལྔ་སྟོང་སྐོར་སྤྱི་མགྲིན་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར་འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དཔལ་མོ་ལུགས་ཀྱི་དབང་གི་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་དང༌། སྟ་གོན་ལེགས་པར་གྲུབ་རྗེས། དེར་འདུས་བོད་མི་རྣམས་ལ་བོད་རང་དབང་གི་འབད་བརྩོན་བྱེད་སྟངས་དང༌། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་སོགས་ལ་དམིགས་བསལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ང་ཚོས་དཀའ་ལས་ག་རེའི་དོན་དུ་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད་ཟེར་ན། བོད་ཀྱི་དོན་ལ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཀུ་ལུ་ཁུལ་སླེབས་ཏེ་ལོ་མང་པོ་ཞིག་ཕྱིན། ༡༩༥༩ ནས་ད་བར་ལོ་ ༡༦ ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། འགའ་ཤས་ཀྱིས་བསམ་བློའི་ནང་ད་ཕལ་ཆེར་རེ་བ་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་རྐྱེན་པས་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། རྩ་བ་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་སའི་དོན་རྩ་དེའི་ངོ་བོ་དྲང་བདེན་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་དུས་ཚོད་སོང་སྟེ་ཡལ་ནས་འགྲོ་མི་ཐུབ།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་དབུས་གཙང་མདོ་སྟོད་སྨད་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་དེ་ཁེ་ཕན་མེད་པ་དང༌། ང་ཚོར་གྱོང་གུན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ཙང༌། དེ་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དུ་ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ང་རང་ཚོ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་བོད་ནང་བསྡད་མ་ཐུབ་པ་དང༌། ང་ཚོ་ཉུང་ཤས་ཤིག་བོད་ནང་ལ་ལོག་རྒྱུའི་དོན་ལ་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

ཡང་རྩ་བའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ང་ཚོས་སྲིད་དོན་གྱི་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མི་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་ཡང་མ་རེད། རྒྱ་མིས་ཆོས་མེད་པ་བཟོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་པུས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ཡང་མ་རེད། ང་ཚོས་ལྟ་བ་འདྲ་མི་འདྲ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ཡང་མ་རེད། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ག་རེའི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད་ཅེས་ལབ་ན། ལམ་ལུགས་འདྲ་མི་འདྲ་དང༌། ལྟ་བ་འདྲ་མི་འདྲ་ག་རེ་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། མི་ལ་དགོས་རྒྱུ་བདེ་སྐྱིད་རེད། དེ་མེད་ན། མིང་གསར་བརྗེ་བཏགས་པས་འགྲིགས་མ་སོང༌། མིང་གསར་བརྗེས་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་མ་རེད། མིང་ཡར་ཐོན་གྱིས་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་མ་རེད།

གསར་བརྗེ་དང་ཡར་ཐོན་བྱས་ཏེ་ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་འབེལ་པོ་ཞིག་དང༌། ལུང་པའི་ནང་ལ་སྔོན་མ་ལས་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པ་དང༌། བདེ་སྐྱིད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ཡང་ང་ཚོར་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དམར་པོ་ཡིན་ཡང་ཡིན་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག་སྟེ། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་ཚོ་གྲོད་ཁོག་མ་འགྲངས་པར་ལྟོགས་རིད་ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སྡོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་དོན་དེ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་མང་ཆེ་བ་ཚོས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་དེ་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག ང་ཚོ་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་འདུག་ཟེར་བའི་ཉི་མ་ཞིག་ཤར་སོང་ན། དེའི་ཉིན་མོ་དེ་རང་ནས་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་སྐད་རྒྱག་རྒྱུའི་ལས་ཀ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཞག་སྟེ་ད་ཆ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་ང་ཚོའི་བདེ་སྡུག་གནས་ཚུལ་འགྲིགས་ཐག་ཆོད་འདུག བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་སྡོད་རྒྱུར་མ་འདོད་པ་མི་འདུག ཁོ་རང་ཚོ་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་ང་ཚོ་རང་བཙན་དོན་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་མི་འདུག་ཅེས་ལབ་རྒྱུ་ལ་ཨང་གསར་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་མ་གཏོགས་གཞན་གང་ཡང་མེད།

ང་ཚོས་ལྟ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་བཟུང་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། བསམ་བློ་ག་ནས་བཏང་ཡང་ང་རང་ཚོའི་རྩོད་གླེང་བྱ་རྒྱུ་འདི་འགྲོ་བ་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཁེ་ཕན་ལ་ཐུག་པ་དང༌། དྲང་པོ་དྲང་བཞག རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མ་དགོས་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་རེད། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་དྲང་བདེན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཙང༌། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཕྱིན་པ་དང༌། མགྱོགས་མྱུར་འགྲུབ་དང་མ་འགྲུབ་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཞེ་ལྷོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་ས་ཆའི་གནས་སྟངས་ནས་ལུང་པ་མང་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། དེང་སང་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་བྱུས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་ཙང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་སྡོད་ཀྱི་མ་རེད། ཏན་ཏན་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མ་འོངས་པར་བོད་འགྱུར་བ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ། ང་ཚོའི་བོད་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་ཟེར་ན། ད་ལྟ་ལབ་པ་ནང་བཞིན་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང་སྐབས་དེའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་ང་རང་ཚོ་ལ་ཁེ་ཕན་གང་ཆེ་བ་དང༌། ང་ཚོར་གང་རན་པའི་ལྟ་བ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས་དེ་སྔའི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མེད། བཤད་དེ་དགོས་པ་ཡང་མེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མ་འོངས་པ་ལ་བོད་པའི་ལྟ་བ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ཕྱོགས་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་མིན་ནི། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རན་པ་དང༌། ང་ཚོར་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཆེ་བའི་ངོས་འཛིན་ག་འདྲ་ཞིག་ལ་བྱས་ན་ཡང༌། དེ་ལ་ང་ཚོས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློར་ལམ་སྟོན་དང༌། འགོ་ཁྲིད་བྱེད་རྒྱུ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བོད་མི་རིགས་གོང་བུ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་པ་དང༌། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བསྟེན་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་ནང་གི་ལས་བྱེད་པའི་ཐོག་ནས་འགྲིགས་མ་འགྲིགས། ནོར་འཁྲུལ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། མི་བྱེ་བྲག་པ་གཅིག་གི་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་པའི་ཐོག་ལ་འཕྱ་སྨོད་བྱེད་པ་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་ལ་སྐྱོན་འདོགས་བྱས་ན་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད། དེ་བརྒྱུད་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་ལ་གནོད་རྒྱུ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཕན་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཅིག་རེད། མི་སྒེར་གྱི་ངོ་བཟུང་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་མ་རེད། མིས་མ་འགྲིགས་པ་ཡོད་ན་དེ་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་ཐད་ཀར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཆོག་པ་ཞིག་དང༌། གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་དང༌། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཉམས་དམས་བྱུང་ན་མི་འགྲིགས།

ང་ཚོ་འདིར་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ལས་དོན་ཙམ་མིན་པར། བོད་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། དེར་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཧ་ཅང་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ང་ཚོའི་ལས་དོན་ཐོག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་ཚང་མས་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་དེ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། དེ་ལ་དགའ་ཞེན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཁ་བྲལ་དུམ་བུར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་གྱོང་ཆེན་པོ་དང༌། ཉམས་གུད་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ལ། ནང་ཁུལ་འཆམས་མ་འཆམས་དང༌། སྐད་ཆ་འདྲ་མི་འདྲ་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཚང་མས་གནས་ཚུལ་རྩད་ཞིབ་ཡག་པོ་བྱས། གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་པའི་ཐོག་ནས་སོ་སོ་རང་ཚུགས་ཟིན་ཏེ་སྡོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ང་རང་ཚོ་མཐུན་སྒྲིལ་ཁ་ནས་བཤད་པས་མི་འགྲིགས་པར་གཅིག་ལ་གཅིག་ཡིད་ཆེས་པ་དང༌། བློས་འཁེལ་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། བོད་མི་ནང་ཁུལ་ཁོག་ཡངས་བཟོད་བསྲན་གང་ཆེ་བྱེད་དགོས། སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ཤོད་ཡག་ཉེས་ལ་ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུ་བྱས་ཏེ་གཅིག་ཡིད་གཅིག་ལ་མ་ཆེས་པར་གྱུར་ན་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ང་རང་ཚོས་བཟོད་བསྲན་བྱས། ཁོག་པ་ཡངས་པོ་བྱས་ན་ཆེ་སའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོས་ཚང་མ་དཔུང་པ་མཉམ་གཤིབས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་རང་ཚོ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་པར་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་བོད་ནང་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ངོས་ཀྱིས་དཔེ་ཞིག་བཞག་ན། དུས་རྒྱུན་དུ་འགྲོགས་འདྲིས་ཉེ་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཉེ་པོ་ཡོང་བ་དང༌། ཕུགས་ལའང་ཉེ་པོ་ཡོང་བ་ཞིག་རེད། ནམ་རྒྱུན་འགྲོགས་འདྲིས་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ཞིག་མེད་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཆེད་མངགས་འགྱངས་པོ་བྱས་པ་མེད་ན་ཡང༌། རང་བཞིན་གྱི་འགྱངས་པོ་ཆགས་རྒྱུ་རེད།

དཔེར་ན། ཨ་མདོ་ཁུལ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྲིད་དོན་ཟེར་ན་ཡང་འདྲ། གནས་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས། བོད་དབུས་ཁུལ་དང༌། ལུས་པོའི་ཐོག་ནས་ཉེ་པོའི་འགྲོགས་འདྲིས་མེད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་བོད་གཞུང་དང༌། བོད་གཞུང་གི་དམག་མི་ཟེར་དུས་སེམས་ཐག་རིང་པོ་ཞིག་ཆགས། གདན་སའི་ནང་དང་རྒྱུད་སྟོད་སྨད་སོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོ་སློབ་གཉེར་དུ་ཡོང༌། འགའ་ཤས་བླ་མ་ལས་སྣེ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་རང་བཞིན་བསམ་བློའི་ནང་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་སྔའི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་ལ་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཁྱད་པར་ཡོང་གི་རེད་དེ་ཚར་བ་རེད། རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོ་བྱུང་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། དེང་སང་ང་ཚོས་མདོ་སྟོད་སྨད་དང༌། དབུས་གཙང་སྟོད་སོགས་ཚང་མ་མཉམ་འདྲེས་ཀྱིས་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་ལ་དགེ་མཚན་ཞིག་བྱུང་འདུག ད་དུང་འདིའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་འབུམ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་ཚང་མ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བའི་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་དགོས།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘འདི་ཁུལ་ཡུལ་པའམ། ས་བདག་རྡོ་བདག་ཆགས་བསྡད་པ། ནམ་རྒྱུན་ཡོངས་གྲགས་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་ཚོའི་ནང་ནས་སེམས་ཁུར་བླངས། བོད་མིར་ཁ་ཕན་ཚིག་ཕན་ལས་མེད་ཀྱང་བྱས། བོད་པའི་ལར་རྒྱ་མ་འདོར་བ་བྱེད་མཁན་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡོད། ང་ཚོ་འབྱོར་དུས་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས་ཚང་མ་ཤ་རུས་གཅིག་པའི་བོད་མི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ཙང༌། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་དེང་སང་བོད་པ་ཉམ་ཐག་པའི་དུས་ཚོད་ལ་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་བྱེད་རོགས།’’4jམཆན། ཞེས་སྩལ།

གཞན་ཡང༌། རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་བའི་བྱེས་འབྱོར་བོད་མི་རྣམས་ནས་སོ་སོའི་རང་ཡུལ་ལས་ལྷག་པའི་རྒྱ་གར་ནང་རང་དབང་གི་གོ་སྐབས་ཆེས་བཟང་བ་ཐོབ་ཡོད་པའི་ཐོག རྒྱ་གར་དང༌། མི་མང་གིས་འཛེམ་ཟོན་མེད་པར་ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོའི་དཀའ་ངལ་ཁུར་ལེན་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་སྡོད་ཆོག་པའི་གནས་ཚང་གཡར་བ་བཅས་ལ་ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་བཀའ་དྲིན་དྲན་ཤེས་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

བོད་མི་རྣམས་ལས་ཀ་གང་དུ་ཞུགས་ཡོད་རུང་རྟག་ཏུ་རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་བདེ་དོན་དང༌། ཡར་རྒྱས་ལ་སྨན་པ་བྱེད་དགོས། རྒྱལ་ཁབ་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་དེའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་རྒྱལ་ཕམ་དང་ཁེ་ཉེན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་རུང༌། ང་ཚོ་བོད་འདི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་གཉའ་གནོན་འོག་ནས་ཐར་བ་ཉིན་གཅིག་ངེས་པར་དུ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལྟར་ཚང་མས་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་བྱས་ཆོག་པ་ཡིན། ང་ཚོ་ཚང་མ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་པ་ཤ་སྟག་སོང་གཤིས་འཐབ་འཁྲུག་འཁོན་རྩོད་ཀྱི་ནང་དུ་མ་ལྷུང་པའི་ཐོག་བཅོས་མིན་དྲང་བདེན་གྱི་ཐོག་ནས་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་བྱ་གལ་ཆེ་བའི་སྐོར་སོགས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་བས་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་ཚང་མ་དགའ་དད་སྤྲོ་གསུམ་གྱི་གནས་སུ་བཀོད།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་དགེ་དགོན་ཐེག་ཆེན་གླིང་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་འདུ་ཁང་དུ་མཁན་གྲྭ་ ༥༠ སྐོར་ལ་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་དང༌། དགའ་ལྷའི་བཤད་ལུང་ཆོས་འབྲེལ་ཐོག་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘འདིར་ཕྱིའི་དགེ་འདུན་གྱི་གནས་གཞི་ཞིག་ཚུགས་ཟིན་པ་ལྟར་ད་ཆ་ནང་བཅུད་དགེ་འདུན་ཚོས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས། གཟན་སྐེད་པར་དཀྲིས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང༌། རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཀྱི་དགོངས་དོན་ལ་སློབ་གཉེར་ཅི་ཐུབ་མ་བྱས་ཚེ་བླ་མཆོད་བཏོན་པ་ཙམ་གྱིས་དགེ་ལྡན་པར་འགྱུར་དཀའ་བ་རེད། གཞི་གསུམ་ཡོད་མུས་ཐོག་དབྱར་གནས་སྐབས་སོ་ཐར་མདོ་རྒྱས་པ་ཐེངས་རེ་འདོན་རྒྱུ། འཇིགས་བྱེད་སྒྲུབ་མཆོད་ཡོད་མུས་འདི་དག་ཕྱིན་ཆད་རྡུལ་ཚོན་དཀྱིལ་འཁོར་དང་འབྲེལ་བ་བྱེད་འགབ། རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་སོགས་ལ་མེད་པའི་སྒྲུབ་མཆོད་གཞན་དག་འོས་འགབ་འཛུགས་འོས། ཡུལ་མིའི་བུ་ཕྲུག་ཚོར་བོད་ཡིག་སུམ་རྟགས་དང༌། བསྟོད་པ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པ་སོགས་སློབ་ཁྲིད་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་དགོས། ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ལ་མཐོང་ཆུང་དང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་མི་རུང་བ’’སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཏེ་མཚོ་པདྨར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བསམ་པ་ལྷུན་གྲུབ་མ་དང༌། བར་ཆད་ལམ་སེལ་གསུངས་ཏེ་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་མཁན་སློབ་སྦྲགས་མ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་སོགས་ལས་གྲྭ་དགེ་འདུན་བཅུ་ཚོགས་ནས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་བྱེད་བཞིན་པའི་ཁོངས་ཨ་རི་བའི་གྲྭ་གསུམ་དང༌། ཁེ་ན་ཌའི་གྲྭ་གཅིག ཨི་ཀྲ་ལིའི་གྲྭ་གཅིག བོད་རིགས་གྲྭ་པ་དྲུག་བཅས་པར་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་འབོག་ཆོག་སྩལ་ཏེ་སྐལ་ལྡན་ཐར་འདོད་ཀྱི་གང་ཟག་རྣམས་སྟོན་པའི་རྗེས་འཇུག་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་ལ་འགོད་པར་མཛད་པ་དང༌། མཛད་གསེང་ནམ་བྱུང་ལ་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་བློ་སྦྱོང་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གྱི་བཤད་ལུང་རིམ་བཞིན་གསན་བཞེས་མཛད།

ཡང་སྐབས་དེར་བལ་ཡུལ་ནང་གནས་སྟངས་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ངང་གནས་བཞིན་པའི་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་དྲུག་སྟོང་ཙམ་ཡོད་ཁོངས་ནས་ཆ་ཤས་ཙམ་ཁེ་ན་ཌར་བཞེས་ཐབས་སྲིད་བློན་སྤི་ཨི་ཀྲུ་རུ་ཌའོ་ (Mr.P.E.Trudeau) མཆོག་ལ་ཞུ་སྐུལ་བཀའ་ཡིག་གཅིག་ཀྱང་སྩལ་དོན།

ྋ མི་རྗེ་མཆོག་ལ།

ངོས་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༦ ལོར་སྲིད་བློན་ལེ་སེ་ཀྲར་སྤི་ཨར་སོན་ (Mr.Lester Pearson) མཆོག་ལ་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་ནས་ཉིས་སྟོང་བར་ཁེ་ན་ཌར་གཞིས་ཆགས་ཆེད་བཞེས་ཐབས་སྐྱབས་འཇུག་ཡོང་བའི་སྙན་ཞུ་ཞིག་ཕུལ་བར། ཞིབ་འཇུག་གཟབ་ནན་བྱས་རྗེས་མཐར་ཚོད་ལྟའི་ཚུལ་དུ་ཐོག་མ་བོད་མི་ཉིས་བརྒྱ་བཞི་བཅུ་དགོངས་བཞེས་གནང་རྒྱུའི་ཞལ་བཞེས་བཟང་པོ་ཐོབ་པ་དང༌། བོད་མི་དེ་རྣམས་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་ལམ་ལྷོང་ཇི་བྱུང་ལ་རག་ལས་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་ཐག་གཅོད་བྱུང་ཞིང༌། ད་ལྟའི་ཆར་བོད་མི་ཚོ་ཁག་དང་པོ་ཁེ་ན་ཌར་སླེབས་ཏེ་ལོ་ངོ་བཞི་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཅིང༌། ལས་འཆར་དེ་ནི་ལམ་ལྷོང་ལྡན་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་བྱུང་འདུག་ཅེས་བོད་མི་ཚོའི་ངོས་ནས་གནས་ཚུལ་འབྱོར་ཞིང༌། དེ་ནི་གཙོ་ཆེ་ཁེ་ན་ཌ་སྲིད་གཞུང་གིས་ཧ་ཅང་བྱམས་བརྩེའི་གཟིགས་སྐྱོང་གནང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པས། རང་ངོས་ནས་བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་རེས་ངོས་རང་ལ་དེ་གར་བོད་མི་གང་མང་གཞིས་ཆགས་སུ་བཞེས་ཐབས་ཡོང་བ་ཞུ་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་ཞིག་རྙེད་ཅིང༌། དམིགས་བསལ་བལ་ཡུལ་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མི་ཚོའི་ཡིད་སྐྱོའི་གནས་སྟངས་ཐོག་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་དགོས་གྱུར། བལ་ཡུལ་ནང་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མི་དྲུག་སྟོང་ཙམ་ལ་ད་དུང་ཡང་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་གང་ཡང་མ་ཐོབ་པར་དཀའ་ངལ་ཅི་ཆེའི་ནང་ལྷུང་ཡོད་སྟབས། འདི་སྐོར་ཉེ་ཆར་ཟླ་ ༣ པའི་ནང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཡན་ལག་སྐྱབས་བཅོལ་ལྟ་རྟོག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་རྒྱལ་སྲས་ས་རྡ་རུ་ཌིན་ཨ་ཁ་ཁཱན་ (Prince Sadruddin Aga Khan,the High Commissioner for UNHCR) ལ་བོད་མི་དེ་རྣམས་ལ་རོགས་རམ་གནང་ཐབས་ཞུ་སྐུལ་ཞུས་པ་དང༌། ༡༩༦༦ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢ ཉིན་སྲིད་བློན་ (Pearson) མཆོག་ལ་ཡང་གནང་དོན་འདི་སྐོར་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌།

བལ་ཡུལ་ཁུལ་བོད་མི་ཁོངས་ནས་ཆ་ཤས་ཤིག་ཁེ་ན་ཌར་གཞིས་ཆགས་སུ་ལེན་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡིན་ན། ལོ་ངོ་བཅོ་ལྔ་ཙམ་རིང་དཀའ་སྡུག་ཚད་མེད་རང་ཐོག་ཏུ་མྱོང་དགོས་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཡོངས་སུ་སེལ་ཐུབ་རྒྱུ་ངེས།

བལ་ཡུལ་དུ་གནས་སྡོད་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མི་ཚོའི་གནས་སྟངས་གཞན་སུ་གཅིག་དང་མི་འདྲ་བར་དཀའ་ངལ་ཛ་དྲག་ནང་ལྷུང་ཡོད་སྟབས་རོགས་རམ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་འདུག་པ་ལྟར། དེ་གར་གང་མང་བཞེས་ཐབས་དགོངས་བཞེས་སྐྱབས་འཇུག་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ངོས་ནས་དང་ཐོག་བོད་མྀ་ཆིག་སྟོང་ནས་ཉིས་སྟོང་བར་གཞིས་ཆགས་བཞེས་ཐབས་ཞུས་ཡོད་རུང༌། ད་ཆ་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་ཙམ་མ་གཏོགས་མ་བྱུང་ནའང༌། དཀའ་ངལ་གང་འཚམས་ཤིག་ཏན་ཏན་ཆུང་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་གཞི་གྲུབ་པ་རེད།

དེས་ན། སྐུ་ཉིད་དང༌། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་གིས་ཁོང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོས་དགོངས་བཞེས་ཡོང་བའི་རེ་འདུན་ཤུགས་དྲག་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཆེས་གུས་འདུད་དང་འཚམས་འདྲི་བཅས། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༡ ལ། ཞེས་སྩལ།

༣༽ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་དབུ་བཞུགས་དང་བཀའ་སློབ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༢༣ ཉིན་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང་ཧི་མ་ལ་ཡ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་གདན་ཞུས་ལྟར། རྡོར་གླིང་དུ་ས་ཟླའི་དུས་ཆེན་དང་སྟབས་བསྟུན་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་དབུར་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་བསྟུན། བྷང་གྷལ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་ནས་གསུང་བཤད་གྲུབ་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཚང་མས་ནང་ཆོས་ལ་བསྟོད་བསྔགས་བྱེད་པ་ལེགས་ཀྱང༌། བསྟོད་པས་མི་ཕན།

རང་རེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་བ་རྣམས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དོན་ལག་ལེན་ལ་བཀལ་ཏེ་གཞན་གྱི་མིག་དཔེ་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་ཡིན་པ་དང༌། མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་མོས་དང་རང་རང་གི་བུ་ཕྲུག་ཚོས་ཆོས་དད་རྒྱུན་འཇགས་ཐུབ་པའི་སློབ་སྟོན་དགོས་གལ་ཆེ་ལུགས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་སྤེལ་བྱེད་པ་དང༌། གསར་དུ་སྤེལ་བ་ལ་ཆོས་དད་ཡོད་མཁན་རང་རང་སོ་སོས་ཉམས་ལེན་ཚུལ་བཞིན་འགེལ་དགོས་པ་སོགས་སྩལ་ཏེ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

རྒྱལ་དབང་ཀརྨ་པ་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་བཅར་གནང་སྟེ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཕེབས་པའི་གནས་ཚུལ་སྙན་སེང་དང་བཅས་གང་ཅིའི་གསུང་མོལ་ཞིབ་ལྷོད་བསྐྱངས་ཐོག ས་སྐྱ་ཕུན་ཚོགས་ཕོ་བྲང་གི་གདུང་སྲས་ངོར་ཁང་སར་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། ས་སྐྱ་མཁན་པོ། འབྲུག་ཆེན། འབྲུག་གདུང་སྲས། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འགན་ཁུར་བ་དང༌། ལས་བྱེད་ཁག་གཅིག་བཅས་རིམ་བཅར་ཁོངས་སོ་སོས་གནད་དོན་ཁག་སྙན་སེང་ཞུས།

ཚེས་ ༢༦ ཉིན་ས་བྷི་རི་གྷར་ཌན་ (Sbri Garden) ཞེས་པའི་ཐང་ཆེན་དུ་ཀ་རྡོར་སྒང་གསུམ་ནས་འབྱོར་བའི་བོད་རིགས་སུམ་སྟོང་སྐོར་དང༌། རྟ་མང༌། (Tamang) ལབ་ཅིབ་ (Lapchi) སོགས་མི་གྲངས་ལྔ་སྟོང་སྐོར་དང༌། གཞན་ཕྱོགས་ནས་བཅར་འབྱོར་བཅས་ཆོས་ཞུ་མི་མང་ཁྲི་ཕྲག་བརྒལ་བར་ཆོས་འབྲེལ་སྒྲུབ་ཞག་ཞལ་འདོན་ཁག་བསྐྱངས་ཏེ། དགེ་སློང་མ་དཔལ་མོ་ལུགས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དབང་སྟ་གོན་དང་དངོས་གཞི་ཆབས་ཅིག་ཏུ་སྩལ།

དེ་རྗེས་རྡོར་གླིང་བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་སྐབས། སློབ་སྤྱིས་གཙོས་ཧིན་བོད་དགེ་ལས་དང༌། སློབ་ཕྲུག་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་སློབ་གྲྭའི་མདུན་ཐང་ཞབས་སྟེགས་སུ་འཁོད་པ་དང༌། སློབ་ཕྲུག་ཚོས་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་བསྟོད་པ་དང་འབྲེལ་རུ་སྒྲིག་གུས་འདུད་དང༌། ལུས་རྩལ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཁག་ལ་སྤྱན་བསྟར་གཟིགས་ཞིབ་གྲུབ་འཕྲལ་སློབ་གྲྭའི་ཚོགས་ཁང་ནང་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་ཉིད་སློབ་སྤྱིས་མཚོན་དགེ་ལས་རྣམས་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང༌། དེ་ནས་སློབ་སྤྱི་བྱམས་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུས་དགའ་བསུའི་གཏམ་བཤད་དང༌། རྒྱ་གར་དགེ་ཆེས་སློབ་གྲྭའི་གནས་སྟངས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སྒྲོན་བཅས་རིམ་བཞིན་ཞུས།

ཚེས་ ༢༧ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་དགེ་ལས་དང༌། གཏན་སློབ། མཐོ་རིམ་སློབ་ཕྲུག་ཁག་བཅས་བསྡོམས་པའི་བོད་ཕྲུག་བདུན་བརྒྱ་བརྒལ་བར་འཕྲལ་ཕུགས་བླང་དོར་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོའི་བོད་མིའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དེ་ཕྲན་བུ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྟངས་དབྱིན་ཇིའི་དུས་ཀྱི་སྲོལ་ལུགས་ལྟ་བུའི་རིགས་འདི་ཚོ་ང་ཚོ་བོད་པར་རན་གྱི་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ་ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ལ་སོ་སོའི་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་ལ་གཞིགས་པས་མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་རིམ་པར་བརྒྱུད་པའི་གོམས་གཤིས་ཤིག་ཡོད། གོམས་གཤིས་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པའི་གོམས་གཤིས་ཡོད་ལ་སྐྱོན་མེད་པའི་གོམས་གཤིས་ཀྱང་ཡོད། སྐྱོན་ཡོད་པའི་གོམས་གཤིས་རིགས་ང་ཚོས་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡང་མ་རེད་ལ། བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་མེད། མི་གཞན་དག་ལ་མེད་པ་ང་རང་ཚོར་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པའི་གོམས་གཤིས་འགའ་ཤས་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་བའི་སྐབས་ལ་ཕན་ཐོགས་དང༌། ཁེ་བཟང་ཡོད་པའི་རིགས་དེ་ཚོ་ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་ལ་ངོ་ཚ་དགོས་པ་དང༌། སྤམ་ཤོར་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དེ་ཚོ་དང་མཐུན་ཞིང་རན་པ་ཞིག་ཡོང་བའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མེད་དམ་སྙམ།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཁྱེད་རང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་དགོས་དོན་དེ་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ཐབས་ལ་ཕན་པ་ཞིག་དགོས་པ་རེད། སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་སུ་རང་གི་མི་ཚེ་དེ་ཡག་པོ་ཞིག་སྐྱེལ་ཐུབ་པ་དང༌། ལྷག་པར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་དགོས་དོན་མི་ལ་བརྡབ་གསིག་མི་གཏོང་མཁན་དང༌། ཐུབ་ཚོད་མི་ཤོད་མཁན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རྙོག་གྲ་སྣོན་མ་མི་བཟོ་མཁན་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ཐོན་པའི་མཐར་སོ་སོའི་རང་བདེ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དོན་ལ་མི་གཞན་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རྙོག་གྲ་བཟོ་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་འདྲའི་ཤེས་ཡོན་ཡོད་པ་ལས་མེད་ན་དགའ་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘སློབ་གྲྭའི་ནང་ཆོས་དགེ་བཙུགས་ཡོད་པ་ཚོས་བཀའ་འགྱུར་བསྟན་འགྱུར་པོ་ཏི་མང་པོ་ཡོད་རབས་མ་བརྗོད་པར་བཀའ་འགྱུར་བསྟན་འགྱུར་གྱི་དགོས་དོན་མིའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་དོན་ལ་ཡིན་པ་དེ་ངོས་བཟུང་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་དོན་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པའི་སློབ་སྟོན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲའི་ལྷག་བསམ་གོང་ནས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བ་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་གྱི་སེམས་ཤུགས་སྐྱེ་ཐབས་བྱ་དགོས། རང་བདེ་ཡལ་བར་དོར་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད་དེ། རང་བདེ་གཙོ་བོར་མི་འཛིན་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དངོས་འབྲེལ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ཤིན་ཏུ་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཆོས་པའི་མིང་འདོགས་དགོས་དོན་མེད། སོ་སོའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་དེ་ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བསྐྱལ་ཏེ་མི་གཞན་དག་ལ་རོགས་ཡག་པོ་བྱས། མི་གཞན་ལ་ལྷག་བསམ་དཀར་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་གཅིག་ཡིན་ནའང་ཕན་གྱི་རེད། གཉིས་ཡིན་ཡང་ཕན་གྱི་རེད།

ཡང་མི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་འདི་འདྲ་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟར་ཡིན་ཐག་ཆོད་རེད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཡ་རབས་འགྲོ་ས་མེད་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོང་དུས་སོ་སོ་ཡ་རབས་བྱས་ན་ཕོ་རོག་དཀར་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་ཟེར་མཁན་འདུག དེ་ཡང་དངོས་གནས་རེད་དེ། མི་གཞན་དག་གིས་ཕ་གསོད་ཀྱི་འདུག མ་གསོད་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་ངས་ཕ་གསོད་ཀྱི་ཡིན། མ་གསོད་ཀྱི་ཡིན་ལབ་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མིས་མ་རབས་བྱེད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་གི་ནང་ལ་ང་རང་ཚོས་ཡ་རབས་ཀྱི་སྲོལ་བཏོད་པ་ལ་གཞན་དག་གིས་རོགས་བྱེད་མཁན་མེད་པ་གྲོགས་མེད་གཅིག་པུ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད་ན་ཡང་སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང༌། སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ་ཡ་རབས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་དེ་འཛུགས་དགོས་པ་མ་གཏོགས། རོགས་པ་ཚང་མ་མ་རབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ལབ་སྟེ་སོ་སོ་མ་རབས་སྒང་ལ་འགྲོ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཏན་ནས་མེད། དེ་ལྐུག་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ཡ་རབས་ནི་ཚང་མར་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། འཛམ་བུ་གླིང་གི་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་མི་རྣམས་མ་རབས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་འཛམ་བུ་གླིང་འདིར་རེ་བ་གང་ཡང་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དྲང་བདེན་ཟེར་བ་དེ་མེད་པ་དང༌། ཡ་རབས་ཟེར་བ་དེ་མེད་པ་ཆགས་ན་མི་ཚེའི་སྙིང་པོ་བརླག་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ནང་ལའང་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་ཀྱི་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ་སོགས་བཙོག་ཐག་ཆོད་ཡོད། དེ་ཡང་མང་ཆེ་བ་མཐོ་རིམ་མི་སྣ་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་ནང་ལ་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་མི་ག་ཚད་གྲུང་བ་དང༌། མི་ག་ཚད་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཆེ་བ་དེས་མི་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ་དང༌། མི་ལ་ཐུབ་ཚོད་ཤོད་པ་སྡུག་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། ག་ཚོད་ཀྱི་བསམ་བློ་ཉུང་བ་དེ་ཡ་རབས་ཆེ་བ་དང༌། ཐུབ་ཚོད་ཤོད་རྒྱུ་ཉུང་བ། མི་བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་བློས་འཁེལ་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག མགོ་སྐོར་གཏོང་བ་སོགས་ནི་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཕོངས་པའི་སྐྱོན་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘དེང་སང་མི་རིགས་འགའ་ཞིག་ལ་སོ་སོའི་གོམས་གཤིས་རྙིང་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་ཕན་མ་ཐོགས། གསར་དུ་བཟོ་མ་ཤེས། རྙིང་པ་ནས་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་དཀའ་ལ། བསྒྱུར་ཀྱང་འདོད་པ་མ་ཁེངས་པའི་དཀའ་ངལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། མིའི་བསམ་བློའི་ནང་བདེ་བ་ཡོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ང་ཚོར་གོམས་གཤིས་རྙིང་པར་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བའི་གཞི་རྩ་ཆགས་འདུག་ན། ཡོད་ཡོད་པ་དེ་ཟིན་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས་གསར་པ་བཟོ་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོར་གཞི་རྩའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ལ་ལེགས་ཆ་ཡོད་པ་དེ་མི་ཉམས་པར་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་དེའི་སྒང་ལ་མ་ལྡང་པ་ཇི་ཡོད་ཁ་སྣོན་རྒྱག་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་གང་ལ་གང་འཚམས་སློབ་གྲྭ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་ཙང༌། ཁྱེད་རང་ཚོས་དེའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ།’’5jམཆན། ཞེས་སྩལ།

དེ་མཚུངས་ས་བྷི་རི་གྷར་ཌན་མི་མང་ཐང་ཆེན་དུ་བོད་རིགས་ཁེ་གཙང་ལྔ་སྟོང་སྐོར་འདུ་འཛོམས་ཀྱི་དགའ་བསུའི་ཚོགས་འདུའི་སར། ༡༩༥༩ ལོར་བོད་དུ་དུས་འགྱུར་སྔ་ན་མ་གྲགས་པ་བྱུང་རྗེས་ལོ་བཅུ་དྲུག་སོང་བའི་རིང་གི་གནས་ཚུལ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆག་མི་རུང་བའི་སྐོར། བོད་ཀྱི་ས་བབས་ཆགས་སྟངས་དང་བོད་མི་རིགས་རླབས་ཆེན་ཡིན་ཚུལ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཐུན་མོང་མིན་པ་དེར་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དང་འདྲ་མཉམ་དུ་བགྲོད་ལུགས། ང་ཚོའི་ལས་འགན་ནི། ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ། ཞེས་པའི་དོན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལས་མི་འགའ་ཤས་ཤིག་གི་གྲོད་ཁོག་གི་དོན་དང༌། བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་རང་མགོ་ཐོན་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་མིན་ལུགས། བོད་ནང་སློབ་སྦྱོང་དང༌། འཕྲོད་བསྟེན། འགྲིམ་འགྲུལ། བཟའ་བཅའི་ཐོན་སྐྱེད་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཚུལ་སོགས་རྒྱ་མིས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་ཡང༌། དོན་སྙིང་བོད་མི་མང་ཚོགས་ཐོག་དོན་ཕན་གང་ཡང་མེད་ལུགས། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་ནུ་ཚོས་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་ཁེ་ཕན་གང་ཡང་མེད་པའི་ཁར་ཉིན་རེ་བཞིན་དཀའ་སྡུག་མྱོང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཁོང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པར་སོ་སོའི་ལུང་པ་སོ་སོས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་འདོད་པ་ཡོད་ལུགས།

བོད་རྒྱ་མིས་ཁྱུར་མིད་བཏང་ན་ཡང༌། ད་ལྟ་འཇུ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་ཡོད་ལུགས། མ་འོངས་པའི་བོད་ནི་གསར་བརྗེ་ཡིན་པ། ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ། དེང་དུས་དང་མཐུན་པ། ང་ཚོའི་མི་རིགས་ལ་རན་པ། འཕྲལ་ཕུགས་གཉིས་ཀར་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ལ་ཁེ་ཕན་གང་ཆེ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་མ་གཏོགས། དེ་སྔའི་ལམ་སྲོལ་ལ་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་མི་སྲིད་པ། དཔེར་ན། མགོན་པོ་གང་ཉིད་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཡིན། ཐོབ་ཐང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་རྩོད་ལེན་བྱེད་བསམ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད་ལུགས། གང་ཉིད་ནས་དམར་པོ་དང་གསར་བརྗེ། རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ངོ་རྒོལ་མེད་ཚུལ། ང་ཚོའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་མ་བརླག་པ་དགོས་ཚུལ། སོ་སོའི་གཞུང་ལ་སོ་སོས་ཡིད་ཆེས་དང་ཆ་འཇོག་དགོས་ལུགས།

དྷ་རམ་ས་ལའི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དེ་སྔའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་པའི་གཞུང་ཡིན་པ། ནམ་ཞིག་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་བསྒྲུབས་གནང་མཛད་པའི་ལས་དོན་ལ་འདོད་བབས་མེད་པ་དང༌། མགོན་པོ་གང་ཉིད་མིན་པའི་མི་གཞན་ཞིག་གིས་ལས་དོན་བྱས་ཏེ་མི་མང་ལ་རན་པ་ཞིག་དང༌། ལེགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ན་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་དགའ་སྤྲོའི་ངང་ལས་ཀ་མཚམས་འཇོག་གནང་རྒྱུ་ཡིན་ལུགས། རང་རང་སོ་སོའི་སྐབས་བབས་ལས་དོན་ལ་ཕན་ཐབས་ཚང་མས་ཁུར་ལེན་དགོས་གལ། འདི་ཁུལ་སྔར་ཡོད་དང་གསར་ཆགས་དགོན་ཁག་ཚོ་ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་ཐོག སོ་སོའི་ཕྱག་ལེན་ཉམས་བཞེས་ཚུལ་བཞིན་གནང་སྟེ་མང་ཚོགས་ཀྱི་དད་གུས་དང་བ་འདྲེན་པ་གནང་དགོས་སོགས་སྤྱི་བྱེའི་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་6jམཆན།ཆུ་ཚོད་ ༢ རིང་སྩལ།

དེ་རྗེས་ཀ་རྡོར་ཁུལ་གྱི་དགོན་ཁག་བཅུ་སྐོར་གྱི་བླ་སྤྲུལ་མཁན་པོ་སོགས་མི་གྲངས་སུམ་ཅུ་སྐོར་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་པའི་སར། འདི་ཁུལ་དགོན་ཁག་ཆུང་ཙག་འགའ་ཤས་ཡོད་པ་རྣམས་ཐུགས་མཐུན་དམ་གཙང་དགོས་པ་དང༌། སྔགས་གྲྭ་དང༌། རབ་བྱུང་ཇི་ཡིན་རང་རང་གི་དམ་སྡོམ་ཚུལ་བཞིན་བསྲུང་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་དད་པ་དག་སྣང་འཕེལ་ཐུབ་པ་དགོས་གལ་ལས། འགའ་ཞིག་ནས་ཚུལ་མིན་བག་མེད་བྱས་ཏེ་བསྟན་པ་སྤྱིའི་མཚན་ཤས་སུ་འགྲོ་གཞིར་མ་སོང་བ་དགོས་པ་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང༌། དགོང་དྲོ་བོད་མི་རང་འཚོའི་བཟོ་གྲྭར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་ཐོག བཟོ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་གྱིས་གཙོས་བཟོ་ལས་མི་མང་དང༌། སློབ་ཕྲུག་བཅས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་གུས་འདུད་གཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་ཕོ་བྲང་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་ཉིད་བཟོ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་ནས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་འདེགས་འབུལ་ཞུས་འཕྲལ་གཟིམ་ཆུང་གསར་པའི་མཚན་ལ་ཕུན་ཚོགས་འདོད་འཁྱིལ་ཞེས་སྩལ། བཟོ་གྲྭའི་ཟློས་གར་ལྷ་མོ་བས་བྲོ་དང༌། གཡག་རྩེད་སོགས་གཟིགས་འབུལ་ཟིན་པ་དང༌། ལས་ཁང་ཁག་དང༌། ཚོང་ཁང༌། སྨན་ཁང་བཅས་པར་གཟིཊ་སྐོར་བསྐྱངས་པ་བཅས་མཛད་སྒོ་ལེཊ་པར་གྲུབ།

ཡབ་གཞིས་གཟིམ་ཤག་ལ་མིང་གསར་ཞུ་གནང་བར། ལྷུན་གྲུབ་དགའ་ཚལ་ཞེས་སྩལ་བ་དང་ཆབས་ཅིག དྲན་རྟེན་དུ་རིག་བྱེད་མའི་སྐུ་ཐང་དང༌། གོས་གྲུབ་དགའ་ལྷའི་སྐུ་ཐང་སྒྲོམ་རང་འགྲིགས། མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་བཅས་དགྱེས་པར་སྩལ།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་རྒྱ་གར་གསར་མཁན་དྷི་ལ་བྷོ་སི་ (Diela Bose) དང༌། རང་དབང་དཔར་ཁང་ལས་བྱེད་བཅོ་ལྔ་བཅས་དད་མཇལ་སྐབས་རྒྱ་གར་གསར་མཁན་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རང་ཡུལ་བོད་དུ་མ་ཡིན་པར་རྒྱ་གར་སོགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་ནང་གསར་དུ་སྐྱེས་པའི་བོད་ཕྲུག་འཚར་ལོངས་བྱེད་བཞིན་པ་རྣམས་ནས་རང་ཡུལ་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གོམས་གཤིས་དང༌། རྩ་ཆེའི་སྐད་ཡིག་རིག་གཞུང་སོགས་ཉམས་མེད་སློབ་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོག་ཐུགས་འཚབ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ལྷག་པར་ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་གལ་གནད་ཆེ་བ་ཞིག་ལ་མ་འོངས་པར་བོད་ཕྲུག་གཞོན་ནུ་རྣམས་སྐྱེས་ཡུལ་དང༌། སྡོད་གནས་ས་ཁུལ་ག་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་གི་རྩ་ཆེའི་སྐད་ཡིག་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་རྣམས་ཉམས་མེད་སློབ་སྤེལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ནི་ང་ཚོའི་ལས་འགན་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སྩལ།

ཡང༌། གསར་འགོད་པས་གཞི་རིམ་དང༌། མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་པའི་བོད་ཕྲུག་ཚོར་ལས་འགན་སྤྲོད་ཕྱོགས་སྐོར་ཞུས་པར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཐོན་པ་དང་དེ་བཞིན་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཐོན་པའི་བོད་ཕྲུག་གཞོན་ནུ་རྣམས་རང་རང་སོ་སོས་ཤེས་ཡོན་རིག་རྩལ་ག་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་སྦྱང་པ་མཐར་སོན་པའི་མཁས་པ་རྣམས་ནི་ལས་རིགས་སོ་སོའི་ཁོངས་སུ་ངལ་བ་མི་དགོས་པར་འགྲིགས་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། དེ་བྱིངས་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་སོ་སོའི་ཤེས་ཚད་དང་བསྟུན་ཏེ་ཤེས་རིག་ལས་གཞིའི་ཁོངས་དང་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་ཡུལ་ས་སྟོང་ཡོད་པ་ཚོར་ཞུགས་ཆོག་པའི་ཐབས་འཚོལ་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན།

དེ་བཞིན་ཁ་ཤས་བཟོ་གྲྭ་ཆུང་ཙག་དང༌། ཚོང་འཁོས་སོགས་རང་འཚོའི་མདུན་ལམ་བཟུང་ཕྱོགས་ཐོག་ལམ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་མང་ཆེ་བ་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་ས་ཞིང་སོ་ནམ་གྱི་ལས་ཀ་དང༌། ཁག་གཅིག་ལག་ཤེས་བཟོ་གྲྭ་ཆུང་ཁག་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་རྣམས་རྩ་བའི་ཤེས་ཡོན་ལྡན་པ་དེ་ཙམ་མེད་ཀྱང་སོ་ནམ་ལག་རྩལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཐོག་ལས་འགུལ་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཁོང་ཚོའི་ནང་ནས་མང་པོ་ཞིག་གིས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་དུ་ལས་འགུལ་སྣ་ཚོགས་ནང་ཞུགས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་ནང་མི་ཁྱིམ་ཚང་གཞིས་ཆགས་ནང་ཡོད་པར་བརྟེན་ཕན་ཚུན་དབར་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་འབྲེལ་མཐུད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་ཁ་བྲལ་དུ་མ་སོང་བར་སྡོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བོད་མི་ཚང་མ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་ཚང་མ་རྡོག་རྡོག་ཅིག་གི་ཐོག་གནས་ཐབས་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ཟེར་བ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བའི་ཤེས་རིག་གོམས་གཤིས་སོགས་ཆ་ཚང་ཉམས་མེད་དུ་གནས་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་འབྲཻལ་གཞིས་ཆགས་ཐོག་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་སོ་ནམ་ལས་འགུལ་བྱེད་སྟངས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་ཇི་སྲིད་བོད་རང་དབང་མ་ཐོབ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བར་རང་རང་སོ་སོའི་འཚོ་གོས་ཀྱི་མདུན་ལམ་ཡང་གཞན་ལ་རེ་མ་དགོས་པར་རང་ཁ་རང་གསོ་ཐུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་བརྟན་སྲུང་ཡོང་རེ་ཡོད། ཅེས་སྩལ།

མགོན་པོ་ཐུགས་རྗེའི་སྤྱན་གྱིས་ཉེར་བཟུང་སྟེ།།

བཀའ་སློབ་རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་དྲི་བསུང་དཔྱིད།།

ལས་བསྡོམས་ཚོགས་མིར་འཐུལ་བའི་སྙིང་པོའི་གནད།།

དམ་ཚིག་གསེར་གྱི་ལག་གདང་སྦྲེལ་བ་ནས།།

པུར་རྒྱལ་ཁ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་སུ།།

མི་མཐུན་དུས་ཀྱི་རྒུད་པའི་མུན་ཚོགས་རྣམས།།

ཞི་བའི་རང་འཁྲིའི་ལས་ཀྱི་བགོ་སྐལ་རྣམས།།

ཧུར་འབུངས་དགོས་པའི་དོན་བཟང་སྙིང་དུ་སིམ།།

རི་ལྗོངས་ཤིང་སྣ་འཛོམས་པའི་འདབས་རོལ་ན།།

ཆགས་པའི་ཀུ་ལུ་མ་ན་ལེ་ཞེས་པར།།

གངས་ཀྱི་རི་རྒྱུད་འཛིན་པའི་མི་རབས་ལ།།

འཕགས་མཆོག་མིག་མི་འཛུམ་གྱི་དབང་མཆོག་སྩལ།།

རྒྱལ་བསྟན་མི་ནུབ་ཕྱོགས་མཐར་སྤེལ་བའི་ཐབས།།

བརྒྱ་ཕྲག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱས་འཛིན་པའི་སླད།།

ནང་པའི་འདུས་པ་རྒྱས་པའི་ཚོགས་མགོན་དུ།།

ཞབས་ཟུང་དགེ་ལེགས་མཐོ་བའི་བྱིན་བརྒྱ་དབབ།།

3 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སྤྱི་འཐུས་དང་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༡༦༠ ནས་ ༡༦༦ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

4 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༤༢༣ ནས་ ༤༤༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

5 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་གྲངས་ ༡༨༢ ནས་ ༢༠༧ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

6 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༤༤༤ ནས་ ༤༩༥ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

ཀ་སྦུག་ཁུལ་དུ་ཆོས་འབྲེལ་དང་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས། དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ། ཀ་ཤི་སྨིར་ཁུལ་དུ་གཟིགས་སྐོར།

༡༽ཀ་སྦུག་ཁུལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཆོས་འབྲེལ་བསྐྱངས་པ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༣༠ ཉིན་ཀ་སྦུག་ཚེས་བཅུའི་སྐྱིད་སྡུག་སྤྱི་མགྲིན་ནས་ཟངས་མདོག་དཔལ་རི་དགོན་དུ་རབ་གནས་དང༌། ཀ་སྦུག་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཡོངས་ནས་ཆོས་འབྲེལ་སྙན་སེང་བཅས་ལ་བཀའ་བཞེས་སྔོན་སྩལ་ལྟར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཏེ་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་བླ་སྤྲུལ་དང༌། འཕགས་བོད་གནད་ཡོད་དཔོན་རིགས། ཚོགས་སྐྱིད་ཁག བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭ། བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་དང༌། བལ་པོའི་མི་རིགས། ཡུལ་མི་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུའི་གཟིམ་སྒོ་ཁག་སོ་སོར་སེར་སྦྲེངས་དང་བཅས་རྟ་མང་དགོན་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁོངས་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཁང༌། གུམ་བསམ་གཏན་གླིང༌། གུམ་རྙིང་ཡིད་དགའ་ཆོས་གླིང༌། ས་སྐྱའི་གུ་རུ་ལྷ་ཁང༌། རྙིང་མ་བྱ་བྲལ་སྤྲུལ་སྐུའི་དགོན་གནས་བཅས་ཁག་དྲུག་ལ་ཞབས་སོར་རིམ་བཞིན་བཀོད་དེ་རབ་གནས་བྱིན་རླབས་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་དང༌། དེ་ནས་ཀ་སྦུག་བདེ་དོན་དང༌། དགོན་སྡེ་ཁག་གི་བླ་མ་ལས་སྣེས་དབུས་གནད་ཡོད་དང༌། བོད་དང་རྒྱ་གར་གྱི་མི་རིགས་སྟོང་ཕྲག་དུ་མས་དགའ་སྤྲོ་འཁོལ་བའི་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་བཅས། ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་འཕྲལ་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། སྐུའི་གཅེན་པོ་རྒྱལ་དོན་གྱི་ལྕམ་དང༌། ཀ་སྦུག་བདེ་དོན་གཉིས་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་བཅས་འདེགས་འབུལ་གྱིས་དབུ་རྩེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུས་ལྷོད་བཞུགས་བསྐྱངས།

ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡ ཉིན་ཟངས་མདོག་དཔལ་རིར་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་སེར་སྦྲེངས་དང་འབྲེལ་སྨིན་གླིང་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་དང༌། སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་སྣེས་བཅས། སྤྲུལ་སྐུ་ལྷ་ཁང་གི་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་མཚམས་ཚེས་བཅུའི་སྐྱིད་སྡུག་ནས་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། སྨིན་གླིང་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་རྗེས་ཚེས་བཅུ་ཚོགས་པའི་འགན་འཛིན་རྒྱ་གར་ཁྲིམས་དཔོན་ཟུར་པ་དྷ་སེ་ (Das) ནས་མཇལ་དར་ཕུལ་ཏེ་གཟིམ་ཆུང་ཆོས་སྐུ་ལྷ་ཁང་དུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་འཕགས་བོད་དཔོན་རིགས་དང༌། ས་ཁུལ་མི་དྲག་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་གསོལ་ཇ་ཞལ་ཏོག་འབུལ་བཞེས་མཛད་པ་དང༌། ཚེས་བཅུའི་འགན་འཛིན་ནས་དགའ་བསུའི་གཏམ་བཤད་གནང་བར། གསུང་ལན་དང་སྦྲགས་དགོན་པའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པ་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་བ་དང༌། ཆོས་བྱེད་རྣམས་ནས་བསླབ་གསུམ་ཉམས་ལེན་ཚུལ་བཞིན་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་བཅས་གྲུབ་རྗེས། གཟིམ་ཆུང་དབུ་གཡབ་ཏུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་ཁག་ལྷན་ཞབས་བྲོ་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་སྤྱན་ཞིབ་དང༌། སྤྲུལ་སྐུ་ལྷ་ཁང་དུ་རབ་གནས་ཟབ་རྒྱས། ཟངས་མདོག་དཔལ་རིའི་གཙུག་ལག་ཁང་མདུན་མང་ཚོགས་བདུན་སྟོང་ལྷག་འདུ་འཛོམས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དཔལ་མོ་ལུགས་ཀྱི་དབང་ཆེན་སྟ་གོན་དངོས་གཞི་ཆབས་སྦྲགས་སུ་དགྱེས་པར་སྩལ་བས་ཐར་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐྲུན་པར་མཛད་ཅིང༌། བཀའ་དབང་དངོས་གཞིའི་སྐབས་ནམ་མཁར་གློ་བུར་འཇའ་སྤྲིན་ཡ་མཚན་པ་དཀྲིགས་པའི་ལྟས་བཟང་ངོ་མཚར་རྨད་པོ་ཆེ་དང་བཅས་བཀའ་དྲིན་གཏང་རག་གི་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་རྗེས་བཞུགས་མཚེར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢ ཉིན་ལྡུམ་རར་ཤིང་སྣ་ཞིག་ཕྱག་བསྟར་རྩ་འཛུགས་རྗེས་སེར་སྨད་ཕ་བོང་ཁ་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། སེར་བྱེས་ལྡན་མ་ཚེ་འབར་སྤྲུལ་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་གཙུག་ཕུད་འབུལ་བཞེས། འཕགས་བོད་ནང་པའི་རིགས་གནས་སློབ་གཉེར་ཁང་དང་བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭ་གཉིས་སུ་གཟིགས་སྐོར་དང༌། མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་རྗེས་ལྷ་མོ་བ་དང༌། གཞོན་ནུའི་ཞབས་བྲོ་བཅས་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པ་དང༌། འདུ་ཁང་དུ་རིས་མེད་དགེ་འདུན་རྣམས་ལ་དགའ་ལྷའི་བཤད་ལུང་ཆོས་འབྲེལ་དང་སྦྲགས་ཆོས་པ་ཚོས་ཆོས་ཆོས་སུ་སོང་ངེས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པ། ཆོས་ལུགས་ནང་ཁུལ་འཐེན་འཁྱེར་མི་རུང་བ་བཅས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭར་ཞབས་འཁོད་མཚམས་བདེ་དོན་རྡོ་རྗེ་ཚེ་རིང་ནས་དགའ་བསུའི་གཏམ་བཤད་སྙན་སེང་དང༌། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་སློབ་གྲྭའི་ཐང་དུ་རང་རིགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ལྔ་སྟོང་སྐོར་ལ་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་མིའི་ལུང་པ་ལ་གྱར་བ་འདི་ང་རང་ཚོ་སྐྱིད་པོ་རྒྱགས་པ་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་ལ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་ཡང་མ་རེད། ང་རང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པར་ཁྲིམས་མེད་ལུགས་མེད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཡང་མ་རེད། རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་གནོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཡང་མ་རེད། ང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པར་སྟོབས་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་མེད་ན་ཡང་སོ་སོ་རང་ཁ་རང་གསོ་བྱས། ཁ་ཁུ་སིམ་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་རིགས་གཅིག་གིས་སྒང་ལ་ཐོབ་ཐང་དང༌། ཆོག་ཤེས་མེད་མཁན་གྱི་རྒྱ་མིས་སྲིད་དོན་གྱི་བཙན་དབང་དང༌། གདུག་རྩུབ་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ང་རང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་བ་རེད། གནས་ཚུལ་འདི་ཆགས་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་སོ་སོའི་ལུང་པར་བསྡད་མ་ཐུབ་པ་ཆགས་ན་ཡང༌། རྩ་བ་བོད་ནང་ལ་བདེ་སྡུག་མི་ལ་རན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པའམ། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་མི་ལ་རན་ཚོད་དཔག་ཚོད་ཀྱིས་མིའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན། བལྟ་རྒྱུ་གཅིག་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་ག་རེ་ཡོད་ཀྱང་མེད་ཀྱང་ང་ཚོ་གུང་ཁྲན་ལ་མི་དགའ་བ་དང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བའི་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་གང་སྡུག་སྡུག་ཅིག་དང༌། གང་ངན་ངན་བཤད་པ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་ཚང་མ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དེ་དང་སྦྲེལ་ཏེ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་གང་ཅི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་དེ་ཧ་གོ་བའི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཧ་མ་གོ་བར་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་ཤེས་ཐབས་མེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘རྒྱ་ནག་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ། རྒྱ་ནག་དང་ཨ་རི་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ། རྒྱ་ནག་དང་ཡོ་རོབ་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ། ཨ་རི་དང་རུ་སུའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་བཅས་དེ་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་ཚོའི་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་ཤིག་བྱས་ན་ཡང༌། ང་ཚོ་བོད་པར་མཐུན་རྐྱེན་ཞན་དུ་གཏན་ནས་ཕྱིན་མེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་རེད། བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ད་ཆ་ང་ཚོ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལའང་བོད་པ་ལ་ཆ་མཐོང་ཆུང་དུ་འགྲོ་བའི་ཚབ་ལ་མཐོང་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད།

རྩ་བ་ཐུག་ས་སོ་སོ་བོད་པའི་ལག་པར་ཐུག་ཡོད། ངས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་མུས་ལྟར་རང་ལ་རིན་ཐང་ཡོད་ན་གོང་ཚད་མིས་རྒྱག་གི་རེད། རང་ལ་རིན་ཐང་མེད་ན་མིས་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོའི་ལག་པར་ཐུག་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་བསྡད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ནི་གོང་དུ་ཞུས་པ་བཞིན་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་ཚོ་ཡང་གང་ལེགས་ཡོད། ད་དུང་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག’’ ཅེས་དང༌།ཡང༌། ‘‘སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང༌། བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ངོས་ལེན་མེད། ང་ཚོར་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་གཞུང་དང༌། ངོས་ལེན་ཡོད་པའི་གཞུང་མེད་ཀྱང༌། མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་བང་རིམ་སྐེད་པ་ཟེར་བའི་དཔེ་ལྟར་བོད་མི་འདུས་སྡོད་སྒྲིག་འཛུགས་རེ་རེའི་ནང་ལ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚབ་རེ་དང༌། དེར་ང་ཚོ་བོད་པའི་ལས་ཁུངས་རེ་ཡོད།

རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་གཞུང་ངོས་ལེན་མེད་ཀྱང༌། བོད་མིའི་ལས་དོན་བྱེད་སྐབས་ང་ཚོའི་ལས་བྱེད་ཚོར་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དོན་སྙིང་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ཡ་མཚན་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་དག་རླབས་ཆེན་རེད། ང་ཚོའི་གཟི་བརྗིད་རེད། ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁ་རེད། དེ་ཡོང་སའི་རྩ་བ་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་མ་གཏོགས། ངོས་རང་མི་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་རྣམ་དཔྱོད་བཏང་བ་གང་ཡང་མ་རེད།’’ ཅེས་སོགས་རྒྱ་ནག་གིས་མི་རིགས་གཞན་དག་ལས་བོད་ལ་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ཚུལ་དང༌། བོད་མི་རིགས་དེ་ལས་སླ་པོར་གླགས་རྙེད་མ་ཐུབ་པར་དམག་མི་འབུམ་ཕྲག་འབུམ་ཕྲག་བྱས་ཏེ་བཏང་ཡོད་སྐོར་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་7jམཆན།སྩལ་ཏེ་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་བཀོད།

༢༽ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བར་སྤྱན་ཞིབ་དང་གུ་རུའི་འབུམཚོགས།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་བ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ལ་འཁྲབ་སྟོན་དུ་འགྲོ་རྒྱུར་འཁྲབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་གཞས་སྣ། འཆམ་སྣའི་གཟིགས་མོ་ལེ་ཚན་གཅིག་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་འཐུས་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་ལྟར། དགོང་དྲོ་ཀོ་ནེམ་ཟློས་གར་ཚོགས་ཁང་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ་འཁྲབ་སྟོན་ལ་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས་པ་དང༌། ཟློས་གར་འགོ་འཛིན་ངག་དབང་གྲགས་པ་ཅན་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་མི་གྲངས་ཉེར་གཉིས་ཡོ་རོབ་ཡུལ་ཁག་ནང་འཁྲབ་སྟོན་དུ་བསྐྱོད་རྒྱུར་ད་ལམ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནང་བོད་ཀྱི་ཟློས་གར་འཁྲབ་སྟོན་དུ་བསྐྱོད་པའི་བྱེད་སྒོ་ལེགས་ཉེས་ཇི་བྱུང་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མཚན་དོན་ལ་རྒྱར་ཕན་གནོད་ཆེ་འབྲེལ་ཡོང་རྒྱུར། ཚང་མས་འཁྲབ་སྟོན་དང༌། ཀུན་སྤྱོད་གང་ཅིའི་ཐད་ཁུར་གཟབ་དགོས་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་འཁྲབ་སྟོན་ཁག་ནས་ཉམས་མྱོང་ལེགས་ཆ་གཅེས་བསྡུ་བྱ་འོས་ཀྱིས་དོན་སྙིང་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་འདི་དག་ཡར་རྒྱས་ཕྲ་ཚུགས་ཡོང་བའི་ཁུར་བསམ་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་སྐོར་བཀའ་སློབ་དང༌། ཕྱག་སྲུང༌། སྤྱིར་ལག་སྣེ་ཕྱག་དངུལ་བཅས་གསོལ་རས་སྩལ།

ཚེས་ ༡༦ ནས་ཉིན་ལྔའི་རིང་བོད་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོའི་འཕྲལ་ཡུན་བདེ་ཐབས་ཆེད་དམིགས་ཀྱིས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་མཆོག་སྤྱན་སྔར་སྣ་ལྔའི་མཆོད་སྤྲིན་འབུལ་གཤོམ་དང་བཅས། གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་དབུར་ཉིན་ལྟར་སྔ་དྲོའི་ཚོགས་ཐེངས་དང་པོར་ཞབས་སོར་བསྐྱངས་ཐོག་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ཀྱང་ཚོགས་དབུར་ཕེབས།

གསོལ་ཚོགས་གྲོལ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུ་གནང་སྟེ་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་ལྷན་བཞེས་དང་བཅས་གང་ཅིའི་གསུང་མོལ་ཞིབ་ལྷོད་བསྐྱངས། སྐུ་བཅར་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་གི་མཁན་རིན་པོ་ཆེས་གཙོས་རིས་མེད་བླ་མ་གྲྭ་བཙུན་སྔགས་དང༌། མི་མང་བཅས་མི་གྲངས་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ནས་གསོག་སྒྲུབ་དང་བཅས་མགོན་པོ་གང་གིས་བསྟན་སྲིད་སྤྱིའི་སླད་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་གནད་སྨིན་བསྐྱངས།

༣༽རྫོགས་ཆེན་པདྨ་རིག་འཛིན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུར་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་དང་བཀའ་དབང་སྩལ་བ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་རྫོགས་ཆེན་པདྨ་མ་རིག་འཛིན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། ཡབ་ཡུམ་གཉིས་བཅས་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་སྤྲུལ་སྐུ་དགེ་ཚུལ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། བཀའ་དབང་གསན་བཞེས། རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་དབུ་འཛུགས་བཅས་འཕྲལ་དུ་བྱས་རིགས་བཀའ་མངགས་སྩལ་དོན་བཞིན། ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་མཁན་པོ་དང༌། མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་ཐུབ་བསྟན་སྟོབས་འབྱོར་ལས་སློབ། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་སོགས་ལས་ཀྱི་ཁ་སྐོང་དགེ་འདུན་གྲངས་ཚང་བའི་དབུས་སུ་རྫོགས་ཆེན་པདྨ་རིག་འཛིན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་འཇིགས་བྲལ་ལྷུན་པོ་དང༌། སྒྲུབ་གྲོགས་གཞན་གཉིས་བཅས་པར་བར་མ་རབ་བྱུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

དགོང་དྲོ་རྫོགས་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ། རྣམ་གྲྭ་ཕུར་པའི་བསྙེན་སོང་སོགས་མི་གྲངས་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་མའི་གྲས། སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལྷ་དགུའི་བཀའ་དབང་གི་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་བཀའ་བརྒྱད་རིག་འཛིན་ཞལ་ལུང་གི་སྟེང་ནས་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་སྔ་དྲོ་བཀའ་དབང་གི་དོན་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲུབ་མཆོད་བདག་ཉིད་འཇུག་ཅིང་དབང་བླང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མཛད། དགོང་དྲོ་དག་སྣང་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་མའི་གྲས་སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་དབང་བཞི་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ་ཅིང༌། རྫོགས་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུར་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གཙོ་འཁོར་དགུའི་སྐུ་ཐང་གཅིག་དང༌། འདོན་ཆོག་ཕྱག་དཔེ་བཅས་སྩལ་ཏེ་དེ་རིང་ནས་བཟུང་ཉིན་རེ་ཆག་མེད་གནང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༤ ཉིན་རྟ་མགྲིན་གྱི་བཀའ་དབང་སྩལ་རྒྱུའི་སྒྲུབ་ཆོག་རྣམས་བསྐྱངས་ཤིང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་དབང་ཞུ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་གནས་ཆུང་སྐུ་རྟེན་དང༌། རྣམ་གྲྭ་ཕུར་པའི་བསྙེན་སོང་འགའ་ཤས། དགའ་གདོང་སྐུ་རྟེན་བསྟན་འཛིན་དབང་གྲགས། ཁམས་སྤྲུལ་འཇམ་དབྱངས་དོན་གྲུབ་བཅས་པར་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་དག་སྣང་ཡང་གསང་རྟ་ཞལ་རྒྱ་ཅན་མ་རྟ་མགྲིན་ཁམས་གསུམ་ཟིལ་གནོན་གྱི་རས་བྲིས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དབང་བཞི་ཟབ་མོ་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ་ཞིང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་བཀའ་དབང་ཐོབ་མཁན་རྣམས་ནས་རྒྱུན་དུ་ཡིག་དྲུག་གང་འགྲུབ་ཆག་མེད་ཐོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྒོམ་བཟླས་གང་རུང་དང་འབྲེལ་བར་ཡིག་དྲུག་འབྲུ་འབུམ་རེ་དང༌། རྟ་མགྲིན་གྱི་དབང་ཐོབ་མཁན་རྣམས་ནས་རྟ་མགྲིན་གྱི་གཟུངས་སྔགས་ཉིན་རེ་བརྒྱ་རྩ་རེ་ཆག་མེད་བཟླ་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས། རྫོགས་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་འདུས་ཚོགས་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ནས་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་གསུང་ཚན་རྡོ་རྗེའི་ར་གདེངས་ཐོག་མདའི་རྒྱ་ཅན་གྱི་ནང་ཚན་ཚེ་དཔག་མེད་དྭངས་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་ཚེ་ཆོག་དང་འབྲེལ་བར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་གཟིམ་ཆུང་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་ཏེ་མཛད་འཕྲིན་ལེགས་པར་གྲུབ།

༤༽ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་ནང་གཟིགས་སྐོར།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ཀ་ཤི་སྨིར་ (Kashmir) ཁུལ་སྡོད་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་རྣམས་དང༌། ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་གཟིགས་སྐོར་ཆེད་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ཤི་རི་ན་གྷར་ (Srinagar) དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་ལ་དྭགས་པ་བསོད་ནམས་ནོར་བུས་མཚོན་མངའ་སྡེའི་གཙོ་དྲག་ཁག་དང༌། ཁུལ་དེར་བཅའ་སྡོད་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་འགོ་དམངས་བཅས་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་ཤང་ཀར་ཨ་ཅར་ཡའི་ (Shankaracharya) ལྷ་ཁང་ཡོད་པའི་རི་རྩེ་ནས་ཡུལ་ལྗོངས་མཛེས་བཀོད་ལ་སྤྱན་ཞིབ་དང༌། སྐྱེད་ཚལ་ལྡུམ་ར་འགའ་ཤས་ལ་གཟིགས་སྐོར་གྲུབ་བསྟུན། འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་བསོད་ནམས་ནོར་བུས་དགའ་བསུའི་ཉིན་མོའི་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས་སར་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཤེག་ཨབ་རྡུལ་ (Sheikh Abdullah) མཆོག་གིས་མཚོན་མངའ་སྡེའི་བློན་ཆེན་ཁག་དང༌། ཁྲིམས་དཔོན་སོགས་ཡུལ་ནང་གཙོ་དྲག་མི་སྣ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས།

ལ་དྭགས་པ་ ༢༠༠ སྐོར་ལ་མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང་དང༌། བོད་རིགས་ཁ་ཆེའི་སྡོད་སྒར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ཁྱོད་ཚོ་བོད་ནས་རྒྱ་གར་མི་ཁོངས་ཡིན་ལུགས་ཀྱིས་ཡོང་སྟབས་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་རྗེས་བོད་མི་བྱིངས་དང་གནས་སྟངས་མི་འདྲ་བ་བྱུང་བ་ལས་བོད་གཞུང་ནས་ལྟ་སྟངས་ལ་ཉེ་རིང་གཏན་ནས་མེད་པ་དང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་རང་དབང་བྱུང་མཚམས་སུ་བོད་དུ་ལོག་འདོད་ཡོད་ན་ཡང་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་མ་གཏོགས་ཀ་ཀོར་གང་ཡང་མེད་ལུགས། དེང་སང་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་རགས་བསྡུས་བཅས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བས་ཁོང་ཚོ་ཚང་མ་དགའ་སྤྲོ་ཟད་མི་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར། བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་རྣམས་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་འཁོར་དང༌། སྐུ་མགྲོན་ཁག་ལ་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་རྗེས། ཁོང་ཚོའི་སྡོད་ཁང་རེ་ཟུང་དང༌། ལྷ་ཁང་བཅས་པར་གཟིགས་ཞིབ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༣༠ ཉིན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཤེག་ཨབ་རྡུལ་མཇལ་འཕྲད་གནང་སྟེ་ཤི་རི་ན་གྷར་ཁུལ་དེར་བཅའ་སྡོད་བོད་ནས་ཡོང་བའི་ཁ་ཆེ་ཁྱིམ་ཚང་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ཚོ་གཞིས་ཆགས་སྐོར་དང༌། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་བྱས་འཐུས་ཡོང་བ། ལ་དྭགས་སླེ་དང༌། བྱང་ཐང་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་སྐོར་བཅས་པར་གང་ཅིའི་ཕན་གྲོགས་རོགས་རམ་ཡོང་བའི་ཞུ་སྐུལ་བཀའ་མངགས་སྩལ།

དགོང་དྲོ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཤེག་ཨབ་རྡུལ་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཆེ་བསྟོད་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས་སར་ལ་དྭགས་དང༌། འཇའ་མུ་ཀ་ཤི་སྨིར་བཅས་ས་གནས་སོ་སོའི་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་དང༌། རོལ་ཆ་གླུ་དབྱངས་བཅས་གཟིགས་མོ་ཁག་བཞི་སྤྱན་འབུལ་ཞུས་རྗེས་མངའ་སྡེའི་བློན་ཆེན་ཁག་དང༌། ཡུལ་ནང་གི་གཙོ་དྲག་སྐུ་མགྲོན་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལ་གསོལ་ཚིགས་རིམ་འབུལ་དང༌། གསོལ་ཚིགས་སར་ཡུལ་གྱི་མི་དྲག་གཙོ་བོ་ཁ་ཆེའི་རིགས་ཤིག་དང་ལྷན་དུ་དམར་པོའི་ལྟ་བར་ངོ་རྒོལ་མི་གནང་བའི་རྒྱུ་མཚན་སྐོར་གསུང་མོལ་མཛད།

ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡ སྔ་དྲོ་ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་བསོད་ནམས་ནོར་བུ་མཇལ་བཅར་ལ་ཤི་རི་ན་གྷར་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་ཚོ་དང༌། ལ་དྭགས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་ལས་དོན་སྐོར་རོགས་རམ་བྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་དང༌། ཁོ་པར་དྲན་རྟེན་ཐུབ་དབང་སྐུ་ཐང་གཅིག་དང༌། མཛད་རྣམ་ཕྱག་དེབ། ཆོས་སྐོར་ཕྱག་དེབ་གཅིག་བཅས་སྩལ། བོད་རིགས་ཁ་ཆེའི་སྤྱི་འཐུས་བདུན་ལ་འཚོ་ཐབས་གཞིས་ཆགས་བྱེད་སྒོར་ཁུར་བརྩོན་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་དང་སྦྲགས་ཐུན་མོང་ལ་དགོས་དངུལ་ལག་སྣེ་འོས་འཚམས་གསོལ་རས་སྩལ།

ད་ལམ་ཤི་རི་ན་གྷར་དུ་གནས་སྡོད་ལྷ་ས་ནས་ ༡༩༦༠ ལོར་འབྱོར་བའི་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་ཁྱིམ་ཚང་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སྐོར་ལ་མི་གྲངས་རྒན་གཞོན་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁང་ཁྱིམ་ཡོད་སར་ཆེད་དུ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། བླང་དོར་བཀའ་སློབ་བཅས་སྩལ་བས་ཁོང་ཚོ་དགའ་མགུའི་གནས་སུ་བཀོད་པ་དང་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་འཁོད་འཕྲལ་སི་ཏུ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་པདྨ་དོན་ཡོད་ཀྱིས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་དང༌། གཟུངས་སྔགས་ཡིག་དྲུག བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་བསྐུལ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ།

ཀ་སྦུག་རི་བོའི་གཙུག་གི་མངོན་དགའི་ཞིང༌།།

ཟངས་མདོག་དཔལ་རི་གཞལ་མེད་ཕོ་བྲང་ཆེར།།

ཞབས་སེན་འཁོར་ལོའི་རེ་ཁ་བཀོད་པའི་དྲུང༌།།

རིས་མེད་མི་སྡེས་གུས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོས།།

མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེའི་ཞིང་ཁམས་གནས་མཆོག་ཏུ།།

འདུས་པ་སྟོང་ཚོའི་པདྨ་རྒོད་པའི་སར།།

འཕགས་མཆོག་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་ཡི།།

དབང་མཆོག་ཉི་མ་སྟོང་གིས་ལྷ་ལམ་འགེངས།།

དེ་ཚེ་དྭངས་གསལ་སྔོ་བསངས་སྒེག་མོའི་དབྱིངས།།

འཇའ་ཚོན་རི་མོ་བཀྲ་བའི་ཤིས་པ་འབུམ།།

འདྲེན་བྱེད་སྟོང་གི་བདུད་རྩིར་འཕྱུར་བ་ན།།

སྐབས་གསུམ་ལྷས་ཀྱང་དགེ་ལེགས་གྲུ་ཆར་དབབ།།

རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དབྱིངས་རོལ་པའི་གར།།

ཆུང་སྲིད་པད་མ་རྒྱས་པའི་ཚོམ་བུ་ལ།།

རིག་འཛིན་གཏེར་རྒྱ་གྲོལ་བའི་འདབ་ཕྲེང་དབུས།།

དགེ་ཚུལ་བསླབ་སྡོམ་ཉི་མའི་སྣང་བ་འཚེར།།

7 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༤༩༦ ནས་ ༥༢༨ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་བཞི་པ།

བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་ལས་བྱེད་ཚོར་བཀའ་སློབ། སྐབས་དེ་འབྲེལ་གྱི་མཛད་པ་ཁག་གཅིག

༡༽འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་སྤྲུལ་སྐུས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡༦ ཉིན་འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྒྱུ་ཡོན་སྦྱར་ཏེ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་ཚེ་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་པ་དང༌། མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པ། ཐུགས་བཞེད་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་ཆེད་འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྟོགས་ལྡན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ནས་སྤོས་སྣེ་དང༌། བླ་གྲྭ་ཁག་ནས་སྤྱན་རྒྱ་རོལ་མོ་དང་བཅས་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ། སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མགོན་གྱི་བླ་མ་མཆོད་པའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་བ་སྔོན་བཏང་གིས་དཔལ་འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་གི་ཚོགས་འཁོར་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་ཤིང༌། རྟེན་འགྱོགས་སྐབས་ཆོས་རྗེ་རྟོགས་ལྡན་རིན་པོ་ཆེས་མལ་ལྗགས་བཤད་རྒྱས་པ་ཞུས་ཏེ། མལ་ཚོམ་བུས་སྣེ་དྲངས་ཏེ་རྟེན་རྫས་བསྟར་འབུལ་དང༌། ཕྱག་སྲུང་སྩལ་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་ཀྱི་མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་ལེགས་པར་གྲུབ་པ་དང༌། འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་སྤྲུལ་སྐུ་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་ཉིན་ཤས་སྔོན་མཇལ་བཅར་སྐབས་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་གནང་ཕྱོགས་དང༌། དགེ་ཚུལ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་བཞེས་ཕྱོགས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་བཀའ་མངགས་སྔོན་སྩལ་ལྟར་རེ་ཞིག་མ་ཡུམ་དང༌། སྐུ་མཆེད་མཇལ་འཕྲད་ཆེད་ཨ་རིར་ཕེབས་ནའང་རྒྱུན་རིང་མ་བཞུགས་པར་གང་མགྱོགས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ཐོག་རང་ལུགས་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་གནང་སྒོ་མཐའ་དག་འཐུས་ཚང་དགོས་གལ་སྐོར་ཐུགས་བརྩེའི་བཀའ་སློབ་དང་བཅས་ལི་མ་ཚ་གསེར་མའི་རྗེ་མི་ལའི་སྣང་བརྙན་གཅིག་དང༌། མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་བཀའ་འབུམ་ལམ་རིམ་ཐར་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱན་པོད་གཅིག་བཅས་གསོལ་རས་སྩལ།

ཨལ་མོ་ར་ (Almora) ཁུལ་བཅའ་སྡོད་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་སྔགས་འཆང་བཟའ་ཚོ་གཉིས་དད་མཇལ་ཐོག་ཨལ་མོ་ར་ཁུལ་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་བཞི་སྟོང་སྐོར་ཡོད་ལུགས་དང༌། དེ་ཁྲོད་ཆོས་སྤྱོད་ཆེད་དགོན་གནས་ཆུང་ངུ་ཞིག་གསར་བཞེངས་ཡོད་ལུགས་སོགས་སྙན་སེང་ཞུས་པར། ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ནས་ཕན་གྲོགས་མཐུན་འགྱུར་བྱ་འོས་བྱས་འཐུས་བཀའ་མངགས་སྩལ་རྒྱུར། འབྲེལ་གཏུགས་བྱ་དགོས་བཀའ་བཀོད་སྩལ།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་བུད་མེད་མཉམ་ལས་བཟོ་གྲྭ་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་བཟོ་གྲྭའི་རུམ་འཐག་ལས་གྲྭ་སྟེང་ཤོད་དང་ལས་ཤག བུ་གསོ་ཁང༌། རུང་ཁང་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༩ ཉིན་ནང་སྲིད་བཀའ་བློན་དབང་རྡོར་བལ་ཡུལ་ནས་ཕྱིར་འཁོར་ལས་དོན་སྙན་སེང་དུ་བཅར་ཏེ། སྔ་ལོ་གློ་ཁུལ་དུ་རང་རིགས་འགོ་དམངས་རྣམས་ལ་ཛ་དྲག་གི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་དོན་སྐོར་ནི། རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་མཛའ་གྲོགས་ཀྱི་འགྱུར་བ་གློག་འགྱུའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུས་བྱུས་ངན་དཀྲུག་ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཤུགས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་བལ་ཡུལ་གཞུང་ལ་མཛད་དཀའ་ཆེ་ཆགས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཕྱག་ལེན་མ་བསྟར་མཐུ་མེད་བྱུང་བ་ཞིག་ལས། བོད་མི་ཚོ་དཀའ་ངལ་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར། མི་རབས་དུ་མར་བལ་བོད་མཛའ་འབྲེལ་གྱི་གནས་སྟངས་ཐུགས་བརྗེད་གྱུར་ཏེ་གནང་བ་ཞིག་གཏན་ནས་བྱུང་མི་འདུག་ཅིང༌། ད་ཆ་མི་མང་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་རྟེན་གཞི་ས་ཆ་རྒྱ་ཁྱོན་ས་བབས་གང་ཐད་ནས་འགྲིགས་ངེས་གནང་སྟེ། གཞིས་ཁང་ཨར་ལས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་བཞིན་ཐོག སླར་ཞིང་ལས་དང་བཟོ་ལས་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཚོ་ཐབས་བྱེད་འཆར་ལ་བཟོ་གྲྭའི་དགོས་དངུལ་ཡང་ཆོག་མཆན་སྩལ་ཐོན་སོང་བ་རིམ་བཞིན་མང་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་རེ་ཡོད་སྐོར། དོ་དམ་ཁོངས་ཡོད་རྣམས་ལ་ཉེས་རྡུང་མནར་གཅོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་མེད་ཐོག ད་ཆ་གནས་ཚུལ་གསར་ཐོན་མ་བྱུང་ཕྱིན་རིང་མིན་གློད་བཀྲོལ་ཐག་ཆོད་གཙང་མ་ཡོང་རེ་ཡོད་སྐོར་སོགས་སྙན་སེང་ཞུས།

ཉེ་སྔོན་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས། ལས་ཁུངས་ཁག་གི་ལས་བྱེད་བཅས་མི་གྲངས་བརྒྱ་སྐོར་ཆེད་འབོད་སར། བར་ལམ་འབྲུག་དང༌། བལ་ཡུལ་ནང་བོད་མི་འཛིན་བཟུང་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་རང་ཕྱོགས་ནས་བདེན་འབྲེལ་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་ཞུ་འབོད་ཐབས་ཤེས་ཇི་སྙེད་བྱས་ཀྱང་ད་ཕན་དོན་འབྲས་མ་སོན་པར་བསྙད་དེ་བོད་མི་རེ་ཟུང་ནས་ད་ཆ་བོད་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་བརླག་ཚུལ་གཏམ་འཆལ་ཁྱབ་སྤེལ་གོ་ཐོས་ལྟར་ཡིད་ཆེས་བརླག་པ་དང༌། བརླག་གཞིའི་མཐོང་ཚུལ་དོན་རྐྱེན་ཡོད་མེད། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་བཀྲམས་པ་དེའི་ནང་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་མ་འོངས་པར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་ཁུར་བྱེད་རྒྱུ་ལྟ་བུ་གསལ་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་བཀྲམས་ནས་ལོ་ཤས་ཕྱིན་པ་དེའི་རིང་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་ཡོད་པས། དེ་སྐོར་བསྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱས་ན་སྙམ་པ་བཅས་དོན་དེ་གཉིས་སྐོར་ཚང་མས་བསམ་གཞིགས་ནན་ཏན་བྱས་ཏེ་མཐོང་ཚུལ་བསམ་འཆར་ཇི་ཡོད་འཛེམ་ཟོན་སྤངས་ཏེ་གསལ་པོར་བརྗོད་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་སྩལ་དོན་བཞིན།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༤ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་བཀའ་བློན་དང༌། སྤྱི་འཐུས། ལྡི་ལི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད། དྲུང་ཆེ་ཆུང༌། བོད་ཕྲུག་ཁྱིམ་སྡེ། སྨན་རྩིས་ཁང༌། དཔེ་མཛོད་ཁང་བཅས་ཀྱི་འགན་འཛིན་ཀྱིས་མཚོན་ལས་བྱེད་གནས་རིམ་བརྒྱད་པ་ཡན་མི་གྲངས་ལྔ་བཅུ་སྐོར་འབོད་འགུགས་གནང་སྟེ། སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བཀའ་སློབ་སྔོན་ཕེབས་སྐོར་མཇུག་བསྡོམས་དང༌། ཁ་སྔོན་རྩ་དོན་གཉིས་སྐོར་བསམ་ཚུལ་བསྡུ་བཞེས་གནང་བར་ཕལ་ཆེ་བས་ཡིག་ངག་གང་བདེ་ནས་རང་རང་གི་བསམ་འཆར་ཇི་ཡོད་གསལ་ཞུ་བྱུང་སྐོར། རྩ་ཁྲིམས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་དགོས་མིན་སྐོར་ད་དུང་དགོངས་བཞེས་གནང་རྒྱུ།

ད་ཕན་རང་གཞུང་ལ་བློ་ཡིད་མ་ཆེས་མཁན་མེད་པ་གང་ལེགས་ལ་ད་དུང་ལས་བྱེད་ཚང་མས་ཁུར་མཉམ་ལེན་གྱིས་ལས་དོན་ཚགས་ཚུད་དོན་ཚང་ཡོང་བའི་སེམས་ཁུར་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་སྐོར། འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་ཕྱོགས་ལེགས་བཅོས་བྱ་འོས་ཇི་ཡོད་ལས་བྱེད་ཁེ་གཙང་ཚོགས་འཛོམས་གོ་བསྡུར་བྱ་འགབ། ལས་བྱེད་ནང་ཁུལ་སྤྱིར་བཏང་མཛའ་མཐུན་ཙམ་གྱིས་མ་འཐུས་པར་ཆབ་སྲིད་མཛད་དོན་སྐོར་ཕན་ཚུན་སྙིང་བསྟན་བསམ་ཚུལ་གོ་བསྡུར་ཞོར་འཕྲོས་ཚུན་ངེས་པར་དགོས་སྐོར།

གོ་མིང་ཏང་ནས་བོད་དོན་སྐོར་མཁྲེགས་བཟུང་བསམ་ཚུལ་ད་དུང་བསྒྱུར་བཅོས་མེད་པའི་གནས་ལུགས་གསལ་བཤད་སོགས་ལག་ལེན་བསྟར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཡུན་ཀུན་དགེའི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་གནད་ཆེ་གཏིང་ཟབ་སྩལ་དོན། ‘‘ཁ་སང་ང་ཚོ་འཛོམས་པ་དེའི་མཇུག་སྡོམ་ལྟ་བུར་དེ་རིང་ཐུག་ན་བསམ་བྱུང༌། ཁ་སང་དྲི་བ་དོན་ཚན་གཉིས་བཏོན་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་བཤད་པ་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕལ་ཆེ་བས་སོ་སོར་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁ་ཤས་ཡིག་ཐོག་ནས་སྤྲད་བྱུང༌། ཁ་ཤས་ངག་ཐོག་ནས་ལབ་སྟེ་གང་ལྟར་ངོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དྲིས་པ་དེའི་ཐོག་ལ་སོ་སོས་སེམས་ཁུར་བླངས། བསམ་བློ་བཏང༌། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ལུགས་འཕྲོས་བཤད་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གང་དྲན་པ་ཚོ་ཡང་བཀོད་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང༌།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཕྱིན་ཆད་བོད་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་ངོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱས་ན་གང་འདྲ་ཡོང་ངམ་ཞེས་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེའི་སྐོར་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་འཕྲལ་ཕུགས་རྒྱང་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་དགེ་སྐྱོན་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་འདུག

ངོས་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་བཞིན་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་ན་བྱས་པའི་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་དང༌། ཡང་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཕྱོགས་གཞན་གཅིག་ནས་སྐྱོན་ཡང་མང་པོ་ལྷགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཕལ་ཆེ་བའི་བསམ་ཚུལ་ཕྱོགས་མཐུན་འདུག དེའི་སྐོར་ད་ལྟ་ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས་ན་བསམ་པའི་ཐག་ཆོད་པ་གང་ཡང་བྱུང་མ་སོང༌།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་ངོས་མི་གཅིག་གི་འདོད་པ་ལ་བསྟུན་རྒྱུ་མི་འདུག ལས་དོན་ཐོག་དགེ་སྐྱོན་གཉིས་རེ་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་ལྕི་ཡང་བཏེགས་ཏེ་ཐག་གཅོད་དགོས་པར་བརྟེན། གནས་སྐབས་འདི་བྱེད་ཐག་གཅོད་མིན་པར་འདི་མུར་འཇོག་གི་ཡིན།

དེ་ནས་བར་ལམ་བལ་འབྲུག་གཉིས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་བརླག་པའི་རྣམ་པ་འདྲ་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ། མང་ཆེ་བའི་བསམ་ཚུལ་རྩེ་མཐུན་པར་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་མི་འདུག་ཟེར་བ་ཞིག་འདུག ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་འདྲ་གང་ཆགས་ཆགས་བྱས་ཏེ་ངོས་ཀྱི་རྣ་བར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྐྱོན་ཡོད་བསྡད་པ་དེ་དངོས་འབྲེལ་མ་བཤད་པར་བཀབ་པ་ནི་ཡིན་རྒྱུ་མ་རེད། ཚང་མས་སོ་སོས་གང་དྲན་པ་རྣམས་ཟོལ་མེད་བཤད་པ་ཡིན་ཤག་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ན། ཚང་མའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ད་ལྟའི་ཆར་དེ་འདྲའི་ཡིད་ཆེས་བརླག་པའི་རྣམ་འགྱུར་མེད་པར་ཚང་མ་རྩེ་མཐུན་ལྟ་བུ་འདུག་པ་ཡག་པོ་རེད།

ད་དུང་མ་འོངས་པ་ལ། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ལས་ཀའི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོ་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཚོས་ཏན་ཏན་སྐྱོན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་བསམ་བློ་མང་ཙམ་གཏོང་བ་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག ལས་ཀར་རྗེས་འབྲས་ཐོན་པ་དང༌། དགེ་ཡོད་པ། གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དེ་མིས་བཤད་ན་འགྲིགས་པ་རེད།

ང་རང་ཚོས་ངོམ་དགོས་པ་དང༌། ཤོད་དགོས་དོན་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་འགན་འཁྱེར་མཁན་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་སྐྱོན་གང་ནས་ལྷགས་ཀྱི་འདུག་གམ་མི་འདུག སྐྱོན་གྱི་ངོས་ནས་ཐལ་ཆ་འཐུས་ཤོར་གང་འདྲ་འགྲོ་གི་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མིས་སྐྱོན་ཚུར་མ་བཙུགས་གོང་ལ་ང་རང་ཚོས་རང་སྐྱོན་སོ་སོས་ངོ་ཤེས་པ་དང༌། སོ་སོས་སྐྱོན་དེ་ལེགས་བཅོས་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་ཐལ་ཆ་འཐུས་ཤོར་གྱི་སྐྱོན་ལྷགས་པ་ཞིག་རང་ཉིད་སྣང་བ་དག་སྟེ་མ་ཤེས་པར་ལུས། མིས་ཚུར་སྣ་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང༌། སེམས་ཕམ་པོ་ཡོང་གི་རེད།

དུས་རྒྱུན་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སོ་སོའི་ལས་ཀ་བྱེད་སའི་ལས་ཁུངས་དེའི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་གཞན་དག་ཐོག་ལ་ཡང་འཐུས་ཤོར་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་སོ་སོས་བརྟག་དཔྱད་བྱས། བསམ་བློ་བཏང༌། དོ་སྣང་བྱས། དགེ་སྐྱོན་མཐོང་བ་བྱུང་སོང་ན། གཞི་ནས་དུས་དུས་ལ་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུ་འདྲ་འཚོགས། འདས་པའི་བྱ་བའི་ནང་ལ་དགེ་དང་སྐྱོན་གང་བྱུང་བར་ཞིབ་འཇུག་བྱས། ཕྱིན་ཆད་དགེ་སྐྱོན་ལྷགས་ན་འདི་ནས་ལྷགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་ཉེན་ཁ་དང༌། དོགས་པ་ཡོད་པའི་གྲས་ལ་དོགས་པ་སྔོན་བསུས་ཀྱིས་དོ་སྣང་དམིགས་བསལ་བྱས་ཏེ་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ད་ལྟ་བར་ལས་ཀ་བྱས་པའི་ནང་ལ་ཚགས་མ་ཚུད་པའི་སྐྱོན་གང་དང་གང་ལྷགས་འདུག ཐུབ་ཚོད་གཅིག་གི་ནང་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ནས་ལུས་བསྡད་པ་གང་འདྲ་འདུག ལེགས་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་གང་འདུག ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ག་རེ་འདུག དེ་ཚོའི་སྐོར་ལ་ལས་བྱེད་ཁེ་གཙང་འཚོགས་ཏེ་དོན་རྒྱུས་དཔྱད་ཀྱི་བསམ་འཆར་ཞིག་བསྡུར་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག’’ ཅེས་དང༌། ཡང༌། ‘‘ལས་བྱེད་པ་ལས་ཁུངས་ནང་ལ་སྡོད་རིང་སོ་སོར་འཁྲི་བའི་ལས་ཀ་ཞིག་གིས་མགོ་གཡེངས། ཕར་ཚུར་ཐུག་སྐབས་སྤྱིར་བཏང་སྐད་ཆ་ཞིག་མ་གཏོགས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བློ་བསྟན་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་མ་བྱུང་ན་ཕན་ཚུན་བསམ་ཚུལ་བརྗེ་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བསམ་ཚུལ་བརྗེ་ལེན་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་དངོས་འབྲེལ་བསམ་ཚུལ་གྱི་ཉིང་ཁུ་འདོན་ཐུབ་པ་ཡོང་ཐབས་མེད། དེ་འདྲའི་ངང་ཟླ་བ་དང་ལོ་སྦྲེལ་ཏེ་བཤད་རེས་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་ངོ་རིས་ཤེས་པ་ཙམ་མ་གཏོགས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་བློ་ངོ་མ་ཤེས་པར་སེམས་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་བསམ་བློའི་ནང་ནས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་སྣོན་གྱི་གདུང་ཤུགས་ཆིག་སྒྲིལ་ཡོང་ཐབས་མེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཐའེ་ཝན་གཞུང་གིས་ལས་འགན་མེད་པའི་མི་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། སེམས་ཁུར་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཕྱོགས་འགའ་ཤས་ནས་བསྟན་འདུག་ཀྱང༌། གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་བོད་རྒྱ་འོག་ཏུ་འདོད་པའི་བསམ་ཚུལ་མཁྲེགས་བཟུང་སྔར་བཞིན་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོས་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་འབྲེལ་བ་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་མེད་པ་ང་ཚོས་གསལ་པོར་ཤེས་སྟབས་ད་ཆ་ཐའེ་ཝན་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་དོན་མི་འདུག་པས་སྐབས་གཅིག་སྔོན་མ་ལྟར་འབྲེལ་བ་བར་མཚམས་འཇོག་རྒྱུ་བྱས་པ་ཡིན། ལས་བྱེད་ཚོའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོ་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག’’ ཅེས་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ8jམཆན། སྩལ།

༣༽བདེ་མཆོག་ལུ་ཧི་པའི་ལྗགས་བསྙེན་དང་མཚན་ལམ་ཞག་གསུམ་བསྟུད་མར་བཏང་བ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡༨ ནས་ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༩ བར་རྒྱུན་གྱི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ཁག་གི་ཐོག དཔལ་འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་ལུ་ཧི་པའི་ལྗགས་བསྙེན་དབུ་འཛུགས་ཀྱིས་ཉིན་གྲངས་ཉེར་གཅིག་རིང་བསྙེན་སྒྲུབ་གནང་བ་ལེགས་པར་གྲུབ་སྟེ་སྦྱིན་སྲེག་རྒྱས་པར་མཛད་ཅིང༌། ཉིན་ཤས་རྗེས་མགོན་པོ་གང་གིས་སྔ་དགོང་ནུབ་གསུམ་གྱི་རིང་ལ་ལམ་དོག་པོ་ཞིག་ལ་ཐར་བགྲོད་དཀའ་བའི་མཚན་ལམ་ཞག་གསུམ་བསྟུད་མར་རྨིས་སྐོར་ཇི་ཡིན་གནས་ཆུང་ལ་དོགས་འདྲི་བྱ་རྒྱུར་སྤྱན་འདྲེན་བརྡ་སྦྱོར་བྱ་དགོས་པའི་བཀའ་ཕེབས་བཞིན།

སྔ་དྲོ་གནས་ཆུང་གཟིམ་ཆུང་དུ་སྤྱན་འདྲེན་གནང་རྗེས། བཀའ་ལས། ད་ཞོགས་གནས་ཆུང་ལ་དོགས་གཅོད་བྱས་པར་ཧོན་སུར་དུ་དབང་ཆེན་བྱ་རྒྱུར་བར་ཆད་ཕྲན་བུ་འབྱུང་དོགས་ལ་ད་ལམ་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་རྒྱུ་དང༌། ལྡི་ལིར་བསྐྱོད་རྒྱུ་བཅས་ངང་འཐེན་བྱས་ལེགས་ཕེབས་པ་ལྟར། ད་ཆ་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ངང་འཐེན་ཐོག་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་གནས་ཚུལ་གསལ་བརྗོད་བྱ་དགོས་ཕེབས།

ཟླ་ ༡༢ པའི་ནང་མ་ཌ་ར་སིར་ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་ (Theosophical) གྱི་ཚོགས་འདུར་བསྐྱོད་དགོས་པས་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་བྱས་ལེགས། དེང་སྐབས་རྩ་བའི་གཟུགས་ཁམས་ཀྱང་ཧ་ཅང་བདེ་པོ་རང་མི་འདུག་པས། རིང་མིན་ཚ་ཆུའི་འཕྲོད་བསྟེན་དང༌། དེ་རྗེས་གར་ཞར་བསྐྱོད་སྟབས་འགྲིགས་ན་བསྐྱོད་རྒྱུ། དེ་མིན་ལྷོད་སྡོད་བྱས་ན་ལེགས་གནས་ཕེབས་དགོངས་ལྟར། བཞུགས་སྒར་སྣེ་ཤན་དང༌། ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་བཅས་པར་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་འཐེན་འགྱངས་སྐོར་གནས་ཚུལ་བཏང༌།

ཉེ་དུས་ཀ་སྦུག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་བུ་མོ་མིག་ལོང་གཉིས་གཟིགས་པ་ལྡི་ལིར་བཅོས་ཐབས་བྱས་ལེགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་བཞིན་ལྡི་ལིར་སྨན་པ་བསྟེན་གཏུགས་ལ་བཅོས་ཐབས་མེད་ཚུལ་བརྗོད་ལུགས་སྙན་སེང་ཞུ་མཁན་ཕ་ཀརྨ་དཔལ་འབྱོར་མཇལ་བཅར་ལ་ལམ་གྲོན་གསོལ་རས་ཐོག་ད་དུང་སྨན་པ་གཞན་དག་ལ་དྲི་བསྡུར་བྱ་འོས། བུ་མོ་གཉིས་ལ་འཚོ་རྟེན་རོགས་རམ་ཐབས་འཚོལ་བྱ་དགོས་བཅས་བཀའ་སློབ་བཀའ་མངགས་ཕེབས།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ནས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་སྐུ་ལྔའི་རྒྱལ་པོ་བྱེས་ཆས་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་ཞིག་གསན་བཞེས་དང༌། འཇིགས་བྱེད་རོ་ལངས་བརྒྱད་སྐོར་མའི་བཀའ་དབང་དམ་པ་གོང་མའི་ཕྱག་བཞེས་མ་ཉམས་པ་དང༌། སྟ་གོན་སྔོན་དུ་སོང་བའི་སྒོ་ནས་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་ཁག་གཅིག་གསན་བཞེས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༧ ཉིན་ཕོ་བྲང་ནང་མའི་ཚོམས་ཆེན་དུ་ྋགོང་ས་མཆོག་དབུ་བཞུགས་ཐོག རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱི་རྩོད་རྒྱུགས་འབུལ་བཞེས་དམ་བཅའ་བ་གཉིས་དང༌། རྟགས་གསལ་འབུལ་མི་བདུན་ནས་གཞུང་དོན་བགྲོ་གླེང་ཞུས་ཤིང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དགྱེས་མཉེས་དང་བཅས་ཁྱེད་ཚོའི་རྟགས་གསལ་གྱི་བགྲོ་གླེང་ཡག་པོ་འདུག་པས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། གཞུང་ཟབ་རྒྱ་ཆེ་བས་མ་ཤེས་པ་བྱུང་བ་ཚོར་ཡིད་མ་ཞུམ་པར་མུ་མཐུད་བརྩོན་པ་བྱས་ན་རིམ་པས་ཤེས་ཀྱི་རེད།

གཞུང་ཆེན་མོར་སློབ་གཉེར་བྱེད་པའི་དགོས་པ་རབ་ཚེ་བློས་བཏང་གིས་སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པའམ། ཡང་ན་རང་གིས་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་རྣམས་གཞན་ལ་འཆད་སྤེལ་གྱི་ཁུར་ལེན་བྱེད་པ་ཞིག་དགོས། ཡང་སྙིང་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་ཇི་ཙམ་རྒྱ་ཆེར་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་རྒྱུད་ཞི་ཞིང་དུལ་བ་གཉིས་མཉམ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་ན་རང་གཞན་གཉིས་ཀར་ཕན་རླབས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟ་བུ་ནི་ང་ཚོར་ཇི་ཙམ་བྱུང་ནའང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

གདུལ་བྱའི་མོས་བློ་ཆུ་སྣོད་བྱེ་བ་བརྒྱར།།

འབྲི་གུང་གདན་རབས་མཚར་སྡུག་ཟླ་བའི་དཔྱིད།།

འཆར་བའི་འཇིགས་མེད་གསེར་གྱི་ཁྲི་འཕང་དུ།།

བརྗིད་པའི་ཆེ་ཚང་དཔྱིད་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་ཤར།།

དེ་ཡིས་མཚན་དཔེའི་གསལ་རྫོགས་གངས་ཅན་མགོན།།

ཞབས་སེན་བསྐལ་པར་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱི།།

ཆོ་ག་དགེ་བའི་ལེགས་བྱས་སྤྲིན་དཀར་གྱི།།

ནོར་འཛིན་དགེ་ལེགས་འབར་བའི་དུས་སྟོན་འབྱམས།།

བདེ་ལེགས་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་མཛད་པའི།།

ཟུང་འཇུག་མཚན་དཔེ་གསལ་རྫོགས་ཡི་དམ་ལྷ།།

སྣང་སྲིད་ཆོས་ཀུན་བདེ་བའི་འཁོར་ལོ་ཆེ།།

བསྙེན་པས་དགེ་མཚན་འབུམ་གྱི་སྒོ་འཕར་ཕྱེས།།

དག་སྣང་རབ་འབྱམས་བཀོད་པ་གཡོ་བའི་སྤྲིན།།

མཚན་ལྟས་ཟླ་བ་དྭངས་མའི་ངོ་མཚར་གྱིས།།

ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ་བའི་རང་མདངས་གསལ་བ་ལས།།

མ་ལ་ཡ་རུ་ཞབས་སེན་བཀོད་པ་རིང༌།།

8 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་ལྔ་པ།

ཚ་ཆབ་འཕྲོད་བཞེས་དང་གར་ཞྭ་ཁུལ་དུ་ཆོས་འབྲེལ། ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་གྱི་ཚོགས་འདུར་དབུ་བཞུགས།

༡༽ཡང་བསྐྱར་ཚ་ཆབ་འཕྲོད་བཞེས་དང་གར་ཞྭ་ཁུལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣༡ ཉིན་ཡང་བསྐྱར་ཚ་ཆབ་འཕྲོད་བཞེས་སླད་ཕོ་བྲང་ནས་ཕེབས་བཞུད་ཀྱིས་ཆུ་ཚན་ཉེ་སྐོར་ཀ་སོལ་ (Kasol) མགྲོན་ཁང་དུ་བཅའ་བཞུགས་བསྐྱངས།

ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡ ནས་བཟུང་ཉིན་གྲངས་བཅུ་དྲུག་རིང་ཚ་ཆབ་འཕྲོད་བཞེས་ཉིན་ལྟར་རྒྱུན་ཆགས་སུ་བསྐྱངས་པའི་ཉིན་མཐའ་མར། ཆབ་བཞེས་གྲུབ་ནས་ཆུ་ཚན་གྱི་ཆུ་རྩར་བདུད་རྩི་ཆོས་སྨན་ཕྲན་བུ་འཐོར་གནང་གིས་ཐུགས་སྨོན་བསྐྱངས། ཕེབས་ལམ་དུ་ཞལ་མཇལ་ཞུ་མི་ནང་པ་དད་ལྡན་ཁག་ལ་ཕྱག་དབང་དང༌། བདུད་རྩི་ཆོས་སྨན་བཅས་གསོལ་རས་སྩལ་ཏེ་ཀ་སོལ་ནས་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར།

ཚེས་ ༡༨ ཉིན་མ་ན་ལེ་ (Malali) བཞུགས་མཚེར་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་རོ་ཐང་ལ་རྩེར་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་ཀུ་ལུ་ཁུལ་སྡོད་བོད་མི་སྤྱི་ནས་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་དང་ལའི་ནུབ་ཕྱོགས་རི་རྩེར་ཡུལ་མི་ཚོས་རྩ་ཆེར་འཛིན་པའི་མཚོ་ཞིག་ཡོད་པར་གཟིགས་སྐོར་ཆེད་ཞབས་ཐང་གིས་ཕེབས་པ་དང༌། མཚོ་ཁར་མཆོད་པ་བྱིན་རླབས་དང་འབྲེལ་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་ཚར་གསུམ་དང༌། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ཚར་གཅིག་གསུངས། ཟས་སྣ་དང༌། རིན་ཆེན་མང་སྦྱོར་རིལ་བུ་གཅིག རྡོ་གཡམ་གྲུ་གསུམ་གཅིག་བཅས་ཡོད་པའི་མཚོ་རྫས་དར་ཐུམ་ཅན་སྩལ།

དེ་ནས་གར་ཞྭ་འཕགས་པ་ལྷ་ཁང་ཉེ་སྐོར་ཟམ་སྣེ་ནས་ཞབས་ཐང་ངང་ཉེ་འཁྲིས་སྒེར་ཁང་ཞིག་གི་ཡང་ཐོག་ཏུ་ཞབས་སོར་འཁོད། ས་གནས་འདིར་ཡུལ་མིང༌། ཏི་རི་ལོག་ན་ཐ་ (Triloknath) ཅེས་འབོད་པ་དང༌། དེའི་དོན་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མགོན་ཞེས་པ་ཡིན་འདུག་པས་འཕགས་པའི་མཚན་ཡུལ་ལ་ཐོགས་པར་སྣང༌།

ཡུལ་ལུང་སྐྱེ་འགྲོར་འཕྲལ་ཡུན་ཕན་བདེའི་དགེ་མཚན་འཕེལ་རྒྱས་ཆེད་འཕགས་པ་ལྷ་ཁང་དུ་རབ་གནས་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་ཤིག་མཛད་བཞེད་ལྟར། ཆོག་རོགས་བླ་སྤྲུལ་གསུམ་དང་རྣམ་གྲྭ་གསུང་ཞབས་པ་བཅུ་བཅས་ནས་དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ཆོག་དང་འབྲེལ་བའི་རབ་གནས་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་ཀྱི་སྔོན་འགྲོ་དང་དངོས་གཞིའི་ཞལ་འདོན་ཁག་ཉིན་གསུམ་རིང་སྨིན་རྒྱས་དང༌། ཉིན་རྟག་པར་སྔ་དྲོའི་གསོལ་ཚོགས་མ་ཚུགས་གོང་དུ་འཕགས་པ་ལྷ་ཁང་དུ་སྐུ་ཕྱག་དང་ཐུགས་སྨོན་སྙན་ཤལ་བཅས་གནད་སྨིན་བསྐྱངས།

ཉེ་སྐོར་ཡུལ་མི་རྣམས་ལ་མ་ཎི་དང༌། བཛྲ་གུ་རུའི་ལྗགས་ལུང༌། མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང༌། རབ་གནས་ཀྱི་ཁྲུས་རིལ་བཅས་སྩལ་ཏེ་སྐྱིད་ལུང་དུ་བཞུགས་སྒྲིག་མགྲོན་ཁང་དུ་བཞུགས་ཞབས་བཀོད།

ཚེས་ ༢༢ ཉིན་སྐྱིད་ལུང་དུ་གར་ཞ་ཁུལ་གྱི་ཡུལ་མི་དང་སྤི་ཏི་ (Spiti) སོགས་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་བཞི་སྟོང་བརྒལ་བར་འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དཔལ་མོ་ལུགས་ཀྱི་དབང་གི་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཕྱི་ཉིན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དབང་དང༌། སྒྲོལ་དཀར་གྱི་ཚེ་དབང་སྩལ་རྒྱུའི་སྒྲུབ་ཆོག་གྲུབ་འཕྲལ། དབང་དངོས་གཞིའི་རིམ་པ་རྣམས་རྒྱས་པར་སྩལ།

དེ་རྗེས་དཔལ་འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་གི་དག་པ་གསུམ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཐོག་ནས་བདེ་མཆོག་ཚོགས་འཁོར། སྨོན་ལམ་ཤིས་བརྗོད་དང་བཅས་པ་མཛད། དགོང་དྲོ་ཡུལ་མི་སེར་སྐྱ་བཞི་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང་དང༌། རྒས་འཁོགས་རིགས་ལ་བྱིན་རྟེན། བུ་ཕྲུག་ཕོ་མོར་མིང༌། སྲུང་བ་དང༌། འབྲུ་མར་སོགས་འཁྱེར་བ་ཁག་ལ་ལྗགས་ཕུ་སོགས་གང་ལ་གང་འདོད་བཞིན་བྱམས་བརྩེའི་གཟིགས་པ་ལྷོད་མེད་བསྐྱངས།

སྐྱིད་ལུང་གི་མདུན་ལྷོར། སྔར་གྲུབ་ཆེན་དྲིལ་བུ་པ་དང༌། རྒོད་ཚང་པ་ཡུན་རིང་བཞུགས་པར་གྲགས་པའི་གནས་རི་ཁྱད་པར་ཅན་སྨད་ཀྱི་ཆ་སྤང་ལྗོངས་དང༌། རི་རྩེ་བྲག་རི་རྔམས་བརྗིད་ཅན། མཐོ་ཚད་རྒྱ་མཚོ་ལས་ཕི་ཀྲི་གཅིག་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་བརྒལ་བ་ཞིག་ཡོད་པར་རི་སྐོར་དུ་ཞབས་ཐང་དུ་འགྲུལ་བཞུད་དང༌། གནས་རིར་གྱེན་འཛེགས་གང་འཚམས་བསྐྱངས་རྗེས་སུ་ཡུལ་མི་གྲོང་ཁྱིམ་ཚོ་ཁག་གཅིག་དང༌། བཀའ་བརྒྱུད་ཀ་ཐང་དགོན་ནས་སྐུ་འཁོར་རྣམས་ལ་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་དང༌། ལ་མགུལ་དུ་སྐུ་ངལ་མཛད་དེ་མུ་མཐུད་ཞབས་ཐང་མཐོ་ཚད་ཕི་ཀྲི་གཅིག་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་ ༡༥༠༠༠ ཡོད་པའི་ལའི་ཉག་རྩེར་བདེ་ལེགས་སུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད། ལ་རྩེར་དར་ལྕོག་དང༌། བསང་ཁུང་ཡོད་པའི་རྡོ་བརྩིགས་མཆོད་རྟེན་གཟུགས་གསུམ་ཡོད་པར་ཞབས་སྐོར་མཛད། སྤང་སྡིངས་ཤིག་ཏུ་སྐུ་འཁོར་ཚང་མར་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་བསྟུན། དཔལ་འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་གི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ལ་གཞོལ།

འདི་ཉིན་རི་སྐོར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གསེར་ཞལ་མཇལ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་མི་སེར་སྐྱ་མང་པོ་དད་ཤུགས་དབང་མེད་གཡོས་ཏེ་རི་སྐོར་ཞབས་རྗེས་སུ་རིམ་བསྙེགས་འཚང་ཁ་ཤིག་ཤིག་འབྲངས་ཁོངས་ནས་གྲྭ་རིགས་ཚོ་ཁག་གཅིག་འདུག་པ་རྣམས་ལ་རྩེར་ལྷ་བསང་རྣམ་དག་ཆོས་སྐུ་མ་གཏོང་དུ་བཅུག་ཅིང༌། ཐུགས་དམ་ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཙམ་བསྐྱངས་རིང་མི་མང་བྱིངས་རྣམས་ལག་ཏུ་བདུག་སྤོས་དང༌། མེ་ཏོག་ཐོགས་ཏེ་ཕྱག་དང་གསོལ་འདེབས་སྨོན་ལམ་བྱེད་པར་བྲེལ་ཞིང༌། ཁག་གཅིག་གིས་ཡུལ་ལུགས་ཀྱི་བྲོ་གཞས་འཁྲབ་སྟོན་དང༌། རྒྱང་ནས་གླུ་གར་གྱིས་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ཐུགས་དམ་གྲུབ་རྗེས་ཡུལ་མི་རྣམས་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་ཡུལ་ལུགས་ཆོས་གྲོགས་སྒྲིག་པ་ཞེས་མི་རེ་ནས་སོར་གདུབ་དང༌། སྙུ་གུ ཕྲེང་བ་སོགས་དངོས་པོ་སྣེ་རེ་བསྡུས་ཏེ་སྣོད་ནང་བཞག་པ་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དངོས་པོ་གཉིས་རེ་རིམ་བཞིན་འདོན་སྤྲོད་མཛད་པ་གྲུབ་བསྟུན། དྲིལ་བུ་རིའི་ལྷོ་མདུན་ཐུར་དུ་ཞབས་ཐང་དང༌། རི་གཤམ་ནས་ཆིབས་འཁོར་ཐོག་སྐྱིད་ལུང་མགྲོན་ཁང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༥ སྔ་དྲོ་གར་ཞྭ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་གསོལ་བཏབ་གདན་ཞུས་ལྟར། ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཡོད་པར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་སྤྱོད་འཇུག་གི་དབུ་ནས་གསུང་བཤད་ཕྲན་བུ་དང་བཅས་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ལྷག་པར་དགོན་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཆོས་བྱེད་པ་མིང་རྒྱབ་འཁུར་རྣམས་ནས་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་དུ་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་བླང་དོར་ཚུལ་མཐུན་མ་བྱས་ཚེ་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཆོས་དད་ཉམས་དམས་འགྲོ་གཞིར་བརྟེན་དེ་འདྲ་མི་འོང་བའི་དོ་སྣང་སེམས་ཁུར་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཏེ། རོ་ཐང་ལ་རྒྱབ་ཀུ་ལུ་མ་ན་ལེར་བཞུགས་ཞག་དང༌། དཻར་བཞུགས་བོད་མི་དང༌། ཡུལ་མི་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ། རྒན་པོ་ནད་པ་ཞིག་ལ་དམིགས་བསལ་སྲུང་བྱིན་དང་ཕྱག་དངུལ་གསོལ་རས་ཐོག ཆུ་ཚན་འཕྲོད་བསྟེན་དང་བོད་སྨན་བསྟེན་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་བཅས་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་མཚོ་པདྨར་ཉིན་མོའི་གསོལ་ཚིགས་འབུལ་བཞེས་རྗེས་གུ་རུའི་སྤྱན་སྔར། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་དབུ་བཞུགས་ཐོག རྣམ་གྲྭ་གསུང་བཟང་པ་བཅུ་གཅིག མཚོ་དགོན་དང༌། ཉེ་སྐོར་བའི་དགེ་འདུན་སྒྲུབ་གྲྭ་ཕོ་མོ་བཅས་འདུས་ཚོགས་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་ཟབ་མོ་རྟེན་འབྱུང་གསུང་བའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པ་དང༌། འཕགས་བསྟོད་སྔོན་བཏང༌། དངོས་གཞི་བྱང་གཏེར་རིག་འཛིན་གདུང་སྒྲུབ་ཀྱི་ཆོ་གའི་གཞུང་བསྲངས་ཏེ་ཚོགས་འཁོར་མཆོད་འབུལ་ཆུ་ཚོད་བཞིའི་རིང་མཛད་དེ་བསྟན་འགྲོར་དགེ་བའི་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་གནད་སྨིན་བསྐྱངས།

འབའ་རྟའུ་དགོན་གྲྭ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར་སེར་སྐྱ་སུམ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་པོ་བསྟོད་དང༌། མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང་སྩལ། དེ་རྗེས་གནས་གཟིགས་དང༌། མཚོ་སྐོར། འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་དགོན་གསར་ལ་ཞབས་བཅགས་བཅས་རིམ་བཞིན་བསྐྱངས་ཏེ། བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བདེ་བར་བཀོད།

༢༽རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་ཆོས་ཚོགས་ཚོགས་འདུ་དང་བྷན་རྡ་ར་གཞིས་ཆགས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

བར་ལམ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བདེ་ཆེན་ཆོས་འཁོར་དགོན་གྱི་བླ་མ་ཆོས་མགོན་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ལ་སོན་པ་གཙུག་ཕུད་འབུལ་བཞེས་དང་མཚན་ལ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་སྩལ་ཞིང༌། མཛད་སེང་ནམ་ཡོད་ལ་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་ནས་བརྒྱད་སྟོང་པའི་བཤད་ལུང་དང༌། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་བཀའ་ཆེན་ཉེར་གཅིག་གི་རྗེས་གནང་ཆ་ཚང་གསན་བཞེས། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་སྤྱན་རས་གཟིགས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོ་དང༌། གསང་འདུས་འཇམ་དཔལ་རྡོ་རྗེའི་བཀའ་དབང་གསན་བཞེས་མཐིལ་ཕྱིན་མཛད་པའི་རྗེས་འབྲེལ། ༡༩༧༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༥ ཉིན་ལྷ་བྲིས་པ་འབྲས་བློ་གླིང་ཏྲེ་ཧོར་དགེ་སློང་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བཀའ་དགོངས་ཡི་དམ་ཆེ་མཆོག་གི་སྐུ་ཐང་གཙོ་འཁོར་གསེར་བྲིས། སྐུ་མདོག་ཕྱག་མཚན་ཚོན་མདངས་ཅན་ལེགས་གྲུབ་གཟིམ་ཆུང་དུ་སྤྱན་ཞུར་འབུལ་བཅར་སྐབས་སྐུ་ཐང་ཕྱག་བཞེས་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས་མུས་སུ་ས་འགུལ་ཆེ་ཙམ་བྱུང་བ་རྟགས་རྟེན་ལེགས་ཞེས་དགྱེས་ཉམས་མཛད།

ཚེས་ ༡༩ ཉིན་ཟླ་ཤས་སྔོན་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་གྱིས་ཚོགས་པ་དེ་ཚུགས་ནས་ལོ་བརྒྱ་ཐམ་པ་སོང་བའི་དུས་དྲན་ཚོགས་ཆེན་འདི་ལོ་མ་ཌ་ར་སིར་འཚོགས་རྒྱུའི་ཐོག་ྋགོང་ས་མཆོག་ཆིབས་བསྒྱུར་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྨིན་སྩོལ་ཡོང་བའི་སྙན་སེང་ཞུས་པར་བཀའ་བཞེས་སྔོན་གྲུབ་ལྟར་མ་ཌ་ར་སིར་ (Madras) བཞུགས་ཞབས་བཀོད་ཅིང༌། ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་ནས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་དང༌། ཁོང་ཤེས་ཡོན་དང་ཕན་སེམས་གཉིས་ལྡན་ལ་བརྟེན་དྲན་རྟེན་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་ཆུང་ངུ་ཞིག་སྩལ།

ཐི་སོ་ཕི་ཀལ་ཚོགས་པ་ཚུགས་ནས་ལོ་བརྒྱ་འཁོར་བའི་ཚོགས་ཆེན་དུ་རྒྱལ་ཁབ་བཞི་བཅུ་སྐོར་གྱི་འཐུས་མི་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་དང༌། ས་གནས་མ་ཌ་ར་སིའི་མི་སྣ་འབོར་ཆེ་བཅས་ཁྱོན་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཚོགས་འཛོམས་དབུས་སུ་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་རང་གཞན་གྱི་འཕྲལ་ཡུན་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའི་གཞི་རྩ་གཙོ་བོ་གཞན་ཕན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་པའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘རང་ཅག་དེ་རིང་འདིར་འཛོམས་པ་རྣམས་མི་རིགས་དང༌། ཤ་མདོག སྐད་ཡིག ཆས་གོས་སོགས་ཕྱིའི་རྣམ་འགྱུར་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཀྱང༌། ནང་སེམས་ཀྱི་འཆར་ཚུལ་ནི་རང་ཉིད་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་དང༌། རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་དང་སྒོ་ཀུན་ནས་འདྲ་བའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་འདིའི་ནང་ཕན་ཚུན་སྤུན་གྲོགས་ལྟ་བུའི་བརྩེ་སེམས་རོགས་རེས་མེད་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོགས་པ་བྱེད་དགོས་པ་འདི་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

དེར་བརྟེན། རང་ཅག་མིའི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་འདི་དག་བདེ་སྐྱིད་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ཚང་མས་རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་མནོ་བསམ་ཇེ་ཉུང་དང༌། གཞན་ལ་ཕན་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་ཇེ་ཆེར་གཏོང་བ་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་མི་ཐུབ་སྙམ་པའི་ཞུམ་པ་སྐྱེ་མི་རུང༌། མིའི་རིགས་ཀྱི་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་ཆེས་མང་པོ་འདི་ཙམ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ལ། བཟང་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། ཡང་མི་འགའ་ཞིག་གིས་ཐོག་མར་འབད་རྩོལ་ཕྲན་བུ་ཞིག་བྱས། དེ་ལ་གྲུབ་འབྲས་མ་བྱུང་བ་ན་ལམ་སང་ཞུམ་པ་སྐྱེས་ནས་བརྩོན་པ་དོར་བ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། ཕྱི་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་ལའང་དུས་ཡུན་བསྲིང་དགོས་ན། ནང་སེམས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་ལ་དུས་ཡུན་ཅིས་ཀྱང་བསྲིང་དགོས། ངོས་རང་ནས་ཀྱང་འདི་ལ་འབད་བརྩོན་ཅི་ནུས་བྱེད་བཞིན་ཡིན་པས། ཁྱེད་ཚོས་ཀྱང་འབད་བརྩོན་གང་ཐུབ་གནང་སྟེ་ཡང་བསྐྱར་རྗེས་སུ་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་རང་གི་བསམ་བློར་ད་ལྟའི་རྩིས་ནས་ཡར་རྒྱས་གང་འཚམས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་དགོས།’’ ཞེས་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བར་ཚོགས་པའི་འགོ་དམངས་ཚང་མ་དགའ་མགུ་ཡི་རངས་ཀྱི་གནས་སུ་བཀོད།

དེ་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་ཀ་ལག་ཤ་ར་ཏ་རར་ (Kalakshetra) ཚོགས་པས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འཁྲབ་སྟོན་རྒྱལ་པོ་ར་མ་ཎ་དང༌། སི་ཏའི་ལོ་རྒྱུས་ཟློས་གར་བཅས་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས། ཕྱི་ཉིན་བྷན་རྡ་ར་ (Bandara) ནོར་རྒྱས་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་སྡོད་སྒར་ཁག་གི་ལས་བྱེད་དང༌། ཐེག་ཆེན་གླིང་དགོན་པའི་འཐུས་མི། མི་མང་འཐུས་མི་བཅས་ནས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་དང༌། མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་བསྟུན་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ནས་གུས་བསུའི་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཀྱི་གླུ་དབྱངས་དང་སྦྲགས་སྡོད་སྒར་དང་པོའི་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ནས་ལག་ན་མཇལ་དར་དང༌། མེ་ཏོག སྤོས་སྣེ་སོགས་ཐོགས་ཏེ་ཕེབས་ལམ་གཡས་གཡོན་དུ་བསྟར་སྒྲིག་གིས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་དབུ་གུར་དུ་གདན་ཞུས་ཀྱིས་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་འདེགས་འབུལ་དང་ནོར་རྒྱས་གླིང་གི་དོན་གཅོད་ལས་ཁང་གསར་པའི་སྒོ་འབྱེད་མཛད།

ཚེས་ ༢༤ སྔ་དྲོ་གཞིས་སྒར་གཉིས་པའི་བུ་བཅོལ་ཁང་དང༌། སྨན་ཁང༌། སློབ་གྲྭ། མཉམ་འབྲེལ་ཚོང་ཁང༌། གཞིས་ཆགས་ལས་ཁུངས། གཞིས་མིའི་སྡོད་ཁང་རེ་ཟུང༌། ཁྲོམ་པ། ས་ཞིང༌། ཐེག་ཆེན་གླིང་མཆོད་ཁང་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་མཛད། དགོང་དྲོ་མང་ཚོགས་ལ་གསུང་ཆོས་དབུ་འཛུགས་ཀྱིས་གཞིས་འགོས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་མ་ཎི་དང༌། བཛྲ་གུ་རུ། དམིགས་བརྩེ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་ཏེ་ཐེག་ཆེན་གླིང་ཆོས་གཉེར་ནས་གཏང་རག་མལ་འདེགས་འབུལ་ཞུས།

མི་མང་ཚོགས་འདུ་དབུ་འཛུགས་སར་གཞིས་སྒར་འགོ་འཛིན་ནས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སྒྲོན་ཞུས། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ད་རེས་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་གྲ་འགྲིགས་ཡིན་ཙང་མང་པོ་བཤད་དགོས་པ་མེད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་འདུག ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། སྔོན་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་མིའི་ངོ་གདོང་ལ་བལྟས་ནས་བསམ་བློ་འཁོར་ཡོང་དུས་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ཤིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། སྤྱིའི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ཡོང་དུས་ས་ཆ་དྲག་པ་ཐོབ་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་ཡིན་པས། ས་ཆ་འདི་ཕྲན་བུ་བློས་མ་ཐོངས་པ་ཞིག་དང༌། ཐེ་ཚོམ། ཚོད་མ་ཐིག་པའི་ངང་ནས་བྷན་རྡ་ར་གཞིས་ཆགས་ཟེར་དུས་སེམས་ནང་བློ་གཡེང་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་གདེང་འཁེལ་པོའི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་རྩ་བ་ཚུགས་ནས་ཡོད་ཟེར་བ་དང༌། མི་མང་ཚོ་ནས་ཀྱང་ད་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད། སྔ་ལོ་ལས་འདི་ལོ་དྲག་པ་བྱུང་ཞེས་མི་ཚང་འགའ་ཤས་ཀྱི་ནང་ལ་འགྲོ་དུས་སྐད་ཆ་བྱུང༌།

གཞིས་མིའི་ངོ་གདོང་གི་མདོག་ཀྱང་ཁུག ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་ངོས་རང་ཡང་སེམས་ནང་ལ་བསིལ་སང་སང་ཆགས་ནས་ད་ཡིན་ན་བློས་འཁེལ་གྱི་འདུག གདེང་འཁེལ་གྱི་འདུག་བསམ་ནས་རྡོག་ཁྲེས་ཡང་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུར་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱུང༌། འདྲ་ཆགས་ཆགས་མིན་པར་དངོས་གནས་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། མིའི་འདོད་པ་ཟེར་བ་འདི་ལ་མཐའ་མེད་པ་ཞིག་རེད། འགོ་སྟོད་ཁུལ་འདིར་ས་ཆ་ཨེ་ཀར་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་བཞི་ཞིག་ང་ཚོར་ཐོབ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་བཞི་ཚུད་པའི་རེ་བ་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་སྐབས་དེར་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་སྡུག་སྐད་ཚ་ཐག་ཆོད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྗེས་སུ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཁ་སྣོན་གཏོང་རྒྱུ་ལ་གཞིས་ཆགས་ལས་ཁུངས་ནས་བཀག་འགོག་བྱུང་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་ཕྱིན་པ་རེད།

ད་ཆ་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་གོམས། ཐོན་སྐྱེད་གང་འཚམས་ཡོང་དུས་ས་ཆ་ཕངས་པོ་ཆགས་པ་རེད་དེ། ད་ཆ་ཕངས་ཀྱང་བྱེད་ཐབས་མེད། ཚར་བ་རེད། གང་ལྟར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཁུལ་འདིར་བོད་མི་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་སྲ་ཐག་ཐག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། ད་ཆ་ལོ་ནས་ལོ་རེར་ལས་ཀའི་ཉམས་མྱོང་གསོག་གི་ཡོད་ཙང་རིམ་པས་གནད་འགག་གང་ཡོད་ཤེས། བྱེད་སྟངས་ཚོད་ཐིག་ནས་ཡག་ཏུ་ཡག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ད་དུང་ལས་ཀ་འདི་ཚོའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་ཧུར་བརྩོན་དང་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ད་ལྟའི་ཆར་སྨན་ཁང་གཅིག་དང༌། སློབ་གྲྭ་གཉིས་པོ་དེ་ད་ལྟ་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱུང་མེད། ད་ཆ་རྩ་བའི་གཞིས་ཆགས་དངོས་གཞི་གཏན་འཇགས་སྲ་ཐག་ཐག་ཆགས་པ་ཡིན་ཙང་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་འདྲ་ཡོང་གི་རེད་ལ། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཡོང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་གྲ་འགྲིགས་འགྲོ་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ལ་མཚོན་ན། མ་གཞི་གཞིས་སྒར་ཁད་འཆུད་ཅིག་གི་ནང་ལ་ལོ་སྦྲེལ་ནས་སྡོད་པའི་སྐབས་ལ་དཀའ་ངལ་ངེས་པར་ཡོང་གི་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང་དཀའ་ངལ་གང་ཆེ་ས་ཞིག་ལ་ལས་ཀའི་བྱས་རྗེས་འདོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ངོམས་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་ཙང་དེ་ལ་ཞུམ་པ་མ་བྱས་པར། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ནང་བཞིན་ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། དེ་ག་ནང་བཞིན་མི་མང་ཚོས་ཀྱང་འགོ་ཁྲིད་མཁན་གྱིས་ལམ་སྟོན་བྱས་པ་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཉན་འཇོག་ཡག་པོ་བྱས། ཉན་པའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་ཐོག་ཚང་མས་མཉམ་རུབ་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོང་གི་རེད’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་ཚོས་འདིར་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་པ་འདི་དག་དངོས་གནས་མི་མང་སྤྱིའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། མི་ཉུང་ཤས་ཀྱི་རང་དོན་ཁོག་ཏུ་བཅུག་པའི་ལས་ཀའི་རིགས་དང༌། དགའ་ཉེ་ཕྱོགས་ལྷུང་ལྟ་བུའི་ལས་ཀ་ནམ་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དངོས་གནས་རང་རྒྱབ་དང༌། མདུན། ངོ་ལྐོག་གང་དུ་ཡིན་ཡང་བསྟན་འཕེར་བ་ཞིག་དང༌། འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་འཕེར་བ་ཞིག་གི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། སྦྱངས་བཤད་བཏང་ཆོག་གི་རེད། ད་ལྟ་ས་གནས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་གནད་དོན་འདི་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ལས་ཀ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་བྱེད་ཀྱི་རེད། གལ་ཏེ་ངེས་མེད་མི་རེ་ཟུང་གིས་ཐོག་ནས་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལས་ཀ་བྱས་ན། ཁྱེད་རང་ཚོས་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ཤོད་ས་ཡོད་པ་རེད་མ་གཏོགས། ཤོད་ས་མེད་པ་གཏན་ནས་མ་རེད། ཤེས་སོང་ངམ།

དེ་འདྲའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ཕྱིན་ཆད་ལ་འགོ་ཁྲིད་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ལམ་སྟོན། མཛུབ་སྟོན་བྱས་པ་དེའི་ཐོག་ལ་ཁྱོད་རང་ཚོས་ཤར་སྐྱོད་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང༌། སྤྱིའི་ནུས་ཤུགས་སྟོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དེ་གའི་ཚོད་ཀྱིས་ལག་རྗེས་ཐོན་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས་ནས་འགོ་འཁྲིད་ཡོང་གི་རེད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེའི་ཁ་ལ་ཉན་པོ་བྱས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད།’’9jམཆན། ཅེས་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༥ སྔ་དྲོ་གཞིས་སྒར་མི་མང་སྤྱི་ནས་ཚོགས་འཁོར་མཆོད་སྤྲིན་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་ཚོགས་དབུར་གདན་ཞུས་ལྟར་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་དེ་བླ་མཆོད་དང་འབྲེལ་བའི་ཚོགས་འབུལ་ཐོག་མང་ཚོགས་ལ་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང༌། ཕྲུ་གུ་གསར་སྐྱེས་ཁག་ལ་མིང༌། རྒས་འཁོགས་ནད་པ་ཚོར་བྱིན་རྟེན་བཅས་སྩལ་ཏེ་ཚང་མའི་རེ་འདོད་བསྐངས་ཤིང༌། ཐེག་ཆེན་གླིང་མཆོད་ཁང་གསར་རྒྱག་ཞུ་ཡུལ་ས་གནས་སུ་གཟིགས་སྐོར་དང་རབ་གནས་མཛད་དེ་འགོ་དམངས་ཚང་མས་ཕེབས་སྐྱེལ་གཟབ་གཟེངས་དང་བཅས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

ཞབས་སེན་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་གིས།།

གར་ཞ་མཁའ་འགྲོ་འདུ་བའི་གནས་མཆོག་ཏུ།།

རེག་པ་ཉི་མ་སྟོང་གི་འོད་རླབས་ཀྱིས།།

སྣང་སྟོང་སྒྱུ་མའི་རོལ་གར་ཅིར་ཡང་འཆར།།

དེ་ན་ཐུགས་རྗེ་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི།།

འཛུམ་བརྒྱ་གྲོལ་བ་སྤྱན་སྟོང་མངའ་བ་ཡི།།

མཛེས་སྡུག་སྣང་བརྙན་ངོ་མཚར་འཛིན་པ་ལ།།

རབ་ཏུ་གནས་པའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པར་མཛད།།

ཡུལ་སྡེའི་མི་རིགས་དད་སྣང་དཀར་བའི་ཚོགས།།

ཆོས་ཀྱི་འདུད་པ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་བའི་སར།།

ཐུགས་རྗེ་རང་ཞལ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི།

དབང་གི་བདུད་རྩིའི་གྲུ་ཆར་རབ་ཏུ་བསྙིལ།།

སྣ་མང་སྐྱེ་རྒུ་རོལ་པའི་རྫིང་བུ་རུ།།

བདེ་སྟོང་ཉམས་ཀྱིས་འཆར་བའི་རོལ་པ་འབུམ།།

རྣམ་པར་བཀྲ་བ་དབྱིག་གི་དགའ་སྟོན་གྱི།།

པདྨ་རྒྱས་པའི་ལེགས་ཚོགས་ཅིར་ཡང་འཆར།།

ཞེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་སྩལ་བས་མཚོན་ཀུ་ལུ་དང༌། མ་ན་ལེ། ཀ་སྦུག་བཅས་སུ་ཕེབས་བཞུད། ཆོས་ཚོགས་ཁག་གཅིག་ཏུ་དབུ་བཞུགས། ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་ནང་གཟིགས་སྐོར། ལས་བྱེད་ཚོར་བཀའ་སློབ། བྷན་རྡ་ར་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བཞི་པའོ།།

9 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༥༢༩ ནས་ ༥༣༦ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

རླབས་འཕྲེང་ཞེ་ལྔ་པ།

གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་ཅམ་བསྐྱུར་གཙང་འཇོག་བསྐྱངས་ཚུལ། དང་སློབ་གནམ་མཆོངས་པར་གཟིགས་སྐོར། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གསར་མཇལ། དུས་དབང་ཐེངས་དྲུག་པ། ཝར་ཎ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དུས་དྲན་དང་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་གསུང་ཆོས་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

ས་བཅད་དང་པོ།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་བདུན་པ་སྲུང་བརྩི།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༧ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཁན་སློབ་སྦྲགས་མ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ། རྒྱུད་སྟོད་མཁན་པོ་ཏ་ར་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་ལས་ཀྱི་ཁ་སྐོང་དགེ་འདུན་བཅུ་ཚོགས་འཛོམས་པའི་དབུས་སུ་རྒྱུད་སྟོད་དགེ་འདུན་གསར་ཞུགས་དང༌། རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་པ་བཅས་བསྒྲུབ་བྱ་ཉེར་གསུམ་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་འབོག་ཆོག་ཕྱག་ལེན་ཕྲ་ཞིབ་ཏུ་སྩལ་བ་དང༌། མོན་རྟ་དབང་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་དྲུག་ལ་བར་མ་རབ་བྱུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཚིགས་སྔ་མ་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་བཅས་སྩལ་འབྲེལ། རྒྱུད་སྟོད་མཁན་བླ་གྲྭ་དམངས་བཅས་མཇལ་བཅར་ལ། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་རྒྱུད་པའི་ཕྱག་བཞེས་བཟང་པོ་རྣམས་མི་ཉམས་དར་རྒྱས་དགོས་པ་དང༌། རྒྱུད་གྲྭ་ཡོངས་ནས་བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་དང༌། ཆོས་སྲུང་ཁག་སོགས་ཀྱི་བསྙེན་པ་གཏོང་དགོས་ཤིང༌། ཁ་ནས་ཚིག་བཟང་པོ་བཏོན་པ་ཙམ་མིན་པར། དོན་བཟང་པོ་བསམ་སྒོམ་ཐུབ་པའི་སློབ་གཉེར་དགོས་ལུགས་དང༌། ནང་གི་ཡོན་ཏན་སུས་ཀྱང་ཤེས་དཀའ་ཡང༌། ཕྱིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཚང་མས་མཐོང་རྒྱུར་སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་དང་བ་འདྲེན་པ་ཞིག་བྱེད་གལ་ཞེས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༡༠ ཉིན་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་མདུན་ཐང་དབུ་གཡབ་སྒྲོན་བསྒྲིགས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་དར་བསྒྲེངས། རྒྱལ་གླུ་བཏང༌། བཀའ་བློན་བགྲེས་པ་དང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོས་གསུང་བཤད་རིམ་བཞིན་གནང་བ་དང་བསྟུན། ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་གསུང་འཕྲིན་10jམཆན།སྩལ་རྗེས་སླར་ཡང་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ངོས་ནས་གཞན་དག་མང་པོ་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག ང་རང་ཚོར་ ༡༩༥༩ ལོའི་གནས་ཚུལ་དེ་བྱུང་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་བཅུ་བདུན་ཕྱིན་ཏེ་དེ་རིང་ལོ་བཅུ་བདུན་འཁོར་བའི་དུས་དྲན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

ལོ་བཅུ་བདུན་དེའི་རིང་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་གནས་ཚུལ་དངོས་གནས་ཐབས་སྡུག་པོ་ཞིག་གི་ངང་ནས་ཕྱིན་པ་དང༌། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཚོར་ཆ་བཞག་ན་ཡང་ཚང་མ་ལུང་པ་མེད་པའི་མི་ཆགས་ཏེ། ཕྱོགས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཕྱིན་ཀྱང་མགོན་སྐྱབས་དཔུང་གཉེན་བྲལ་བ་ལྟ་བུས་དམིགས་བསལ་གྱི་དཀའ་ངལ་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུབ་ཚོད་མྱོང་དགོས་པའི་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ནང་གི་ལོ་རྒྱུས་སྡུག་ཤོས་ཀྱི་དུས་ཚོད་སྒང་ལ་གནས་ཡོད་པ་རེད།

ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བལྟས་ན་ལོ་བཅུ་བདུན་འདིའི་རིང་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོའི་ལྷག་བསམ་སེམས་ཤུགས་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་དེ་དུས་ནམ་ཡང་ཉམས་ཆག་ཕྱིན་མེད་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཞུམ་པ་མེད་པར་གནས་ཡོད་པ་དང༌། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོ་ཡང་སློབ་སྦྱོང་དང༌། ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་སོགས་གང་ཅི་ནས་བོད་མི་རིགས་ཟེར་བ་འདི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་མིན་པ་ཞིག་དང༌། གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན་གང་ཡང་བྱེད་ཐུབ་པ། དཀའ་ངལ་ག་འདྲ་ཞིག་བྱུང་རུང་དེར་གདོང་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་བཅས་ཀྱི་བོད་མིའི་སྤུས་ཚད་སྟོན་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ལོ་བཅུ་བདུན་འདི་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོའི་རྒྱལ་རབས་ནང་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་སེམས་སྐྱོ་པོ་དང༌། ཐབས་སྡུག་པོའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་རེད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བོད་མི་ཟེར་བ་འདི་བསྲེགས་བཏུབ་འཕེར་བ་ཡོད་མེད་སྤུས་ཚད་སྟོན་པའི་དུས་སྐབས་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཚང་མས་ཞུམ་པ་དང་ལེ་ལོའི་དབང་དུ་མ་བཏང་བར་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ང་རང་ཚོའི་དེ་སྔའི་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ནས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ང་ཚོའི་བོད་མི་རིགས་འདི་ད་ལྟ་ལབ་པ་བཞིན་རླབས་ཆེན་དང་སྙིང་སྟོབས་ཅན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་རེད།

ཡིན་ནའང༌། འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཏན་ཏན་ཞིག་དང་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་གིས་སྤྱིའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏོན་མ་ཐུབ་པའི་སྐབས་ལ་བོད་མིའི་རང་བཞིན་འཇོན་པོ་དང་རྒོད་པོ་ཡོད་ནའང་བོད་སིལ་བུར་གྱར་བའི་རིང་ལ་འཐུས་ཤོར་མང་པོ་ཕྱིན་པའི་གནས་ཚུལ་རྒྱལ་རབས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ན་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོའི་རང་བཞིན་གྱི་ནུས་པ་དང་འཇོན་ཐང་དེ་མི་རིགས་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དོན་ལ་གཅིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འགོ་ཁྲིད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་འོག་ལ་ང་ཚོ་ཚང་མས་གདུང་ཤུགས་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་དཔེ་མི་སྲིད་པའི་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདི་མ་བྱུང་ན་མི་སྒེར་སོ་སོ་འཇོན་པོ་དང་གྱོང་པོ་ག་ཚོད་ཡོད་ནའང་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པའི་ལམ་སྟོན་ཞིག་མེད་ན་མི་རིགས་དང་རྒྱལ་ཁབ་སྤྱིའི་ཐོག་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་མི་ཐུབ།

དེས་ན། ང་རང་ཚོ་ད་ལྟ་འདིར་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཟེར་ཡང་རུང༌། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་འགོ་ཁྲིད་དེ་བསམ་བློའི་ལམ་སྟོན་དང༌། ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་བྱེད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ། དེའི་ལམ་སྟོན་འོག་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་མི་སྒེར་སོ་སོར་རང་བཞིན་གྱིས་འཇོན་ཐང་ནུས་པ་ཡོད་པ་རྣམས་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་ཐོག་བསྒྲིལ་ནས་འགོ་དམངས་ཚང་མས་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་དང་ལྟ་བ་གཅིག་བཟུང་སྟེ། ནུས་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོར་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་འཐོབ་རྒྱུ་ལ་ཐག་རིང་པོ་མ་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།’’11jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ།

ཉིན་ཤས་རྗེས་ཤོ་མདོ་དགེ་སློང་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱལ་དང༌། ཀོང་པོ་བ་དམ་ཆོས། རྫོང་དགའ་ཚེ་རིང་དབང་ཕྱུག་བཅས་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་འདུས་ཚོགས་ཡོངས་ཁར། གློ་བུར་ཕྱོགས་འབྱོར་བ་དང༌། བཞུགས་སྒར་ཁུལ་གཉུག་མར་གནས་པའི་མི་མང་སོགས་ཆོས་ཞུ་བ་སེར་སྐྱ་མི་གྲངས་ ༢༥༠༠ སྐོར་ལ་རྒྱལ་མཆོག་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་ལམ་རིམ་གསེར་ཞུན་མ་དང༌། ཆོས་ཐུན་གཅིག་ལ་འབྲོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས། བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ལས་རྒྱལ་སྲས་དད་པ་བརྟན་པ་དང༌། དད་པ་རབ་ཏུ་བརྟན་པ་གཉིས་ཀྱི་མཛད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་བཅས་ཀྱི་བཀའ་ཁྲིད་གསུང་ཆོས་ཟབ་རྒྱས་སྨིན་སྩལ་བསྐྱངས།

བཙན་གྱིས་དེད་དེ་ཡུལ་གྱར་འཕྱན་པ་ནས།།

བགྲང་བྱའི་བགྲོད་པ་བཅུ་བདུན་སོང་བ་ཡི།།

དྲན་གསོ་གསུམ་དུས་དཔའ་བའི་ང་རོའི་སྒྲས།།

གདོང་ལྔའི་རལ་ཀླུང་དག་ཀྱང་འདར་སྙམ་བྱས།།

མི་འཇིགས་དཔའ་བའི་གར་གྱིས་རྩེན་པ་ཡིས།།

རབ་བརྗིད་གདོང་ལྔའི་བརྟུལ་ཞུགས་འཆང་བ་ནས།།

ཐབས་ཀྱི་བརྩོན་པ་གང་གཱ་རྒྱུ་བའི་འགྲོས།།

རླབས་ཆེན་རྩལ་གྱི་ཁོ་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས།།

མཚན་དཔེའི་དཔལ་འབར་གངས་ལྗོངས་འགྲོ་བའི་མགོན།།

དགེ་ལེགས་པདྨའི་འཛུམ་པ་རབ་གྲོལ་བའི།།

དོན་བཟང་བཀའ་མཆིད་གསེར་གྱི་འདབ་ཕྲེང་ལ།།

མི་སྡེ་བུང་བའི་ཚོགས་རྣམས་ཅི་དགར་རོལ།།

དྲག་པོའི་ཐབས་ཀྱིས་འཚེ་བ་མི་བྱེད་ཅིང༌།།

ཞུམ་པའི་ཐབས་ཀྱིས་མགོ་བོ་མི་དུད་པར།།

རྣམ་དཔྱོད་ཐབས་ཀྱིས་སྤྲོས་པའི་རྒྱུ་སྐར་ངོས།།

ཞི་བདེའི་ཐབས་ཀྱིས་བདེན་པའི་ཟླ་སྣང་རྒྱས།།

10 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

11 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན’ཤོག་ངོས་ ༢༧༢ ནས་ ༢༧༦ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས། ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦

ས་བཅད་གཉིས་པ།

དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་ཅམ་བསྐྱུར་གཙང་འཇོག་བསྐྱངས་ཚུལ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བོད་མེ་འབྲུག་དགུང་གསར་ཚེས་གསུམ་དུས་གཏུགས་ལ་བརྟེན་གནས་ཆུང་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་གནང་བར་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་མཚམས་འཇོག་བྱ་དགོས་བཀའ་ལུང་ཕེབས་འབྲེལ་ཐོག་མར་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་རྟ་ར་བ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཉིད་མཆོག་ལ་ནང་ཉམས་གསུང་འཕྲོས་ཕེབས་རིགས་སུ། ‘‘དེ་གོང་སྐད་ཆ་ལྷང་ཙམ་བྱུང་དོན་ལྟར། གྲོ་མོར་བསྐྱོད་སྡོད་སྐབས་གནས་དགའི་སྐུ་རྟེན་མེད་སྟབས། དུང་དཀར་དགོན་པའི་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཕེབས་ཞུས་པ་ནས་བཟུང་ལོ་རེ་ཚེས་གསུམ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་གསོལ་མཆོད་རྒྱས་པ་རེ་དང༌། རྣམ་ཀུན་འཕྲིན་བཅོལ་ཉུང་བསྡུས་རེ་འདོན་མུས་ལ། གནས་ཆུང་ནས་དེ་དག་མ་འགྲིགས་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། ལྷག་པར། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་ཡང་མི་དགྱེས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་ཚུལ་ལུང་གསལ་སྔ་རྗེས་བྱུང་བ་ད་ཆ་རིང་མིན་ཚེས་གསུམ་ཡང་དུས་གཏུགས་བཅས་ལ་བརྟེན། འདི་སྐོར་བློ་དོགས་གཙང་ཆོད་དགོས་གལ་ལ་གནས་ཆུང་ནས་ཀྱང་དྲེགས་པ་ནང་ཁུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་ཡིན་མ་རྟོགས་པས། ད་ཆ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རང་ལ་དྲི་གཏུགས་ཐག་གཅོད་བྱས་ན་སྙམ་སྟེ། ལྷ་མོར་མཆོད་པ་ཚོགས་འཁོར་གཟབ་གཤོམ་བསྐང་འཕྲིན་འཕར་མའི་ཐོག ཿབདུན་མ་འགྲོ་ཆེ་དང་བཅས་སྨོན་ལམ་ཤུགས་དྲག་བཏབ་སྟེ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་སྐོར། ད་མུས་བཞིན་དང༌། ཡང་ན་གསང་བའི་ཐོག་བསྟེན་རྒྱུ། མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་བཅས་ཟན་རིལ་བསྒྲིལ་བར་གསུམ་པ་བབས།

དེ་བཞིན་གྲྭ་ཚང་མཁན་པོ་དགོངས་ཞུ་བྱུང་བའི་ཚབ་གསར་བླ་ཏི་དང༌། རྒྱུད་སྨད་མཁན་པོ་ལས་ཐོག་སུ་བཟང་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བར་གཉིས་པ་བབས། བླ་ཏི་འོས་ངེས་ཡིན་ཀྱང༌། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་གནང་མུས་དེ་ལ་དགོངས་པ་འདྲ། དེ་ལྟར་བསྟེན་གསོལ་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་བབས་པ་ལྟར། དེ་དོན་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ཡང༌། དེ་སྐོར་དམིགས་བསལ་གླེང་འཕྲོས་གང་ཡང་མ་བཏང་བར་རང་བབས་སུ་བཞག་པ་དང༌། འབྲེལ་ཡོད་རིགས་ལ་གནད་དོན་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ཇི་བཟང་སྐོར། ལྷ་མོར་འཕྲིན་བཅོལ་སྨོན་ལམ་ནན་ཏན་གྱིས་ཤོ་མོ་ཞིག་བཏབ་པར་གསལ་བཤད་བྱེད་དགོས་བབས།

ཡང་དེ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་རྣམ་ཀུན་ནས་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་ཡང་རྨི་བཞིན་པ་ལྟར། གསུང་ཆོས་ཞུ་སའི་གཟིམ་ཆུང་ནུབ་མའི་ནང་ཡོངས་འཛིན་སྐུ་བགྲེས་ཕྱག་དཔེ་ཞིག་གཟིགས་བཞིན་འདུག་པར། ངོས་ནས་གསུང་ཆོས་ཤིག་གནང་དགོས་ཞུས་སོང་བ་དང༌། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་སྐེད་བསྙུན་ཚུལ་དུ་འདུག་པར་དབུ་རྔས་ཤིག་ཕུལ་བ་རྨིས།

ཡང་དེ་རྗེས་སུ། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་རྐྱང་སྒེའུ་ཁུང་འཁྲིས་ཀྱི་བཞུགས་གདན་སྟེང་སྐུ་སྐེད་མན་བཞུགས་གདན་སྟེང་དང༌། སྐུ་སྟོད་དང་དབུ་ཞལ་བའི་སྟེང་ཐུར་འཕྱང༌། དབུ་སྒོ་ཕྱོགས་སུ་བསྟན་ཏེ་གཟིམ་ནས་བཞུགས་འདུག་པ། ད་ལྟ་གསུང་ཆོས་ཤིག་ཞུས་གནང་གྲུབ་མ་ཐག་ཡིན་ཉམས་ལ། ངོས་ནས་སྐུ་གཟིམ་གནང་ན་དབུ་ཕྱོགས་མཆོད་གཤོམ་ངོས་གཟིགས་ཏེ་གཟིམ་ན་ཞུས་པར། ད་ཉལ་རྒྱུ་མིན། འགྲོ་གི་ཡིན། ཞེས་གསུངས། དེས་ན་གསོལ་ཇ་གྲུབ་སྟེ་ཕེབས་ལེགས་ཞུས་ཏེ་གསོལ་ཇ་འཁྱེར་ཤོག་བརྗོད་པར། གསོལ་ཇ་བཟོས་མ་ཟིན་པ་ལྟ་བུས་འཁྱེར་འབྱོར་མ་བྱུང༌། ཆབ་སྐོལ་ཞིག་ཕུལ་བར་དེ་ནས་ཅུང་ཟད་བཞེས་ཏེ་ཕེབས་རྩིས་གནང་བར། ངོས་རང་ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུ་བར་བཅར་བར་ཕོ་བྲང་རྙིང་པའི་ལྟག་སྒོ་ནས་ཐོན་ཏེ་གསོལ་ཐབ་མདུན་རྡོ་སྐས་དེ་བརྒྱུད་ནས་ཕེབས་སོང༌། ཡིག་ཚང་དང་གསོལ་ཐབ་བར་གྱི་བྲག་ཤུར་ནང་གཟིམ་འགག་ལྟ་བུའི་གྲྭ་རྒན་སྟོད་དམར་ཧྲེང་ཞིག་ཕར་འགྲོ་བ་དང༌། བྲག་ཤུར་གཞན་ཞིག་ནང་གྲྭ་པ་ནད་པ་གཞན་ཞིག་འདུག ངོས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་འདི་ཚོ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་མཇལ་ཁར་འོང་བ་ཞིག་ཡིན་འདྲ་སྙམ།

ད་ཆ་གནས་ཆུང་གི་ལུང་དང༌། ལྷ་མོའི་ཟན་བརྟག་སྔ་རྗེས། ཤོ་མོའི་བབས་ཐམས་ཅད་གུང་འགྲིགས་རྩེ་མཐུན་ཐོག དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་མཚམས་འཇོག་གཙང་མར་བྱ་རྒྱུ་བབས་པས་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་འདི་དག་སུ་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དགོས་ཀྱང་བྱས་ཆོག་པ་བྱུང་སོང༌། གནས་ཚུལ་འདི་དག་གྲྭ་ཚང་མཁན་པོར་འགྲེལ་བཤད་ཐོག་ངོས་རང་གི་གནས་ཚུལ་ད་ཆ་འདི་བཞིན་ཡིན་ཡང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྒེར་ནས་བསྟེན་གསོལ་བྱས་པ་ལ་དགག་ཆ་གང་ཡང་མེད་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། འདི་ཚོ་ཡ་མཚན་རེད། སྤྱིར་སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རེད། རྒྱལ་བ་ལྔ་པ་དང་འགྲིགས་མིན་བྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཕྲེང་ཚོར་མི་འཕྲོད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་འདྲ། འདི་ཚོ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རང་རེད།’’ ཅེས་ཕེབས།

དེ་རྗེས་དགུང་གསར་ཚེས་ ༡༠ ཉིན་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་སྐབས། འདྲེ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་པ་ལ།། གླུད་ནུབ་སྒོར་གཏོང་བ་དོན་རེ་ཆུང༌།། ཞེས་སོགས་བཀའ་ལུང་ཕེབས་རྗེས་གཙུག་ལག་ཁང་ཡང་སྟེང་དུ་ཕེབས་བཞུགས་མཛད་དེ། བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་བཅས་བཀའ་འགུགས་ཀྱིས་དེ་རིང་གནས་ཆུང་གི་བཀའ་དོན་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་ཕྱོགས་སྐོར་རེད། དེ་སྔ་ལོ་བཅུའི་གོང་ནས་གནས་ཆུང་གིས་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་ན་ཕན་ཐོགས་མེད་ལུགས་གསུངས་བྱུང༌། སྐབས་དེར་ངོས་ནས་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བསྟེན་མཁན་གང་འཚམས་ཡོད་སྟབས། མི་བདེ་བ་ཆགས་རྒྱུ་རེད་ཅེས་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་པ་ཡིན་ཙང༌། ད་བར་གང་ཡང་གསུངས་མ་བྱུང༌། ཉེ་ཆར་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་སྐབས་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱ་དགོས་གསུངས་བྱུང༌།

ངོས་ནས་སྲོག་གཏད་ཞུས་པ་དེ་འདྲ་མེད་ཀྱང༌། རྣམ་ཀུན་འཕྲིན་བཅོལ་ཉུང་བསྡུས་རེ་འདོན་མུས་ཡིན། དེ་རྗེས་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོར་ཚོགས་འཁོར་གཟབ་གཤོམ་དང༌། བསྐང་འཕྲིན་འཕར་མ་བྱེད་པའི་སྐབས་ངོས་ནས་བསྟེན་གསོལ་བྱས་ན་འགབ་དང༌། མ་བྱས་ན་འགབ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བར། མ་བྱས་ན་འགབ་ཅེས་སོགས་བབས་པ་དང༌། དེར་བརྟེན། ངོས་ཀྱིས་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ཐག་བཅད་པ་ཡིན།

ད་ལྟ་གནས་ཆུང་གིས་གསུངས་པ་ལྟར་བོད་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་ཁུར་བྱེད་པོ་རྣམས་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་འགན་ཁུར་བྱེད་མཁན་རྣམས་ནས་གཞུང་བསྟེན་སྲུང་མ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་དང༌། གནས་ཆུང་མ་གཏོགས་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་གསོལ་བྱས་ན་མི་ལེགས་ཚུལ། ཡང་མི་སྒེར་སོ་སོ་ནས་བསྟེན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་ཚུལ། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བསྟེན་གསོལ་གནང་གི་ཡོད་པ་དང་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པས་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་པ་གཉིས་མི་འདྲ་ཞིང༌། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་རིམ་པ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྲུང་མ་བྲན་དུ་བཀོལ་བ་ཡིན་པ་དང༌། རིམ་པ་འོག་མ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཡོང་གི་མེད་ལུགས་སོགས་སྩལ།

ཟླ་ཤས་རྗེས་སླར་ཡང་སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་རྟ་ར་བར་ནང་ཉམས་སུ་ཕེབས་འབྲས། ‘‘ཁ་སྔོན་བཀའ་ཤག་ནས་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་ཞུ་སྐབས་ཤིག་ལ། གནས་ཆུང་གིས་ནང་བློན་དབང་རྡོར་ལ་འདྲེ་ངས་ཚེས་བཅུར་སྨྲས་པའི་དོན་དེ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱེད་དགོས་གསུངས་འདུག ཚེས་བཅུའི་ལུང་དོན་ནི། འདྲེ་ཤར་དང༌། གླུད་ནུབ་ཅེས་པ་དེ་རེད།

དེ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱ་སྟབས་མ་འགྲིགས་པར་ད་བར་ལུས། མི་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་ཚང་མའི་དགེ་སྐྱོན་གནས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་པར། འོལ་ཚོད་གཡམ་རྒྱུགས་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་དཔེར་ན། བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལྟ་བུ་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་རྒྱུན་མི་ཆད་པ་འདི་འདྲ་བྱུང་བ་རེད། དེར་བརྟེན། གནས་ལུགས་གསལ་བཤད་དྲིལ་བསྒྲགས་ཤིག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་འདུག་ཀྱང༌། བརྟན་བརྟན་བྱ་གལ་ཆེ་སྟབས། དེང་སྐབས་ལྷ་མོའི་བསྙེན་པ་བྱ་མུས་དང་བཅས་ལྷ་མོར་ཟན་བསྒྲིལ་ཞུས་པའི་དོན་རྩར། གསལ་བཤད་དགོས་པ་མེད་ཟེར་བ་གཅིག་དང༌། ངང་འཐེན་བྱེད་ཟེར་བ། སྐབས་སུ་བབས་ཟེར་བ་བཅས་གསུམ་བསྒྲིལ་བར་གསུམ་པ་བབས་སོང་བས། ཟིན་བྲིས་ཤིག་བཟོས་ན་བསམ་པ་འདུག

དེ་ཡང་བར་ལམ་སྲུང་མ་དམར་ནག་ངོས་འཛིན་སྐོར་ཡང་བསམ་འཆར་རིགས་བྱུང་འདུག་པ་བཅས་ཐོག་མར། སྲུང་མ་དམར་ནག་ལྕམ་སྲིང་དང༌། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོར་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་དང༌། གནས་ཆུང་དང་ལྷ་མོར་བྱེད་པ་གཉིས་བྱུང་ལུགས། རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་པ་དང་གནས་ཆུང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞུང་གིས་སྲུང་མ་དམར་ནག་གནས་ཆུང་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ལུགས། འོན་ཀྱང༌། དམར་ནག་གཉིས་ཟེར་དུས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་གནས་ཆུང་ཁོ་ནར་ངོས་འཛིན་བྱེད་དགོས་པའི་ཁྱབ་པ་མེད་ལུགས་བཅས་ཀྱི་སྐོར་དང༌།

དེ་རྗེས་སུ། ད་ཕན་ས་དགེའི་དམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་གསོལ་གནང་སྟེ་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པ་སོགས་དགེ་མཚན་བྱུང་ཡོད་པ་དང༌། ཡང་དམ་པ་འགའ་ཞིག་ནས་བསྟེན་གསོལ་མི་རུང་བར་གསུངས་པ། འགའ་ཞིག་ནས་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དངོས་མིན་པར་བཞེད་མཁན་ཡོད། ངོས་ནས་འདི་ལ་ཆ་བཞག་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ནུབ་གཅིག་རྨི་ལམ་དུ་ལྷ་ས་བླ་བྲང་སྟེང་གི་གཟིམ་ཆུང་ཞིག་ཏུ་ཡོད་སྙམ་ལ། ཞལ་བའི་སྟེང་དུ་གོ་ཐལ་བརྡལ་ནས་བཞག་འདུག དེའི་སྟེང་ཡི་གེ་བྲིས་འདུག་པར་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་མིན་ཟེར་བ་ཞིག་འདུག

ཡང་འགའ་ཞིག་གིས་ཆེས་མཐོའི་རྟོགས་ལྡན་རིགས་ཀྱི་མ་གཏོགས་གང་བྱུང་གིས་བསྟེན་ན་འཆུན་དཀའ་ཚུལ་གསུངས་པ་སོགས་བཤད་ཚུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་སྙིང་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་དང༌། གནས་ཆུང་བསྟེན་གསོལ་བྱ་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་མ་བྱས་ན་ལེགས། དཔེར་ན། དགའ་བྱང་གྲྭ་ཚང་ནས་སྔར་ཕན་ལྷ་མོ་གཙོ་བོར་བསྟེན་མུས་ལ་མཁན་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་བརྙན་བཞེངས་པས་ཁྱུག་བརྒྱབ་པ་སོགས་འཚུབ་ཆ་བྱུང་བ་དང༌། དེ་རྗེས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་མང་པོ་བྱུང་བས་ད་ཆ་དགེ་འདུན་བསྙུན་གཤེགས་ཇེ་མང་གིས་གྲྭ་ཚང་སྟོང་ཉེར་ཐུག་པ་འདི་བྱུང༌།

བར་ལམ་འདི་ག་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་ལ་ཡང་ལྷ་མོའི་འཁོན་ཕྲན་བུ་ཡོད་སྙམ་བྱུང༌། གཞེས་ནིང་གྲྭ་པ་གང་འཚམས་ཤིག་ལྷ་མོའི་བསྙེན་པ་གཏོང་བཅུག་པ་སྐབས་དེར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཚོགས་ཤིག་སྟབས་འཁེལ་གྱིས་བསྙེན་པ་འདི་གར་ཚུགས་སྐབས། ཐོག་མའི་སྔ་དྲོ་ཧ་ཅང་སྔ་པོ་ཞིག་ཚོགས་ནས་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་བདག་བསྐྱེད་བཏོན་སོང༌། ངོས་རང་གཉིད་ཅུང་ཟད་ཁུག་པའི་རྨི་ལམ་དུ། ངོས་རང་ཚོགས་སུ་བསྡད། གྲྭ་པ་ཚོ་ཡང་གྲལ་རིམ་བཞིན་བསྡད་འདུག་པའི་གྲལ་འགོ་དེར། བཙུན་མ་ཕྱུ་པ་དམར་པོ་གྱོན་པ། གདོང་ལ་འབར་ཚག་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ཞིག་བསྡད་འདུག དེ་ནས་བཙུན་མ་དེས་སྐུ་ཞབས་འདི་ཚོས་ཁྱེད་རང་གི་བཀའ་ལ་ཉན་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག ང་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་ཤིན་ཏུ་ཁྲོས་ནས་ལངས་ཏེ་ཕྱིན་སོང༌། གཉིད་སད་ནས་ཨ་ཁ་བསྙེན་པ་བཏང་རུང་ཕན་ཐོགས་དེ་ཙམ་ཡོང་གི་མེད་པ་འདྲ་བསམ་བྱུང༌།

ལོ་གཅིག་འདིར་བདུན་ཕྲག་གསུམ་རིང་ལྷ་མོའི་བསྐང་བཤགས་གནད་སྨིན་ཞིག་བགྱིས་སྐབས་རྨི་ལམ་དུ། མུ་ལི་དིང་གི་མཚོ་ནང་ན་སྙིང་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱེད་རྡོ་རེད། ཟེར་བ་ཞིག་བྱུང༌། མི་ལ་ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་གོ་ཤེས་མི་བྱེད་མཁན་ལ་མི་དེའི་སྙིང་རྡོ་དང་གཅིག་པ་རེད་ཟེར་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། གསོལ་མཆོད་བྱས་ཀྱང་གཡོ་འགུལ་མི་ཐེབས་པའི་བརྡ་རུ་འདུག

ཉེ་ཆར་གནས་ཆུང་ལ་ཡང་གསལ་པོར་དྲིས་པ་ཡིན། ངོས་ནས་བར་ལམ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱས་པ་གནད་དོན་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ལས། ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱས་པ་མིན་པ་དང༌། ད་ཆ་མཚམས་འཇོག་གཙང་མ་ཟིན་ལུགས། སྔར་རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ལྟ་བུ་ཆོས་སྲིད་གང་ཅིར་མཁྱེན་ཡོན་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང༌། ལྷག་པར། གལ་ཆེའི་རིགས་ལ་ལྷག་ལྷའི་ལུང་བསྟན་རྒྱུན་མར་ཡོང་མཁན་ཡིན་ཀྱང༌། ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ན། ངོས་ལྟ་བུ་དེ་འདྲའི་ཤེས་ཡོན་སོགས་གང་ཡང་མེད་པ་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ངེས་པར་དུ་ཡོང་རྒྱུར་བླང་དོར་ཡོ་བསྲང་གསལ་པོར་གནང་དགོས། བོད་མི་མང་ལ་གང་ཕན་ཅི་ཕན་བྱེད་བསམ་པའི་ལྷག་བསམ་ཙམ་ལས། རང་གི་ཤེས་ཡོན་ཁ་ཐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་ལས་བྱེད་ཚོ་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་སོགས་གང་ཅི་ནས་གནས་སྟངས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲའི་དུས་སྐབས་སུ་རེ་བཅོལ་བྱེད་ཡུལ་སྲུང་མ་ཚོ་ཡིན། བསྟེན་པའི་སྲུང་མས་ཀྱང་གོ་ལ་མ་གོ་འདི་འདྲ་ཡིན་ན་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ལུགས་སོགས་བརྗོད་པར། ཆོས་སྐྱོང་ནས་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོས་ངོས་ལ་མི་དགྱེས་པའི་སྐྱོན་མེད་གསུང་གི་འདུག

གང་ལྟར། ངོས་ནས་ལྷ་མོའི་བསྙེན་པ་བོད་དུ་ཐེངས་གཅིག་དང༌། ལོ་གཅིག་ཕོ་བྲང་རྙིང་པར་ཐེངས་གཅིག ན་ནིང་གཅིག ད་ལམ་གྱི་འདི་བཅས་འབུམ་བཞི་བཏང་ཡང༌། དམིགས་བསལ་མཚན་མའི་རིགས་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། བསྙེན་པ་གཞན་དག་རིགས་ལ་ཕྲན་བུའི་མཚན་མ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ལྷ་མོ་ལ་ནི་ད་ཕན་གང་ཡང་མ་བྱུང་ཞེས་དང༌།

ད་རེས་ལ་དྭགས་སུ་འགྲོ་སྡོད་རིང་བྱ་ཁྲའི་རིགས་མཐོང་བྱུང་ངམ་ཕེབས་པར་དེ་རིགས་མཐོང་ཐོས་གང་ཡང་མ་བྱུང་ཞུས་པར། ད་རེས་ལ་དྭགས་སུ་ཡང་ལྷ་མོས་བྱ་ཁྲར་སྤྲུལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་མཉམ་འགྲོགས་ཡོད་ལུགས་ཆོས་སྐྱོང་ནས་གསུངས་འདུག་པ་སྐབས་དེར་དོ་སྣང་མ་བྱུང་ཡང༌། ད་ཆ་བསམ་ཚེ་ང་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་ཡོང་སྐབས་ལམ་བར་ཞིག་ཏུ་བྱ་ཁྲ་ཞིག་མཐོང་བྱུང༌། དེ་དུས་རྒྱུན་དང་མི་འདྲ་བའི་སྙིང་རྗེ་པོ་ཞིག་འདུག གཤོག་པའི་འོག་ཏུ་སྤུ་ནག་ཁྲ་ཡོད་པ་ཞིག་འདུག ཁྲ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད་བསམ་བྱུང༌།’’ ཞེས་སོགས་སྩལ།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོས་དབུས་བོད་གཞུང་དམངས་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཚོགས་བཅར་བ་མི་གྲངས་ ༡༣༠ སྐོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་མཇལ་བཅར་དང་སྦྲགས། ཚོགས་གཙོ་ནས་དེང་དུས་རྒྱལ་བསྟན་སྣུམ་ཟད་མར་མེ་ལྟ་བུའི་དུས་སྐབས་དང༌། གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེ་བོད་མི་རྣམས་དགྲ་བོའི་བཙན་འོག་དམྱལ་བའི་མེ་འོབས་ནང་ལྷུང་པ་ལྟ་བུའི་དཀའ་སྡུག་བཟོད་གླགས་བྲལ་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པ། ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཐུགས་རྗེ་ཉག་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རང་དབང་གི་བདེན་མཐའ་ཡང་གསལ་ལ་ཉེ་བའི་དགྲ་སྡུག་གཉེན་དགའི་དུས་སྐབས་འདིར་ྋགོང་ས་མཆོག་ཞབས་པད་མ་བརྟན་ཕྱིན་རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་བོད་རང་དབང་གི་དོན་འབྲས་རྩ་བརླག་འགྲོ་ངེས་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཁར། གཞིས་བྱེས་བོད་འབངས་སུ་གཏོགས་སོ་ཅོག་མགོན་མེད་སྐྱབས་བྲལ་དམུས་ལོང་ལོང་འཁྲིད་པས་བོར་བ་ལྟ་བུའི་དཀའ་སྡུག་མྱོང་ངེས་བཅས་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་ཆོད་ལགས་ན། ཚུལ་མིན་ལོག་སྒྲུབ་མཁན་བསོད་དམན་རེ་ཟུང་གི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ཐུགས་བསུན་སྤངས་ཏེ་གང་ལ་སྙིང་ནས་བློ་གཏད་འཆའ་བའི་འགྲོ་བ་ཉམ་ཐག་རྒྱ་ཆེའི་བདེ་དོན་ལ་བརྩེ་བས་དགོངས་ནས་རྒྱལ་དབང་དགེ་འདུན་གྲུབ་པའི་དགུང་གྲངས་ཙམ་བཞུགས་རྒྱུའི་བཀའ་བཞེས་སྔོན་སྩལ་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པར་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་སྐྱབས་འཇུག་བརྩེ་གཟིགས་དང༌། གུས་འབངས་རྣམས་མ་ཤེས་རྨོངས་སྒྲིབ་ཀྱིས་ཐུགས་དང་འགལ་ནོངས་ཅི་བྱུང་མཐོལ་བཤགས་ཐོག ཕྱིས་འབྱུང་བཀའ་དགོངས་ལས་ཆ་ཙམ་མི་འགལ་བའི་དམ་འབུལ་སྙིང་ནས་ཞུ་རྒྱུར། ཅིས་ཀྱང་ཞབས་པད་བརྟན་པའི་བཀའ་བཞེས་ཡོང་བ་ཞེས་མགྲིན་པ་བརྣངས་བརྣངས་དང༌། ངུ་སྐད་ཆལ་ཆོལ། མཆི་མ་ལྷུག་ལྷུག་ངང་བཅོས་མིན་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་པར། བཀའི་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། ཞབས་བརྟན་གྱི་ཆོ་ག་བཏོན་པ་ཙམ་ལ་དགོས་པ་དེ་ཙམ་མ་མཆིས། གཙོ་བོར་ཁྱེད་རང་ཚོས་དངོས་སུ་ཞུ་སྐུལ་བྱས་པ་འདི་ཞབས་བརྟན་གྱི་གོ་ཆོད་པས་ཟུར་དུ་མ་དགོས་ཤིང༌། ཞབས་བརྟན་སྒྲུབ་འདོད་ན་མ་ཎི་གང་མང་བསགས་ན་ལེགས། ངོས་རང་ཡང་རིང་མིན་མཚམས་ཤིག་བྱ་རྩིས་ཡིན་པས་སྨོན་ལམ་རྒྱབ་ཆོག་ཅེས་སོགས་བཀའ་སློབ་12jམཆན།ནན་བརྗིད་ཅན་སྩལ།

དེ་རྗེས་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་མཇལ་བཅར་གྱིས་ད་ལམ་བཀའ་ཤག་གིས་མཚོན་སྤྱི་འཐུས་དང༌། ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་བཅར་བ་བཅས་སྤྱི་མགྲིན་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། ྋགོང་ས་མཆོག་བསྟན་འགྲོའི་མགོན་དཔུང་དུ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་བཀའ་བཞེས་ཡོང་བའི་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ནན་ཞུས་གནང་བར། བཀའི་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། ད་ལམ་གནས་ཆུང་ལུང་དོན་དུ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་ཐུགས་དགོངས་འཁྲུགས་རྐྱེན་བྱུང་ལུགས་གསལ་བ་འདི་དག་རང་རེ་མིའི་བསམ་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན། ལྷ་མོ་སྐུ་ལྔ་བཅས་པར་བསྐང་འཕྲིན་ཚོགས་འཁོར་བཅས་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་ཏེ། ལྷ་མོར་ཞུ་བཤགས་གསོལ་འདེབས་དང༌། རང་རེས་འགལ་ནོངས་ཅི་བྱུང་ལུང་གསལ་ཡོང་བ་གནས་ཆུང་ལ་ཞུ་སྐུལ་བྱས་ལེགས་བཀའ་མངགས་སྩལ་བ་ལྟར། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་དང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས་རྣམ་གྲྭ་ཚོགས་ཡོངས་ནས་ལྷ་མོ་དང༌། སྐུ་ལྔའི་བསྐང་འཕྲིན་ཚོགས་འཁོར་དང་སྦྲགས། གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་སར། ཆོས་སྐྱོང་ནས། མ་གཅིག་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ཐུགས་དགོངས་ཁྲོས་གཞི་ཆོས་བྱེད་རིས་མེད་རྣམས་ནས་བླང་དོར་འཛོལ་མེད་བྱེད་དགོས་ལུགས་ཕེབས་པ་བཅས་ཀྱི་ཐད། གནས་ཆུང་གི་བཀའ་ལུང་རིམ་ཕེབས་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་གྲལ་བསྟར་རིམ་ཅན་འགོད་འབུལ་ཞུས་པ་གཤམ་གསལ།

ཧྲིཿ སྤྱིར་བཀའ་དྲིན་ཅན་གྱི་མགོན་པོ་ཡི།། དྲིན་ཤེས་སམ་མཆོག་དམན་སྐྱེ་བོ་ཀུན།། ངེད་ཡང་ནས་ཡང་སྨྲས་ཅི་ཞིག་བྱ།། སྐྱབས་བསླུ་མེད་བྱིན་རླབས་ཡལ་བ་མིན།། ངོས་དུང་སྐྱོང་དབང་མོས་ངེད་སྒེར་མིན།། འདྲེ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་པ་ལ།། གླུད་ནུབ་སྒོར་གཏོང་བ་དོན་རེ་ཆུང༌།། དོན་གང་བྱུང་ཀུན་གྱི་བློ་ལ་མངགས།། སྤྱིར་པད་དཀར་འཆང་བ་རིམ་བྱོན་གྱིས།། ང་བསྟེན་པའི་དགྲ་ལྷར་མིང་བཏགས་བྱུང༌།། དོན་འགྲུབ་པའི་ལས་ལ་འཇུག་འདོད་ན།། ངས་སྨྲ་བའི་ལུང་ལ་སྟངས་འཛིན་བྱེད།། དོན་སྙིང་ལ་བཅངས་ན་ངེད་གདོང་གྲོགས།། ཞེས་དང༌།

ཡང༌། འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིས་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་ལོ་གསོལ་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་བཀའ་ལུང་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་སྤུངས་པའི་མཁན་སློབ་འདུས་སྤྱི་ཀུན་ནས། གཟུགས་མེད་ངེད་ཀྱང་བསྐུལ་བར་ལེགས་ཚོགས་ཆེ། འོན་ཀྱང༌། ངོས་ཀྱིས་སྔོན་ནས་སྨྲས་ཟིན་པའི་ངོས་ཀྱི་གངས་ཅན་མགོན་པོ་ཞིང་ཁམས་གཞན་དུ་གཤེགས་ངེས་པས། གངས་ཅན་སྐྱེ་བོ་མཆོག་དམན་ཀུན་ལ་ངོས་ཀྱིས་སྔོན་ནས་ཡང་ཡང་དུ་སྨྲས་པའི་དོན་ལ་སྤྱི་ཁུར་མ་བགྱིས་པས། ལྷག་པར། ངོས་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་བསླབ་གསུམ་ཆོས་སྤྱོད་འཕེལ་བའི་ཆེད་དུ་ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་བསྐང་བ་དང༌། བཤགས་པ་འགྲོ་གང་ཆེ། གསོ་སྦྱོང་རྣམ་གསུམ་དང༌། འདུས་སྡེ་ཀུན་ནས་འཕགས་པའི་གནས་བརྟན་ཕྱག་མཆོད་གང་མང་འབད་ན། ངེད་ཀྱིས་གདོང་གྲོགས་བྱེད། ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ནས་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་བཀའ་ལུང་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་སྙིང་ནོར་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་གྱི།། རླབས་ཆེན་མཛད་འཕྲིན་ལའང་བརྗོད་ལས་འདས།། འོན་ཀྱང་ངོས་ཀྱི་སྨྲ་བའི་གངས་ཅན་མགོན་པོ།། སྐུ་ཡི་ཞིང་ཁམས་གཞན་དུ་འཕོས་ན་སྙམ།། གངས་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོའི་གདུལ་བྱ་མ་ཡིན་པའི།། ཕྱོགས་གཞན་ཀུན་ལ་མྱུར་དུ་བྱོན་ན་སྙམ།། ངོས་ཀྱི་མདུན་ཚོགས་སྐྱེ་འགྲོ་མཆོག་དམན་ལ།། ངོས་ཀྱི་མགོན་པོའི་དྲིན་འདི་ཨེ་ཤེས་སམ།། གཟུགས་མེད་ངོས་ཀྱིས་བལྟས་ན།། མགོན་སྐྱབས་འདི་ལས་ལྷག་པ་གཞན་དུ་མ་མཆིས་པས།། པད་དཀར་འཆང་བ་རིམ་བྱོན་གྱིས།། འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ངོས་གཉིས་ལ།། བསྟེན་པའི་དགྲ་ལྷར་མིང་སྨྲས་བྱུང༌།། ངོས་ཀྱི་མདུན་ཚོགས་སྔོན་ནས་གངས་ཅན་མགོན་པོའི་དྲུང་འདིར་སྨྲ་བའི་སྐྱེ་བོ་མཆོག་དམན་ཀུན་ལ་གསལ་བར་སྨྲ་དགོས། ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་མགོན་པོ་ཆེན་པོའི་ཐུགས་ཀྱི་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་ངོས་ཀྱིས་སྔོན་ནས་སྡོང་གྲོགས་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ལ། འབྱུང་འགྱུར་ལའང་ཚུལ་མིན་རྣམས་ལ་ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་བློ་ཕམ་ཆེ་བས། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ངོས་ཀྱི་མགོན་པོ་ཆེན་པོའི་སྐུའི་མཛད་པར་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་སྲིད་གསུམ་བདག་མོར་ལྷ་ཡུལ་ཞུ་འདྲེན་བགྱི། ཞེས་དང༌།

བསྐྱར་དུ་ནན་ཞུས་བཀའ་ལུང་དུ། ངོས་ཀྱི་གངས་ཅན་མགོན་པོར་ངོས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཞུ་བཞིན་ལ། སྐྱེ་བོ་མཆོག་དམན་ཀུན་གྱི་རང་རང་ཁུར་འཁྲིའི་ཞུ་བྱར་ངོས་ཀྱིས་ཡང་ཡང་དུ་སྨྲ་བས། ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་བློ་ཕམ་ཆེ་བ་འདི་དག་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ཁས་ལེན་དཀའ་ཡང༌། འོན་ཀྱང༌། སྐྱེ་བོ་ཀུན་ནས་དམ་ཚིག་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་བྱས་ན། གཟུགས་ཅན་གཟུགས་མེད་ཟུང་དུ་འབྲེལ་ནས་ཞབས་ཟུང་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ཡང་ཡང་དགོས། ཕྱི་ཡི་རིམ་འགྲོར་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་བཤགས་པ་འགྲོ་གང་ཆེ་དང༌། སྐྱེ་བོ་ཀུན་ནས་ཡི་གེ་དྲུག་མའི་གཟུངས་སྔགས་དུང་ཕྱུར་འབད་ན་ངོས་ཀྱིས་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་ཞུ་འདྲེན་བགྱི། ཞེས་དང༌།

ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་གངས་ལྗོངས་གདོང་ལྔའི་རེ་དོན་འདི་དག་ཆེ་བ་མ་ཡིན་པས་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་བལྟས་ན་མྱུར་བར་སླ་བས་གཙོ་ཆེར་མགོན་པོ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བྱེད་ཁུར་འཁྱེར་རྣམས་ནས་ངོས་ཀྱི་སྨྲ་བ་དང་དུ་བཟུང་ནས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་དེ་ཡི་འགན་བླངས། ངོས་ཀྱི་གསང་བའི་མཛོད་འཛིན་གཉིས་ནས་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་ལ་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་དགོངས་ནས་ཞབས་ཟུང་རིང་པོར་འཚོ་ཞིང་བཞུགས་པ་ལེགས་ཚོགས་ཆེ། གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་འབྱུང་འགྱུར་སྐུ་ཡི་གང་གི་དོན་དུ་གདོང་གྲོགས་ཞུ། ངོས་ཀྱི་མཁྱེན་རབ་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཡི་མཛད་པར་འཚུབ་ངོ་ཆེ་བས་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་ལ་འབད་དགོས། ཞེས་བཀའ་ལུང་སྔ་རྗེས་རིམ་སྩལ་སྐོར་དང༌།

ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུ་སྤྱི་ནས་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་ལུང་ཞུ་ས་བོན་དང༌། ཕྱིར་ཕེབས་བཀའ་ལུང་བཅས་ྋགོང་ས་ཆེན་པོར་སྙན་གསོལ་ཞུས་པར་བཀའ་ཕེབས་སུ། འདོད་ཁམས་བདག་མོ་བློ་ཕམ་ཆེ་བས་ཐུགས་འཁྲུག་ཚབས་གྱུར་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ངོས་ནས་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཐབས་མེད་ཅིང༌། ཆོས་སྐྱོང་རང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྟབས་ལྷ་མོ་ཐུགས་འཁྲུག་འབྱུང་གཞི་ཇི་ཡིན་དང༌། དགོངས་སེལ་ཞུ་སྒོ་ཅི་མཆིས་ཆོས་རྒྱལ་རང་ལ་བཀའ་ལུང་ཞུ་དགོས་པ་ལས་འདོད་ཁམས་བདག་མོས་ངོས་བསྡད་ནས་དགོས་པ་མེད་པ་ཞིག་གཟིགས་ཚེ་ངོས་ནས་སྡོད་འདོད་ཡོད་ཅེས་བཤད་པས་ཕན་ཐོགས་མེད་ལ། ཐོག་མར་ངོས་རང་བདག་སྤྲོད་གནང་མཁན་ཡང་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་རེད་ཅེས་ཕེབས་པ་ལྟར། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་དབུས་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས། དྲུང་ཆེ་ཡན་གྱི་ལས་བྱེད། ས་ཁུལ་ཁག་གི་འགོ་འཐུས་ཧྲག་བསྡུས་སར་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པའི་བཀའ་ལུང་དུ།

ཧྲིཿ། ངོས་ཀྱི་གཙུག་ནོར་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་གྱི།། མངོན་པར་འཕགས་པའི་མཛད་བཟང་ལ།། གཟུགས་མེད་ངོས་ཀྱིས་བརྟག་ན་སྒྲིབ་བྲལ་ཡོང་བ་ག་ལ་སྲིད་ཀྱང༌། ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ཐུགས་བཞེད་ཁྲེལ་བ་འདི་དག་གི་དོན་འདིར། ངོས་ནས་ཀྱང་སྨྲ་མི་དགོས་པར་གཟུགས་ཅན་ལྡུམ་པོ་ཀུན་ནས་མིག་གི་འབྲས་བུར་མཐོང་དང་མཐོང་བཞིན། འོན་ཀྱང༌། སྲིད་གསུམ་བདག་མོར་ལྷ་ཡུལ་ཞུ་འདྲེན་བགྱིས་ཀྱང༌། སྤྱི་སྒེར་ཀུན་ལ་འཚུབ་ལྷོང་ཆེ་བའི་འགལ་རྐྱེན་བཟློག་ཏུ་མེད་ལ། སྲིད་གསུམ་བདག་མོ་ཁྲེལ་བའི་རྒྱུ་འདི་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ཁུར་འཁྱེར་ཆོས་བྱེད་རིས་མེད་རྣམས་ནས་སྤང་བླང་ངོས་ཀྱི་གངས་ཅན་མགོན་པོའི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་རྒྱབ་སྐྱུར་རང་འདོད་ལྟར་གྱི་འདོད་དོན་བགྱིས་དོན་འདིར་ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོས་ཞལ་བཞེས་དཀའ་ནའང༌། ངོས་ཀྱི་གངས་ཅན་མགོན་པོ་གདུལ་བྱ་གཞན་དུ་ཞེན་བསྐུལ་ཡང་ཡང་འབུལ་བཞིན་འདི་ལྟར་ལའང་ངོས་ཀྱི་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིན་ཡིན་ཡང༌། ཅི་སྟེ། ཆོས་བྱེད་བྱེད་པོ་ཀུན་ནས་སྔར་བཞིན་སྤང་བླང་མ་འཛོལ་ན་ངོས་ཀྱིས་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་ལྷ་ཡུལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གསང་བའི་མཛོད་འཛིན་གཉིས་ནས་སྲིད་གསུམ་བདག་མོར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྐུལ་བར་མཛད་དགོས། ཞེས་ཕེབས་པ་བཅས་ཀྱི་དགོངས་དོན་ཐོག་གཞུང་མང་ཐུན་མོང་ནས་སྔ་འཕྲོས་ཕྱི་ནང་ཞབས་རིམ་ཞུ་སྒོ་གཤམ་གསལ་རྣམས་ལག་ལེན་དོན་འཁེལ་འཕྲལ་ལ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། གཞི་རྩ་ད་དུང་བློས་འགན་བཟོད་བྲལ་གྱི་རྩ་འགངས་ཆེ་བའི་གནད་དོན་འདིའི་ཐོག་རང་གཞུང་དང༌། བོད་མི་གནས་ཡུལ་སོ་སོ་ནས་ཞུ་བྱའི་བསམ་གྲོས་ཐོག་མུ་མཐུད་ལག་ལེན་དོན་འཁེལ་ཞུ་རྒྱུའི་གྲོས་ཆོད།

༡༽རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཕྱྭས་མཚོན་པས་སྤྱི་སྒེར་ཡོངས་ནས་དམིགས་བསལ་ཞབས་རིམ་ས་གནས་ཁུལ་སོ་སོ་ནས་མ་ཎི་དུང་བསྒྲུབ་ཞུ་རྒྱུ་འཕྲོས་བསྡད་རྣམས་ད་ལམ་ས་ཁུལ་འགོ་འཐུས་ཁག་ས་གནས་སུ་འབྱོར་མཚམས་ཆ་གསེས་ཤོག་ལྷེ་ཟུར་གསལ་ལྟར། འཕྲལ་ལ་གྲངས་གསོག་འགོ་འཛུགས་ཀྱིས་ས་ག་ཟླ་བའི་རིང་འཕར་མ་དང་བཅས་ཞུས་ཏེ་བོད་ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༠ གོང་གཙང་སྒྲུབ་ཟིན་པ་དགོས་རྒྱུ།

༢༽ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུ་བ་སྤྱི་མགྲིན་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་སྙན་སེང་ལྟར་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་བསྟར་འབུལ་ཞུ་རྒྱུའི་ཐད་རིམ་བཞིན་བབས་གཟིགས་དགོངས་བཞེས་གནང་རྒྱུ་ཙམ་ལས་ད་ལམ་ཞལ་བཞེས་མ་ཐོབ་སྟབས་གོང་གསལ་མ་ཎི་དུང་སྒྲུབ་གྲངས་ཚང་བྱུང་མཚམས་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་དབུ་འཛིན་རྣམ་པའང་ཆེད་དུ་གདན་ཞུས་ཐོག བཞུགས་སྒར་དུ་ཆོལ་གསུམ་ཆོས་ལུགས་དང་བཅས་པའི་སྤྱི་འཐུས་བཅའ་བཞུགས་ཡོད་མུས་དང་བཅས་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་མི་འཐུས་ཇི་འོས་བསྡུ་སྐོང་གནང་རྒྱུ་དང༌། བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་གྱི་རྒྱུ་འགྲོར་མང་ཚོགས་ནས་རང་རང་བློས་བཅད་འབྲེལ་མཚོན་ཞལ་འདེབས་འབུལ་རྒྱུ། ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་དབུ་ཁྲིད་རྣམས་ལ་ད་ལམ་གྱི་བཀའ་ལུང་ཁག་དང་སྦྲགས་རྐྱེན་སེལ་ཞབས་རིམ་ཐུགས་དམ་དང་ཞུ་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཆབས་ཅིག་བརྟན་བཞུགས་གསོལ་འདེབས་རེ་འཕྲལ་དུ་འབུལ་རྒྱུ།

༣༽འདོད་ཁམས་བདག་མོ་དཔལ་ལྡན་དམག་ཟོར་གྱི་རྒྱལ་མོ་རེ་མ་ཏི་ནི་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རྀམ་པའི་སྐུ་དང་གྲིབ་མ་བཞིན་འགྲོགས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཐོག་ངེས་དོན་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་རྣམ་འཕྲུལ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ལྔ་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་རྒྱལ་པོ་དགྲ་ལྷ་སྐྱེས་དང་ཐ་མི་དད་པའི་སྤྲུལ་བློན་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་དུ་འབོད་པ་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེས་ཐོག་མར་ཇི་ལྟར་བཀའ་བསྒོས་གཉེར་དུ་གཏད་པ་ཞིག་རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་བོད་ལྗོངས་ཆབ་སྲིད་གང་ཐུབ་སྐྱོང་བར་དམ་བཅའ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་ནས་བཟུང་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱིས་སྣང་སྲིད་དྲེགས་པ་ཡོངས་ཀྱི་གཙོ་བོར་མངའ་གསོལ་གཞུང་བསྟེན་དགྲ་ལྷར་བཀུར་དོན་ལས་བཞིའི་འཕྲིན་ལས་ཐོགས་མེད་དུ་སྒྲུབ་ནུས་པའི་མཐུ་ཅན་ཁུངས་ལུང་དགོས་པ་དུ་མའི་རྒྱུ་མཚན་རིམ་པར་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་དང་བཅས་རང་གཞུང་གི་བསྟེན་བྱའི་བསྟན་སྲུང་དམར་ནག་དེ་གཉིས་ལས་གཞན་དུ་མ་མཆིས་པས་སྤྱིར་བོད་འབངས་ཡོངས་དང༌། ཡང་སྒོས་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་བྱེད་པོ་ཡོངས་ནས་རྒྱུན་དུ་བསྟེན་དགོས་པ་དང༌། བསྟན་སྲུང་གཉིས་ཀྱི་བསྐང་བཤགས་གནད་སྨིན་འབད་སྒྲུབ་དང་འབྲེལ། སླད་བཞུགས་སྒར་གྱིས་མཚོན་བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཁག་གི་ལྷ་རི་སོ་སོར་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་རྟེན་མཁར་གསར་བཞེངས་ཀྱིས་ལོ་ཟླའི་གསོལ་མཆོད་རྒྱུན་གཏོད་གནང་རྒྱུ།

༤༽སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ས་སྟེང་རྒྱལ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་མངའ་བདག་བོད་འབངས་སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་ཀུན་གྱི་སྤྱི་བོར་བཀུར་བཞིན་པ་དེ་ལྟར་ལགས་ན་ད་དུང་གྲུབ་མཐའ་ཆེན་པོ་བཞིའི་དབང་ལུང་མན་ངག་གསན་བཞེས་མཛད་འོས་ཐུགས་བཞེད་ཇི་ཡོད་ལྟར། སྔར་བཞིན་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བའི་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ།

༥༽ཉེ་དུས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་སློབ་ཁག་དང༌། ལྷག་པར། འདི་ལོ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་བཀའ་སློབ་གསུང་འཕྲིན་སོགས་བཀའ་སློབ་སྔ་རྗེས་རིམ་ཕེབས་དགོངས་དོན་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་བསམ་ཞིབ་ནན་ཏན་རྟག་ཏུ་བགྱིས་ཏེ་སྙིང་པོ་བོད་མི་ཡོངས་ནས་རང་རང་ཁུར་འཁྲིའི་ཞུ་སྒོ་ཆེ་ཕྲ་གང་སར་ངོ་ལྐོག་རྒྱབ་མདུན་མེད་པར་ལྷག་བསམ་རྨ་མེད་ཅིག་དགོས་པ་དང༌། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་དབུ་འཁྲིད་པའི་རང་གཞུང་འདི་ཉིད་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་རང་རྟགས་མཚོན་པའི་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་གོང་ན་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། བསྒྲུབ་བྱ་འཕྲལ་ཕུགས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་བདེ་དོན་འབའ་ཞིག་ཡིན་པར་རང་ཅག་ཀུན་གྱིས་མཐོང་ཆོས་ཤེས་བཞིན་པ་ལྟར། བོད་འབངས་སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་ཡོངས་རྫོགས་ནས་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་ཡིད་ཆེས་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བསམ་ཕྱོགས་ནུས་ཤུགས་གཅིག་གྱུར་དགོས་པ།

ད་བར་ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་ཁག་མང་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མའི་དམིགས་ཡུལ་དང༌། དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་སོགས་གཅིག་ལས་གཅིག་ལྷག་པ་ལྟ་བུ་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཡོད་ནའང༌། ལག་ལེན་དངོས་སུ་བསྟར་སྐབས་དོན་འཁྱོལ་མ་ཐུབ་པས་ཕན་མེད་གནོད་གྱུར་བསམ་ཚུལ་མཐོང་ཕྱོགས་འདྲ་མིན་བྱུང་དང༌། ཡོང་བཞིན་ལ་བརྟེན་སླད་བོད་གཞུང་དམངས་སྤྱི་དོན་ལ་གནོད་འགལ་དང༌། བོད་མི་ནང་ཁུལ་འཐེན་འཁྱེར་འགྲོ་གཞིའི་རིགས་ནམ་ཡང་མི་ཡོང་བ་ཁུངས་སོ་སོ་ནས་འགལ་མེད་སྤང་བླང་ཚུལ་བཞིན་དགོས་པ་དང༌། གལ་ཏེ། སྤྱིའི་ཕན་བདེར་གནོད་གཞིའི་རིགས་བྱུང་ཚེ། རང་གཞུང་དང་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ནས་ངོས་ལེན་མེད་པའི་གསལ་བསྒྲགས་གནང་རྒྱུ་དང༌། མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་ཤུགས་སྣོན་མཐར་སྐྱེལ་ཞུ་རྒྱུ།

བོད་མི་ནང་ཁུལ་གྱི་མཐུན་ལམ་ལ་གནོད་རྐྱེན་ཡོང་གཞི་གཅིག་ནི་དགྲ་བོའི་ངན་བྱུས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཁུངས་མེད་དཀྲོག་གཏམ་འཆལ་འཆོལ་བྱུང་དང་འབྱུང་མུས་དེ་དག་འགོག་ཐབས་དང༌། སླད་འདི་རིགས་བྱུང་ན་ས་གནས་འགན་འཛིན་སོ་སོ་དང༌། རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་ཐུན་མོང་ནས་དཀྲོག་གཏམ་འབྱུང་ཁུངས་རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་རྩད་གཅོད་མཐིལ་ཕྱིན་དང་འབྲེལ་རྒྱུ་མཚན་སྙན་སེང་མཚམས་རྒྱ་ཡན་དུ་མ་སོང་བའི་བརྡ་འདེད་གནང་འོས་གནང་རྒྱུ་དང༌། ས་ཁུལ་འགོ་འཐུས་རྣམས་ས་གནས་སོ་སོར་འབྱོར་ཉིད་མི་མང་རྣམས་ཚོགས་ཆུང་ཆ་བགོས་ཀྱིས་འདི་ལོ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་གསུང་འཕྲིན་དཔར་མ་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་ཕྱྭའི་སྐོར་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བཀའ་ལུང་སྔ་རྗེས་ཁག་བཅས་སྐྱེ་བོ་མཆོག་དམན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ཚིག་དོན་འཛོལ་མེད་སྒྲོག་སྦྱངས་གསལ་བསྒྲགས་ཐོག ད་ལམ་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུ་བ་སྤྱི་ནས་བཞག་པའི་གོང་གསལ་དོན་ཚན་ཁག་གི་ཐོག ད་དུང་སྤྱི་སྒེར་ཡོངས་ནས་སྤང་བླང་ཞུ་སྒོ་ཇི་མཆིས་སྣོན་འཕྲི་སྤོར་གཅོག་དང་འབྲེལ་བའི་དོན་དུ་རང་ཡུལ་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཆེད་སྤྱི་དོན་ཚགས་ཚུད་དང༌། དོན་དམ་ཆིག་སྒྲིལ་ཡོང་ཐབས་སུ་རང་ངོས་ནས་སྤང་བླང་ཞུ་བྱའི་དམ་བཅའ་དང༌། འགན་ལེན་ཞུ་འོས་འདི་དང་འདི་ཞུ་ས་གནས་སོ་སོའི་འགོ་འཛིན་བརྒྱུད་འབུལ་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་ལ་ད་ལམ་ཚོགས་འདུ་བ་རྣམས་ནས་གྲོས་འཆམ་བྱུང་སོང་བའི་གྲོས་ཆོད་དུ། ༡༩༧༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༥ ལ། ཞེས་གཏན་འབེབས་བྱུང༌།

རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཕྱྭར་ཉེན་དོགས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་མ་ཐག་བོད་མི་ཡིན་ནོ་ཅོག་གི་སྙིང་ལ་ཚེར་མ་ཟུག་པ་ལྟ་བུའི་ཟུག་རྔུར་གྱུར་ཏེ། བཀའ་འབྲེལ་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ཡིག་དྲུག་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཐམ་པ་གྲངས་གསོག་ཟིན་བསྟུན་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཞུས་པ་བཞིན། རྒྱལ་བལ་འབྲས་འབྲུག་ཕྱི་རྒྱལ་དང་བཅས་པར་གནས་པའི་བོད་རིགས་རྒན་གཞོན་འབྲིང་གསུམ་ནས་བློ་འཚབ་དང་འཇིགས་དངངས་ཆེན་པོས་གཟུངས་སྔགས་ཡིག་དྲུག་གྲངས་གསོག་ཟབ་ནན་འཕྲལ་མར་ཞུས་ཏེ་སྒྲུབ་ཐོ་ཕུལ་འབྱོར་ཁག་ནས་ཡིག་དྲུག་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སོ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་སྨིན་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་དང༌། དེ་མཚུངས་བླ་ལྷའི་ཐུགས་དམ་བཀའ་ལུང་དགོངས་དོན་ཞབས་རིམ་ཕེབས་སྒོ་རྣམས་ཞབས་འཕར་ཚོགས་ཆུང་ཟུར་འཛུགས་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེ་སྨིན་བསྒྲུབས་ཞུས།

བཀའ་ཤག་དང༌། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་མཇལ་བཅར་གྱིས་སྒྲུབ་ཐོ་ཁག་སྙན་ཞུ་དང་འབྲེལ་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུའི་སྐབས་ཀྱི་གྲོས་ཆོད་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་རེ་འདུན་ལྟར་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པ་དང༌། སྡོད་སྒར་ཁག་གི་མི་འཐུས་བཅས་ཆེད་བཅར་གྱིས་བོད་ལྗོངས་བསྟན་འགྲོའི་སྤྱི་མགོན་དུ་ཞབས་པད་ཡུན་བརྟན་གསོལ་འདེབས་སླད་བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་ཞིག་འབུལ་ལམ་ཞུ་ཆོག་པའི་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པར། བཀའི་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། ད་ལམ་སྐུའི་བཅད་རྒྱ་གྲོལ་བསྟུན་བཀའ་བློན་ལྷན་རྒྱས་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན། གསུང་ཞབས་རྣམ་གྲྭ་བཅས་ནས་བརྟན་བཞུགས་སྟབས་བདེ་གནད་སྨིན་ཞིག་འབུལ་ལམ་ཞུ་འཐུས་དང༌། བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་རྗེས་སུ་ཕྱོགས་མཐའི་ལས་འཐུས་མང་འཛོམས་ཀྱི་དུས་སྐབས་བཟང་དུས་ཤིག་ཏུ་འབུལ་འཐུས་ཞེས་བཀའ་སློབ་སྤྱི་ཕེབས་ལྟར་བརྟན་བཞུགས་སྟབས་བདེ་ཞིག་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས།

དེ་རྗེས་གཞུང་མང་ཡོངས་ནས་སྐབས་བབས་འཁོས་བསྟུན་ཞབས་རིམ་རྒྱ་ཆེ་སྨིན་བསྒྲུབས་དང་འབྲེལ་བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་ཞིག་འབུལ་འཐུས་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་པར། བཀའ་ཕེབས་སུ། ཕྱོགས་མཐའ་ནས་འཐུས་མི་མང་པོ་འབོད་འགུགས་བྱ་རྒྱུ་སོགས་དོན་མེད་བརྡབ་གསིག་གི་རྒྱུར་བརྟེན་རྒྱས་སྤྲོས་མ་དགོས་པར་རྟེན་འབྲེལ་མ་འཕྱུག་པའི་དོན་དུ་བརྟན་བཞུགས་མདོར་བསྡུས་གནད་སྨིན་ཞིག་བྱས་འཐུས་བཀའ་བཞེས་སྩལ་ཐོབ་ལྟར། མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དབུ་བཞུགས། རྣམ་གྲྭ་བགྲེས་པ་བརྒྱད་གྲྭ་ནས་ཡང་གསང་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་མའི་ནང་ཚན་ཚེ་དཔག་མེད་དྭངས་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་སྒོ་ནས་སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་སྔོན་བཏང་གིས་བརྟན་བཞུགས་དངོས་གཞི་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས་ཤིང༌།

དེ་ཡང་རྣམ་གྲྭ་ཡོངས་རྫོགས་ནས་གསུང་ཆོག་གོང་བཞིན་གྱི་སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་ཚོགས་ཐུན་གཅིག་ཚུགས་རྗེས། ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་བཞུགས་ཁྲིར་གདན་ཞབས་འཁོད་བསྟུན། དབུ་བཞུགས་མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མཇལ་དར་རྐྱང་འབུལ་དང༌། དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ཚེ་དབང་རྟ་མགྲིན་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་ཕུལ། ཞལ་འདོན་ཚུགས། མཁའ་འགྲོ་སྡེ་ལྔའི་དར་ཐག་བསྡུ་སློག་སྐབས་གནས་ཆུང་སྐུ་ཕེབས་ཀྱིས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་ཞལ་ཇ་དང༌། མལ་རྟེན་གསུམ་འབུལ་འདེགས་ཀྱིས་ངོས་ཀྱི་སྙིང་ནོར་སློབ་དཔོན་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་མཆོག་སྔོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྔ་རོལ་ནས་བོད་ལྗོངས་གདུལ་བྱ་སྐྱོང་བར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་བཞིན་ཞབས་པད་རིང་པོར་འཚོ་བཞུགས་ཀྱི་ཞལ་བཞེས་བཟང་པོ་གནང་དགོས་ཚུལ། གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་ཞུ་འདྲེན་དང༌། འཕྲིན་ལས་གཡེལ་མེད་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་ལུགས། སྐྱེ་འགྲོ་སྤྱི་ནས་སྔར་འགྱོད་ཕྱི་སྡོམ་ཚུལ་མཐུན་དགོས་རྒྱུར། ཚུལ་ལྡན་རྣམས་ལ་གདོང་གྲོགས་དང༌། ཚུལ་མིན་རྣམས་ཚར་གཅོད་གནང་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་གྱི་བཀའ་ལུང་གནང་སྟེ་སྐུ་སངས།

ཞལ་འདོན་མུ་མཐུད་ཚུགས། གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་ཕེབས། གསོལ་འདེབས་མལ་ཕུལ་རྗེས། མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་ཚོམ་འབུལ། བུམ་པ། མདའ་དར། སྐུའི་ཚེ་རྫས་ཁག ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་འབྲང་རྒྱས་རྟགས་བརྒྱད། སྣ་བདུན་བཅས་གསུང་ཆོག་དང་བསྟུན་ནས་རིམ་འབུལ་ཐོག རྫས་བརྒྱད་མཐུན་འགྱུར་བཅས་འབུལ་བཞེས་བསྐྱངས། བཀའ་བློན་བགྲེས་པས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ཕུལ། བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གཉིས་བཅས་ནས་མཇལ་ཁ་ཞུས། འབུལ་དངོས་བདོག་པ་རྣམས་རིམ་བཞིན་གྲལ་བསྒྲིགས་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར། ཚོགས་གཙོས་གཏང་རག་མལ་རྟེན་གསུམ་ཕུལ་ཏེ་གྲོལ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་གདུང་འབོད་སྙན་ཞུ་དང༌། གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོར་ལུང་ཞུ་བཅས་ཕུལ་བ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་བསྟན་སྲུང་སྤྲུལ་བའི་ཆོས་སྐྱོང་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་ཆེན་པོའི་ཞབས་ཟུང་དགྲ་བགེགས་རུ་དགྲ་གནོན་པའི་ཁྲི་འཕང་མངོན་མཐོའི་དྲུང་དུ།

དམ་ལྡན་བཀའ་བློན་རྣམས་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་བཅས་ཚོགས་འདུ་བ་སེར་སྐྱ་མགྲིན་གཅིག་ནས་ཆེད་དུ་ཞུ་གསོལ་འདེབས་སྙིང༌། ཉེ་ཆར་ཆོས་སྐྱོང་གང་ཉིད་ནས་ྋགོང་ས་ལྷ་མིའི་རྣམ་འདྲེན་ྋསྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་ཕྱྭར་བཀའ་ལུང་འཚུབ་ཆེ་ཕེབས་པ་འདི་སྐོར་སླར་ཡང་དོགས་གཅོད་སློབ་སྟོན་དང༌། འཕྲིན་ལས་བཅོལ་བའི་སླད་དུ་དང༌། ལྷ་ཚེས་དགེ་བར་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའི་རྟེན་གཞིར་སྤྱན་དྲངས། དབུ་འཕང་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་རྩེ་མོར་བསྟོད། སྒྲོན་དར་ཨ་ཤེ་དང༌། ཞལ་ཇ་གསེར་ཕུད་དོད་སྒོར་སུམ་ཅུ་རྡོ་རྗེ་སྒྲ་དབྱངས་གླིང་དང༌། རྣམ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་ནས་བསྐང་བཤགས་ཚོགས་འཁོར་བཅས་འབུལ་ལམ་ཞུས་པ་ལགས་ན། ཟག་བྲལ་བདེ་བའི་དབྱིངས་སུ་དགྱེས་རྒུར་རོལ་ལ། སླར་ཡང་ཞུ་དོན་དང་པོར། རྗེས་སྩལ་བཀའ་ལུང་དགོངས་དོན་དཔལ་ལྡན་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ཐུགས་ཟབ་གསལ་ཡེ་ཤེས་རྙོག་ཚུལ་བཞེས་པ་འདི་དག་བདག་ཅག་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ནས་ཤེས་བཞིན་དུ་ཁྱད་དུ་གསོད་ནུས་ཅི་ལ་སྲིད་ཀྱང༌། མ་རིག་པ་མཚང་ཆེ་བས་སྤང་བླང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྱད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་འགལ་བ་ཅི་མཆིས་སྤྱན་སྔ་འདི་ཉིད་དུ་སྔར་འགྱོད་ཕྱིས་སྡོམ་དྲག་པོས་མཐོལ་ཞིང་བཤགས་པ་ལགས་ན་ནོངས་པ་གང་གྱུར་བཟོད་པར་བཞེས་ནས་ཆོས་ཀློང་སྟོན་ཟླ་ལྟར་གསལ་དྭངས་ཡོང་བའི་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་གང་ཉིད་ནས་ཞུ་བརྒྱུད་སྐྱབས་འཇུག་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ།

ཞུ་དོན་གཉིས་པ། བདག་ཅག་རྣམས་ནས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་དང༌། རང་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད། བོད་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོའི་བདེ་སྐྱིད་དང་བཅས་པའི་གནས་སྟངས་ཉམ་ང་གཉན་འཕྲང་འདི་ལྟའི་སྐབས་སུ་ཚང་མའི་ཡིད་ལ་བརྣག་པའི་འདོད་དོན་མ་ཡིན་པའི་བསམ་སྦྱོར་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཡོང་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཡང༌། ད་ཆ་ཆོས་སྲུང་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་གྱི་གཟིགས་ངོར་བླང་དོར་གོ་ལྡོག་སྤྱོད་པ་དེ་རིགས་ཡོད་པ་གོར་མ་ཆག་གཤིས། སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་སུ་འདྲའི་ཁོངས་སུ་ཡོད་རུང་འདི་དང་འདི་འདུག སྐབས་བབས་ཐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་དང་དེ་གྱིས་ཞེས་རྨོངས་མུན་སེལ་བའི་རྡོ་རྗེའི་བཀའ་ལུང་སྦ་གསང་མེད་པ་སྩོལ་བ་དང༌། གུས་ཅག་རྣམས་ནས་ཀྱང་བླང་དོར་ལམ་ནོར་ལྡོག་ཤེས་ངེས་པར་ཞུ་ཆོག་པ་ཞུ་རྒྱུ།

མ་གཅིག་དཔལ་ལྡན་དམག་ཟོར་རྒྱལ་མོ་དང༌། བསྟན་སྲུང་ཆེན་པོ་གང་ཉིད་ནི་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་སྤྱན་འབྲས་ལྟར་སྲུང་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་དམ་བཅས་པའི་གཞུང་བསྟེན་སྲུང་མའི་གཙོ་བོར་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ལྟར་གཡར་དམ་གཉན་པོ་དུས་སུ་དགོངས་ཏེ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་འཕེལ་འགྲིབ་གང་ལ་ཐུག་པའི་སྲོག་རྩ་ྋགོང་ས་རྒྱལ་བའི་དབང་པོའི་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་ལ་སྐུ་གེགས་བར་གཅོད་ཆ་ཙམ་ཡང་མི་འབྱུང་བའི་ཉིན་མཚན་བྱ་ར་འཕྲིན་ལས་གདོང་གྲོགས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་གཡེལ་མེད་དུ་སྐྱོང་བ་མ་ཟད། བསྟན་སྲིད་སྐུ་ཕྱྭ་དང་བཅས་པར་དངོས་བརྒྱུད་ནས་གནོད་འགྱུར་བླང་དོར་ལོག་པར་སྤྱོད་པའི་བྱེད་པོ་སུ་ཡིན་གྱི་བླ་དབུགས་སྲོག་གསུམ་མཆེ་རྣོན་གཙིགས་པའི་ཞལ་དུ་གསོལ་ལ། རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཚེ་བརྟན་ཅིང༌། བོད་འབངས་བདེ་ལེགས་རྟག་ཏུ་འཚོ་བའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་གདོང་གྲོགས་ཟབ་མོ་ནམ་ཡང་གཡེལ་བ་མེད་པ་མཁྱེན། མཁྱེན། མཁྱཻན། མཁྱཻན། ཞེས་དང༌།

འགྲོ་བ་ཡོངས་ལ་མ་འདྲིས་པའི་མཛའ་བཤེས་ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་ནོར་ྋགོང་ས་ལྷ་མིའི་རྣམ་འདྲེན་ྋསྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཞབས་པད་གསེར་ཁྲི་མངོན་མཐོའི་དྲུང་དུ།

སྒོ་གསུམ་གུས་འབངས་བོད་གཞུང་བཀའ་བློན་རྣམས་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་ཐུན་མོང་ནས་ཞིང་རྡུལ་གྲངས་མཉམ་ལུས་སྤྲུལ་གྱི་སོར་བཅུའི་འདབ་མ་གནས་གསུམ་དུ་བཀོད་དེ་ལྷ་ཕྱག་དང་བཅས་གསོལ་བ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འདེབས་པའི་སྙིང་པོར།

དེ་ཡང་དུས་གསུམ་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་བརྩེ་ཆེན་ཐུགས་རྗེའི་རང་གཟུགས་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་མཐའ་ཀླས་འགྲོ་བའི་མོས་བསམ་དང་འཚམས་པའི་གང་འདུལ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རོལ་པ་ཚད་བཟུང་བརྗོད་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་ཤིང༌། བྱེ་བྲག་བོད་གངས་ཅན་གྱི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཐུགས་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱུས་ཉེ་བར་བཟུང་སླད་རྒྱལ་བློན་པཎ་གྲུབ་དུ་མའི་རྣམ་པར་རོལ་ཏེ་སྐལ་ལྡན་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་སྨིན་གྲོལ་དུ་འགོད་པར་མཛད་པ་དང༌། ལྷག་པར་དུ་ཡང་དེང་སྐབས་བདག་ཅག་བོད་འབངས་སྤྱི་མཐུན་དཀར་མིན་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དུས་སུ་སྨིན་པས་བོད་གངས་ཅན་ཀླ་ཀློའི་དཔུང་གིས་བཅོམས། ཕན་བདེའི་གཞི་རྩ་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ཆོས་རྒྱལ་མེས་དབོན་རྣམ་གསུམ་གྱི་བཞེད་སྲོལ་དགེ་བཅུའི་དཔལ་གྱིས་མཛེས་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱང་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་གྱུར།

གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་རྣམས་དགྲ་བོའི་བྲན་གྱི་ཡང་བྲན་དུ་ཚུད། རིས་མེད་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པ་སོགས་བོད་མི་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་ལས་བརྒལ་བ་རང་ཡུལ་ནས་དབང་མེད་དུ་འཁྱར་ཏེ་གང་འགྲོ་འདིར་སྡོད་དང༌། ཅི་བསམ་འདི་དྲན་མེད་པའི་གནས་དུས་ཉག་ཕྲ་འདི་ལྟ་བུའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང༌། ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་རྨད་བྱུུང་ཐུགས་བསྐྱེད་གོ་ཆ་བཙན་པོ་ལྷུར་བཞེས་ཀྱིས་བྱེས་འབྱོར་བོད་མི་རྣམས་ལ་གང་ལ་གང་འོས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ལམ་སྟོན་དང༌། ན་གཞོན་རྣམས་ལ་སྔོན་མེད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་སློབ་སྦྱོང༌། རིས་མེད་ཀྱི་ཆོས་སྒར་ཁག་ལ་བསྟན་པའི་རྨང་གཞི་བརྟན་འཛུགས། རྒྱལ་སྤྱིའི་མདུན་སར་བོད་དོན་བདེན་བདར་གནང་བ་སོགས་གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་འཕྲལ་ཡུན་ཕན་བདེའི་གཞི་རྩ་གསར་དུ་ཚུགས་བཞིན་པ་དང༌། ཁྱད་པར་ཉེ་བའི་ཆར་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་མའི་ནང་ཚན་ལྷག་ལྷའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ཟླ་ཕྲེང་གསུམ་ལྷག་སྨིན་རྒྱས་སུ་བསྐྱངས་པ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ནི། སྟོང་གསུམ་རིན་ཆེན་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་སྟེ་ལན་བརྒྱར་ཕུལ་ཡང་ཆ་ཙམ་གཞལ་བར་དཀའ་བའི་གནས་ལགས་པ་མ་ཟད། ད་དུང་བདག་ཅག་བོད་འབངས་རྣམས་བརྩེ་ཆེན་ཐུགས་རྗེའི་འཇུག་པས་དམ་དུ་བཟུངས་ཏེ་བོད་ལྗོངས་གསེར་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་ཞབས་སོར་བདེ་ལེགས་སུ་བཀོད་དེ་བདག་ཅག་བྱམས་བརྩེས་རྟག་སྐྱོང་སྐལ་བཟང་དགའ་སྟོན་ལ་སྤྱོད་པའི་རེ་ལྟོས་སྙིང་ནས་འཆར་བཞིན་པ་དེ་ལྟར་ལགས་ན་ཡང༌། ཁ་སྔོན་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོས། སྐུ་ཕྱྭར་ཉེན་དོགས་ཆེ་ཚུལ་ལུང་བསྟན་གནང་བ་དེས་བདག་ཅག་གི་སྙིང་ལ་མདའ་མཚོན་ཕོག་པ་ལྟར། བཟོད་དཀའི་གདུང་བ་དྲག་པོས་མནར་བར་གྱུར།

སྐབས་དེརྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་སློབ་སྤྱི་སྩལ་དགོངས་དོན་བཞིན། འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་གཟུངས་སྔགས་ཡིག་དྲུག་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཕྲག་ལྷག་ངེས་དང༌། བླ་ཆེན་ཁག་ལ་ཐུགས་དམ་ཞུས་པའི་ཕྱིར་ཕེབས་དགོངས་དོན་ཞབས་རིམ་ཁག གཞན་ཡང༌། བསོད་ནམས་ཀྱི་དཔུང་བསྐྱེད་པའི་ཚོགས་གསོག་རྒྱ་ཆེ་བཅས་ད་ཕན་སྨིན་སྒྲུབ་གང་ཟིན་སྒྲུབ་ཐོ། སེར་སྐྱ་མཆོག་དམན་ཀུན་ནས་སྔར་ཕན་རྒྱལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་འགལ་ནོངས་ཅི་མཆིས་འགྱོད་གདུང་དྲག་པོས་མཐོལ་བཤགས་ཐོག ཕྱིན་ཆད་བླང་དོར་ཚུལ་བཞིན་ཞུ་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་དམ་བཅའ་ཕུལ་ཁག་བཅས་སྤྱན་ཞུར་བསྟར་ཕུལ་ཞུས་ལགས་པ་ལྟར། ཚུལ་བསྟན་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་སྐུ་གེགས་མཚན་མ་མཐའ་དག་རྨེག་མེད་དུ་ཞི་ནས། ཞབས་པད་རྡོ་རྗེའི་ཆོས་བདུན་གྱི་ངོ་བོར་འཚོ་ཞིང་བཞེས་པར་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་སླད་དུ། མཚན་ཞབས་སེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དབུ་བཞུགས་ཐོག རྣམ་གྲྭ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། གསུང་བཟང་བ་བརྒྱད་གྲྭ་ནས་ཚེ་དཔག་མེད་དྭངས་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་སྒོ་ནས་སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་སྔོན་བཏང་ཐོག ད་ཉིན་རྟེན་མཆོག་སྤྱན་སྔར་མཆོད་སྤྲིན་སྟོང་ཚར་དང༌། ཚོགས་འཁོར་སྤྲོ་འབུལ། རྣམ་གྲྭ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྒྱུ་ཡོན་སྦྱར་ཏེ་གསུང་ཆོག་གོང་གསལ་ཐོག་ནས་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་བསྟར་འབུལ་ལྟར། རབ་དཀར་ལྷ་རེག་ནང་མཛོད་དྲི་བྲལ་གྱིས་སྣ་དྲངས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་དང༌། རྩིབས་སྟོང་འབར་བའི་འཁོར་ལོ། ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས་སྒྲོག་པའི་དུང་དཀར་གཡས་འཁྱིལ། བཀྲ་ཤིས་རྟགས་རྫས། རྒྱལ་སྲིད་སྣ་བདུན། རྒྱལ་བ་ཚེ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་བརྒྱ་ཕྲག་གསེར་བྲིས་ཅན་ཞལ་ཐང་ངོ་གྲངས་གསུམ། གནམ་བསྐོས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཞེས་འཁོད་པའི་རིན་ཆེན་དང་པོའི་གསེར་ཊམ་གཅིག་ཡོད་ཐུམ་གཅིག རིན་ཆེན་གཉིས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་རྟ་རྨིག་མ་བརྒྱ་སྲང་བཅུ་ཡོད་ཐུམ་གཅིག སྐུའི་ན་བཟའ་ཆ་ཚང་བསྒྲིལ་ལྡན་གཅིག དར་གོས་གཞི་སྔོན་བཅད་ལྡན་ཚོས་རིས་ཅན་གོས་ཡུག་གཅིག ན་ཡེ་ལོན་གྱི་ཞལ་གསང་སེར་པོ་བསྒྲིལ་ལྡན་གཅིག རྒྱ་འཐག་བཞུགས་གདན་ས་སྟན་སེར་ཁྲ་ཆེ་ལེགས་ཁ་གསར་གཅིག རྒྱ་གར་ལག་འཐག་གི་ཁྲ་རས་གྲོ་ལོ་ཡུག་གཅིག ཧིན་སྒོར་ ༡༠༠༠ རེ་ཡོད་དཀར་ཐུམ་ལྔ་བཅས། ལུས་ལོངས་སྤྱོད་དུས་གསུམ་དགེ་ཚོགས་དང་བཅས་པ་ཀུན་བཟང་མཆོད་སྤྲིན་རྒྱ་མཚོར་དམིགས་ཏེ་འབུལ་ལམ་ཞུས་པ་ལགས་ན། འབུལ་སྤམ་པད་རྩ་ལྟར་ཕྲ་རུང༌། དད་པའི་དམ་རྫས་སུ་དགྱེས་པར་བཞེས་ཏེ་ཇི་སྲིད་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོའི་བར་ཞབས་ཟུང་མི་གཞིགས་པའི་རྡོ་རྗེ་དང༌། མི་ནུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན། མི་འགྱུར་བའི་གཡུང་དྲུང་གི་ངོ་བོར་བརྟན་པར་བཞུགས་པའི་ཞལ་བཞེས་ཟབ་མོ་སྤྱི་བོ་བདེ་ཆེན་འཁོར་ལོའི་ཅོད་པཎ་དུ་སྩོལ་བ་དང༌། སླར་ཡང་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་སྙིང་པོར།

ཐུགས་རྗེ་ཇི་ཙམ་བསྐྱངས་རུང་དྲིན་མི་འཚོར་བའི་གླེན་པ། བླང་དོར་ཇི་ལྟར་བསྟན་རུང་དགེ་སྐྱོན་མི་མཐོང་བའི་ལོང་བ། ཁེ་ཉེན་ཇི་ལྟར་བཤད་རུང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྱོད་པའི་སྨྱོན་པ་བདག་ཅག་ནི་ཚེ་རབས་མང་པོ་ནས་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་གྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཆེས་ཁོ་ནས་ནོངས་པ་ལགས་ཤིང༌། བདག་ཅག་སེམས་ཅན་དམུ་རྒོད་པ། རྒྱུད་གྱོང་བ། གདུལ་དཀའ་བའི་དབང་གིས་རྒྱལ་བ་གཞན་གྱིས་བཏང་སྙོམས་སུ་མཛད་རུང༌། འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གིས་གདུལ་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་གདུལ་བྱ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ནི་བདག་ཅག་འབའ་ཞིག་ལགས་ན། རྒྱལ་བས་ཉོན་མོངས་སྐྱོན་གཟིགས་ཀྱི།། ཉོན་མོངས་དང་འབྲེལ་གང་ཟག་མིན།། གསུངས་པ་ལྟར། བདག་ཅག་གི་ཉེས་སྤྱོད་ལ་ཐུགས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་ཁྲེལ་མི་བསུན་པར། ལྷག་པར་དུ་ཡང༌། ཐུགས་བརྩེ་བ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་མཐུ་དཔུང་བླ་མཐོར་བསྐྱེད་དེ། བྱམས་པ་ཆེན་པོས་ཉེ་བར་རྗེས་སུ་བཟུངས་ནས། མྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་ཚོགས་འདི་དག་གི་གཞན་དབང་ལས་གྲོལ་བའི་སྐྱབས་འཇུག་རྗེས་འཛིན་བརྩེ་བས་གཟིགས་པ་དང༌། གུས་འབངས་བདག་ཅག་རྣམས་ནས་ཀྱང་ནང་གི་དགྲ་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་ལ་ནུས་པ་ཅི་ཡོད་ཀྱིས་འཐབ་རྒོལ་བྱས་ཏེ་མགོན་པོ་མཆོག་གི་བཞེད་དགོངས་ཚུལ་བཞིན་འགྲུབ་པའི་ཞབས་འདེགས་ལ་ལྷག་བསམ་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་ཞུ་ཆོག་པ་བཅས་རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཀློང་ཆེན་པོར་ཡུད་ཙམ་མངའ་བ་མཁྱཻན་མཁྱཻན་མཁྱཻན་ཞེས་གསོལ་བ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འདེབས་པ་ལགས། ཞེས་དང༌།

དེ་བཞིན་ཆོས་སྡེ་དགོན་ཁག་དང༌། གཞིས་སྒར། སློབ་གྲྭ། ཚོགས་པ་ཁག་བཅས་ནས་མ་སྐུལ་དང་བླངས་ལག་གདང་དཔུང་གཤིབས་གདུང་འབོད་གསོལ་འདེབས་སྙན་ཞུ་ཇི་སྙེད་ཅིག་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དུ་འབུལ་གཏོང་ཞུས་པའི་ནང་ནས་རེ་ཟུང་དཔེ་མཚོན་ཙམ་དུ་བཀོད་པ་སྟེ།

གང་ལྗོངས་འགྲོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་འདྲེན་མཆོག་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོའི་ཞབས་པད་གསེར་ཁྲིའི་དྲུང་དུ།

སྒོ་གསུམ་གུས་འབངས་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་གསུམ་པའི་ཚོགས་མི་དང༌། ལྟ་བའི་བགྲོ་གླེང་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཐུན་མོང་བ་བཅས་ནས་ཡིད་གདུང་དྲག་པོས་གསོལ་བ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འདེབས་སྙིང༌། བོད་ལྗོངས་ཐབས་སྐྱོའི་གནས་ཚུལ་ནང་ལྷུང་བའི་དུས་སྐབས་འདིར་མགོན་པོ་གང་གི་ཐུགས་བརྩེའི་དགྱེས་འཛིན་བཀའ་དྲིན་ཇི་ལྟར་གནང་བར་གཞིགས་ཏེ་སྐྱབས་འོག་ནས་འདོར་བ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུའང༌། ཉེ་ཆར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཆོ་འཕྲུལ་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་སྐྱེས་རབས་གསུང་ཆོས་སྔོན་འགྲོའི་ལྗགས་བཤད་སྐབས་བློས་འགན་བཟོད་བྲལ་གྱི་ཐུགས་ཕམ་དང༌། ཐུགས་དགོངས་ཚོམ་འཁྲུག་གི་རྣམ་པ་ཆེན་པོ་ཕེབས་འདུག་པ་དང༌། དུས་མཚུངས་གཞུང་བསྟེན་དགྲ་ལྷའི་གཙོ་བོ་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བཀའ་ལུང་སྔ་ཕྱི་རིམ་གནང་ནང་ཉེན་འགན་བཟོད་བྲལ་གྱི་སྐུ་ཕྱྭར་འཚུབ་ལྷོང་ཕེབས་གནས་འདི་དག་གུས་འབངས་ཚོགས་མི་རྣམས་ནས་ཐོས་ཉིད་ཡིད་ཀྱི་བརྟན་པ་མི་གནས་པའི་སེམས་འཚབ་དངངས་སྐྲག་སྡུག་བསྔལ་ཅི་ཆེས་ལོང་བ་ཐང་དཀྱིལ་དུ་ལུས་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་ཉེ་དངོས་མཐོང་གིས་ཡིད་གདུང་དྲག་པོ་དང་བཅས་འུ་ཐུག་བཟོད་བྲལ་གྱིས་གསེར་སྙན་དུ་གདུང་འབོད་གསོལ་བ་འདེབས་སྙིང༌།

བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་འདི་བཞིན་ཚུགས་ནས་ད་བར་ལོ་ངོ་དྲུག་ཙམ་འགྲོ་ཉེའི་རིང་དང་པོའི་དམིགས་ཡུལ་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བཀོད་དོན་ཆོས་ལུགས་ལུང་ཚན་གྱི་འཐེན་འཁྱེར་རིང་དུ་དོར་ནས་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་སྲ་བརྟན་གོང་འཕེལ་འགྲོ་ཐབས་བཅས་སྐོར་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཁོངས་ཡོད་པ་ཚོས་དམིགས་དོན་དང་འགལ་འཛོལ་མེད་པར་གང་ཐུབ་ཞུ་མུས་འདི་བཞིན་དགྱེས་བརྩེའི་གཟིགས་པ་འབབ་སྟེགས་ཀྱི་རྟེན་དུ་དྲངས་ཏེ་ཞུ་དོན།

མགོན་པོ་གང་ཉིད་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བརྟན་མིན་དེ་བོད་ལྗོངས་སྐྱེ་རྒུའི་བདེ་སྐྱིད་གནས་མིན་གྱི་རྩ་དོན་ཁོ་ནར་ཐུག་པ་ལྷ་དགོངས་སུ་མངའ་ཆུབ་ལྟར་ལགས་ན། སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་བརྟན་གྱིས་ད་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་གཟིགས་པ་བཀའ་དྲིན་བླ་མེད་བསྐྱངས་ཡོད་པ་དེ་མུས་བོད་ལྗོངས་སྐྱེ་རྒུར་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེའི་གཟིགས་པ་བཀའ་དྲིན་འདོར་མེད་ཀྱི་ཞལ་བཞེས་གཙང་མ་སྤྱི་བོའི་མཛེས་རྒྱན་དུ་སྩོལ་གནང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་དང༌། གུས་འབངས་རྣམས་ནས་མགོན་པོ་གང་གི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕེབས་དགོངས་དང་མཐུན་པ་འདིར་འཛོམས་ཚོགས་མི་རེ་རེའི་ངོས་ནས་རང་རང་ཤེས་ནུས་ལ་གཞིགས་པས་ལྷག་བསམ་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་ངོ་ལྐོག་འཕེར་བ་ཞུ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་གཙང་འབུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ལགས་པས་ཐུགས་བརྩེའི་གཟིགས་པ་བཀའ་དྲིན་འདོར་བ་མེད་པ་ཅི་ནས་མཁྱཻན། མཁྱཻན། མཁྱེན། ཅེས་གསོལ་བ་འདེབས་རྟེན་ལྷ་རེག་ཨ་ཤེ་དང༌། རྟེན་དོད་ཧིན་སྒོར་ལྔ་བཅས་ཕུལ། ཞེས་དང༌།

ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཞབས་པད་གསེར་ཁྲི་མངོན་མཐོའི་དྲུང་དུ།

སྒོ་གསུམ་གུས་འབངས་མ་སུ་རི་གཏན་འཇགས་སློབ་ཕྲུག་ཡོངས་ནས་མ་གྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་གྱིས་ཕྱག་བཅས་ཞུ་གསོལ་འདེབས་སྙིང༌། མགོན་མཆོག་གང་ཉིད་རིང་མོ་ཞིག་ནས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཟིན་ནའང༌། བདག་ཅག་ཁ་བ་རི་པ་རྣམས་ཀྱི་མགོན་སྐྱབས་མེ་ཏོག་གང་ལ་ཕོག་པའི་ལྷ་སྐལ་དུ་ཐོབ་ནས་དང་པོར་མིའི་འགྲོ་བ་སྤེལ། དེ་ནས་གང་ལ་གང་འདུལ་གྱི་སྤྲུལ་པའི་རྣམ་རོལ་མཐའ་ཡས་པས་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གིས་བོད་ཁམས་ཡོངས་ལ་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་ཚུལ་སྨྲ་བརྗོད་ལས་འདས་པར་མ་ཟད། དེང་གི་ཆར་ཡང་གཞིས་ལུས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཉིན་མཚན་དུས་དྲུག་ཏུ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་དྲིན་དྲན་བཞིན་རྒྱ་དམར་གྱི་བཙན་དབང་ལ་ངོ་རྒོལ་དང༌། བྱེས་འབྱོར་བོད་མི་ཡོངས་ལའང་སྐྱབས་བཅོལ་བ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་དང༌། གུས་འབངས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱང་སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་སོགས་གང་ཅིར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་སྐུ་དྲིན་ཉག་གཅིག་གིས་འཚོ་བཞིན་ཡོད་ཁར། ད་ལམ་གོ་ཐོས་སུ་ཉེ་ཆར་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བཀའ་ལུང་དུ་ྋགོང་ས་མཆོག་ཞིང་གཞན་དུ་གཤེགས་པར་ངེས་ཚུལ་བཟོད་པར་དཀའ་བའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་ག་གས་འགྲོ་བའི་ངང་ཚུལ་ལ་ཟས་བཅུད་གཉིད་བྲལ་དང༌།

ྋགོང་ས་མཆོག་ཞབས་པད་མ་བརྟན་པ་བྱུང་ན། བོད་ལྗོངས་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང༌། གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་ངེས་བསམ་བཞིན་བཟོད་ཐབས་མེད་པར་གུས་འབངས་སློབ་ཕྲུག་ཡོངས་ཀྱིས་མ་གྲོས་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་ཐོག་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཞབས་པད་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོར་བརྟན་པའི་གདུང་འབོད་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུ་འཐུས་ཆོག་པ་དང་འབྲེལ། མ་འོངས་པར་རང་རང་ཞུ་སྒོ་ཁས་བླངས་དམ་བཅའི་ཚིག་ཐོ་ཟུར་འབུལ་ཞུས་པ་ལྟར་འགལ་མེད་སྙིང་བཅངས་ཐོག ད་སྒོས་ཞུ་བའི་སྙིང་པོ།

བདག་སོགས་ཁ་བ་རི་པའི་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཉམ་ཐག་ཏུ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་འདི་ལྟ་བུར་ཐུགས་རྗེའི་རིས་སུ་མ་བོར་བ་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་སྲོག་རྩར་དགོངས་ཏེ་གོང་གསོལ་རེ་འབྲས་རྣམས་བརྩེ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཀློང་ནས་ནམ་ཡང་མི་བཏང་བའི་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོར་བརྟན་པའི་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་ལམ་ཞུས་འཐུས་བཀའ་བཞེས་ཟབ་མོ་སྤྱི་བོའི་མཛེས་རྒྱན་དུ་སྨིན་པ་ཅི་ནས་མཁྱཻན། མཁྱཻན། མཁྱེན། མཇལ་དར་ནང་མཛོད་དང༌། མལ་རྟེན་དོད་སྒོར་ལྔ་བཅས་མ་སུ་རི་གཏན་འཇགས་སློབ་ཕྲུག་ཐུན་མོང་ནས་ཕྱག་བཅས་ཕུལ། ཞེས་དང༌།

གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྐུལ་གནང་དོན། སྔོན་དུ་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བརྟན་བཞུགས་སྐབས་བཅར་འཐུས་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུས་གནང་ལྟར། དངོས་གཞིའི་བརྟན་བཞུགས་ཉིན་མཁའ་འགྲོ་གདན་ཞུའི་དར་ཐག་ཕྱིར་བསྡུ་སྐབས་སྐུ་ཕེབས་ཀྱིས་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འཇོག་ཞུས་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་པའི་ཚོགས་གྲལ་དུ་བཞུགས་པ་དང༌། མཁའ་འགྲོ་བཞི་ནས་དར་ཐག་ཕྱིར་བསྡུས་མཚམས་ཆོས་སྐྱོང་ནས་ྋགོང་སྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཕྱག་ཏུ་དམ་བཟུང་གིས་བོད་ལྗོངས་བསྟན་འགྲོའི་སྤྱི་མགོན་དུ་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་པའི་རེ་སྐུལ་གསོལ་འདེབས་དང༌། ཆོས་སྐྱོང་རང་ཉིད་ནས་ལས་བཞིའི་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་རྒྱུའི་དམ་འབུལ་ཞུས་གནང་བ་སྟེ།

ཧྲིཿ བདག་སོགས་བོད་ལྗོངས་ལྷ་མི་ཡོངས་ཀྱི་མགོན་སྐྱབས་ངོས་ཀྱི་སྙིང་ནོར་སློབ་དཔོན་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཡི་མཛད་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་ལས་འདས། འོན་ཀྱང༌། སྔོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྔ་རོལ་ནས་བོད་ལྗོངས་གདུལ་བྱ་སྐྱོང་བར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་བཞིན་དུ། དེ་མཚུངས་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ལས་བཞིའི་འཕྲིན་ལས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ཐད་ལའང་དམ་བཅའ་མ་ཡལ་བར་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིན་པ་ཡིན་ལ། འབྱུང་འགྱུར་མཚུངས་མེད་མགོན་པོ་མཆོག་གི་མཛད་པ་ཕྱོགས་བརྒྱར་སྤེལ་བའི་འཕྲིན་ལས་ཞུ་བཞིན་ལགས། བོད་ལྗོངས་ལྷ་མི་ཟུང་ནས་མགོན་པོ་ཉིད་ཀྱི་མཛད་དྲིན་གསབ་ཕྱིར་དཔེར་ན། རྒྱ་མཚོ་ཆུ་ཐིགས་བཞིན། རིག་འཛིན་འདུས་སྡེ་བཅས་ནས་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཚན་ཁ་མ་ཉམས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་མཚུངས།

བོད་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་གྱིས་སྙིང་ནས་རེ་བཅོལ་བགྱིས་པའི་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་སྙིང་པོར། ཞབས་པད་རིང་པོར་འཚོ་བའི་ཞལ་བཞེས་བཟང་པོ་དང༌། སྐྱེ་འགྲོ་མཆོག་དམན་ཀུན་ནས་གཟུགས་མེད་ངོས་ལ་འདོད་ཁམས་བདག་མོར་ཞུ་འདྲེན་འདི་དག་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ལྷ་ཡུལ་ཞུ་འདྲེན་དང༌། སྤྱི་སྡེ་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་ནས་སྤང་བླང་མ་འཛོལ་བ་གལ་ཆེ་ཞིང༌། གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ཀྱང་དཔང་པོ་ཡིན་ལ། སྔར་བྱས་རྒྱབ་སྐྱུར་དང༌། ཕྱིས་འབྱུང་མགོན་པོ་གང་གི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྙིང་དུ་བཅངས་ནས་ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་མི་རྣམས་ལ་ངོས་ཀྱིས་མ་ཡིས་བུ་ལྟར་བརྩེ་བའི་གདོང་གྲོགས་དང༌། ཚུལ་མིན་ཞུ་བྱའི་རིགས་ལའང༌། གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་རང་རང་གིས་བྱེད་ལས་དང་བསྟུན་ནས་ཐལ་བར་རློག་པའི་གདོང་གྲོགས་དང༌། བསྐྱར་གསོལ། མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཞབས་ཟུང་རིང་པོར་འཚོ་བཞེས་ཀྱི་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ནན་བསྐྱར་ཞུ་རྒྱུ། སྤྱི་སྒེར་ཀུན་ལའང་གཟུགས་མེད་ངོས་ཀྱང་ཡ་ང་བག་ཚ་མེད་ལ། སྔོན་དུས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་རྣམ་སྨིན་རང་ཐོག་ཏུ་མྱོང་བ་ཡིན། ཞེས་ཕེབས།

ཆོས་བརྒྱུད་བླ་ཆེན་ཁག་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྐུལ་གནང་བའི་ནང༌། ཞྭ་སེར་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་མཆོག་དང༌། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྣམ་གཉིས་ཆེད་དུ་མཇལ་བཅར་གནང་སྟེ་བསྟན་འགྲོ་སྤྱི་བྱེའི་སླད་དུ་སྐུ་ཚེ་རིང་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྐུལ་ནན་ཏན་གནང་བ་དང༌། དེ་བཞིན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་སྲོག་ཤིང་ཚུར་ཕུ་ཀརྨ་པ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང༌། འཁོན་རིགས་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་རྣམ་གཉིས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་གནང་སྐབས་སུ། ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུའི་ལྗགས་བསྙེན་བཅད་རྒྱ་མཛད་བཞིན་པའི་དུས་སྐབས་སུ་འཁེལ་ཡང་དམིགས་བསལ་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་ལྗགས་ཐུན་སེང་དབར་ལ་ལྷོད་བཅར་གནང་སྟེ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་སྐྱབས་སྐུལ་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྐུལ་གནད་སྨིན་གནང་བ་དང༌། སྔ་འགྱུར་བསྟན་པའི་གསལ་བྱེད་བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་ནུབ་གླིང་ཡོ་རོབ་ཁུལ་ཕེབས་ཏེ་སྐབས་དེར་བཅར་མ་ཐུབ་ཀྱང་རྗེས་སུ་བརྟན་བཞུགས་ལ་ངེས་བཅར་གནང་རྒྱུ་གནང༌།

བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པས་ཕྱག་ལས་ཅི་མཛད་སྟོབས་དང་ནུས་མཐུ་གཞན་ལས་ཆེ་བ་དང༌། ཟབ་པར་བརྟེན་ད་ལམ་བླ་ཆེན་རྣམ་པ་ཆེད་དུ་རིམ་བཅར་གྱིས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྐུལ་གནང་བར་སྐུ་ཚེའི་འགལ་རྐྱེན་བཟློག་པའི་ཐབས་ལམ་དུ་དགོངས་བཞེས་འཕེན་པ་བསྐྱང་སླད་དགེ་ཕན་ངེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ངེས་གོར་མ་ཆག་སྙམ།

ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ནས་སེམས་ཁུར་མཉམ་ལེན་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་བ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ཕོ་མོ་རྣམས་ཀྱང་བློ་གཡེང་ཆེ་བརྟས་ཀྱིས་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཚེ་ཞབས་བརྟན་རང་ལ་དམིགས་བཀར་མ་བསྐུལ་དང་ལེན་གྱིས་རྒྱུ་སྦྱོར་བ་གཙོ་བོ་ནུབ་འཇར་མན་གྱི་བཙུན་མ་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་བཟང་ (Ursula Bernis) ཟེར་བ་དང༌། བཙུན་མ་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་སྐྱིད་ (Deborrah Livingston) ཅན་ཕྱི་སློབ་ཚང་མས་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་ཚོགས་ཁང་དུ་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་དང༌། མཚན་ཞབས་གསེར་ཀོང༌། བླ་སྤྲུལ་ཁག་དང༌། ཆོས་དགེ་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་དར་རྒྱས་དང༌། དགེ་བཤེས་ཐུབ་བསྟན་བཟོད་པ། དེ་བཞིན་དགེ་འདུན་པ་དང༌། དཔེ་མཛོད་ཀྱི་ལས་བྱེད། གློ་བུར་ལྷགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་སློབ་བུ་ཕོ་མོ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་དང༌། ཉེ་འཁོར་བཅའ་བཞུགས་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་ཁྱོན་ཆེ་བཅས་ནས་རྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་བླ་མཆོད་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་མའི་སྒོ་ནས་གསོལ་ཚོགས་ཟབ་རྒྱས་འབུལ་གཤོམ་གནང་བ་དང༌། ྋགོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང༌། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་བཅས་ཚང་མས་གསུང་འདོན་གནང་བ་མ་ཟད། རྒྱུ་སྦྱོར་སྦྱིན་བདག་རྣམས་ནས་ཚོགས་ཕེབས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བོད་ཇ་ཐེངས་གཉིས་དང༌། འབྲས་སིལ་ལེགས་པ་གཅིག ཚོགས་སྐལ་འགྲེམས་འགྱེད། མཇུག་ཏུ་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་དང༌། བླ་སྤྲུལ་ཆོས་དགེ་བཅས་པར་སྐུ་ཡོན་དང་མཇལ་དར་ཕུལ་ཏེ་སྨོན་ལམ་དང༌། བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་རིམ་པ་གང་རྒྱས་གནང་བ་བཅས་ཕྱི་མི་རྣམས་ནས་ཀྱང་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཕྱྭར་སེམས་ཁུར་མཉམ་ལེན་བརྩི་སྲུང་ཅི་མཆིས་ལྷག་བསམ་མ་བསྐུལ་དང་ལེན་བསྔགས་འོས་སུ་གྱུར་པ་གནང༌།

གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དམ་པར་བརྫུས་པ་ཡིས།།

དགེ་ལྡན་བསྟན་པའི་གཤེད་དུ་མ་རུངས་ཀྱི།།

སྡང་སེམས་ཡིད་ལ་བརླམས་པའི་ཁྲོ་གཏུམ་ངང༌།།

དོལ་རྒྱལ་གདོན་འདྲེར་སྐྱེས་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་མང༌།།

ལྷག་པར་དགའ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་དང༌།།

དེ་ཡི་གཙུག་རྒྱན་ཕྱག་ན་པད་དཀར་གྱི།།

བསྟན་སྲིད་མཛད་པར་འཁུ་བའི་དགྲ་བགེགས་ལས།།

ཐོ་འཚམ་སྡང་མིག་གཡོ་བ་དེ་ཡི་གཤིས།།

ཚུལ་མིན་སྣ་ཚོགས་སྒྱུ་མའི་འཕྲུལ་འཁོར་གྱིས།།

དམ་ཉམས་ལས་ལ་བརྩོན་པའི་གནག་སེམས་རྩལ།།

བསྟན་དང་འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་གནོད་པའི་ཚུལ།།

འཕགས་མཆོག་ལྔ་པའི་གསུང་གིས་ཚད་མར་གྲུབ།།

མ་རུངས་གཤེད་དུ་འཕྱུར་བའི་གདོན་བགེགས་ལ།།

སྣ་ཚོགས་བརྟགས་པའི་ཚད་གྲུབ་འབྱུང་པོའི་ལས།།

གངས་ཅན་མགོན་དེའི་མཁྱེན་པའི་ཟླ་རིས་སུ།།

འཛུམ་པའི་ངོ་མཚར་འདི་ལ་སུ་མི་གུས།།

12 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

དང་སློབ་གནམ་མཆོངས་པར་གཟིགས་སྐོར་དང་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གསར་མཇལ།

༡༽དང་སློབ་གནམ་མཆོངས་པར་གཟིགས་སྐོར།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་དང་སློབ་འགོ་འཛིན་ནས་སྙན་གསོལ་ཞུས་དོན་བཞིན། དང་དམག་གནམ་མཆོངས་པ་རྣམས་ལ་གཟིགས་ཞིབ་ཏུ་ས་རན་སྤུར་ (Saharanpur) ནས་ཐད་འཕུར་གནམ་གྲུའི་ནང་གདན་ཞུས་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་སར་ས་ཝར་ (Sarsawa) དབུ་གཡབ་སྒྲོན་བསྒྲིགས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། དམག་སྤྱི་རྒན་གཞོན་གཉིས་དང༌། སྐུའི་གཅུང་པོ་མངའ་རིས་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་བཅས་གནམ་མཆོངས་གཟིགས་འབུལ་སྤྱན་ཞུ་བསྟར། དང་དམག་བུ་མོ་དང༌། སྐྱེས་པ་བཅས་མི་གྲངས་ ༢༦༠ རིམ་པ་བཞིན་མཐོ་ཚད་ཕི་ཀྲི་ ༡༥༠༠ དང་ ༢༥༠༠ ཐོག་ནས་རིམ་བཞིན་གནམ་མཆོངས་དང༌། དེ་རྗེས་རྒྱ་གར་བ་དགེ་རྒན་གཅིག་དང༌། དང་དམག་བཞི་མཐོ་ཚད་ཕི་ཀྲི་ ༦༠༠༠ ནས་གནམ་མཆོངས་ཀྱིས་ས་ཐོག་བབས་པ་དང་སྦྲགས་ས་ཐོག་ཏུ་འཐབ་འཛིང་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་འཁྲབ་སྟོན་རྣམ་འགྱུར་དང་བཅས་དབུ་གཡབ་མདུན་བཅར་འཛོམས་ལ་དམག་སྤྱི་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ལེགས་གསོའི་གསུང་གླེང་སྩལ།

དེ་རྗེས་དམག་སྤྱི་རྒན་གཞོན་རྣམས་ནས་བོད་དམག་གི་ལས་དོན་སྐོར་སྙན་སེང་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བོད་དམག་འགོ་བྱིངས་དྲུག་བརྒྱ་སྐོར་འདུ་འཛོམས་སུ། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཕུགས་ཁེ་ཕན་རྒྱ་ཆེའི་སླད་དྲག་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དག་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་རོགས་རམ་རྒྱ་ཆེ་དང་བཅས་ཆེད་འཛུགས་བྱས་པར་བརྟེན། ད་ཆ་འགོ་དམངས་ཚང་མས་བོད་ནང་རང་རིགས་མི་མང་གི་གནས་སྟངས་ལ་བསམ་ཤེས་ཀྱིས་ལྷག་བསམ་ཧུར་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་པའི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང༌། སྤྱིའི་ལྷ་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་དེར་དད་རྟེན་གསེར་ཟངས་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་གི་སྣང་བརྙན་ཆེ་བ་ཞིག་སྩལ་འཇོག་ཐོག རྟེན་སྤྱིར་ཕྱག་ནས་བྱིན་རླབས་སྩལ་ཏེ་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༩ ཉིན་ཡོངས་འཛིན་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་དབང་ཆེན་གསན་བཞེས་བསྐྱངས། ཉིན་དེ་ནས་ཟླ་ ༦ པའི་ཚེས་ ༢༢ བར་མཚམས་བཅད་ཀྱིས་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པའི་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་མའི་ལྷག་ལྷ་གཙོ་འཁོར་ཁག་གི་བཟླས་བསྙེན་ཉིན་རེར་ཐུན་གཉིས་རེ་བསྟར་ཆགས་སུ་མཛད།

དཔལ་ས་སྐྱ་སྒྲོལ་མ་ཕོ་བྲང་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་མཇལ་བཅར་གནང་སྟེ། ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པའི་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུ་གནང་དང་བཅས་མཇལ་འཛོམས་གསུང་མོལ་ལྷོད་བཞུགས་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ས་སྐྱ་གོང་མའི་གསུང་འབུམ་ཡ་གྱལ་ཕྱག་དཔེ་གསེར་བྲིས་མ་པོད་བཞི་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེར་གསོལ་རས་སྩལ་བར་དགྱེས་བཞེས་དང་སྦྲགས། ཕྱག་དཔེ་དེ་བཞིན་ས་སྐྱ་རང་གི་ཕྱག་དཔེ་རྙིང་ཁུངས་གྲས་ཤིག་ཡིན་སྟབས་དད་རྟེན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་མཆོག་ཏུ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་གནང་མཛད།

༢༽ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གསར་མཇལ།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༩ ཉིན་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་མདོ་སྨད་སྤྱི་འཐུས་འཇིགས་མེད་ལྷུན་གྲུབ་དང༌། ཚོགས་གཞོན་དབུས་གཙང་སྤྱི་འཐུས་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་གཉིས་གསར་མཇལ་དམ་འབུལ་ཞུ་སྐབས་སུ་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘སྤྱི་འཐུས་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྤྱི་འཐུས་རྙིང་པ་ཡང་གང་འཚམས་ཡོད་པ་དང༌། གསར་པ་ཚོ་བཅས་ཚང་མ་ཤེས་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། དེ་རིང་ངོས་ལ་མང་པོ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། སྤྱི་འཐུས་རྙིང་པ་ཚོས་ཀྱང་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་གསར་པ་ཚོས་ཀྱང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། རྙིང་པ་ཚོས་ནང་ཁུལ་ལས་ཀ་ཞིབ་ཚགས་པོ་དང༌། གསང་པོ་ལྟ་བུ་ཡག་པོ་བྱས་སོང་བས། སྤྱི་འཐུས་རྙིང་པ་འདིར་ཡོད་མཁན་དང༌། བརྗེས་འགྲོ་མཁན་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

སྤྱི་འཐུས་ཚོས་ངྷ་རམ་ས་ལའི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་པུ་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་མ་བསྡད་པར་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་གང་སར་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག རྩ་བའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་སྔོན་མ་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕྲན་བུ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་སློབ་གསོ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མ་གཞི་ས་གནས་སོ་སོར་འགོ་འཛིན་ཡོད་ན་ཡང༌། ཡང་ཡང་སྐུལ་མ་བྱེད་མཁན་ཞིག་མ་བྱུང་ན་སྣང་མེད་དུ་ལུས་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག གང་ལྟར། དེ་འདྲར་མ་སོང་བར་མང་ཚོགས་ནས་གང་ཅིའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་སུ་འཇུག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོའི་ལས་དོན་འདི་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ། དངོས་གནས་དྲང་གནས་རང་ལ་བདེན་པ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་དུས། མི་ལ་གསལ་བཤད་བྱས་ནས་སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་བཟོ་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩ་བ་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་མིས་རང་ལ་བདེན་པ་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་མི་བདེན་རྫུན་བསྒྲིགས་ཤ་སྟག་གིས་བཟོ་ལྟ་བཟོས་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་དང༌། སློབ་གསོ་ཁོ་ནས་སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་བཟོ་ཐུབ་དུས། ང་ཚོས་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་གི་ཐོག་ནས་གསལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་སྟབས། སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་མི་ཡོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཏན་ནས་ཡོད་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

རྩ་བའི་ང་ཚོའི་ལས་དོན་འདིར་མདོ་སྦུག་གི་གནས་ཚུལ་གང་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང༌། ལས་དོན་འགའ་ཞིག་དངོས་སུ་མ་འགྲུབ་བར་གསང་རྒྱ་བྱེད་དགོས་པའི་རིགས་ཡོད་སྟབས། དཔེར་ན། རྒྱུན་ལས་ལྟ་བུ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ལྟ་བུ་ནས་གསང་བ་བྱ་དགོས་རིགས་ལ་ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། གསང་བ་སྔོན་ལ་གྱར་ན་ལས་དོན་འགྲུབ་པ་ལ་གནོད་འགལ་ཡོང་གི་རེད།

ལས་དོན་གང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་གོ་བསྡུར་བྱེད་དུས་དགེ་སྐྱོན་གང་ཡོད་གསལ་པོ་བཤད། ནང་ཁུལ་གོ་བསྡུར་མཐིལ་ཕྱིན་བྱས་ནས་འཆར་གཞི་བཏིང༌། འཆར་གཞི་གཏན་འཁེལ་བའི་རྗེས་སུ་འཆར་གཞི་དེ་རང་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། བཀའ་ཤག་ནས་བྱས་པ་རེད་ཟེར་བ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ནས་བྱས་པ་རེད་ཟེར་བ་སོགས་ཁ་འཕངས་ལག་ཕྱིས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དེ་བཞིན་བསམ་འཆར་ཤོད་སར་མ་བཤད་པར་རྗེས་སུ་ངའི་བསམ་བློ་འདི་འདྲ་ཞིག་འཁོར་བྱུང་ཡང་དགག་ཆ་དང་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱི་རེད་ཟེར་བ་སོགས་བཤད་ནའང་ཕན་ཐོགས་མི་འདུག

སྤྱིའི་ལས་དོན་ཐོག་གོ་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་བསམ་འཆར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་འཛེམ་ཟོན་སྤངས་ཏེ་ཤོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བཀའ་བློན་ཚོ་ལ་ཡིན་ཡང་རུང༌། དཔེར་ན། ངོས་ལའང་ནོར་འཁྲུལ་ངེས་པར་ཡོང་གི་རེད། ལས་དོན་སྒྲུབ་མི་ཕལ་པ་སྤྱི་འགྲེ་ཞིག་གི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ལས་ཀ་བྱས་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་འདུག་ན་ང་ཚོ་སྒོར་སྒོར་ཡོད་དུས་ཤོད་དགོས། དེ་ཡང་བདེ་པོ་མེད་ན་ཟུར་དུ་ཐུག་ནས་བཤད་ནའང་འགྲིགས། བཀའ་བློན་ཚོས་ཀྱང་གསུངས་ན་ཡག་པོ་རེད། ད་ལྟའང་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་གསུང་གི་ཡོད་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་ཅི་མཛད་ལེགས་མཐོང་ཟེར་བ་དེ་ཁག་ཁག་རེད། ལས་དོན་ཐོག་ངེས་པར་ཤོད་དགོས། ཡང་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར་བྱས། གཅིག་ཡིད་གཅིག་ཆེས་བྱེད་རྒྱུ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་པ་མའོ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ལོ་རྒན་འདི་ལ་མ་སླེབས་བར་རྒྱ་ནག་ནང་དུ་འགོ་ཁྲིད་དེ་ལས་ཀ་བྱས་ཀྱང་མཉམ་གཤིབས་མི་སྣ་སུ་ལའང་ཡིད་ཆེས་མེད་སྟབས། ད་ལྟ་ཁོང་རང་ཤི་ཁར་སོ་སོའི་ལས་འགན་ཆ་ཚང་འདི་ལ་སྤྲོད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད་པའི་མི་གཅིག་ཀྱང་མ་རྙེད་པ་དེ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོ་གཅིག་ཡིད་གཅིག་ཆེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཅིག་བྱས་ན། ཁྱེད་རང་སྤྱི་འཐུས་གསར་པ་ཚོའི་ལོ་ཡུན་འདིའི་རིང་ལ་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གྲབས་ཡོད་དམ། སྐབས་ལྔ་པའི་སྤྱི་འཐུས་ཚོ་ལའང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དེའི་རིང་ལ་ཀྲའོ་ཨན་ལའེ་དང༌། ཏིང་ཞའོ་ཕིང་སོགས་ཀྱི་དབང་ཤུགས་འཛིན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་གཏོང་བའི་གནས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད།

ད་ལྟ་ཀྲའོ་ཨན་ལའེ་གྲོངས། ཀྲུ་ཏེ་ཡང་ཉེ་དུས་གྲོངས། མའོ་ཡང་ཕལ་ཆེར་བསྡད་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཡོད་ནའང་ཟླ་བ་གཅིག་གཉིས་ཙམ་གྱི་མི་རེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བློན་ཧྭ་ཀོ་ཕང་ལྟ་བུ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་མི་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཞིག་མིན་པ་འདྲ། དེ་བཞིན་རུ་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱང་ཕྱི་འབྲེལ་ཉེ་རུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཡོད། རྩ་བའི་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་བོད་དོན་བློས་གཏོང་གི་རེད་བསམ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། གང་ལྟར། འགྱུར་བ་གསར་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་དུས་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། གང་འདྲ་ཡོང་གྲབས་ཡོད་ཤོད་མི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུར་བརྟེན། དེ་ལུགས་ཚང་མས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད། གཞན་དག་ཤོད་རྒྱུ་མེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས།’’13jམཆན། ཞེས་སྩལ།

གདོང་ལྔའི་གར་གྱིས་རོལ་པའི་ཉམས་འགྱུར་བརྒྱ།།

དང་སློབ་དྲག་པོའི་རྩལ་ལག་ངོམ་པ་ལ།།

ཐུགས་ཞིབ་ཐུགས་ཀྱི་མེ་ལོང་དྭངས་མ་རུ།།

འཆར་བའི་འཛུམ་བརྒྱ་གྲོལ་བའི་གསུང་དབྱུང་སྩལ།།

སྡང་དགྲའི་མ་རུངས་མུན་པ་འཇོམས་པ་ཡི།།

གློག་དམར་འཁྱུག་པའི་ལས་ཀྱི་བྱེད་པོ་རྣམས།།

དྲག་པོའི་གཡུལ་ངོར་དཔའ་བའི་རྩལ་སྦྱོང་ལས།།

ངོམ་པའི་དགའ་སྟོན་འདི་ལ་བརྗིད་ཉམས་ཤར།།

བདེ་ལེགས་ཀུན་གྱི་སྲོག་ཤིང་འཁོན་རིགས་ཀྱི།།

གསེར་གྱི་ཁྲི་འཕང་དགེ་བའི་དགེ་ལེགས་ཀྱི།།

དཔལ་ཡོན་འཛིན་པའི་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་དེར།།

གསེར་བྲིས་གསེར་གྱི་གླེགས་བམ་བརྗིད་པར་མཛད།།

དམངས་གཙོའི་རིགས་ལམ་གསེར་གྱི་གུརཁྱྀམ་འོག།

མི་འཐུས་ཁྲ་ཚོམ་རྒྱས་པའི་དྭངས་གསལ་འོད།།

འཛུམ་རིས་གསལ་བའི་མཚུངས་མེད་གཙོ་ཟུང་གིས།།

ཞབས་ལ་བསྙེན་པའི་དུས་སྟོན་དགེ་བར་བྱས།།

13 ‘སྤྱི་འཐུས་དང་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༡༩༦ ནས ༡༩༩ ནང་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་བཞི་པ།

རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་དང་ཐུབ་དབང་བཞེངས་མཁན་དང་དགེ་འོས་སློབ་ཐོན་ཚོར་བཀའ་སློབ། དུས་དབང་ཐེངས་དྲུག་པ།

༡༽རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭར་གློ་བུར་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་པ།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡ ཉིན་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གནས་གཟིགས་དང་ཆབས་ཅིག་དགྱེས་བརྩེ་ཆེན་པོས་རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭར་གློ་བུར་གཟིགས་སྐོར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པ་ལྟར། ཆོས་དགེ་ནས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་འཛིན་ཁང་གསར་པའི་གྲྭ་ཤག་སོ་སོ་དང༌། ཚོགས་ཁང་བཅས་པར་གཟིགས་ཞིབ་རབ་གནས་དང་བཅས་གྲུབ་རྗེས་དགེ་སློབ་ཚང་མ་འགུགས་འཛོམས་སར་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘འདིར་ཡོད་སློབ་གཉེར་བ་ཕལ་ཆེ་བ་རྣམས་སོ་སོའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་སྤྱིར་བཏང་རིག་གནས་དང༌། དེང་དུས་ཀྱི་ཕྱི་རྒྱལ་རིག་གནས་སོགས་གང་ཅིར་ཤེས་ཡོན་གང་ལེགས་བྱུང་ནས་ད་དུང་མུ་མཐུད་གོང་མཐོར་གཏོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་བློས་བཏང་གིས་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཕན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་ཞིག་བྱ་བར་སྤྲོ་བ་དང༌། འདུན་པ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཐོག་ནས་སློབ་གྲྭ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་འཛུལ་ཞུགས་ཐུབ་པ་ནི་ཧ་ཅང་ལེགས་པོ་རེད།

ད་དུང་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་ཞེས་པ་འདི་སྤྱིར་བཏང་གི་རིག་གནས་ཁག་ནང་བཞིན་ལས་སླ་པོ་ཞིག་གཏན་ནས་མིན་པར་བརྟེན། འཕྲལ་གྱི་དཀའ་ཚེགས་ཆུང་རིགས་མ་བཟོད་པར་ཞུམ་པ་དང༌། བརྩོན་པ་དོར་བ་སོགས་མིན་པར་རྒྱུན་དུ་སྙུགས་སྲིང་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཡང་དཔེ་ཆ་ཀློག་སྐབས་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ལ། དཔེ་ཆ་དང་བྲལ་ཚེ་བརྗེད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཀླད་པར་ཟུག་པ་ལྟ་བུའི་བརྟན་པོ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས།

སློབ་གཉེར་བྱ་ཚུལ་ཡང་ཡིག་རྩིས་སློབ་སྦྱོང་ལྟར་བརྗོད་དོན་རང་གིས་ཤེས་པ་དང༌། དེ་ཉིད་གཞན་ལ་ངོ་སྤྲོད་ཐུབ་པ་ཙམ་ཞིག་མིན་པར་གང་ཤེས་པ་རྣམས་ཐོས་བསམ་གྱི་སྐབས་ཉིད་ནས་རང་རྒྱུད་ལ་ཉམས་ལེན་དུ་སྦྱར་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས། དེ་ལྟར་མིན་ན་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་ཞེས་པ་རིག་གནས་གཞན་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཚུལ་གང་ཡང་མེད་པ་དང༌། རང་ཉིད་ལ་ཉམས་ལེན་མེད་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཇི་ལྟར་བཤད་ཀྱང་སྟོང་བཤད་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བས་གཞན་ལ་ཕན་ནུས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འབྱུང་མི་ཐུབ།

གཞུང་ཆེན་རྣམས་ལ་ཐོས་བསམ་བྱེད་པའི་དགོས་པ་གཙོ་བོ་ནི་རང་གི་སེམས་འདུལ་བ་དང༌། ཉོན་མོངས་འགོག་གནོན་བྱེད་རྒྱུ། ཕྱི་ནང་ཀུན་སྤྱོད་རྣམས་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་འབྱུང་བའི་སླད་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཡང་ཕྱིའི་སྤྱོད་ཚུལ་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ཆོས་འདུལ་བ་དང༌། ནང་གི་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་སེམས་ལ་སྦྱར་ཚུལ་སོགས་ཕར་ཕྱིན་དང༌། དབུ་མ་ཆེན་མོ་སོགས་ནས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན།

སློབ་གྲྭ་འདི་བཙུགས་པའི་དགོས་དོན་དང༌། དམིགས་ཡུལ་སྐོར་ཐོག་མར་སློབ་གྲྭ་སྒོ་འབྱེད་སྐབས་དང༌། དེ་མིན་དུས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་མང་ཚོགས་ལ་བྱུང་མེད་སྟབས་དེ་རིང་ཅུང་ཟད་བཤད་ན་བསམ་པ་བྱུང༌། དམིགས་ཡུལ་གྱི་གཙོ་བོ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་ཐོས་བསམ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་བྱས་ནས་མཐར་ཐོས་བསམ་ལས་བྱུང་བའི་དོན་ལ་སྒོམ་པ་རྩེ་གཅིག་གིས་ཚེ་དང་སྒྲུབ་པ་མཉམ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ནི། དཀོན་མཆོག་གོང་ཕུད་དང༌། ལྷ་རབ་ཡིན་ཅིང༌། དེ་ལྟར་བྱེད་ནུས་མཁན་ཡང་འདི་ཁོངས་ནས་རེ་ཟུང་ངེས་པར་དུ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

དམིགས་ཡུལ་གཉིས་པ་ནི། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡིན་ཅིང༌། དེ་ནི་རང་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་བྱས་ནས་དེ་ཉིད་གཞན་ལ་སློབ་སྟོན་བྱ་བ་སོགས་གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་པ་དང༌། རབ་བྱུང་གི་རྟགས་ཆ་ལུགས་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། སྤྱིར་ཆོས་དང༌། ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་བྱེད་པ་ལ་རབ་བྱུང་ངེས་པར་དུ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་མིན་ཡང༌། ཕྲན་བུ་ནུས་ཤུགས་ཆེ་བ་དང༌། རང་གཞན་གཉིས་ཀར་ཕན་རླབས་ཆེ་བའི་དགོས་པ་ཡིན།

དེ་ཡང་སྤྱི་ཚོགས་འཛིན་སྐྱོང་མཁན་ཕལ་ཆེ་བ་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚད་ལོན་པ་ཤ་སྟག་བྱུང་ན་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་མི་འབྱུང་ཞིང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཞེས་པ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། སྔར་ཕན་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ནི། ཕྱིའི་ས་རྒྱ་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་ལ། ནང་མིའི་གྲངས་འབོར་དང༌། ཤེས་ཡོན་གྱི་ནུས་ཤུགས་ཆུང་བས་ས་གནས་འཛིན་སྐྱོང་སོགས་གང་ཅིར་ནུས་པ་སྨིན་པོ་ཞིག་གཏན་ནས་བྱུང་མེད་པར་བརྟེན། མ་འོངས་པར་བོད་གསར་པའི་འཛུགས་སྐྲུན་སྐབས་སུ་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་བྱ་ཕྱོགས་སོགས་ལས་སྣེ་གནད་ཆེ་བ་འགའ་ཞིག་གཙོ་བོ་རབ་བྱུང་ཕོ་མོ་རྣམས་ནས་འགན་ཁུར་ཞབས་ཞུ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་གྲུབ་འབྲས་དང༌། ཕན་རླབས་ཕྲན་བུ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ། འོན་ཀྱང༌། འདི་ནི་རེ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ཙམ་ལས་མ་འོངས་པར་དངོས་སུ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་མིན་ད་ལྟ་ཚོད་ཐིག་གི་མ་རེད།

གལ་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་ནི་བཟོ་ལས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་ལས་དོན་གཞན་ཁག་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་ཁྱིམ་པ་ཕོ་མོ་རྣམས་ནས་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་སྟེ། དོན་དུ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལས་འགུལ་ཞབས་འདེགས་རྣམས་ཞིབ་ཚགས་པོ་དང༌། འཐུས་ཚང་བ་ཞིག་སྒྲུབ་ཐུབ་ན་གནད་སྨིན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད།

དེ་མཚུངས་ཕྱིའི་སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། འགའ་ཞིག་ནང་དུ་ཆོས་ཀྱི་བྲོ་བ་ཙམ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ལ་ཕྱིར་སྤྱོད་ལམ་འདྲ་ཆགས་པོ་དང༌། འགའ་ཞིག་ནས་ནང་གཙོ་ཆེ་ཁུལ་གྱི་ཕྱིའི་སྤྱོད་པ་གང་བྱུང་བྱེད་པ་དེ་ནི་རང་གཞན་གཉིས་ཕུང་མ་ཟད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལའང་ཕན་པ་ལས་གནོད་ཚབས་ཆེ་བ་ཡིན། རང་གིས་གང་ཤེས་པ་རྣམས་ལག་ལེན་དུ་བཀལ་ནས་ལྟ་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་གཞན་ལ་ཆོས་འཆད་པ་ཡིན་ན་གཞི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གསོས་པ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད་ལ། གཞན་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་མིང་དོན་མཚུངས་པ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་ད་བར་སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

གཞན་ཡང༌། འདིར་ཡོད་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕལ་ཆེར་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭ་དམའ་རིམ་ནས་རིམ་པར་འཛེགས་ཏེ་ཐོན་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་བརྟེན། སློབ་གྲྭའི་འཛིན་སྐྱོང་སོགས་གང་ཅིར་ཉམས་མྱོང་ཆེ་ཙམ་ཡོད་པས་ཕྱིས་སུ་སློབ་དགེ་སོགས་བྱེད་དགོས་བྱུང་ཚེ་དེང་དུས་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་བོད་དགེ་རྣམས་ལས་ཀྱང་ཕྲན་བུ་རན་པ་ཞིག་འབྱུང་རེ་ཡོད་པ་དང༌། ཕྱི་ལྟར་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་སོགས་ཀྱི་ལག་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་ནས་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཤེས་རིག་གནས་ཚད་ཀྱི་ངོས་འཛིན་ཐོབ་པ་ཞིག་བྱས་ནས། ནང་ལྟར་དུ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སོགས་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་ཁག་ལ་འཛིན་སྐྱོང་གཅེས་སྤྲས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་ནུས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པོ་རེད།

ཆོས་དངོས་སུ་སྒྲུབ་འདོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རང་གི་བློ་སྟོབས་དང་འབད་བརྩོན་གྱིས་ལྕོགས་ན་དམིགས་བསལ་དཀའ་ངལ་ཆེ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ། སངས་མ་རྒྱས་བར་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་བྱ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་སོགས་རང་གིས་གསར་སྒྲིག་མི་དགོས་པར་རྒྱལ་བ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ནས་ཉམས་ལེན་བྱས་ཆོག་ཏུ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་པའི་གྲས་སུ་ཞུགས་ནས་གོང་གི་དམིགས་ཡུལ་གཉིས་པོ་གང་རུང་ལ་མ་ཞུགས་པར་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ཞིག་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་ཅིང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བ་ཡང་མི་ནུས་པ་ལ། ངག་ཏུ་སྐྱབས་འགྲོ་འདོན་རྒྱུ་ཡོད་ཙམ་ཞིག་དང༌། ལུས་ལ་ཆོས་གོས་གྱོན་ནུས་པ་ཙམ་ཞིག་བྱུང་ན་བོད་དུ་ཟ་འདྲེ་ལུང་པ་གང་ཞིག་ཡོང་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་བས། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་སྤྲོ་བ་མེད་བཞིན་དུ་ད་དུང་ཆོས་པའི་གྲས་སུ་སྡོད་དགོས་པའི་ཁྲལ་འགེལ་མཁན་སུ་ཡང་མེད་ཅིང༌། རང་རྒྱུད་ཀྱི་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སོགས་ཀྱང་ཡར་འབུལ་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེར་བརྟེན། རབ་བྱུང་ནས་ཕྱིར་འཐེན་རྒྱུ་དང༌། དགོངས་པ་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ནི་ལས་སླ་ཤོས་དེ་རེད།

དེ་ལྟར་གོང་གི་དམིགས་ཡུལ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག་སྟེ་རྒྱུན་དུ་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་བགྱིས་ནས་མཐར་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་ཐོག་ཏུ་འབབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ད་བར་ཚང་མས་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང་འདུག ད་དུང་འབད་བརྩོན་སྙུགས་སྲིང་དགོས། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད།14jམཆན། ཅེས་སྩལ་ཞིང༌། དགེ་སློབ་སོ་སོར་དོགས་གཅོད་རིགས་ཡོད་མེད་བཀའ་རྩད་དང་བཅས་གྲྭ་ཤག་རྙིང་པ་དང༌། ཐབ་ཚང་བཅས་པར་གཟིགས་སྐོར་མཛད་དེ་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

གཟིགས་སྐོར་འདི་ནི་སྔོན་ནས་བཀའ་གསལ་མེད་པར་གློ་བུར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པར་བརྟེན། དམིགས་བསལ་གྲ་སྒྲིག་མ་ཐུབ་སྟབས། དགེ་སློབ་རྣམས་བློ་གཡེང་བྱུང་ཡང་ཉིན་གསུམ་རྗེས་དབུ་དགེ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཆེད་འགུགས་ཀྱིས་སློབ་གྲྭའི་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གང་ཅིར་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་དབུགས་དབྱུང་དགྱེས་མཉེས་མཛད།

གཞན་ཡང༌། སྐབས་དེར་ངོ་བཞུགས་བཀའ་བློན་རྣམས་དང༌། ཚོགས་གཅོ་གཉིས་བཅས་ཆེད་འགུགས་ཀྱིས་གོ་མིང་ཏང་གིས་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཁུལ་དང༌། ཁ་མཁས་བློ་བྲིད་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་དོན་སྙིང་བོད་རྒྱ་ཁོངས་སུ་འདོད་པའི་བསམ་ཚུལ་ལ་དུས་བསྟུན་བསྒྱུར་བཅོས་ནམ་ཡང་མེད་པའི་ཁར། ད་དུང་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་དུ་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་ཅི་རིགས་བྱེད་པར་བོད་རིགས་བློ་ཆུང་བསམ་མེད་འགའ་ཞིག་མགོ་རྨོངས་རྗེས་འབྲངས་བྱེད་བཞིན་པར་བརྟེན། རྩ་བ་བོད་རྒྱ་མི་རིགས་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་ཡིན་པ་དང༌། ཧན་མི་རིགས་ནས་སྔ་ཕྱི་ཀུན་ཏུ་བོད་ཐོག་རྒྱ་བསྐྱེད་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས། བོད་མི་ཚོས་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་དབང་བསྒྱུར་ལ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་ངོ་རྒོལ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པའི་གནས་ལུགས། བོད་མི་རྣམས་ནས་འཕྲལ་སྒང་དངུལ་དངོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མ་འབྲངས་པར་མ་འོངས་པའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་གྱོང་ལ་བསམ་གཞིགས་རང་ཚུགས་ཟིན་ཐུབ་པ་དགོས་གལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་གསལ་བཤད་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཀའ་མངགས་སྩལ།

དེ་རྗེས་རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་ཁོངས་ཡོད་མུས་རྫོགས་ཆེན་པདྨ་རིག་འཛིན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་གུ་རུ་སྣང་སྲིད་ཟིལ་གནོན་གྱི་སྐུ་བརྙན་ཞིག་གསོལ་རས་སྩལ་ཐོག ཁྱེད་རང་གི་ཚེ་རབས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་བླ་མ་ཡི་དམ་སྲུང་མ་གང་ཟེར་སྐྱབས་གནས་ཀུན་འདུས་ཀྱི་ཨོ་རྒྱན་རིན་པོ་ཆེ་འདི་དག་དད་རྟེན་མཆོད་ཡུལ་དུ་ཉར་ཏེ་ཉིན་རེ་བཞིན་མཇལ་མཆོད་སེམས་ཐག་ཉེ་བའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱིས་གཞུང་ཆེན་པོར་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་བྱས་པ་འདི་དག་ཀྱང་རང་གི་ཆོས་བརྒྱུད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པའི་གྲོགས་སུ་འཁྱེར་ཤེས་པ་དགོས་རྒྱུ་ལས། སློབ་ཕྲུག་མང་པོའི་ཁྲོད་དུ་རང་ལུགས་འདི་ཡིན་ངོས་བཟུང་མེད་པར་ཉམས་འཆལ་དུ་བཏང་ན་མི་འགྲིགས་པས་གསོལ་དཔོན་ནས་ཀྱང་དེ་དོན་གསལ་འདེབས་སློབ་སྟོན་བྱ་དགོས་སྩལ།

༢༽ཐུབ་པའི་སྣང་བརྙན་གསར་བཞེངས་གནང་མཁན་དང་དགེ་འོས་སློབ་ཐོན་ཚོར་བཀའ་སློབ།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༩ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་མཆོག་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་སྣང་བརྙན་གསར་བཞེངས་གནང་མཁན་དབུ་ཆེས་གཙོས་དགེ་སློབ་བརྒྱད་དད་མཇལ་ལ། ‘‘དེང་སང་ལག་ཤེས་པ་ཧ་ཅང་དཀོན་པོ་བྱས་འདུག སྔོན་དུ་དབུ་ཆེན་རང་དང་སྐད་ཆ་ཐེངས་འགའ་ཤས་བྱུང་བ་བཞིན། ལག་ཤེས་པ་རྒན་པ་ཚོས་རང་གི་རྩ་ཆེའི་རིག་རྩལ་ལག་རྒྱུན་བཟང་པོ་མི་ཉམས་འཛིན་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ལོ་གཞོན་ཁྱེད་ཚོས་ཀྱང་རང་རིགས་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེའི་རིག་རྩལ་བཟང་པོ་འདི་རང་རེའི་རྒྱལ་ཁབ་ཡར་རྒྱས་འཛུགས་སྐྲུན་ནང་དགོས་གལ་ཧ་ཅང་ཆེ་ལ་མེད་ཐབས་མེད་པ་འདི་དག་ཁྱེད་ཚོ་གཞོན་པ་རྣམས་ནས་སེམས་སྤོབས་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་བཟོ་རིགས་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱལ་བའི་སྐུ་བརྙན་ཞི་ཁྲོ་གང་ཡིན་རུང༌། མདོ་རྒྱུད་ནས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་རང་རང་གི་ཆ་ཚད་ཐིག་རྩ་རྣམས་ཁུངས་བཙུན་སྐུ་དབྱིབས་ཕྱག་མཚན་གང་ཅིར་འཕྲལ་མངོན་སླ་བཅོས་ཀྱི་བཟོ་སྐྲུན་གང་ཐུབ་མ་ཡིན་པར་སོ་སོས་དང་བས་ཁུར་བླངས་ཀྱིས་རྟེན་བཞེངས་མ་ཐུབ་ནའང༌། སྦྱིན་བདག་གིས་བཀོད་མངགས་བགྱིས་པ་རྣམས་སྐུ་རྟེན་རེ་རེ་ཙམ་མཆོད་ཡུལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དུ་དང་བསྟོད་རུ་ང་ཞིབ་ཚགས་གང་ཆེས་བྱོན་གཙང་བཞེངས་སྐྲུན་ཐུབ་ན་དགེ་ཚོགས་རླབས་ཆེན་གསོག་པར་འགྱུར་བ་མདོ་བརྒྱུད་ནས་གསུངས་ཡོད་པས། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་བཀོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་སྐུ་རྟེན་དུ་མ་བཞེངས་སྐྲུན་ཐུབ་ཚེ་བསོད་ནམས་མཐའ་ཡས་པ་ཐོབ་རྒྱུ་སྨོས་མེད་ཐོག ཚེ་འདིར་ཡང་རང་རང་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་ཡང་བཟོ་རིགས་ལག་རྩལ་གྱི་ཐུགས་རྗེས་འཚོ་ཐབས་ཡོང་འབབ་ཀྱང་གཞན་ལས་ལྷག་པ་ཞར་དུ་འབྱུང་ངེས་ཡིན།

འཇིག་རྟེན་ན་གལ་གནད་ཆེ་བར་བརྩི་བའི་ལྟོ་གོས་གཏམ་སོགས་མི་སྨོན་རང་སྐྱིད་བཟོ་ལས་ཀྱི་ལས་ཐབས་འདིར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་འགའ་ཞིག་ནས་ནོར་འཁྲུལ་གུ་དོག་བསམ་རྒྱ་ཆུང་བའི་རིགས་ཀྱིས་བཟོ་རིགས་ཞེས་མཐོང་ཆུང་བྱ་མི་ཡང་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་བསམ་བློ་རེད།

རྒྱལ་ཁབ་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་འཛུགས་སྐྲུན་ཡར་རྒྱས་ཅན་དུ་འགྲོ་བའི་ཆ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་བཟོ་ལས་ཀྱི་རིགས་ཚང་མ་ངེས་པར་དུ་དགོས་གལ་ཆེ་ཤོས་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན་པ་མ་ཟད། སྒེར་སོ་སོར་ཡང་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་གཤིས་བཟོ་རིགས་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་པ་ཧ་ཅང་ནོར་འཁྲུལ་རེད། ངོས་རང་ཡང་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བ་ལས་ཆུང་དུས་བཟོ་ལས་ཆུང་ཙག་བྱ་རྒྱུར་དགའ་མོས་ཀྱིས་ཟངས་དང་ལྕགས་སོགས་བརྡུང་བསྲེགས་དྲས་མཐུད་མང་པོ་བྱེད་མྱོང༌། འདི་འདྲ་ཡིན་ན། ངོས་རང་ཡང་དེ་སྔོན་བོད་དུ་གྲྭ་བཞིའི་བཟོ་ལས་འགའ་ཤས་ཡོད་པ་ཁོང་ཚོ་དང་མཉམ་གཤིབས་སྐབས་མཐོང་ཆུང་འདི་རིགས་བསམ་བློའི་ནང་ནམ་ཡང་ཡོང་གི་མེད།

ད་ལྟ་བཟོ་ལས་ན་གཞོན་ཁྱེད་ཚོ་ནས་རང་ལུགས་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེའི་ལག་རྩལ་སྦྱངས་པ་འདི་དག་རྒྱལ་ཁབ་སྤྱི་ཚོགས་གཞུང་སྒེར་གཉིས་ཀར་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་ཧ་ཅང་ཁེ་ཕན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པར་བརྟེན། རྨོངས་རྟགས་མཐོང་ཆུང་བརྙས་བཅོས་ནམ་ཡང་ཡོང་མི་སྲིད་ཀྱང༌། ཅི་སྟེ་ཅོལ་ཆུང་དེ་རིགས་སྲིད་རུང་དེ་ལ་བློ་ཕམ་ཞུམ་པ་དགོས་དོན་མེད་ཅིང༌། སེམས་སྤོབས་ཆེ་བསྐྱེད་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་གལ་ཆེའི་ལག་རྩལ་དགེ་རྒན་ཡོད་སྐབས་འདིར་དོ་སྣང་དོན་གཉེར་ཆེན་པོས་ལས་རིགས་གང་དང༌། གང་ཡིན་དེ་དང་དེ་ཡི་བཟོ་བཀོད་གཞུང་དང་མི་འགལ་བར་འགྲན་བྲལ་རྩེར་སོན་འབྱུང་ཐབས་ཚང་མས་ཁུར་བརྩོན་ལྷོད་མེད་དགོས་རྒྱུ་དང༌། ད་དུང་ན་གཞོན་གང་མང་ལ་ཁེ་ཕན་ཆེ་བའི་ལས་རིགས་འདི་དག་རྒན་པ་ཚོས་དཔེ་མཁྱུད་མེད་པར་ཁུངས་དག་རང་སྐྱ་འཕེར་ངེས་སློབ་སྤེལ་དར་ཁྱབ་རྒྱ་ཆེ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུ།’’15jམཆན། ཞེས་སྩལ།

གཞན་ཡང་དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་སློབ་ཐོན་པ་ཕོ་མོ་ཉེར་བཞི་དང་སློབ་དགེ་གསུམ། བཙུན་ཆུང་གཉིས་བཅས་མཇལ་བཅར་སྐབས། ‘‘ཁྱེད་རང་ཚོ་ད་ལྟ་བར་དུ་དགེ་རྒན་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། གྲུབ་འབྲས་ཐོན་དང་མ་ཐོན་ཟེར་བ་དེ་ཧུར་ཐག་བྱས་མ་བྱས་ལ་རག་ལས་པ་རེད། རང་རང་སོ་སོས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཧུར་ཐག་བྱས་ནས་གྲུབ་འབྲས་མ་ཐོན་ན་ཡང་འགྱོད་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཧུར་ཐག་མ་བྱས་ན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དང༌། འབྱོན་པོ་རྒོད་པོ་ག་ཚོད་ཡོད་ན་ཡང་ཆུད་ཟོས་རེད།

སོ་སོ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མི་ཚེ་འདིའི་རིང་ལ་བྱ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། བྱ་བ་ཡ་རབས་ཤིག རང་གཞན་ཚང་མ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག སོ་སོས་བསམ་བློ་གཏོང་དུས་ངོ་གནོང་མི་དགོས་པར། ངས་ལས་ཀ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་བསམ་ནས་དགའ་སྒོམ་བྱེད་ཐུབ་པ་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་བྱུང་ན། སོ་སོ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཕན་ཐོགས་བྱུང་བ་རེད། འཕྲལ་སེལ་གྱི་ཁེ་ཕན་དང༌། འདྲ་ཆགས་པོ། རྣམ་དཔྱོད་ཐོན་པོ་ག་ཚོད་ཡོད་རུང་མེད་རུང་ཞེ་ཕུགས་སུ་ངའི་ལས་ཀ་འདི་མིས་མ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་ཤེས་ན་ཞབས་འདྲེན་ཡིན་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་རེད། དེ་འདྲ་བྱུང་ན་མི་ལ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་དང༌། བསམ་བློ་གྲུང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དགེ་ལ་མ་ཕྱིན་སྐྱོན་ལ་ཕྱིན་པ་རེད།

དེ་རིང་ཁ་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མི་ཚོར་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དང༌། འབྱོན་ཐང་དཔེ་འདྲ་པོ་ཞིག་ཡོད་ནའང༌། མིའི་ནང་དུ་མ་སྐྱིད་པ་དང༌། རྙོག་གྲ་ཚ་པོ་མང་པོ་ཡོང་བ་འདི་བསམ་བློ་ཡ་རབས་ཤིག་དང༌། ཆོས་སྐད་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན། ལས་འབྲས་དཔང་འཕེར་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་བའི་སྐྱོན་རེད། མིའི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དང་འབྱོན་པོ་རྒོད་པོ་ཡོད་པ་དེ་སྡུག་ས་ཞིག་ཏུ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་མི་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ཐུབ་ཚོད་ཤོད་རྒྱུའི་ཐོག་ཏུ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ཡོང་དུས་མིའི་ནང་དུ་བདེ་འཇགས་མེད་པ་འདི་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ག་ཚོད་ཡོང་ཡོང་གི་དྲང་པོ་དང༌། བཟང་པོ་བྱེད་དགོས། སོ་སོ་ཡིད་མུག་ནས་སྡོད་མི་དགོས་པ། ངོ་གནོང་མི་དགོས་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་རྩིས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རེད། བོད་མི་རིགས་ཟེར་བ་འདི་དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ལ་ཉམ་ཐག་པོ། སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད། དཔུང་གཉེན་བྲལ་བ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་ཁུར་དེ་མི་རེ་ངོ་རེའི་སྒང་ལ་འཁྲི་ཡོད་སྟབས། དེ་ལ་དཔགས་པའི་རང་རང་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་རིགས་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ལས་འགན་ཡོད་ན་ཡང༌། དེ་ལ་སོ་སོའི་ནུས་པ་གང་ཡོད་བཏོན་ནས་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

བྱེ་བྲག་ཏུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་མིའི་ཤེས་ཡོན་ནམ། བློ་གྲོས་གོང་མཐོར་སྤེལ་བའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡིན་པ་རེད། སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ཕོགས་དང༌། སོ་སོའི་མི་ཚེ་གཅིག་གི་འགྲོ་སྟངས་བསམ་བློ་གཙོ་བོར་བཏང་ནས་དེའི་དོན་དུ་སློབ་གྲྭའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་བསམ་པའི་མནོ་བསམ་འཁོར་ན་ནི་ནོར་བ་རེད། བསམ་བློ་དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར། ཟས་གོས་གནས་མལ་གྱིས་མཚོན་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཞིག་དགོས་པ་དེ་ཞོར་དང༌། གཙོ་བོ་མིའི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་གི་ཡོད་བསམ་པ་བྱས་ཏེ་དེའི་སྟེང་དུ་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ། སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན། ཁྱེད་རང་ཚོའི་བྱ་བ་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་རེད།

མི་ལ་རྒྱུ་ནོར་ལོངས་སྤྱོད་སྦྱིན་པ་བཏང་བ་ལས། མིའི་བློ་གྲོས་འཕེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། མིའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་ལ་རོགས་རམ་བྱེད་ཐུབ་པ་དེ་རླབས་ཆེ་བ་དང༌། དོན་ཕན་ཆེ་བ་ཡིན། དེ་སྔའི་བོད་པ་སློབ་སྦྱོང་དེ་ཙམ་བྱེད་མ་མྱོང་མཁན་ཚོའི་ནང་ལ་རྐུན་མ་རྐུ་མཁན་རེ་ཟུང་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་ན་མ་གཏོགས་དེ་ཙམ་མེད་པ་ཞིག་ལ། དེང་སང་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་ཐོན་པའི་ཕྲུ་གུ་འགའ་ཞིག་ནས་མགོ་བདེ་དྲན་འཕྲུལ་གྱིས་རྒྱ་གར་ཚོང་ཁང་དེ་འདྲའི་ནང་ནས་ཁ་བསླུས་བརྒྱབ་པ་དང༌། རྐུན་མ་རྐུ་གི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་འདུག མང་པོ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། དེ་འདྲ་རེ་ཟུང་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག

སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་རྡོ་དོན་ལ། མ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཁྲམ་པ་བྱེད་སྟངས། རྐུན་མ་རྐུ་སྟངས་ཤེས་པ་ཡིན་ན། དེ་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་སེམས་སྐྱོ་པོ་དང་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། སློབ་སྦྱོང་ལོ་མང་སྤྲད་པའི་དགོས་དོན་དེ། མིའི་ཡ་རབས་ཀྱི་ཀུན་སྤྱོད་དེ་བརླག་ནས་མ་རབས་དང་ཁྲམ་པའི་སྤྱོད་ངན་བྱེད་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་བཏང་བའི་བཟོ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ད་ག་རེ་བྱས་སོང་ངམ། ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། དེ་ག་རེས་ལན་པ་རེད་ཟེར་ན། དེ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕོངས་པས་ལན་པ་མ་རེད། དེ་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཕོངས་པ་དང༌། ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པས་ཕོངས་པས་ལན་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཁྱེད་རང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཡུལ་གྱི་མིའི་ངོ་བོ་དེ་བཟང་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས།

སློབ་སྦྱོང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱི་ཕན་ཐོགས་མི་འདུག མིའི་ངོ་བོ་དེ་བཟང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཇི་ཙམ་སློབ་སྦྱོང་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་གྱི་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མིའི་ངོ་བོ་དེ་མ་རབས་ཤིག་ཆགས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལ་ཤེས་ཡོན་ག་ཚོད་ཡོད་ནའང་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་མ་གཏོགས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། གནད་དོན་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་ཕྲུ་གུ་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་དུས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་མི་དེ་ཤེས་ཡོན་ཅན་ཞིག་བཟོ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་ཤེས་ཡོན་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་དེའི་ངོ་བོ་གཤིས་ཀ་བཟང་པོ། ལྷག་བསམ་ཡོད་པ། གཞན་ཕན་སྒྲུབ་མཁན། ཡ་རབས་སྤུས་གཙང་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

རྙོག་གྲ་ལུང་པ་གང་བཟོ་མཁན་ཞིག་བྱུང་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། མི་སོ་སོར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་ནས་གང་ལ་གང་འཚམས་ཤེས་པའི་སྐབས་སོ་སོ་སོ་སོའི་རང་ངོ་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་ན་སྐྱོན་ཡོད། ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ་བའི་གནས་ཚུལ་སྐྱོ་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཡོད་པ་དེ་མ་ཤེས་པར་ཀྲོག་ཀྲོག་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་རྒྱུའི་གོམས་གཤིས་མིག་ལྟོས་ཤིག་འཇགས། རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་རྒྱུའི་མཐུན་རྐྱེན་མེད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྐུན་མ་རྐུ་རྒྱུ་དེ་དྲན་གྱི་ཡོད་པ་རེད།

ཁྱེད་རང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་སློབ་ཕྲུག་ཚོ་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས། སྤྱིར་བཏང་ང་ཚོ་བོད་པའི་མི་རིགས་འདི་མི་བཟང་པོ་དང་ཞི་ཞིང་དུལ་བ་ཞིག་ཡིན་དུས་ཚང་མས་ཆ་འཇོག་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གཤིས་བཟང་དང༌། སྤྱོད་བཟང་ནི་མིའི་དངོས་པོ་རིན་ཐང་བྲལ་བ་གལ་ཆེ་ཤོས་དེ་རེད། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་རུང་མེད་རུང་རྩ་བའི་སོ་སོ་སྒེར་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་མི་དང་གཤིབས་དུས་གཤིས་བཟང་དང༌། སྤྱོད་བཟང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ནང་བཞིན། སོ་སོ་སྡོད་སའི་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ནང་ལའང་གཤིས་བཟང་དང་སྤྱོད་བཟང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ཡོད་ན་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ཞི་ཞིང་དུལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སྤྱོད་པ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་བརླག་པ་ཡིན་ན་ང་ཚོའི་གནས་ཚུལ་རྩ་བ་ཆེནཔོ་ཞིག་བརླག་པ་རེད།

ཆོས་ཤེས་རུང་མ་ཤེས་རུང༌། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་དང༌། ལས་འབྲས། དཀོན་མཆོག་སོགས་ཁས་བླངས་རུང་མ་བླངས་རུང་ཁྱད་པར་མི་འདུག སོ་སོའི་མི་ཚེ་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གཤིས་ཀ་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། ཡ་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་སྒང་ལ་སྡོད་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་དེ་ང་ཚོ་ལ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་དང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གྱིས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས།’’16jམཆན། ཞེས་སྩལ།

དེ་རྗེས་བོད་ནང་དུས་འཁོར་གྱི་ཕྱག་ལེན་ཡོད་པའི་དགོན་ཁག་འགའ་ཤས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནང་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་མ་གཏོགས་མེད་སྟབས། འདི་དག་གི་ཕྱག་ལེན་ཉམས་ཆག་མི་འབྱུང་བའི་ཐོག དེ་ཡང་ཆོ་ག་གཏོང་ཤེས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རིམ་གཉིས་ཀྱི་གནད་དོན་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་ཉམས་ལེན་ཁུངས་དག་དགོས་གལ་ལ་བརྟེན། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང༌། ར་སྟོད་ཆུ་དབར་སྤྲུལ་སྐུ། རྣམ་གྲྭ་རྒན་གྲས་སུམ་ཅུ་སྐོར། བྱ་བྲལ་བསྙེན་མཚམས་པའི་ཁོངས་ནས་དོན་གཉེར་ཅན་མི་གསུམ་བཅས་པར་ཉིན་དྲུག་རིང་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རིམ་གཉིས་ཀྱི་བཤད་ཁྲིད་དང༌། གཏང་རག་ཚོགས་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ།

༣༽ལ་དྭགས་སུ་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་ཐེངས་དྲུག་པ་སྩལ་བ།

ལ་དྭགས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་ལ་དྭགས་སླེར་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་སྩལ་སྨིན་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་སྐོར་གནས་ཆུང་ལ་ལུང་འདྲི་ཞུ་དགོས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་དགོངས་ལྟར། སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་ནས་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་ཞུ་བཅར་ཐོག

དང་པོ། དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་འདི་ལོ་གནང་ན་འཐུས་སམ། ཡང་ན། འདི་ལོའི་རིང་ངང་འཐེན་གནང་བ་ཇི་ལེགས།

གཉིས་པ། དབང་ཆེན་འདི་ལོ་གནང་བ་ལེགས་ན། ཕར་ཕྱིར་ཕེབས་ལམ་དང་བཀའ་དབང་གནང་རིང་བཅས་པར་སྐུ་གེགས་འགལ་རྐྱེན་མི་འབྱུང་ཆེད་ཞབས་རིམ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ན་བཟང༌། ཞེས་ཤོག་ལྷེ་ཕུལ་བར། བཀའ་ལུང་དུ། ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་སྙིང་ནོར་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་གྱི།། མཛད་འཕྲིན་འདི་དག་མྱུར་བར་ལེགས་རྒྱས་ཕྱིར།། སྐུ་ཁམས་དར་འཕན་དགྲ་ལྷར་བསངས་ཀྱིས་བརྔན།། མྱུར་བར་བརྩོན་ན་ངོས་ཀྱིས་གདོང་གྲོགས་ཞུ།། ཞེས་དང༌།

ཞབས་རིམ་དུ་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ནས་ངོས་ཀྱིས་སྔོན་སྨྲས་དགྲ་ལྷ་དཔང་བསྟོད་གང་མང་དང༌། སྤྱིར་སྲུང་མ་རྣམས་ཀྱི་བསྐང་འཕྲིན་འབད་ན། བཞེད་དོན་མཐའ་དག་ལེགས་པར་འགྲུབ་པའི་ངོས་ཀྱི་གདོང་གྲོགས་ཞུ། ཞེས་སྩལ་ཕེབས་ལྟར། བཀའ་དབང་གནང་ཡུལ་གོ་སྒྲིག་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་རྒྱལ་ཡོངས་དབུས་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་བ་ཀུ་ལར་ (Rev. Bakula) བཀའ་མངགས་སྩལ་བ་དང༌།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༣ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ལ་དྭགས་ཁུལ་སྐལ་ལྡན་གདུལ་བྱའི་རེ་འདོད་བསྐང་སླད། འཇའ་མུ་དང་ཀ་ཤི་སྨིར་མངའ་སྡེའི་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་སྐུ་ཞབས་བསོད་ནམས་ནོར་བུ་དང་ལ་དྭགས་དགོན་ཁག་གི་གཙོ་འཛིན་རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་བ་ཀུ་ལ། དུས་འཁོར་བཀའ་དབང་གི་སྦྱིན་བདག་གཙོ་བོ་ལ་དྭགས་པ་ཚེ་བརྟན་རྣམ་རྒྱལ་བཅས་ངྷ་རམ་ས་ལར་ཕེབས་བསུར་ཆེད་བཅར་དང་ལྷན་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཤི་རི་ན་གྷར་དུ་བཅའ་བཞུགས་རིང་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་དང་གཞན་ཡང་ཁུལ་དེའི་མི་དྲག་གཙོ་བོ་ཁག་གུས་འདུད་འཚམས་ཞུ་མཇལ་བཅར་དང༌། མངའ་སྡེ་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཤེག་ཨབ་དུལ་ལ་ (Sheikh Abdullah) མཆོག་ནས་གསོལ་ཇའི་སྣེ་ལེན་ཆེ་བསྟོད་གཟབ་རྒྱས་འདེགས་འབུལ་ཞུས།

འགྲུལ་བཞུད་ཕེབས་ལམ་དུ་མི་རིགས་དང༌། ཆོས་ལུགས་དབྱེ་བ་མེད་པའི་མི་མང་འདུས་ཁག་ནས་དགའ་བསུ་དང༌། ཕེབས་སྒྲིག ཡུལ་ལུགས་ཀྱི་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོ་མཁན་བཅས་ལ་རིམ་བཞིན་འདི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཀའ་སློབ་དང༌། མ་ཎི། བཛྲ་གུ་རུ། དུས་འཁོར་གྱི་སྙིང་པོ་སོགས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་དང༌། ཆོས་སྐལ་མཚམས་མེད་སྩལ་ཏེ་ལ་དྭགས་སླེར་ཕེབས་ཞབས་འཁོད་སྐབས། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། འབྲུག་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ། སི་ཏུ་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་བླ་མ་སྤྲུལ་སྐུ་ཁག ལ་དྭགས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང༌། དགོན་ཁག་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་ཁག ཁ་ཆེ་དང༌། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཁག གཞན་ཡང་ཁུལ་དེའི་སེར་སྐྱ་མི་དྲག་སོགས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུའི་ཕྲེང་བ་ཚར་དུ་དངར་བའི་དབུས་སུ་སྤྱན་དྲངས་ཤིང༌། མི་ཚོགས་སྟོང་ཕྲག་མང་པོས་ལག་ན་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་པའི་གྲལ་བསྟར་དང༌། རིས་མེད་དགེ་འདུན་པའི་སེར་སྦྲེངས་ཀྱིས་མཆོད་པའི་སྲང་ལམ་བརྒྱུད་ཐོག་མར་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཕེབས་ཞབས་བཀོད་དེ། སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་སྣང་བརྙན་རིན་པོ་ཆེར་སྐུ་ཕྱག་དང་བཅས་ཐུགས་སྨོན་སྙན་ཤལ་འབུལ་གནང་གིས་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད། རྟེན་འབྱུང་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། ཆོས་ཚོགས་ཁག་ནས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་འབུལ་འདེགས་ཞུས་ཏེ་རྩ་བའི་བཞུགས་སྒྲིག་ས་གནས་གཞུང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་གདན་དྲངས།

ཚེས་ ༢༩ ནས་ཉིན་བཅུ་གཅིག་རིང་སྔ་དྲོ་བསྟར་ཆགས་སུ་བོད་སྐྱོང་དགྲ་ལྷ་ཁག་གི་གསོལ་མཆོད་འཆར་འཕར་དབུ་འཛུགས་ཚོགས་མགོན་དུ་བཞུགས་ཞབས་དང༌། ཚེས་ ༣༠ ཉིན་དུས་འཁོར་བཀའ་དབང་གནང་ཡུལ་ཞི་བའི་ཚལ་དུ་འབོད་པའི་ནེའུ་གསིང་ངོས་ཡངས་ཀྱི་དབུས་སུ་ཕོ་བྲང་བཀོད་ལེགས་གསར་བསྐྲུན་དུ་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ས་ཆོག་གི་རིམ་པ་རྣམས་དབུ་འཛུགས་བསྐྱངས། དགོང་དྲོ་ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། མཚན་ཞབས་སེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ། སི་ཏུ་སྤྲུལ་སྐུ། རྫོགས་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་བླ་སྤྲུལ་ཉི་ཤུ་སྐོར་ལ་སློབ་མ་རྗེས་འཛིན་གྱི་གསུང་བཤད་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ། དེའི་ཕྱི་ཉིན་ས་གར་དང༌། ཡེ་ཐིག་འདེབས་པ། ཚོན་བཀྱེ་བ་སོགས་ས་ཆོག་གི་སྐོར་ཡོངས་རྫོགས་སྨོན་ལམ་ཤིས་བརྗོད་བཅས་མཛད།

ཉིན་གསུམ་རིང་མང་ཚོགས་ལ་མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤས་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་དང༌། རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་བཟང་པོས་མཛད་པའི་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མ་གཉིས་སྦྲགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྔོན་འགྲོ་ཐུན་མོང་ལམ་སྦྱོང་གི་གསུང་ཆོས་བཅས་སྩལ་འབྲེལ། རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི་བཞེངས་གྲུབ་པའི་མཆོད་གར་དང༌། ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེས་དབུས་རིས་མེད་བླ་སྤྲུལ་ཉི་ཤུ་སྐོར་དང༌། དགེ་འདུན་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་ཙམ། མང་ཚོགས་སུམ་ཁྲི་བརྒལ་བར་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བཀའ་དབང་གི་སྟ་གོན་དང༌། བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་བྱིས་པ་ལྟར་འཇུག་པའི་དབང་བདུན། དབང་གོང་མ་གོང་ཆེན་བདག་པོ་ཆེན་པོའི་དབང་དང་བཅས་པ་དམ་པ་གོང་མའི་ཕྱག་བཞེས་ལྟར་སྨིན་རྒྱས་སུ་སྩལ།

མཇུག་ཏུ་གཏང་རག་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ། སྔ་དགོང་མང་ཚོགས་ལ་མཇལ་མང་དང༌། དཀྱིལ་འཁོར་ཞལ་མཇལ། བུམ་ཆུ་དང༌། ཚོགས་འཁོར་བཀྱེ་འགྲེམས། གཏང་རག་མཆོད་འབུལ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྡུ་ཆོག་དང༌། གཙང་ཆུར་རྡུལ་མཚོན་གཤེགས་གསོལ་མཛད། ད་ལམ་དུས་འཁོར་བཀའ་དབང་སྩལ་ཉིན་ནས་བཟུང་ལོ་རེ་བཞིན་དགོན་ཁག་རེས་མོས་ཀྱིས་དགེ་འདུན་བརྒྱད་གྲྭ་རེ་ནས་དུས་འཁོར་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་སྔོན་བཏང་གིས་དུས་འཁོར་བསྡུས་རྒྱུད་ཚར་རེ་དག་སྒྲོག་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་སྩལ།

ཆོས་གསེང་དུ་ལ་དྭགས་སླེར་ཡོད་པའི་ཡེ་ཤུ་དང༌། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་གདན་ཞུས་ལྟར་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་གསོལ་སྟོན་སར་ཁ་ཆེ་འགོ་དཔོན་གསུམ་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཆོས་ལུགས་ཚང་མར་ཉེ་རིང་ཆགས་སྡང་མི་མཛད་པར་བསྔགས་བརྗོད་དང༌། ལྷ་སར་བསྡད་མྱོང་མཁན་ཁ་ཆེ་ཞིག་ནས་དེ་སྔ་ང་ཚོ་ལྷ་སར་སྡོད་སྐབས་སོ་སོས་ཆོས་དད་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་སོགས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཁ་ཐོག་ལག་བཞག་ཏུ་ཡོད་པས་མ་ཚད། བོད་གཞུང་གི་མཛད་སྒོ་ཁག་ལ་མགྲོན་འབོད་གཞུང་ཞབས་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་བདེ་སྐྱིད་རང་དབང་ཡོད་ལུགས། ད་ཆ་ཡུལ་ལུང་དེ་ཡི་གནས་ཚུལ་ལ་བློ་ཕམ་ཆེ་ལུགས་སོགས་བཅོས་མིན་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་ཙམ་ཞུས་པ་དང༌། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་དཔོན་ནས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ནི། ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་མཛད་མཁན་ཞིག་ལ་བརྟེན། དེ་རིང་ང་ཚོའི་ཆོས་ཚོགས་ཆུང་ངུ་འདི་ལྟ་བུར་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཚུལ་སོགས་བསྔགས་བརྗོད་རྒྱ་ཆེ་དང་འབྲེལ་ཀུན་གྱིས་དགའ་དད་ཞི་འཛུམ་གྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཆོས་ལུགས་ཁག་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཆ་མང་པོ་ཡོད་ནའང༌། མིའི་སྤྱོད་གཤིས་བཟང་པོར་བསྒྱུར་བའི་བསླབ་བྱ་བྱེད་མཁན་འདྲ་མཚུངས་ཁར། སོ་སོའི་བློ་མོས་དང་འཚམས་པའི་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པ་ཡག་པོ་ཡིན་ལུགས་མཛུབ་སྟོན་མཛད།

དེ་རྗེས་ཡུལ་དགོན་སྤྱིས་གསོལ་བཏབ་ངོར་དགེ་འདུན་ཉིས་སྟོང་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་བཀྲ་ཤིས་གསོ་སྦྱོང་མཛད། བོད་ཕྲུག་ཁྱིམ་སྡེའི་བོད་ཁྱིམ་སྒོ་འབྱེད་དང༌། ལ་དྭགས་སླེ་གཞིས་སྒར་དོན་གཅོད་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས། ལ་དྭགས་ལམ་སྒྲོན་ཚོགས་པའི་སློབ་གྲྭའི་སྒོ་འབྱེད་བཅས་བསྐྱངས་པ་དང་སྦྲགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ལམ་སྒྲོན་བདེ་སྐྱིད་ཚོགས་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ས་ཆ་འདིར་ཆེད་མངགས་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་པ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་ལྟ་འདིར་འགོ་འཛིན་གྱི་ཐོག་ནས་བརྗོད་པ་ནང་བཞིན་རེད། ལམ་སྒྲོན་བདེ་སྐྱིད་ཚོགས་མི་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་བཟུང་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད།

སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ལ་གཞན་ཕན་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་བཟུང་གི་ཡོད་པ་དང༌། གཞན་ཕན་སྒྲུབ་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཡིན། མིའི་མི་ཚེ་གཅིག་གི་ནང་ལ་རླབས་ཆེ་ཤོས་ནི་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་ཡིན། ཆོས་བཟང་པོ་རེད་ཟེར་ཁ་ནས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པས་དེ་ཙམ་ཕན་མི་ཐུབ། ཆོས་པ་སོ་སོའི་ངོས་ནས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུས་མཚོན་པའི་གཞན་ཕན་གྱི་བྱ་བ་མིག་དཔེར་འོས་པ་ཞིག་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། ཆོས་ཀྱི་དགོས་མཁོའམ། ཆོས་ཀྱི་ནུས་པས་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕན་ཐོགས་ག་ཚོད་ཡོད་མེད་དེ་ཤེས་ཐུབ་རྒྱུ་རེད།

ང་རང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་ཡ་རབས་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་དེ་ཕྱིའི་དཔུང་སྟོབས་དང༌། ཕྱིའི་ཉེན་རྟོག་པ་ལ་འཇིགས་ཏེ་ཡ་རབས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་རང་རང་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ནས་དྲན་ཤེས་བག་ཡོད་བསྟེན་ནས་ཡ་རབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་ཕར་བསྟན་ཐུབ་པ་དང༌། དེས་ཕན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ད་ལྟ་དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་ལྟ་བར་ཁྱེད་རང་ཚོས་བྱས་རྗེས་ཐོན་པ་འདི་དག་ལ་ངོས་ཀྱིས་སྙིང་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ལ་ཤེས་ཡོན་སྤྲོད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་འདི་ཡག་པོ་རེད། ཚེ་འདིའི་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་སྦྱང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་བསམ་བློའི་ནང་ཡ་རབས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་གཞན་ཕན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་སློབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག་མཉམ་དུ་སྤེལ་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། མི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། སྔོན་ལ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་འགོ་འདི་འདྲ་ཞིག་བཙུགས་ཐུབ་པ་ལ་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ད་ལྟ་གཞི་རྩ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ཡར་རྒྱས་ཡག་པོ་ཞིག་འགྲོ་ཐུབ་རྒྱུར་ངས་རེ་བ་དང་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད། འདིར་ངོས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལྟ་བུར་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཞལ་འདེབས་ཕྲན་བུ་ཞིག་འབུལ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟ་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོའི་ཐོག་ནས་སྒྲུབ་འོས་པ་དེ་གྲས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ག་རེ་བརྗོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡང་ནང་ཚགས་བྱས་ཏེ་ལབ་ན་འགྲིགས། ང་ཚོས་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་མིན་ན་བྱ་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དེ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་ཞིང་ནུས་པ་ཅི་ཡོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་རོགས་རམ་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་པོ་ཡོད།17jམཆན། ཅེས་སྩལ་མཇུག་ལ་དྭགས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་ཉིན་མོའི་གསོལ་སྟོན་འབུལ་བཞེས་མཛད།

ས་གནས་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པ་དང༌། འཕྲུལ་ལས་མཁས་པ། སྨན་པ། དམག་དཔོན་སོགས་ལ་དྭགས་པ་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་གྲངས་ ༣༠ སྐོར་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་འོས་ཡོད་མེད་དང༌། ཆོས་ལག་ལེན་བྱེད་སྟངས་སྣ་ཚོགས་ལས་འཕྲོས་པའི་བཀའ་འདྲི་ཁག་མང་རིམ་ཞུས་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་བཟང་པོ་འདི་ཉིད་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནམ་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ཆོས་པ་རྣམས་ནས་ཆོས་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་དུ་འགེལ་མ་ཐུབ་པའི་དབང་གིས་མང་ཚོགས་ལ་མཐོང་ཚུལ་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་བྱུང་བ་འདི་དག་ཆོས་བྱེད་མཁན་གྱི་སྐྱོན་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱོན་མིན་ལུགས་སོགས་བཀའ་ལན་རེ་རེ་བཞིན་ཞིབ་གསལ་དུ་སྩལ་བས་ཐམས་ཅད་དགའ་མགུ་ཡི་རངས་སུ་གྱུར།

ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ལ་དྭགས་སླེ་ནས་ཆིབས་ཐོན་མཛད་ཁར་ལ་དྭགས་དགོན་ཁག་གི་བླ་སྤྲུལ་ཁག་ཆེད་འབོད་བསྐྱངས་ཏེ། བླ་མ་དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་གཙོ་བོར་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ལ་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་ཐོག་ལྷག་པར་དགོན་གནས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང༌། དགེ་འདུན་སོ་སོའི་རྒྱུན་གྱི་ཀུན་སྤྱོད་སོགས་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཀུན་གྱི་དད་པ་དག་སྣང་འཕེལ་བ་ཞིག་བྱ་གལ། རང་རེ་ཆོས་བྱེད་མིང་རྒྱབ་འཁུར་བླ་མ་དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་ལག་ལེན་ཀུན་སྤྱོད་གང་ཅིར་ངོ་ལྐོག་མེད་པར་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ཚུལ་མཐུན་ཞིག་མ་བྱས་ཚེ། གཏན་ནས་མི་འཐུས་པའི་སྐོར་དང༌། རང་རེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ནས་བཤད་པའི་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པའི་རྣམ་གཞག་རྣམས་འགྲན་གྱི་དོ་མེད་ཆོས་དད་ཡོད་མེད་ཀུན་གྱིས་དང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཀྱང༌། ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་དོན་ཕན་མ་མཐོང་བའི་སྔོན་ལ་ཆོས་པའི་ཕྱིའི་སྤྱོད་ཚུལ་རྣམས་ཚང་མས་གསལ་པོར་མཐོང་རྒྱུར་བླ་མ་དགེ་འདུན་པའི་མཛད་སྤྱོད་རྣམས་ཆོས་དང་མཐུན་པར་ཅིས་ཀྱང་གནང་གལ་ཆེ་ལུགས།

དགེ་འདུན་རྣམས་ནས་རྟགས་ཆ་ལུགས་བསྒྱུར་བ་ཙམ་དུ་མ་ལུས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པར་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་ངེས་པར་བྱ་གལ་དང༌། བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བྱས་ཏེ་འགྲོ་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་སར་འགྱུར་ངེས་ཤིག་མ་བྱས་ཚེ། རང་དགར་དད་རྫས་ལ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཉེན་ཚབས་ཆེ་བས་བླང་དོར་འཛོལ་མེད་ཚུལ་བཞིན་བྱ་གལ་སོགས་རྒྱལ་བསྟན་རིན་པོ་ཆེ་ཤིན་ཏུ་ཐུགས་ལ་བཅགས་པའི་བཀའ་སློབ་བཀའ་མངགས་ནན་ཏན་སྩལ་ཏེ་སླེ་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་སར་ཆུ་ (Sarchu) དང༌། དེ་ནས་སྐྱིད་ལུང་དུ་བཞུགས་ཞག དེ་ཉིན་གར་ཞ་འཕགས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་དུ་མཆོད་འབུལ་ཐུགས་སྨོན་མཛད།

ཚེས་ ༡༦ ནས་བཟུང་མ་ནི་ཀ་རན་ (Manikaran) ཚ་ཆབ་ཀྱི་འཕྲོད་བཞེས་ཉིན་དགུའི་རིང་དང༌། མཚོ་པདྨར་གུ་རུའི་སྐུ་མདུན་དུ་མཆོད་འབུལ་ཐུགས་སྨོན་མཛད་དེ་ངྷ་རམ་ས་ལ་བཞུགས་སྒར་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གང་དང་གང་དུ་ཕེབས་པའི་ཡུལ་ཕྱོགས་དེ་དང་དེར་མི་རིགས་དང༌། ཆོས་ལུགས། ལས་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་མི་སྣ་ཚང་མས་དགའ་དད་གུས་བཀུར་རྒྱ་ཆེར་ཞུས་པ་དཔེར་ན། ད་ལམ་ཡང་ལ་དྭགས་སླེར་རྒྱུན་གནས་ཁ་ཆེ་དང༌། ཡེ་ཤུ། ཁུལ་དེའི་དམག་སྤྱི་ཁང༌། ས་མཚམས་སྐོར་སྲུང་དཔུང་སྡེ་སོགས་ནས་དམིགས་བསལ་གསོལ་ཚིགས་དང༌། གསོལ་ཇའི་བསྙེན་བཀུར་ཟབ་པར་ཞུས་ཤིང༌། ལྷག་པར། ས་གནས་ཡུལ་མི་ཚོས་ཡ་མཚན་དུ་བྱེད་པ་ཞིག་ལ། ཤི་རི་ན་གྷར་ནས་སླེ་ལམ་འཁེལ་དཀར་དཀྱིལ་ (Kargil) ཞེས་པའི་ས་གནས་ཁ་ཆེའི་གྲོང་སྡེ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་མི་ཚོས་སྔར་ཕན་ནང་པར་དགའ་མོས་གཏན་ནས་མི་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཀྱང༌། ད་ལམ་ྋགོང་ས་མཆོག་ས་གནས་སུ་ཞབས་འཁོད་སྐབས་ལམ་སྲང་ཐམས་ཅད་ཤིང་སྣའི་སྒོ་དང༌། མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བས་བརྒྱན། སྔོན་ཆད་ནམ་ཡང་གཏོང་སྲོལ་མེད་ཀྱང༌། ཕེབས་སྒྲིག་ཞུ་ཡུལ་མགྲོན་ཁང་ལ་དཀར་རྩི་བཏང་བ་དང༌། ནུས་པ་ཡོད་དགུ་རྩལ་སྤྲུགས་ཀྱིས་ཕེབས་སྒྲིག་གཟབ་རྒྱས་ཞུས་ཤིང༌། གསོལ་ཇའི་མགྲོན་སྟོན་རྒྱས་པར་ཕུལ། རང་གི་བླ་མ་ཕེབས་པ་ལྟ་བུའི་བཅོས་མིན་དད་གུས་དགའ་སྤྲོ་དཔག་མེད་ཞུས་པ་དང༌། དགོང་དྲོའི་བཞུགས་ཞག་བར་ཁ་ཆེའི་བླ་མ་དེ་དག་ཕེབས་སྐྱེལ་དུ་བཅར་ནས་རྗེས་སུ་ྋགོང་ས་མཆོག་འདི་ཕྱོགས་ཕེབས་པ་བྱུང་ན། ངེད་ཚོའི་གྲོང་སྡེ་འདིར་བཞུགས་ཞག་གཅིག་ངེས་པར་གནང་དགོས་པའི་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ནན་ཏན་དུ་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་གདུགས་དཀར་ཀྱི་དབང་ཆེན་དང༌། མགོན་པོ་ཞལ་དང་ལྷ་མོ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་གནང་གསན་བཞེས་མཛད། གཞན་ཡང་བྱིས་པའི་ཐེབས་རྩ་ཁང་ (Save the Children Fund) ནས་ལ་དྭགས་ཁུལ་སྡོད་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མི་ཚོའི་ཕྲུ་གུར་རོགས་སྐྱོབ་མུ་མཐུད་གནང་སྐྱོང་ཡོང་བ་ཞེས་དབྱིན་ཡུལ་གནས་བཞུགས་ལྕམ་སྐུ་ (Alexandra Metcalfe) མཆོག་ལ་འབོད་སྐུལ་བཀའ་ཡིག་ཅིག་ཀྱང་སྩལ་དོན།

ྋ དགྱེས་བརྩེ་ལྡན་པ་ལྕམ་སྐུ་ཨ་ལེག་རྫན་ར་མཆོག་ལ།

འཕྲིན་ཡིག་འདི་ཕུལ་ཏེ་དུས་ཚོད་གང་འཚམས་ཤིག་ཕྱིན་པར་སྐུ་ཉིད་སྐུ་ཁམས་གསལ་ཐང་ཡོད་རེ་ཆེ། (Save the Children Fund) བྱིས་པའི་ཐེབས་རྩ་ཁང་ནས་ལ་དྭགས་ཁུལ་སྡོད་བོད་པའི་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་རོགས་རམ་གནང་བར་སྐུ་ཉིད་ལ་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། འདི་ནི་དགོས་མཁོ་ངེས་ཅན་གྱི་རོགས་རམ་གནང་བ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། དེར་གནས་བོད་མི་སྤྱི་དང༌། ཡང་སྒོས་སློབ་ཕྲུག་ཚོས་མྱོང་བཞིན་པའི་དཀའ་སྡུག་ནི་ཧ་ཅང་ཆེ། ངོས་རང་ཉེ་སྔོན་ས་གནས་སུ་བསྐྱོད་སྐབས་གནས་སྟངས་ཕྲན་བུ་དྲག་བསྐྱེད་ལྟ་བུར་མངོན་ཡང༌། ད་དུང་དགོས་མཁོའི་ཡར་རྒྱས་མང་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས་འདུག་པ་ལྟར། སྐུ་ཉིད་ལ་ཕྱག་ལས་གཞན་པའི་རིགས་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་ཚོའི་བོད་ཕྲུག་ཚོའི་བདེ་སྡུག་ལ་རྒྱུན་དུ་ཐུགས་སྣང་དགོངས་བཞེས་གནང་བར་ངོས་རང་ཧ་ཅང་དགའ་སྤྲོའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་མ་ཟད། འདི་ནི་ང་ཚོར་སེམས་ཤུགས་འཕར་གཞི་ཞིག་ཡིན་པས་སེམས་གཏིང་ནས་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

སྤྱིར་བཏང་རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་ཚོའི་གནས་སྟངས་གང་འཚམས་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་མུས་ཁར། འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་མང་ཆེ་བའི་གནས་སྟངས་གང་ལེགས་ཡོད་ཅིང༌། དེའི་ནང་ནས་འགའ་ཤས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དངོས་འབྲེལ་ཡག་པོ་ཆགས་འདུག

ཤེས་ཡོན་ཐོག་ལའང་གྲུབ་འབྲས་གང་འཚམས་ཐོན་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་དཀའ་ངལ་གྱི་རིགས་མང་པོ་ཡོད་པ་ནས་ཁག་གཅིག་ནི་ཟློག་ཏུ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་དང༌། འགའ་ཤས་ནི་བོད་པའི་གནས་སྟངས་འགྱུར་འགྲོས་ཐོག་ནས་སེལ་ཐུབ་ཅིང༌། མང་ཆེ་བ་ནི་བོད་མིས་གདོང་ལེན་བྱས་པའི་མཐུན་གྲོགས་སུ་དང་བླངས་ཚོགས་པ་ཁག་དང༌། སྒེར་གྱི་རོགས་རམ་བཅས་ཀྱི་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་གཞོགས་འདེགས་ཀྱིས་སེལ་ཐུབ་ཡོད།

ང་ཚོའི་ཐོག་མའི་ལས་འཆར་ཁག་བང་རིམ་སྒྲིག་པ་ལྟར་གྱི་རོགས་རམ་དོན་སོན་བྱུང་མེད་ཚེ་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུང་ངེས་ཀྱང༌། དང་བླངས་ཚོགས་པ་ཁག་ནས་མཐུན་འགྱུར་རོགས་སྐྱོབ་གནང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་མི་ཚོའི་དངོས་ཡོད་དཀའ་ངལ་མང་དག་སེལ་ཐུབ་པ་ནི་ལས་བསོད་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདྲ་སྣང༌། མཛའ་བརྩེའི་འཚམས་འདྲི་བཅས། ཏཱ་ལའི་བླ་མས། ཞེས་སྩལ།

གནའ་དེང་རིག་པའི་པད་ཚལ་བཞད་པའི་གྲྭར།།

ཞབས་སེན་རེག་པ་ཀུན་གསལ་བྱེ་བའི་མདངས།།

དགྱེས་འཛུམ་གེ་སར་རྒོད་པའི་འདབ་བརྒྱ་ནས།།

ལེགས་གསོའི་གསུང་དབྱངས་འཇེབས་པའི་དགའ་སྟོན་སྩལ།།

མ་བཅོས་སེམས་ཉིད་གཉུག་མའི་ཆོ་འཕྲུལ་ལས།།

མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེ་དགྱེས་པའི་འཛུམ་རིས་གར།།

རྫོགས་ཆེན་པད་མའི་རིག་པ་འཛིན་པ་ལ།།

རང་ལུགས་སྲོལ་བཟང་འཛིན་དགོས་གསུང་དབྱུང་སྩལ།།

སེམས་ཉིད་གསེར་གྱི་འོད་རླབས་དུས་འཁོར་ལོ།།

སྲིད་གསུམ་ཞི་བའི་ཟློས་གར་སྒྱུར་བའི་ལྷའི།།

དབང་བཞིའི་དབང་གི་དགེ་ལེགས་འཇོ་བ་རུ།།

ལ་དྭགས་པད་མའི་ཚལ་གྱི་འདབ་མ་གྲོལ།།

ཕན་བདེ་མི་ཟད་སྦྱིན་པའི་གངས་ཅན་མགོན།།

དཔལ་ལྡན་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྐུར་བཞེངས་ཏེ།།

ཀུན་ཏུ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་གསང་གསུམ་དཔལ།།

སྣང་སྟོང་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར་ཅིར་ཡང་བསྒྱུར།།

14 ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༠༨ ནས ༢༡༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

15 ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༢༡ ནས ༢༢༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

16 ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༡༦ ནས ༢༢༠ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

17 ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༡༤ ནས ༢༡༥ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་ལྔ་པ།

ཝར་ཎ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དུས་དྲན་དང་གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག

༡༽ཝར་ཎ་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དུས་དྲན་མཛད་སྒོ་དང་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་གསུང་ཆོས།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣༠ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་ལྡི་ལི་བརྒྱུད་ཝཱ་རཱ་ཎ་སིའར་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་རང་གཞུང་ཆོས་དོན་དྲུང་ཆེ་དང་སློབ་སྤྱི་ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེ། སློབ་གྲྭའི་སློབ་དཔོན་ལས་སྣེ་སོགས་ནས་ཕེབས་བསུའི་མཇལ་བཅར་ཐོག སཱ་རཱ་ནཱ་ཐར་ (Sarnath) ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་དང༌། ཕྱོགས་འདུས་མི་མང་བཅས་ནས་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་དང་འབྲེལ། འབར་མའི་ལྷ་ཁང་དུ་ཡན་ལག་བདུན་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐུགས་སྨོན། བོད་དགོན་དུ་གནས་གཟིགས། དཔེ་མཛོད་ཁང་ལ་སྤྱན་ཞིབ་བཅས་བསྐྱངས་རྗེས་བོད་དགོན་བཤད་སྒྲུབ་འདོད་འཁྱིལ་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

བོད་དགོན་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ནང་ཆོས་དང༌། རིག་གསར་མཁས་པ་རྣམས་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཕན་ནུས་ཇི་ལྟར་བྱ་ཚུལ་སྐོར་གྱི་ཚོགས་འདུའི་དབུ་འཛུགས་མཛད་སྒོར་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་རང་གི་མི་ཚེ་ཡ་རབས་ཚུལ་ལྡན་དུ་བསྐྱལ་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ཁས་མ་བླངས་ཀྱང་ཕྱི་མར་ཤུགས་ཀྱིས་ཕན་ངེས་པ་དང༌། རང་རང་སོ་སོའི་སྒོ་གསུམ་བྱ་སྤྱོད་ཚུལ་ལྡན་མ་བྱས་ན། ཁ་ནས་ཆོས་བཤད་ཇི་ཙམ་བྱས་ཀྱང་དོན་ཕན་མེད་གཤིས། དེ་རྩིས་ཚང་མས་བླང་དོར་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་གལ་སོགས་དོན་ལྡན་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ལམ་སྟོན་ཐོག བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་གནས་མཆོད་རྟེན་ས་འབུམ་ཆེན་མོའི་སྐུ་དྲུང་དུ་སྣ་ལྔའི་མཆོད་སྤྲིན་སྟོང་ཚར་དང༌། རིས་མེད་དགེ་འདུན་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་སྤྱན་འདྲེན་ཁྲུས་གསོལ་མཆོད་ཕྲེང་རྒྱས་པ། བཟང་སྤྱོད་ཚར་གསུམ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་དང་འབྲེལ་མཆོད་འབུལ། དེ་བཞིན་སི་རི་ལངྒའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རུས་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་ཐུགས་སྨོན་བཅས་བསྐྱངས།

ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༤ ཉིན་ཝར་ཎ་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་ཚུགས་ནས་ལོ་བཅུ་འཁོར་བའི་དུས་སྟོན་མཛད་སྒོར་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ། འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ཀྱི་གསུང་བཤད་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ལོ་འཁོར་ཡིག་རྒྱུགས་ཨང་དང་པོ་ཐོན་མཁན་ཚོར་བྱ་དགའ་གསོལ་རས་སྩལ་བ་དང་བསྟུན་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘དེ་རིང་འདིར་ལོ་འཁོར་དུས་ཆེན་འདིའི་ཐོག་ཁྱེད་ཚོ་འབྲེལ་ཡོད་དང་བཅས་པས་ང་ལ་མགྲོན་འབོད་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟ་ཉེ་བའི་རིགས་བདག་གིས་གསུངས་པ་བཞིན། ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་དངོས་འབྲེལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་དག་དུས་ཚོད་ཐུང་ཐུང་ཞིག་གི་ནང་ལ་ཚོན་མདོག་བསྒྱུར་བ་ནང་བཞིན་ལམ་སང་འགྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། རིམ་པས་རིམ་པས་བསྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་སྙམ་པའི་རེ་བ་དང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ང་རང་ཚོས་ཐོག་མར་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་བཟུང༌། འཆར་གཞི་བཀོད། ལག་ལེན་བཀལ་བ་ནང་བཞིན་རིམ་པས་རིམ་པས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོང་གི་རེད། གཞན་ཕན་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བའང་ཡོད།

ད་ལྟ་ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེས་བཤད་པ་ནང་བཞིན་རེད། སྔོན་མ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་གར་ནས་བོད་ལ་ཚུར་བསྒྱུར་ཡོང་བ་རེད་དེ། བར་ལམ་རྒྱ་གར་ནང་རྩ་བའི་ཡིག་ཆ་དེ་ཚོ་མེད་པ་ཆགས། ད་ཆ་བསྐྱར་དུ་བོད་སྐད་ནང་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་ཕར་བསྒྱུར་དགོས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཤིན་ཏུ་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་འདི་རྒྱ་གར་ནས་བྱུང་བསྡད་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོ་བོད་འདི་རྒྱ་གར་གྱི་དགེ་ཕྲུག་ལྟ་བུ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དགེ་ཕྲུག་གིས་དགེ་རྒན་འཁྲིས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་འདི་དག་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས། ང་ཚོས་ད་དུང་ཉམས་ཞིབ་དང༌། བརྟག་དཔྱད་མང་པོ་བྱས། སྤྱིར་བཏང་གནས་ཚུལ་ཤེས་བདེ་པོ་བཟོ་རྒྱུའི་དོན་ལ་ལས་ཀ་མང་པོ་བྱས་ཡོད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ཐོག་ལའང་ང་ཚོས་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཡོང་ཐུབ་རྒྱུ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ང་ཚོས་དམིགས་ཡུལ་བཟང་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་རིན་པོ་ཆེའི་ལས་བསྡོམས་ནང་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་ལས་དོན་མི་འགྲུབ་པ་དང༌། འགལ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ལུགས་གསུངས་པ་ཡག་པོ་རེད། ཡག་ཤོས་ཤིག་བྱུང་ན་བསམ་པའི་འདོད་པ་དང༌། དངངས་སྐྲག་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཡོང་དུས་ཡག་པོ་རྩ་བ་ནས་བྱུང་མ་སོང་བསམས་ནས་འདོད་པ་མ་ཁེངས་པ་དང༌། གང་དྲག་བསམ་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། འགྲིགས་མ་སོང༌། ད་ལྟ་འཐུས་སྒོ་ཚང་མ་སོང་བསམས་པའི་བསམ་བློ་ག་ཚོད་ཤུགས་ཆེ་བ་བྱུང་ན་ཆུ་ཚོད་སྐར་མ་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ཡིན་ན་ཡང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། འབད་རྩོལ་བྱ་རྒྱུ། སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ཙང་དེ་དགོས་རྒྱུ་ཞིག་རེད། གཞི་རྩ་མེད་པ་གཅིག་གསར་དུ་འཛུགས་རྒྱུ་དང༌། གཞི་རྩ་གཅིག་ཚུགས་ཚར་བ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་གཉིས་བྱས་ན་ཕལ་ཆེར་རྩ་བ་མེད་པ་གསར་དུ་འཛུགས་རྒྱུ་དེ་ཁག་གི་རེད། འདིར་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཚར་བ་རེད། ཚུགས་ཚར་བ་འདི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དེ་གཞི་མེད་པ་ལས་ཕྲན་བུ་ལས་སླ་བ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། དེ་ལ་དུས་ཡུན་འགོར་གྱི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་རིམ་པས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པ་དང༌། ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

གཞི་ནས་ང་ཚོས་མིའི་སློབ་སྦྱོང་གི་དོན་དུ་བྱ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་གཅིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་གཞན་དོན་ལ་ཐུག་པ་རེད། ང་ཚོས་བསོད་ནམས་གསོག་རྒྱུའི་ལས་གཅིག་ཡིན་དུས་དེར་འགལ་རྐྱེན་མང་པོ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། བསོད་ནམས་གསོག་རྒྱུ་དང་གཞན་དོན་ཡོད་མཁན་གྱི་བྱ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་དུས་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་རེ་བ་ཡོད་ལ། གྲུབ་འབྲས་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ས་གནས་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་མུས་དང་དེ་བཞིན་ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ལ་འབྲེལ་བ་ཞུས་དང་ཞུ་མུས་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་ཐོག་ལྟ་སྟངས་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་ཡིན་ཀྱང་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་ལ་ལྟོས་ཏེ་བསྡད་པ་ཞིག་རེད། ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་སུ་ཡང་ཤེས་རིག་ཐོག་དང༌། བཙན་བྱོལ་བའི་ཐོག་གང་ཅིར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། མ་འོངས་པར་ཡིན་ཀྱང་རྒྱ་གར་ང་ཚོའི་ཐོག་ལ་ཧ་ཅང་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་ཕན་རྒྱ་གར་གཞུང་དང་ང་ཚོ་བོད་པའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ལས་ཀ་འདི་ཡིས་མཚོན་པའི་རྒྱ་གར་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་དོན་རྣམས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། སྒྲུབ་མ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཚང་མས་སེམས་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས། ང་ཚོས་རང་བཙན་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་བདུན་ཞིག་གིས་རྒྱ་མི་ས་ཡ་བདུན་བརྒྱ་བརྒྱད་བརྒྱ་ཞིག་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་གི་ཡོད་པ་འདིར་སྤྱིར་བཏང་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་རེ་བ་མེད་པ་དང༌། ཧ་ལམ་ཡོང་རྒྱུ་མེད་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་ན་ཡང༌། ང་ཚོའི་འདི་ཡང་དག་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་ལོ་ཡུན་འགོར་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དཀའ་ངལ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་དུས་ང་ཚོས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཆོག་གི་རེད། ང་ཚོས་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་བསགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་བསྒྲུབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་དང༌། བློས་བཀལ་ཏེ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ། དེ་ནང་བཞིན་བྱས་ཏེ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ཡིན་ན་ཡང༌། སེམས་ཐག་བཅད་དེ་བསྒྲུབ་ན་འདོད་དོན་འགྲུབ་ཡོང་གི་རེད། ལས་ཀ་ཆེ་ཕྲ་ག་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་རྩ་བ་བཟང་པོ་གཅིག་དང༌། སྒྲུབ་འོས་པ་གཅིག བསྒྲུབ་དགོས་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་ན་འགལ་རྐྱེན་ག་ཚོད་ཡོད་ཀྱང་སེལ་གྱིན་སེལ་གྱིན་བྱས་ཏེ་སེམས་ཐག་བཅད་དེ་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཐོག་མར་ཧ་ལམ་འགྲུབ་མི་སྲིད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་སེམས་ཐག་བཅད། འབད་རྩོལ་བྱས། ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཡུན་བསྲིངས་ནས་བསྒྲུབ་ན་འགྲུབ་མདོག་ཁ་པོ་རེད། སེམས་ཤུགས་ཆག འགལ་རྐྱེན་རྣམ་མང་འཕྲད་དུས་ཉོབ་མདངས་སླེབས་པ་ཡིན་ན། ཐོག་མར་སྒྲུབ་སླ་བ་དང༌། འགྲུབ་སྲིད་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང་གང་མཚམས་ཤིག་ནས་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པ་ཆགས་འགྲོ་གི་རེད། རེད་དམ།

རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ཁྱོད་རང་ཚོས་ཀྱང་སྙིང་ལ་རུས་པ་འཇུག་དགོས། ལས་དོན་འདི་ང་རང་ཚོ་གཅིག་པུའི་དོན་དག་མིན་པར་མི་རིགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཟད། མ་འོངས་པའི་གནས་སྐབས་ལའང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ། འདས་པའི་ལོ་རིམ་གྱི་ཆ་ལ་ཡིན་ཀྱང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ལས་དོན་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ། མིའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་བསྟི་གནས་ཤིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། ང་ཚོས་ལས་དོན་ཡག་པོ་སྒྲུབ་ཐུབ་ན་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལའང་ཕན། གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་བ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་ཞིག་གི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་དོན་དག་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་དང་རྗེས་དྲན་ཞུ་རྒྱུའི་ཉིན་མོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས།’’ ཞེས་སོགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་རྗེས་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་བ་ཚོས་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཟློས་གར་གྱི་ལམ་ནས་འཁྲབ་སྟོན་ཞུས་པར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས།

ཕྱི་ཉིན་ཝར་ཎ་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ནས་སྙན་སེང་གསོལ་བཏབ་ལྟར། ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་ས་འབུམ་ཆེན་མོའི་དྲུང་དུ་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་བཤད་ལུང་དང༌། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་བསྐུལ་མའི་ ལྗགས་ལུང་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བཤད་18jམཆན།བཅས་སྩལ་རྗེས་མང་ཚོགས་ལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཚིག་འགའ་ཤས་ཤིག་ལབ་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ད་རེས་ས་ཆ་འདིར་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བར་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡང་དགའ་པོ་ཡོང་གི་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོ་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་འཆམ་པོ་བྱེད་དགོས། འཆམ་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཆོས་དང་མཐུན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་ཡོང་མཁན་ཞིག་རེད། ལུང་ཚན་གྱི་འཐེན་འཁྱེར་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་དེ་འདྲ་མ་བྱས་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ། མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་ངོ་ཤེས་པ་གནམ་དང་ས་མ་གཏོགས་མེད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་ཡག་པོ་བྱས། མདོར་ན། མེ་འཁོར་ནང་ལ་འགྲོ་སྐབས་དང༌། སྣུམ་འཁོར་ནང་ལ་འགྲོ་སྐབས་ཚུན་ཆད་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་ཡག་པོ་བྱས། ཕན་སེམས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

ང་རང་ཚོ་མཐུན་སྒྲིལ་དམ་ཚིག་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་པས་ཚང་མས་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས། གང་བྱུང་མང་བྱུང་དཀྲོག་གཏམ་ཟེར་སྐད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་མི་རུང༌། གནས་ཚུལ་འདྲ་མི་འདྲ་བཤད་མཁན་ད་བར་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིང་ལ་མང་པོ་བྱུང་བ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲའི་དཀྲོག་གཏམ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་རྩད་གཅོད་ཡག་པོ་བྱས། ཁུངས་ཐུག་ས་གཅིག་ལ་རྩད་ཞིབ་བྱས་ནས་བདེན་པ་ཞིག་དང༌། ནད་མ་ཐེག་པ་ཞིག་འདུག་ན་རྒྱུ་མཚན་བཤད་ས་ཡོད་པ་རེད།

རྩད་གཅོད་ཡག་པོ་མ་བྱས། བདེན་པའི་དག་འབུད་བྱེད་སར་ཁུངས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་སྐྱེལ། སྐད་ཆ་ཕྱེད་བདེན་ཕྱེད་མི་བདེན་པའི་དཀྲོག་གཏམ་ཐོས་པ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཡས་འདྲ་འདུག མས་འདྲ་འདུག་ལབ་ན་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་བཟོད་མི་བདེ་བ། བག་མི་ཕེབས་པ། དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་ཡོང་བ། དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་བྱུང་བའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་ང་ཚོ་རྡོག་མ་འགྲིལ་བ། གཅིག་གིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གིས་ལྟད་མོ་བལྟས་ནས་སྡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་དུས་ཐབས་སྡུག་པོ་དང་བློ་ཕམ་པོ། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མི་ཡུལ་རང་དབང་ལུང་པར་གྱར་བསྡད་པའི་མི་ཁྲི་བརྒྱད་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ཚོ་ག་ཚོད་ཐབས་སྡུག་ན་ཡང་རང་དབང་ལུང་པར་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། སོ་སོའི་དབུགས་གཏོང་ཡག་ཉེས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡག་ཉེས་ཀྱིས་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་འདྲ་གཏན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོང་ཚོ་དངོས་ནས་དྲང་གནས་དབུགས་གཏོང་ཡག་ཉེས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡག་ཉེས་ལའང་སྲོག་གི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དུས་ད་ལྟ་ཡང་ཡོད་བཞིན་པ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་འཕྲལ་སེལ་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་བོད་ནང་ལ་བོད་པའི་རྩ་བའི་གནས་སྟངས་དེ་ཁ་ཐབས་ག་འདྲ་ཞིག་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་ང་ཚོས་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། སོ་སོ་མིའི་ལུང་པར་ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་འདྲ་བྱས་ནས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཙམ་ཡོད་ན་ཡང་དེས་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད།

ང་རང་ཚོ་དང་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ལ་ཡོད་བསྡད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོའི་ཁ་ཐབས་ག་འདྲ་ཞིག་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་ངེས་པར་དུ་དྲན་པ་བྱེད་དགོས། ཨ་ཙི་ངས་རང་མགོ་གང་ཐོན་བྱས་པ་ཡིན་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ལྟོས་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་པ་དེ་མ་བརྗེད་པ་བྱ་དགོས། གལ་སྲིད། བོད་ནང་ལ་དངོས་གནས་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཕྱིན། བོད་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང༌། རྒྱ་མིས་བོད་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་བྱམས་པོ་བྱས། དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ནང་བཞིན་དངོས་གནས་བོད་པར་མི་མཐོང་ཆ་འཇོག་བྱས། བོད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་སྡང་པོ་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག ང་ཚོ་ལྟོ་གོས་ཀྱང་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག ད་ཕལ་ཆེར་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ་བསམ་པ་ཞིག་གི་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་དེ་ཚོས་ང་ཚོ་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་ཡོད་བསམ་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་སོང་ན། ང་ཚོས་རང་བཙན་ཐོག་ལ་སྐད་རྒྱག་གི་ཡང་མ་རེད་ལ། སྐད་བརྒྱབ་ནས་དགོས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བོད་ནང་གི་མི་དེ་ཚོ་ཡང་བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་དུས་རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་ག་ཚོད་མཁས་པོ་སྙན་པོ་བཤད་ན་ཡང་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེས། ང་ཚོ་ལ་ཁྱད་གསོད་བྱས། ང་ཚོར་མཐོང་ཆུང་བྱས་པ་དེར་ནད་མ་ཐེག་པར་རང་རང་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་ནང་པ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ནང་པ་མིན་ནའང་འདྲ། དམར་པོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། དམར་པོ་མིན་ནའང་འདྲ། རང་རང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་ག་རེ་ཡིན་རུང་མིན་རུང་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཐོག་ལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་ཚོས་ཇི་སྲིད་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དང་སྙིང་སྟོབས་འདི་མ་ཆག་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་ཡོད་པའི་མི་ཚོས་བརྗེད་ཐབས་ཁྱོན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོས་འདི་བརྗེད་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ལྟོས་ཀྱི་མ་རེད། ཡ་རབས་གཞུང་བཟང་གི་ཁྲིམས་ལ་ལྟོས་ཀྱི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སྙིང་སྟོབས་དེ་མ་བརྗེད་པ་བྱས་ཏེ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་གྱིས།’’ ཞེས་དང༌།

‘‘གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་ས་དེ་རྒྱ་མི་ས་ཡ་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རེད། ང་ཚོ་མི་ས་ཡ་དྲུག་རེད། ལས་སླ་པོ་མ་རེད། འཛམ་བུ་གླིང་གི་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་ཚུལ་ལ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཧ་ལམ་རེ་བ་མེད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཧོབ་སྟེ་བལྟས་པ་ཡིན་ན། དེ་འདྲའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་རེད་དེ། ང་རང་ཚོ་ལ་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། མིག་གིས་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་ལ། མིག་གིས་མ་མཐོང་བའི་བསོད་ནམས་ཟེར་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། དེང་སང་ང་རང་ཚོའི་བསོད་ནམས་དེ་གཞི་ནས་ཡར་སྐྱེད་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་འདུག ད་དུང་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་གྱིས།’’19jམཆན། ཞེས་སོགས་འཕྲལ་ཕུགས་དགེ་བའི་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་སྩལ། དགོང་དྲོ་བོད་དགོན་དུ་མཐོ་རིམ་དགེ་སློབ་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་20jམཆན།སྩལ་ཏེ་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༦ ཉིན་རྡོར་གདན་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོ་སྟེང་ཤོད་དང༌། རྒྱ་ནག ཐའེ་ལན། ཉི་ཧོང་ལྷ་ཁང་བཅས་སོ་སོར་གནས་གཟིགས། རྒྱ་མིའི་ལྷ་ཁང་དུ་རྒྱ་མི་བགྲེས་སོང་ཞིག་གིས་ཁོང་རང་བོད་དུ་འགྲོ་མྱོང་ཚུལ་དང༌། རྒྱལ་དབང་སྐུ་གོང་མས་གྷན་ངྷིར་གནང་རྒྱུའི་བཀའ་ཡིག་ཀྱང་ཁོང་གིས་ཕུལ་ལུགས་སོགས་ཞུས། ཁོང་ནས་གསར་སྐྲུན་བྱེད་བཞིན་པའི་སློབ་གཉེར་ཁང་ཞིག་ཏུ་ཞབས་བཅགས་མཛད། ཐའེ་ལན་དང༌། ཉི་ཧོང་ལྷ་ཁང་སོ་སོར་ཡན་ལག་བདུན་པ་དང༌། རབ་གནས་བཅས་མཛད། ས་སྐྱ་མཁན་པོ་དཔལ་ལྡན་བློ་གྲོས་ནས་གསར་སྐྲུན་བྱེད་བཞིན་པའི་དགོན་པར་ཞབས་བཅགས་དང༌། མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་སྟོང་མཆོད་རྒྱས་པ་འབུལ་གཤོམ་སར་དགེ་འདུན་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་དང་ལྷན་སྤྱན་འདྲེན་ཁྲུས་གསོལ་དང༌། རབ་གནས། མཆོད་ཕྲེང་རྒྱས་པ་བཅས་དང༌། བཟང་སྤྱོད་ཚར་གསུམ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་བཅས་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་མཛད།

གཞན་ཡང༌། ཀ་སྦུག་བདེ་ཁང་ལྕམ་ནོར་གཡང་ནོར་བུ་དང༌། ཕག་རི་གསེར་ཁང་མ་བདེ་སྐྱིད། སྤོམ་མདའ་ཚེ་སྒྲོན་བཅས་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར། སེར་སྐྱ་སུམ་སྟོང་སྐོར་ལ་རང་གཅེས་འཛིན་གྱི་སྐྱོན་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ངོ་སྤྲོད་ཞིབ་པ་དང་བཅས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་མའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་དང༌། ཐུབ་དབང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས། སྒྲོལ་མ་བཅས་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་ལྗགས་ལུང་སྩལ་བ་མ་ཟད། དཔལ་ལྡན་ཤྭ་བ་རི་བའི་སྒྲུབ་ཕུག་ཏུ་གནས་གཟིགས་ཐོག མགོན་ཁང་དུ་ཞལ་འདོན་གང་འཚམས་རྗེས་གནས་འཛིན་གྲྭ་བཞིར་མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང་དང༌། ཕེབས་ལམ་དུ་རྒྱ་གར་བ་ཡུལ་མི་དབུལ་པོ་ཆིག་སྟོང་བརྒལ་བར་དངུལ་དང་ཁ་ཟས་ཀྱི་སྦྱིན་གཏོང་རྒྱ་ཆེར་མཛད་འཕྲལ་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལར་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས་ཏེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང༌། གནས་ཆུང་གྲྭ་ཚང༌། རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་བ་སོགས་བསྒྲུབ་བྱ་བཅུ་བཞིར་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་དང༌། ངྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་དང༌། རྒྱུད་སྨད་པ་སོགས་བསྒྲུབ་བྱ་བཅུ་གསུམ་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་འབོག་ཆོག་བཅས་སྩལ།

༢༽སྤྱོད་འཇུག་དང་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས། སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ། གསང་འདུས་བསྐྱེད་རིམ་བཅས་ཀྱི་གསུང་ཆོས།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༦ ཉིན་ནས་ངྷ་རམ་ས་ལར་གཏན་སྡོད་སྒ་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་དང༌། སྟོད་པ་ཆོས་འཛོམས་གཉིས་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་དགེ་འདུན་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་དང༌། སྐྱ་བོ་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ཙམ་འདུས་པར། ཉིན་གསུམ་རིང་སྤྱོད་འཇུག་གི་དབུ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་ངོས་བཟུང་བའི་བར་ལ་ལྗགས་བཤད་དང༌། ལེའུ་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གྱི་ལེའུ་ནས་བག་ཡོད་ཀྱི་ལེའུ་ཡན་བཅས་རྫོགས་པར་སྩལ་ཞིང༌། བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་སྔ་ལོའི་འཕྲོས་ནས་བརྩམས་ཏེ་རྒྱལ་བུ་བློ་གྲོས་འཕེལ་དང༌། ཁྱེའུ་དགའ་འཛིན། དགེ་བསྙེན་བཙུན་པ། ནོར་བུ་བཟང་པོ། ཁྱེའུ་རིན་ཆེན་སྙིང་པོ། ཁྱེའུ་པདྨ་དང༌། ཁྱེའུ་འོད་ཟེར། བྱམས་པ་རྒྱལ་བུ་སེངྒེ་བཅས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས་རྣམས་སྩལ་ཏེ་ཆོས་མཚམས་འཇོག་པར་མཛད།

ཚེས་ ༩ ནས་ ༢༢ བར་རྒྱུད་སྨད་མཁན་པོ་སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་ཨོ་རྒྱན་ཚེ་བརྟན་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན། ཡིག་ཚང་ཚོམས་ཆེན་དུ་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་ཀྱི་དགེ་འདུན་དང༌། རྣམ་གྲྭ། གནས་ཆུང་པ། བྱ་བྲལ་བསྙེན་མཚམས་པའི་བླ་མ་དགེ་བཤེས་ཁག་བཅས་རག་བསྡུས་དགེ་འདུན་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གྲྭ་བཙུན་བཅས་པར་མཉམ་མེད་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་སྔགས་རིམ་ཆེན་མོའི་བཤད་ལུང་སྩལ།

གསུང་ཆོས་སྐབས་རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ནས་དགེ་འདུན་པ་གཙོ་གྱུར་ཐོག་རྙིང་མ་དང༌། ས་སྐྱའི་ཆོས་སྒོ་མང་པོ་ཉམས་བཞེས་གནང་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་རང་ལུགས་ལ་བསྲེས་ལྷད་མིན་ལུགས། དཔེར་ན། ལྔ་པའི་གསུང་འཇམ་དཔལ་ཞལ་ལུང་ལྟ་བུར་གཞན་གྱི་ཆོས་སྐད་ནམ་ཡང་འདྲེས་ལྷད་མེད་ཚུལ་དང༌། དགེ་འདུན་པ་ཚོས་རྗེའི་གསུང་པོད་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སློབ་གཉེར་བདག་སྤྲོད་བྱེད་འོས་པ་ལས། ཡིག་ཆ་ཆུང་ཙག་ཅིག་ལ་མགོ་འཁོར་ན་མི་འགྲིགས་ཚུལ། རྣལ་འབྱོར་མ་ས་སྐྱའི་ཆོས་སྒོ་ཡིན་ལུགས་དང༌། རྗེའི་ཐུགས་ལ་གབ་པའི་སྦས་ཆོས་ཐུན་མོང་མིན་པ་ཞེས་པའི་གསུང་བཤད་འདི་དག་དཔྱད་གཞི་ཅན་ཡིན་ལུགས་སོགས་སྩལ།

སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ་གསུང་ཆོས་འཕྲོ་སྐྱོང་གིས་ཉིན་མཐའ་མར་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་ཕྱི་ནང་དང༌། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང༌། ཐེག་ཆེན་ལའང་ཕར་ཕྱིན་དང༌། སྔགས་ལའང་རྒྱུད་སྡེ་བཞི། བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སོགས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་མཛད་པའི་ལེགས་བཤད་འདི་ལྟ་བུ་དང་མཇལ་བ་རང་ཅག་སྐལ་བ་བཟང་བས་ད་ཆ་སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ་ཡང་དང་ཡང་དུ་མཇལ་ནས་ཆོས་སྲིད་ཉམས་ལེན་ཅི་ཐུབ་བྱེད་དགོས་ལུགས་དང༌། འདི་ལྟར་འཆད་ཉན་བགྱིས་པའི་དགེ་རྩ་རྣམས་རྗེའི་སྨོན་གནས་སྤྱི་དང༌། ངོས་ཀྱིས་ཆོས་འདི་ཞུ་ཡུལ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ཞབས་པད་བརྟན་པའི་ཐུགས་སྨོན་གནང་དགོས་ལུགས་ལས་བརྩམས་ཏེ། ལ་ལ་ནས་ངོས་རྒྱལ་དབང་བསྐལ་བཟང་ལྟ་བུ་ཡོང་བས་རེ་བ་ཡོད་ལུགས་གསུང་མཁན་ཡོད། དེ་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་སྐད་ཆ་རེད། ངོས་ལ་ཁ་ཐབས་ཅི་ཡང་མེད་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་སྐྱེས་གྲལ་དུ་སླེབས་སྟབས། རྒྱལ་དབང་གོང་མ་ཚོའི་ཐིག་བཏབ་པའི་ལམ་ཕྱོགས་དེར་ཅི་ནུས་ཀྱི་འགྲོ་འདོད་ཡོད།

བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་ཐུགས་སྙོམས་ཆུང་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཡིན་ཀྱང༌། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་གཟིགས་མ་ཐུབ་ཅིང༌། སྲིད་ཕྱོགས་ནས་འཐུས་ཤོར་མང་པོ་སོང་ཡོད། སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་གསུམ་ནི་འགྲན་ཟླ་མེད་པའི་རྒྱལ་དབང་གསུམ་ཡིན། ལྔ་པས་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་རླབས་ཆེན་གནང་བའི་ཐོག་སྲིད་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་བོད་འབངས་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན། བཅུ་གསུམ་པས་བསྟན་པའི་རྩ་བ་སོ་ཐར་ལ་དགོངས་ཏེ་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་རྒྱ་ཆེ་གནང་བ་དང༌། ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་ལ་དམ་བསྒྲགས་དང༌། དགའ་ལྡན་ཁྲི་པའི་བགྲོད་ལམ་དག་བཤེར་སོགས་ཡག་པོ་གནང་ཡོད།

ངོས་རང་ལས་ཀྱི་སྣེ་མོར་སླེབས་པས་སྤྱི་དོན་ཆེད་ཆགས་སྡང་བྱེད་དགོས་པ་སོགས་སྐབས་རེ་སེམས་སྡུག་གི་འདུག་ཀྱང༌། དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་སྒྲུབ་པ་གནང་ན་སྐུ་ཚེ་དེ་ལ་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་རྒྱུ་རང་དོན་བློས་བཏང་སྟེ། བསྟན་པའི་དོན་ལ་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་འཛུགས་སྐྱོང་གནང་བ་དེས་སེམས་ཤུགས་སློང་གི་འདུག་བཅས་སོགས་སྩལ།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་གསང་འདུས་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་ཞིང༌། དེ་ཡང་རྗེའི་གསུང་རྣལ་འབྱོར་དག་རིམ་ལ་ལུང་རྒྱུན་ལས་ཁྲིད་རྒྱུན་བཞུགས་མེད་ཀྱང༌། ད་ལམ་འདིའི་སྟེང་ནས་བཤད་ལུང་སྩལ་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། སྔགས་རིམ་ཆེན་མོའི་ཆོས་ཞུ་བ་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སྔོན་ཡོད་ཐོག གསང་འདུས་བདག་བསྐྱེད་རྒྱུན་འདོན་བྱེད་མཁན་མི་གྲངས་ཉི་ཤུ་སྐོར་བཅར་འཐུས་སྩལ།

བདེན་བཞིའི་མདོ་སྡེ་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཡི།།

རྩིབས་སྟོང་རྒོད་པའི་ནོར་འཛིན་ལྟེ་བ་རུ།།

ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་མཆོད་སྤྲིན་དགེ་ལེགས་ཀྱི།།

ཆར་དུ་སྙིལ་བའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པར་མཛད།།

རིག་པ་གསར་པར་མཁས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི།།

གཤོག་རྩལ་རྫོགས་པའི་དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉའི་མགྲིན།།

ལེགས་པར་གྲོལ་བའི་འདུས་པ་རྒྱས་པའི་སར།།

སྙན་འགྱུར་འབུམ་དུ་འཁྲོལ་བའི་བགྲོ་གླེང་མཛད།།

ནང་བསྟན་བཤད་སྒྲུབ་མཐོ་བའི་དབྱིག་གི་གྲྭའི།།

གེ་སར་འཛུམ་སྟེ་བགྲང་བྱ་བཅུ་ཕྲག་གཅིག།

འཁོར་བའི་དུས་སྟོན་ལྷ་ལམ་འགེངས་པ་རུ།།

ཞབས་སེན་ཉི་མ་འབར་བའི་གཟི་བྱིན་བརྟས།།

འཁོར་ཚོགས་གང་གཱ་བསྐྱིལ་བའི་རྫིང་བུ་རུ།།

དགེ་ལེགས་པད་མ་རྒྱས་པའི་འདབ་ཕྲེང་དབུས།།

གསུང་བཟང་བུང་བ་རྩེན་པའི་གླུ་དབྱངས་ཀྱི།།

དྲི་བསུང་འཐུལ་བའི་ལེགས་བྱས་དགེ་བར་མཛད།།

ཅེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི་དང་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་ཅམ་བསྐྱུར་གཙང་འཇོག་བསྐྱངས་ཚུལ། དང་སློབ་གནམ་མཆོངས་པར་གཟིགས་སྐོར། ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་གཞོན་གསར་མཇལ། དུས་དབང་ཐེངས་དྲུག་པ། ཝར་ཎ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དུས་དྲན་དང་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་གསུང་ཆོས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་ཕྲེང་ཞེ་ལྔ་པའོ།། །།

18 བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་བསྐུལ་མའི་དགོངས་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བཤད་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

19 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་’མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༥༣༧ ནས་ ༥༤༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

20 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

རླབས་འཕྲེང་ཞེ་དྲུག་པ།

བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་དབར་མི་འགྲོ་ཞིག་བསྐོ་བཞེད་སྐོར་བཀའ་བསྡུར་གྱིས་མཚོན། ཆུ་སྒང་འགོ་འཐུས་རྣམས་དང་སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞིབ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལམ་སྟོན། གལ་ཆེའི་མི་སྣ་མཇལ་འཕྲད་དང་གསར་འགོད་པར་གསུང་འཕྲོས། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཕེབས་བཞུད། རྡོར་གདན་དུ་གནས་གཟིགས། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་དབུར་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

ས་བཅད་དང་པོ།

བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི། ྋགོང་ས་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་དབར་མི་འགྲོ་ཞིག་བསྐོ་བཞེད།

༡༽བཀའ་སྤྱི་གཉིས་ཀྱིས་དབུས་བོད་རིགས་སྤྱི་ཡོངས་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༩ ཉིན་བཀའ་ཤག་ནས་སྔ་ལོ་སྙན་སེང་ཐོག་ད་ལམ་བསྐྱར་སྐུལ་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་གྱི་རྗེས་འབྲེལ་སེམས་བསྐྱེད་ཆོ་གས་བཟུང་བ་དང༌། བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུ་རྒྱུར་ཆོས་ཞུ་བ་སེར་སྐྱ་སྔོན་ཡོད་ཁར། བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཁག་ནས་ལས་བྱེད་འཐུས་མི་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་སྐོར། ངྷ་སར་གཏན་སྡོད་ལས་བྱེད་བདུན་ཅུ་སྐོར་བཅས་འདུ་འཛོམས་སར་ཕེབས་སྒོའི་སྙིང་པོར། ‘‘སྔ་ལོར་ངོས་ཀྱི་སྲོག་ཕྱྭའི་སྐོར་ཅུང་འཚུབ་ཙམ་ཡོད་པའི་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བཀའ་ལུང་དང༌། ངོས་རང་ལ་ཡང་མཚན་མ་ངན་ཙམ་ཡོད་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སྔ་ལོར་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བསྙེན་པ་ཞིག་བྱེད་རྩིས་ཡིན་ཞེས་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ནང་བཞིན། བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ལ་བཀའ་དྲིན་གྱི་མངའ་བདག་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དག་སྣང་ཡང་གསང་རྒྱ་ཅན་གྱི་བསྙེན་པ་ཟླ་བ་བཞི་ཙམ་རིང་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་ཚང་སྤུས་དག་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་མཚན་མ་ངན་པ་དེ་དག་བཟློག་པ་དང༌། ཕྱི་ནང་གི་རྟེན་འབྲེལ་མང་པོ་ཞིག་འགྲིགས་པའི་གདེང་འཁེལ་བ་དང་སྤྲོ་བ་སྐྱེ་བ་བྱུང༌།

དེའི་ཐོག་བྱེས་འབྱོར་བོད་མི་ཚོའི་ཐོག་ནས་འགའ་ཞིག་ལ་ཁྲལ་དུ་མངོན་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད་སྲིད་ཀྱང༌། ཕལ་ཆེ་བས་མཆོག་གསུམ་ཐུགས་རྗེ་བསྐུལ་བའི་གསོལ་འདེབས་ཤུགས་དྲག་གི་ཐོག་ནས་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ལྷག་དང་བཅས་པ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་བསྒྲུབས་པ་བཅས་ལས། ངོས་ཀྱི་སྲོག་ཕྱྭར་ཕན་པ་སྨོས་ཅི། གཙོ་ཆེ་བོད་སྤྱི་དོན་ཐོག་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུ་རྒྱས་པའི་དབང་གིས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད་པའི་བཟོ་འདུག

སྔ་ལོ་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས་ནས་ནན་སྐུལ་གནང་དོན་ཡོང་གི་མ་རེད་ཅེས་ལབ་རྒྱུ་བྱུང་ཡང༌། ད་རེས་བསྐྱར་དུ་མཇུག་སྐྱོང་སྐུལ་མ་གནང་བ་ལྟར། ཟུར་དུ་བརྟན་བཞུགས་ཚོགས་ནས་དགོས་པ་ཆེ་བ་མི་འདུག་ཀྱང༌། བཀའ་ཆོས་ཡོད་མུས་ཐོག་ཞོར་དུ་བརྟན་བཞུགས་ཤིག་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་མི་འདུག ཚང་མས་སྨོན་ལམ་ཡག་པོ་བརྒྱབ་ན་གང་ལེགས་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་ལབ་རྒྱུ་བྱུང༌། བརྟན་བཞུགས་བྱེད་ཟེར་ནས་གཅིག་གིས་གསོལ་བ་འདེབས་ཁུལ་དང༌། གཅིག་གིས་ཁས་ལེན་བྱེད་ཁུལ་ཙམ་བྱས་ཀྱང་སྐྱེ་འཆི་ལ་རང་དབང་མ་ཐོབ་པ་ཡིན་སྟབས་སྐྱག་རྫུན་རེད་མ་གཏོགས་ཁྱད་ཆེ་བ་ཡོད་མ་རེད།

དེ་ལས་རང་གཞན་ཚང་མས་བསོད་ནམས་ཡག་པོ་བསགས། ད་རེས་ཉེ་ཆར་གནས་ཆུང་གི་བཀའ་ལུང་ལ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་བསོད་ནམས་བསག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གང་གི་ཐད་དུ་ཡིན་ན་ཡང༌། ལྷག་བསམ་གྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཐའ་ཞིག་དང༌། སྤྱིར་བཏང་མི་ཆོས་ལའང་དྲང་བདེན་གྱི་མཐའ་ཟེར་བ་ཞིག་གསལ་རྒྱུ་ཡོད་སྟབས། དེ་ལ་ཕན་ཐོགས་དང་ནུས་པ་ཞིག་ལོས་ཡོད།

ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཆོས་དེ་ཁའི་རྩེ་ལ་མ་ཕྱིན་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་སེམས་རྒྱུད་ལ་འཁྱེར་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས་པ་རེད། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཁ་ནས་སྤྱི་དོན་ཟེར་བ་ནང་བཞིན་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་སྤྱི་དོན་དེ་སྒེར་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་དང༌། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བདག་པས་གཞན་གཅེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་རེད།

དེ་འདྲའི་བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བློ་དེ་ངས་ནམ་རྒྱུན་ལབ་པ་ལྟར། གཞན་དོན་སྨིན་མ་ཟིང་ཟིང། རང་དོན་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་དུ་ཕྱིན་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད། གཞན་དོན་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཁ་ནས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་མ་བཏོན་ཏེ་སྨིན་མ་ཟིང་ཟིང་བྱས་པ་ཙམ་མ་རེད། ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལུས་སྲོག་གཏོང་རྒྱུ་ཕར་བཞག ལོངས་སྤྱོད་དང༌། ཐ་ན་གཏམ་ཙམ་བློས་གཏོང་མི་ཐུབ་པ་དེ་འདྲར་གཞན་དོན་ཡོང་གི་མ་རེད།

དེ་ག་ནང་བཞིན་སྤྱི་དོན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ཡང༌། སྤྱི་དོན་སྨིན་མ་ཟིང་ཟིང༌། ཁ་ནས་སྟོང་སྐད་འབྲུག་ལྟར་སྒྲོག་ནའང༌། སྨིན་མ་ཟིང་ཟིང་ཙམ་ལ་བསྡད་ནས་སྤྱི་དོན་ཐོག་ཟོམ་འཇོག འཛེམ་ཟོན། ཁ་ནས་སྟོང་སྐད་སྒྲོག་རྒྱུ་ཙམ་མ་གཏོགས་མེད་བསྡད་མཁན། སྒེར་དོན་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད། ཁ་བསླུས་བརྒྱབ་ན་ཨེ་དྲག གཡོ་རྫུན་བཤད་ན་ཨེ་དྲག ངོ་ལྐོག་བྱས་ན་ཨེ་དྲག་བྱས་ནས་ཉི་མ་གང་འཁྱོལ་དུ་བསྡད་པ་ཡིན་ན། སྤྱི་དོན་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། ཆོས་ཀྱང་འགྲུབ་ས་མེད་པ་རེད། ངོས་རང་ཐེ་བས་རང་གཞན་རོགས་གསུམ་ཚང་མས་ཆོས་ཤིག་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། གཞན་དོན་སྨིན་མ་ཟིང་ཟིང་ཙམ་ལ་མ་ཕྱིན་པར་གཞན་དོན་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་གཅིག་དང༌།

སྤྱི་དོན་གྱི་ཐད་ནས་བོད་སྤྱི་བོ་གནམ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བདེན་དོན་ལ་ཐུག་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་རང་གཞན་ཚང་མས་གཞན་གྱིས་མཐོང་ཐོས་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། དཔང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཙོ་བོ་བཟུང༌། ཞེས་པ་བཞིན་ཡ་རབས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། འགྱོད་པ་བྱེད་མི་དགོས་པ་ཞིག རང་གིས་རང་ལ་ངོ་ཚ་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱེད་སྙམ་པ་བྱས་ན། བྱ་བ་གང་ཡིན་ཀྱང་དྲན་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐོག་ནས་བག་ཡོད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབ་པ་ཡིན་ན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཞོད་འཇགས་པ་དང་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་གི་རེད།

བརྡ་འདེད་གཏོང་མཁན་ཞིག་མ་བྱུང་བར་དུ་ངོ་ལྐོག་རྒྱབ་མདུན་བྱས་ནས་ཁེ་གང་ལོན་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་རྒྱལ་ཁབ་འདྲ་མིན་ལ་ལུགས་སྲོལ་འདྲ་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་བྱ་སྤུ་གནོན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་རུང༌། མི་བསད། ཧམ་པ་བྱེད་རྒྱུ། གཡོ་རྫུན། ཁྲམ་པ། མགོ་སྐོར་བསླུ་བྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་དོན་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད་པ་དེ་རེད། མི་ཟེར་བ་དེ་རང་རང་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་འགྱོད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད།

ལྷག་པར། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་ཆ་བཞག་ན། རང་གི་ལུང་པ་ཤོར། མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་ལུང་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་བྱེད་ན་ཧ་ལམ་སྒྲིག་འཛུགས་བརྩི་དགོས་ས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང་རང་རང་སོ་སོས་ཡ་རབས་དྲང་བདེན། འདི་ཕྱི་དཔང་འཕེར། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། སོ་སོ་ཡིན་ན་ཡང་མི་ཚེའི་ཉི་མ་ཐ་མ་དེ་ཤར་བའི་དུས་སུ་བློ་བདེ་པོའི་ཐོག་ཤི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ།

དེའི་སྟེང་བསོད་ནམས་ཡག་པོ་བསགས་ན་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུ་ཆེ་བ་དེས་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུ་དམན་པ་དེ་དང༌། བསོད་ནམས་འགྲན་པའི་སྐབས་སུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ཏུའང་ལམ་འགྲོ་ཡོད་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན། བསོད་ནམས་བསགས་པའི་ཐབས་ལ། སྤྱོད་འཇུག་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར། སེམས་བཟང་པོ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྐལ་པར་དཔྱད་ཀྱང་རྙེད་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ཙང༌། འདུན་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སེམས་ངོ་མ་དེ་བསྐྱེད་མ་ཐུབ་པ་དང༌། དེའི་ལད་མོ་ཙམ་ལས་མ་བྱུང་ཡང༌། བྱས་ན་བསོད་ནམས་རླབས་ཆེན་པོ་གསོག་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཡིན།’’ ཞེས་བདག་གཞན་མཉམ་བརྗེའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་གོ་བདེ་ཡིད་འཁུལ་ངེས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ། སྔོན་གྱི་དམ་པའི་བཞེད་སྲོལ་བཞིན། ལྟུང་བཤགས་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱག་གང་འགྲོ་སློབ་མ་ཡོངས་རྫོགས་ནས་འཚལ་ཞིང༌། དེ་ནས་བཟང་སྤྱོད་ནས་བྱུང་བའི་ཡན་ལག་བདུན་པ་སྔོན་དུ་བཏང༌། དངོས་གཞི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཚོགས་མ་ལན་གསུམ་རྗེས་ཟློས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་གྱི་ཚུལ་དུ་བཟུང་བ་དང༌།

མཇུག་ཏུ་བསྔོ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཚིགས་བཅད་གཉིས་བླ་སློབ་མཉམ་གསུང་མཛད་རྒྱུ་ཡིན་གསུངས་ཏེ། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དབུ་བསྐུལ་གྱིས་འཇམ་དཔལ་དཔའ་བོ་དང༌། དུས་གསུམ་གཤེགས་པ་སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་གཉིས་གསུངས།

དེ་རྗེས་བཀའ་ཤག་ནས་སྐུལ་མ་གནང་ངོར་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་གསར་དུ་བཀའ་རྩོམ་མཛད་པའི་དམག་ཟོར་མའི་འཕྲིན་བསྐུལ་དང༌། སྔོན་ཡོད་གནས་ཆུང་འཕྲིན་བསྐུལ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་སྐབས། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རྗེ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་ཚུལ་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ཉིད་ཀྱང་ཐོག་མར་ཆོས་འཁོར་རྒྱལ་གྱི་ལྷ་མོའི་བླ་མཚོར་རྟགས་གསལ་བ་སོགས་བདག་པོ་རྒྱག་མཁན་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང༌། གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་གཞུང་བསྟེན་སྲུང་མའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པ། དམར་ནག་གཉིས་ཞེས་པ་བརྩི་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་ཀྱང་གཞུང་བསྟེན་སྲུང་མའི་གཙོ་བོ་དམར་ནག་གཉིས་ཞེས་པ་ལྷ་མོ་དང་གནས་ཆུང་གཉིས་ཡིན་པ་སོགས་སྩལ་མཇུག་བཀའ་ཚོགས་ཀྱིས་དབུས་བོད་རིགས་སྤྱི་ཡོངས་ནས་ཟབ་ལམ་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་བཞེས་མཛད།

༢༽གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅོ་བརྒྱད་པ་སྲུང་བརྩི་དང་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་གསར་འཛུགས་གླེང་རྙོག་སྐོར།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་ཐང་ཆེན་དུ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅོ་བརྒྱད་པ་སྲུང་བརྩིའི་མཛད་སྒོར་སེར་སྐྱ་བཞི་སྟོང་བརྒལ་བ་འདུ་འཛོམས་སར་དབུ་བཞུགས་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་འབྲེལ་གསུང་འཕྲིན་21jམཆན།སྩལ་རྗེས་སླར་ཡང་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྙིང༌། ‘‘དེ་རིང་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཚོར་བརྗོད་རྒྱུར། ང་རང་ཚོས་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་ཚོགས་འདུ་བྱེད་པ་འདི་དངོས་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་འཛིང་བྱེད་པ་ཞིག་རེད། འཐབ་འཛིང་དེ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ལས་འབྲས་དཔང་འཕེར་ཞིག་དང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཡ་རབས་བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

དེར་བརྟེན། དཀའ་ཚེགས་དང་དུས་ཡུན་འགོར་བར་མ་འཛེམས་པར་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ཞུམ་པ་མེད་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདིའི་ཐོག་ལ་རང་རེ་བྱེས་འབྱོར་བ་ཚོས་ཀྱང་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱོད་ལམ་དང༌། གཤིས་ཀ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད། དེ་འདྲའི་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་དེ་ང་ཚོས་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་བདག་གཅེས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་བ་ལ་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་ངེས་པར་དགོས་མཁོ་ཡོད། ང་ཚོའི་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་དེ་བརླགས་ནས་རྙོག་གྲ་བཟོ་མཁན་ཞིག་དང༌། སོ་སོའི་མིས་སོ་སོའི་མི་ལ་མནར་གཅོད་དང་ཐུབ་ཚོད་རིག་པས་མི་འདུམ་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གལ་ཏེ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། རང་བཙན་བྱུང་དང་མ་བྱུང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ང་ཚོས་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་འཐབ་འཛིང་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ནི་མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་བྱུང་ན་བསམས་ནས་འཐབ་འཛིང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་བའི་གཞི་རྩར་མིའི་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

རང་གི་མི་རིགས་ལ་དུས་རབས་མང་པོའི་རིང་བག་ཆགས་འགོས་ནས་ཡོད་པའི་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་དེ་རང་སོ་སོས་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་གཅེས་སྤྲས་དང་བརྩི་སྲུང་བྱས་ཏེ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་འདུག’’22jམཆན། ཅེས་སོགས་འཕྲལ་ཕུགས་དགེ་བའི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཏེ་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་བསྐྱངས།

འདི་ཉིན་ལོ་ལྟར་ལྡི་ལིས་མཚོན་བོད་མི་འདུས་སྡོད་ཁག་ནས་ས་གནས་སོ་སོར་བོད་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་ཆེད་རྔམ་སྟོན་ཁྲོམ་སྐོར་དང༌། སྐད་འབོད། སྦྱར་ཡིག་བཅས་འགྲེམས་སྤེལ་བོད་དོན་རྩོད་ལེན་ལས་འགུལ་བྱེད་མུས་སུ་ཡོད་པ་ལྟར། ལྡི་ལིར་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཉིན་ཞི་བའི་ཁྲོམ་སྐོར་སྐད་འབོད་རྣམ་ཀུན་ལས་ཅུང་རྒྱས་པ་ཞིག་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ནས་བྱ་རྒྱུར་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ལས་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། མི་མང་སྐུལ་སློང་གནང་རྒྱུ་ཐུགས་གཏན་འཁེལ་བ་དང༌། གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཉིན་ལྡི་ལིར་བོད་མིས་ཁྲོམ་སྐོར་བྱེད་འཆར་གནས་ཚུལ་ཕྱིར་གྱར་ལ་བརྟེན། ཚེས་ ༩ ཉིན་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་རྒྱ་དམར་གཞུང་ཚབ་གནས་ཡུལ་དང༌། རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་ས་ཁུལ་བཅས་པར་གསུམ་བཅུའི་ཉིན་སྐད་འབོད་ཁྲོམ་སྐོར་མི་ཆོག་པའི་དམིགས་བསལ་ཁྲིམས་གཞི་ཨང་ ༡༤༤ དང་འགལ་ཚུལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས།

ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཁྲོམ་སྐོར་ལ་སྐྱོད་སྐབས་ས་གནས་སྐོར་སྲུང་བས་བཀག་འགོག་ཤུགས་ཆེ་བྱས་རྐྱེན། དེ་ཉིན་ལས་འགུལ་ཕྲན་བུ་ཞི་མཐུན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་དང༌། ཁྲིམས་འགལ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ་བོད་མི་རྒན་གཞོན་ཕོ་མོ་ ༢༡༠ འཛིན་བཟུང་བཙོན་འཇུག་བྱས་པ་སྐབས་འཕྲལ་གློད་བཀྲོལ་ཡོང་ཐབས་ཕྱོགས་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་སྣ་མང་བྱས་མཐར། ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་ཁང་ནས་འགན་ལེན་དགོས་ལུགས་ཟེར་བ་ལྟར། དོན་ཁང་ནས་རྒྱ་རི་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་དང་ལ་དྭགས་བླ་མ་བློ་བཟང་གཉིས་ལ་ངོས་སྦྱོར་ཡིག་ཆ་དགོས་ངེས་སྤྲད་དེ་དོ་དམ་ནས་རིམ་བཞིན་གློད་བཀྲོལ་ཐུབ་པ་བྱུང༌།

སྐབས་དེར་རང་རིགས་དོ་དམ་ཁོངས་ཡོད་པ་རྣམས་འཕྲལ་མྱུར་གློད་བཀྲོལ་ཡོང་ཐབས་ཞུ་སྐུལ་བྱེད་ཆེད་བཞུགས་སྒར་གྱིས་མཚོན་ཐག་ཉེའི་ས་གནས་ཁག་ནས་མི་འགྲོ་གཏོང་ཕྱོགས་ཁུངས་སོ་སོའི་ས་གནས་རང་དབང་ཚོགས་ཆུང་བརྒྱུད་སྤྱི་ལྷན་ནས་བཀོད་ཁྱབ་གནང་དོན་ས་ཁུལ་འགའ་ཤས་ཀྱི་མི་འཐུས་ལྡི་ལིར་སླེབས་འབྱོར་སྐབས་དེར་དོ་དམ་བཙོན་འཇུག་བྱས་པ་རྣམས་གློད་བཀྲོལ་ཟིན་སྟབས། ཐོག་མའི་འཆར་གསལ་གྱི་ལས་འགུལ་མཇུག་བསྡོམས་ཟིན་པ་ལྟ་བུ་ཡང༌། ད་ཆ་ལྡི་ལིར་སླེབས་ཞོར་ལས་འགུལ་ཞིག་བྱས་ལེགས་ཞེས་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ཟུར་འཛུགས་དང༌། དེའི་བཀོད་ཁྱབ་འོག་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནས་ ༡༩༥༩ དང༌། ༡༩༦༡། ༡༩༦༥ སོ་སོར་བོད་དོན་སྐོར་བཞག་པའི་གྲོས་ཆོད་དོན་ཚན་ཁག་ཕྱག་ལེན་དོན་འཁེལ་ཡོང་ཆེད་བོད་རིགས་ཕོ་མོ་བདུན་ནས་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་ལྡི་ལིར་རྒྱལ་ཚོགས་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁང་མདུན་ཞི་བའི་སྒོ་ནས་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་འགོ་འཛུགས་བྱས།

ཚེས་ ༢༡ ཉིན་རྒན་ཐུབ་བསྟན་འབྱུང་གནས་ལྡི་ལི་ནས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་གྱིས་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་བ་རྣམས་ལྷན་འཛོམས་ཤིག་ཡོང་བ་དང༌། དེའི་ཐོག་ལྡི་ལིའི་ལས་འགུལ་སྐོར་གནས་ལུགས་སྙན་སེང་ཞུས་འཐུས་ཆོག་པ་ཞུས་དོན་སྐབས་དེར་ཚོགས་ཆེན་མཇུག་བསྡོམས་ཟིན་ཡང༌། ལས་དོན་འབྲེལ་ཡོད་རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལྷན་འཛོམས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་སར་ཇི་འགབ་གྲོས་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་རང་དབང་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་ཁག་གི་མི་འཐུས་རྣམས་ནས་ད་ལམ་གྱི་ཟས་བཅད་ལས་འགུལ་འདི་བཞིན་རང་གཞུང་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྟངས་འཛིན་མཁྱེན་རྟོགས་འོག་དུས་བབས་དགེ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཚེ་གུས་ཚོས་མི་རྒྱུའི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཞུ་འོས་དམ་དོན་ཞུས་ཆོག་ཀྱང༌། དེ་མིན་རང་བཞིན་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེའི་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་ནུས་མི་འདི་རིགས་གཅིག་ཀྱང་དོན་མེད་ཆུད་ཟོས་གཏོང་རྒྱུ་འགབ་མིན་ཞེས་བསམ་འཆར་བྱུང༌།

དེ་ཉིན་སྔ་དྲོ་ལོ་འཁོར་ཚོགས་འདུ་བ་ཡོངས་ལ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བོད་དོན་ལས་འགུལ་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་འཛམ་གླིང་ནང་བཟང་ངན་མཐོང་ཚུལ་ལ་ཞིབ་བརྟག་མ་བྱས་པར་ཁྱབ་བསྒྲགས་ཟིང་སློང་ཐུབ་ཙམ་གྱི་དགེ་མཚན་མེད་གཤིས། བག་ཡོད་ཚུལ་མཐུན་གྱི་ལག་ལེན་བསྟར་གལ་ཞེས་སོགས་བཀའ་སློབ་གསལ་རྗེན་དུ་ཕེབས་པ་ལའང་བསམ་ཞིབ་མ་བྱས་པའི་ཐོག ད་ལམ་ཟས་བཅད་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཞུ་བྱའི་རྩ་དོན་ལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་ལས་བྱེད་རེ་ཟུང་ནས་ཐག་གཅོད་ཐུབ་པའི་ལན་གསལ་ཡོང་རེ་དངོས་འབྲེལ་ཁར། འཆར་ཅན་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་འཛོམས་རྒྱས་པ་ཕྱི་ཟླ་ ༩ དང་ ༡༠ ནང་མ་གཏོགས་མེད་པ་བཅས་དུས་དང་གནས་སྐབས་གང་ས་ནས་འཚམས་མིན་གྱིས་དོན་འབྲས་མ་སོན་པའི་ཐོག་ལ་རང་རིགས་མང་པོའི་ལུས་སྲོག་དོར་དགོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སུ་འགྱུར་རྒྱུར་ཁེ་ཉན་བླང་དོར་ལ་གཞིགས་ཀྱང་སྔ་འཕྲོས་ཐབས་ལམ་ཇི་འགབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་མཚམས་འཇོག་གནང་རྒྱུར་རང་གཞུང་ནས་དགེ་མཚན་ཆེ་གཟིགས་སྐོར་གསལ་བཤད་གནང་བར་སྤྱི་འཐུས་གཉིས་ལྡི་ལིར་ཆེད་གཉེར་ཐོག བཀའ་བློན་དབང་རྡོར་ནས་ཀྱང་ལྡི་ལིར་ཕེབས་ཞོར་རང་གཞུང་གི་དགོངས་གཞི་ཇི་ཡོད་ལྡི་ལི་ཚོགས་ཆུང་ལས་བྱེད་པ་ཚོར་གོ་བསྐོན་ནན་ཏན་དུ་གནང་ཡང༌། བོད་དོན་ལོ་མང་ཡུན་བསྒུགས་སྡུག་སྲན་མ་ཐེག་པའི་སེམས་ཤུགས་ལྟ་བུས་ངོས་ལེན་གོ་ཤེས་གཏན་ནས་མ་ཞུས།

ཚེས་ ༢༦ ཉིན་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཀྱང་ད་ལམ་ཟས་བཅད་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་གཞི་མཚམས་འཇོག་དགོས་ལུགས་བཀའ་བློན་བརྒྱུད་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ་བར་བཀའ་དགོངས་ངོ་མ་ཡིན་མིན་སོམ་ཉི་ཡོད་ཚུལ་དང༌། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ནས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ལུགས་སོགས་བརྗོད་དེ་བཀའ་དགོངས་ལ་ཡང་བརྩི་བཀུར་མ་ཞུས་པ་བཅས་དགེ་སྐྱོན་སློབ་སྟོན་ཇི་བྱས་ལ་ལྡི་ལི་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་རང་ཤེད་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་ཤ་སྟག་གིས་རང་གཞུང་ལ་བརྩི་མེད་དཀྲོག་རྐྱེན་གྱི་སྐད་ཆ་མང་དག་བཤད་དེ་རྣམ་འགྱུར་ཐབས་སྡུག་ཇི་སྙེད་བསྟན་རུང་བཟོད་སྲན་ཁོག་ཡངས་གང་ཆེའི་ཐོག་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དོན་མེད་མི་སྲོག་ཆུད་ཟོས་སུ་འགྲོ་མ་དགོས་པའི་ཐབས་ཤེས་གང་ལ་ཇི་འོས་མཛད་ཡོད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་ཟས་བཅད་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བྱ་མི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་ལ་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་གཉིས་ཀས་བསྔགས་འཕྲིན་གཟེངས་སྐྱེས་ཀྱང་སྐབས་བསྟུན་སྩལ་བ་བཅས་དེ་ལྟར་དང༌། ལྡི་ལི་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་མུ་མཐུད་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་མིན་སྐོར་གཞོན་ནུའི་འགན་འཛིན་ཚོགས་འདུ་ལྡི་ལིར་བསྡུ་འགུགས་བྱས་པའི་མཐའ་བསྡོམས་སུ། ད་ལམ་ལས་འགུལ་འདི་སྐོར་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས་ལ་རྣམ་འགྱུར་ངན་པ་ཐོན་པར་དགོངས་སེལ་ཞུས་ལེགས་དང༌། ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་འཛུགས་དགོས་མིན་དགོངས་སྐོར་སྙན་སེང་ཞུས་ཏེ་འཛུགས་དགོས་གསུངས་ན་འཛུགས་རྒྱུ་དང༌། མཚམས་འཇོག་བྱ་དགོས་གསུངས་ན་ཚོགས་ཆུང་ཁོངས་ཀྱི་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་རྒྱུ་བཅས་ལ་གྲོས་ཐག་བཅད།

ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༧ ཉིན་ལྡི་ལི་དོན་ཁང་བརྒྱུད་རྒྱང་བསྲིངས་ཡིག་དཔར་ཕུལ་འབྱོར་ནང་གསལ། ཁོང་ཚོ་ལྡི་ལི་ནས་ངྷ་ས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཚེས་ ༩ ཉིན་འབྱོར་རྒྱུར་དེ་ཉིན་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ངོ་མཇལ་ཞུ་དགོས་ཡོད་པ་དང༌། དགོང་དྲོ་ལྡི་ལིར་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུར་དེ་ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་མཇལ་ཁ་ཡང་ཡོང་བ་ཞེས་འབྱོར་གསལ་གོང་ཚེས་ ༩ ཉིན་ལྡི་ལི་ནས་འཇམ་དབྱངས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། རྒྱ་རི་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན། ཐུབ་བསྟན་འབྱུང་གནས། ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ། འཇམ་དབྱངས་ནོར་བུ་སོགས་གཙོས་མི་གྲངས་སུམ་ཅུ་སོ་བདུན་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་གྱིས་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་རྒྱས་སར་ཞུས་གསལ། ད་རེས་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ལས་འགུལ་མུ་མཐུད་བྱ་རྒྱུར་ཐག་གཅོད་ཟིན་པས་ཕྱིར་འཐེན་ནམ་ཡང་བྱ་ཐབས་མེད་ལུགས་ཉག་རྐྱང་ཞུས་པར།

རྩ་བའི་མི་མང་གི་ངོས་ནས་ལས་འགུལ་བྱ་རྒྱུར་གཞུང་དང༌། སྤྱི་འཐུས་བཅས་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། མཐུན་འགྱུར་གནང་རྒྱུ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ད་ལམ་གྱི་ལས་འགུལ་འདི་ཡང་ལྡི་ལི་ས་གནས་རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་དང༌། གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་མཉམ་རུབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། སླད་ཀྱང་ལས་འགུལ་ཇི་དགོས་གོང་གསལ་ཐུན་མོང་ཐོག་ནས་བྱས་ན་མ་འཐུས་པ་མེད་སྟབས། གསར་དུ་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ཞེས་པ་དགོས་གལ་མེད་ལུགས་གོ་བསྐོན་གསེད་བཀྲོལ་ཚེས་ ༩ དང་ ༡༠ ཉིན་གཉིས་རིང་གནང་བར་ས་གནས་རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་རྣམས་སྤྱི་འཐུས་བཀའ་འོག་ཏུ་ཡོད་སྟབས་ལས་འགུལ་བྱ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་མེད་ལུགས་དང༌། ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་མུ་མཐུད་འཛུགས་རྒྱུར་དགག་ཆ་གནང་ཚེ། ད་ནས་བོད་དོན་ལས་འགུལ་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ལུགས་སོགས་དཔུང་ཤེད་ལྟོས་མེད་གང་བྱུང་བྱས་ཏེ་དོན་ཕན་ལེ་འགྲིགས་མ་བྱུང་ཞིང༌།

དེ་ནུབ་བཀའ་སྤྱི་ཐུན་མོང་ནས་བསྐྱར་དུ་གོ་བསྡུར་གྱིས་སྔ་འཕྲོས་འགྲིགས་གཙོའི་ཆེད་ཕྱིར་ལན་སྤྲོད་རྒྱུར་མོས་མཐུན་བྱུུང་སྟེ་ཚེས་ ༡༡ སྔ་དྲོ་བསྐྱར་འཛོམས་སྐབས་ཕྱིར་ལན་བརྗོད་ལོང་མེད་པར་དགོས་མེད་དྲི་རྙོག་མང་དག་བརྗོད་མཐར་རང་འཚམ་ཕྱིར་ཐོན་གྱིས་ཕྱིར་ལན་སྤྲོད་ཡུལ་མ་བྱུང་སྟབས། བཀའ་སྤྱི་ནས་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུར་གནས་ལུགས་སྙན་སེང་བྱུང་དོན།

རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་སྙན་སེང་དགོངས་སྐོར་དང་འབྲེལ་ད་ཆ་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་དགོས་དང་དགོས་མིན་སྐོར་འབྲེལ་ཡོད་ཚོགས་འདུ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བསྡུ་འགུགས་སར་སྦྱངས་བཤད་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་མཐའ་མའི་ཕྱིར་ལན་ཚེས་ ༡༡ དགོང་དྲོར་སྤྲད་དེ་ཐག་གཅོད་གནང་ཟིན་ན་ཡང༌། ཚེས་ ༡༢ སྔ་དྲོ་ཚོགས་གཙོ་གཉིས་སྙན་ཞུར་བཅར་བསྐྱོད་ལམ་བར་དུ་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་མི་བདུན་ཐུག་འཕྲད་སར་ད་ཕན་ཕན་ཚུན་གོ་འཛོལ་བྱུང་བ་མ་གཏོགས། རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ལོ་རེར་ཐེངས་རེ་མིན་པ་རྒྱུན་དུ་ལས་འགུལ་བྱས་འཐུས་ཡོད་ཚེ་ང་ཚོ་སྤྱི་འཐུས་བཀའ་འོག་སྡོད་འདོད་མེད་པ་མིན་ལུགས་རྩ་དོན་མཐུན་འགྲིགས་བྱ་རྒྱུའི་གླེང་མོལ་གསར་ཐོན་བྱུང་བར་མཐུན་འགྲིགས་བྱུང་ན་ལེགས་ཆེར་བསམས་ཏེ་དེ་སྐོར་འཕྲོས་མོལ་མཇུག་སྐྱོང་གིས་མཐའ་དོན་རང་གཞུང་གི་བཀའ་བསྟུན་ཞུ་རྒྱུ་ཁས་ལེན་ཞུས་སྟབས། བོད་མིའི་རྩ་དོན་ལ་སྨན་པའི་དུས་དང་གནས་སྐབས་ལ་འཚམས་པའི་ལས་འགུལ་བསྟར་འོས་ཅི་མཆིས་ད་ཡོད་བོད་རང་དབང་བདེན་པའི་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་ཡོད་མུས་རྣམས་ནས་ལྷག་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་ལག་ལེན་རིམ་བསྟར་བྱེད་ཆོག་རྒྱུར།

ད་ལམ་རང་འཚམ་ཆེད་འཛུགས་བྱས་པའི་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ཞེས་པ་ཟུར་དུ་དགོས་གལ་མ་མཐོང་བས་འཕྲལ་དུ་མཚམས་འཇོག་བྱ་དགོས་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་ནས་ལན་གསལ་གནང་དོན་དུ། ད་ལམ་ལྡི་ལིར་ཟུང་སྦྲེལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་རང་གཞུང་ལ་ཡོངས་གྲགས་ལྟོས་མེད་ཇི་བྱས་འཕྲལ་སྒང་སེམས་ཤུགས་འཁྲུག་རྐྱེན་བྱུང་དབང་དུ་བཏང་རུང༌། བཞུགས་སྒར་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དངོས་གཞིར་ཡང་བརྩི་བཀུར་བསམ་ཤེས་གཏན་ནས་མེད་པར་ཚུལ་མིན་རྩིང་སྤྱོད་ཅི་རིགས་ཐོག གཞུང་དང་མི་མང་དབར་དབྱེན་སྦྱོར་དཀྲུག་ཤིང་འགྲོ་གཞིའི་བརྗོད་བབས་ཚབས་ཆེ་ཕྱི་ནང་ཀུན་ནས་འཕྱ་དམོད་ཡིད་ཆད་བྱེད་གཞི་ལྟ་བུ་བྱུང་སོང་རུང༌། གཞུང་ཐོག་ནས་དགོངས་བཞེས་རྒྱ་ཆེར་གནང་སོང་ན། ད་ཆ་ཕྱོགས་མཐའི་བོད་མི་སྡོད་སྒར་ཁག་ནས་གོང་གསལ་གནས་ཚུལ་སྙིང་བསྡུས་ལ་བསམ་ཞིབ་ནན་ཏན་བྱས་ཏེ་གཙོ་བོ་གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་རྩ་དོན་ཐོག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་དབུ་འཁྲིད་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ནས་གནས་དུས་དང་འཚམས་པའི་མཛད་བྱུས་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་བཞིན་པ་འདི་ལ་ཆར་པ་ཆུ་གྲོགས་ཞབས་འདེགས་སུ་ཅི་འགྱུར་བྱེད་པ་ལས་ཁྱད་གསོད་དང་སྤྱིའི་ནུས་ཤུགས་ཉམས་དམས་ཁ་བྲལ་དུ་འགྲོ་གཞིའི་རང་འཚམ་ཚོགས་པ་ཟུར་འཛུགས་རིགས་དང༌། གཞུང་འབངས་འོ་ཆུ་མཉམ་འདྲེས་སུ་ཡོད་མུས་འདིར་བསྲེས་ལྷད་འགྲོ་གཞི་དང༌། ལྷག་པར་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་བློ་ཕམ་སེམས་ཤུགས་ཆག་གཞིའི་དཀྲོག་རྐྱེན་འཆལ་གཏམ་རིགས་ལ་བྱེས་འབྱོར་སེར་སྐྱ་མི་མང་རྒན་གཞོན་བར་མ་ཐམས་ཅད་ནས་བརྟག་དཔྱད་གཟབ་ནན་ཐོག་བསམ་ཕྱོགས་མ་འཛོལ་བའི་བླང་དོར་ཁེ་ཉེན་ཚུལ་བཞིན་རྟོགས་ཐུབ་དགོས་རྒྱུ། ཞེས་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ནས་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྐྱེན་ཞིབ་འཁོད་ཀྱི་གསལ་བསྒྲགས་ཡིག་ཆ་བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཚང་མར་འགྲེམས་སྤེལ་གནང་བ་བཅས།

༣༽ྋགོང་ས་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་དབར་མི་འགྲོ་ཞིག་བསྐོ་བཞེད་དང་བཀའ་བློན་བསྐོ་ཕྱོགས་བཀའ་བསྡུར།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་སྐབས་མགོན་པོ་གང་ཉིད་དང༌། བཀའ་ཤག་དབར་ལས་འགན་འཁུར་མཁན་མི་གཅིག་དགོས་མཁོ་ཡོད་མེད་དང༌། བཀའ་བློན་ཚོ་བསྐོ་ཁུངས་ལ་བསྐྱར་བཅོས་དགོས་མིན། བཀའ་བློན་ཚོར་ལོ་དུས་རྒྱས་བཅད་དགོས་མིན་བཅས་གོ་བསྡུར་དགོས་པའི་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ་བ་ལྟར། ༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༩ ཉིན་ཚོགས་གཙོ་རྣམ་གཉིས་ནས་བོད་གཞུང་ལས་ཁུངས་མ་ལག་ཁོངས་གཏོགས་དང་བཅས་པའི་ལོ་འཁོར་སྲི་ཞུའི་ལས་བསྡོམས་ཐེངས་བརྒྱད་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཉིན་བདུན་རིང་ཚུགས་པའི་ཚོགས་འདུའི་ལས་དོན་སྙན་སེང་དང༌། ལྷག་པར་བཀའ་འབྲེལ་སྐོར་གོ་བསྡུར་སྦྱངས་བཤད་ཞིབ་ལྷུག་གནང་སྟེ་དམིགས་བསལ་གྲོས་ཆོད་དང༌། ཟུར་རྒྱན་གྲོས་ཆོད་བཅས་བཞག་པའི་སྐོར་སྙན་སེང་ཞུས་ཁོངས་ནས་དམིགས་བསལ་གྲོས་ཆོད་ནི།

བོད་རྒྱལ་ལོ་ ༢༡༠༤ ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ བོད་གཞུང་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བརྒྱད་པའི་ཐོག་བཀའ་ཤག་ནས་སྙན་སེང་གནང་དོན་དུ། སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་རེ་དོན་སྙིང་པོ་རང་དབང་རྩོད་ལེན་གྱིས་མཚོན་བསྟན་སྲིད་བདེ་དོན་ཐོག་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་བཞེས་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་མུས་དང༌། དེ་འོག་བཀའ་ཤག་ནས་ཁུར་འགན་ལེན་མུས་དེ་ལྟར་ཡང༌། ད་ཆ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་དབུ་ཁྲིད་འོག་དང༌། བཀའ་ཤག་གི་སྟེང་དུ་མིང་གནས་ཇི་ལྟར་བཏགས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར། དོན་དུ་ལས་འགན་ལེན་མི་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་སྙམ་གཤིས་དེ་དག་དགོས་དང་དགོས་མིན། དེ་ཡང་བསམ་ཕུགས་སུ་རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་ལྟ་བུ་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཞག་སྟེ་བརྗོད་པ་མིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཡོང་སྲིད་པར་བརྟེན་དེ་རིགས་མིན་གཤིས་གནས་ཚུལ་གསལ་བརྗོད་གོ་བསྡུར་བྱ་དགོས་ཞེས་དང༌།

དེ་བཞིན་ད་ཕན་བཀའ་བློན་ཚོ་ཡང་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་ཁོངས་དང༌། གཞན་དག་འོས་འགབ་སུ་ཡོད་ལ་བསྐོ་གཞག་སྩལ་བཞིན་དེ་ལྟར་ཡང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཏན་འཇགས་ལྟ་བུ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་ཟད། བར་ལམ་བསམ་འཆར་ཡང་ཡོང་བཞིན་པར་བརྟེན། ད་ཆ་འབྱུང་འགྱུར་བཀའ་བློན་ཚོ་ཡོང་ཁུངས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཁོངས་ནས་ཡོང་དགོས་པའམ། དེ་མིན་གང་འགབ། དེ་ཡང་ལོ་དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བཟོས་ན་འགབ་མིན་བཅས་གོ་བསྡུར་དགོས་རྒྱུ་ཞེས་སྔོན་དུ་བཀའ་ཤག་དང༌། དེ་རྗེས་བཀའ་ཚོགས་ཐུན་མོང་ཐོག་བཀའ་སྤྱི་ཕེབས་བྱུང་བ་འདི་སྐོར་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུར་ཡང་སྙན་སེང་བཀའ་བསྡུར་བྱུང་སོང་རུང༌། རྩ་དོན་གལ་འགངས་ཧ་ཅང་ཆེ་བར་བརྟེན་ད་ལམ་ཚོགས་འདུ་བ་ཚང་མས་ངེས་པར་དགོངས་བཞེས་བཀའ་བསྡུར་གཟབ་ནན་གནང་དགོས་ཞེས་གསལ་བཤད་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བ་མ་ཟད། ཚོགས་གཙོ་རྣམ་གཉིས་ནས་ཀྱང་འདི་སྐོར་བཀའ་ཚོགས་ལྷན་རྒྱས་དང༌། དེ་རྗེས་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་བཅས་པར་བཀའ་བསྡུར་སྔ་རྗེས་གནང་བའི་གནས་ལུགས་རྣམས་གསལ་བཤད་གནང་སོང་ཞིང༌། དེས་ན་གུས་འབངས་ཆོས་ལུགས་ཆོལ་གསུམ་དང་བཅས་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྣམས་དང༌། ད་ལམ་ཚོགས་བཅར་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་སྐུ་ཚབ། མཁན་འཐུས། བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཁག་གི་མི་འཐུས། གཞུང་ཞབས་ཆེ་ཕྲ་བཅས་ནས་སོ་སོའི་བསམ་འཆར་གང་ཡོད་འཛེམ་ཟོན་མེད་པ་ཞུས་པའི་རྡོ་དོན་སྙིང་པོ།

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་འོག་དང༌། བཀའ་ཤག་སྟེང་མི་གཅིག་དགོས་ལུགས་ཕེབས་པ་འདི་ཐད། བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་འདི་ཉིད་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་ཞིང་ཁམས་སུ་མདོ་རྒྱུད་མང་པོ་ནས་ལུང་གིས་ཟིན་པ་ལྟར། སྐུའི་རྣམ་རོལ་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་པ་ནས་བཟུང་དུས་ད་ལྟའི་བར་ཚད་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེའི་འཇུག་པས་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་བཞིན་པའི་ཐོག ལྷག་པར། བདག་ཅག་གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་སྐྱིད་སྡུག་ཉམ་ང་གཉན་འཕྲང་ཡ་ང་བ་འདི་ལྟའི་སྐབས་སུའང་མགོན་པོ་གང་གི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་འཛམ་གླིང་ནང་བཙན་བྱོལ་བ་ཇི་སྙེད་མཆིས་པའི་ནང་ནས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་གནས་སྟངས་འདི་ལྟ་བུ་བྱུང་ཐུབ་པ་དང༌། དེ་བཞིན་བོད་བསྟན་སྲིད་རང་དབང་དང་བཅས་པའི་སྲོག་ཐག་མ་ཆད་པར་རྩོད་ལེན་བདེན་བདར་བྱེད་རྒྱུའི་བློ་གཡེང་འཆའ་ཡུལ་གང་ཅི་མགོན་པོ་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་ཐུགས་བསྐྱེད་ཟབ་མོའི་བྱིན་མཐུ་ཉག་གཅིག་ལ་རག་ལུས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ལས་སྨོན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གནད་དང༌། གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་བློ་གཏད་ཡིད་ཆེས་ཞུ་སྟངས། ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་མང་པོས་བརྩི་མཐོང་ཆ་འཇོག་ཞུ་སྟངས་སོགས་སྒོ་གང་ས་ནས་བསམ་ཞིབ་ཇི་ལྟར་ཞུས་ཀྱང༌། དེ་ལྟའི་དགོངས་བཞེས་མཛད་རྒྱུར་དགོས་པ་དགེ་མཚན་ལྟ་ཅི། སྐྱོན་ཆའི་ཕྱོགས་ནས་སྤྱིའི་ཆིག་སྒྲིལ་ལ་གནོད་སྐྱོན་དང༌། རྒྱ་དམར་ནས་གོ་སྐབས་བཟུང་སྟེ་འགྲེལ་བཤད་ལྡོག་ཕྱོགས་བྱ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་མེད་པས་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཀྱང་བློ་ཕམ་ཡིད་ཆད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ཆག་གཞི་བཅས་ལ་བརྟེན་བདག་ཅག་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཉམ་ཐག་འདི་རྣམས་ལ་མགོན་པོ་མཆོག་ཉིད་ལས་གཞན་དུ་རེ་བའི་མིག་འབུར་ལྟ་ཡུལ་རྩ་བ་ནས་མེད་གཤིས། དེ་ལྟར་མ་དགོས་པའི་གསོལ་བ་ཕུར་ཚུགས་སུ་འདེབས་རྒྱུ་ལགས་ན་དགོངས་བཞེས་སྐྱབས་འཇུག་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ།

དེ་བཞིན་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་བསྐོ་གཞག་མཛད་ཕྱོགས་རྩ་ཁྲིམས་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་དོན་དུའང་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཐད་བསྐོ་མཛད་རྒྱུ་ཞལ་གསལ་འཁོད་པ་མ་ཟད། ད་བར་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་དང༌། ལས་བྱེད་སོགས་དོན་དུ་འོས་བབས་སུ་མཆིས་པ་བསྐོ་གཞག་སྩལ་མུས་ལྟར་བབས་ལྷིང་ཁྱབ་ཆེ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་རང་ལས། ཡོང་ཁུངས་ཕྱོགས་གཅིག་རང་ནས་བཟོས་ཚེ་གུ་དོག་ཆུང་སྐྱོན་དགེ་མཚན་མ་མངོན་གཤིས་ཡོང་ཁུངས་དང༌། བསྐོ་གཞག་གང་ཅི་ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདིར་འགྱུར་བ་གཏོང་རྒྱུ་འོས་འཚམས་མ་མཐོང་བས་སྔར་གནས་ཡོང་བ་ཞུ་རྒྱུ།

ལོ་དུས་ཐད་ཤེས་ཡོན་འཇོན་ཐང་བྱས་འབྲས་གང་ཐད་ནས་གཞུང་དམངས་སྤྱི་དོན་ལ་སྨན་རླབས་ཆེ་བ་ཡོད་ཚེ་གཟུགས་བབས་ལ་གཞིགས་པ་དང༌། མ་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཚེ་ལོ་ཟླ་རེ་ཟུང་ནས་ལས་ཁུར་མཚམས་འཇོག་གནང་འོས་སོགས་ྋགོང་ས་དོན་གྱི་བདག་པོ་ཆེན་པོའི་སྐུ་དབང་ཐག་གཅོད་ཇི་མཛད་ལས་མ་འདས་གཤིས། ལོ་དུས་དགོས་དང་དགོས་མིན་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་དཔྱད་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་ལ་གུས་འབངས་ཚོགས་འདུ་བ་ཚང་མ་སྤྱི་མོས་གྲོས་འཆམ་བྱུང་སོང་ལགས་ན། དེ་དོན་བཀའ་བཞེས་དོན་སྨིན་སྐྱབས་འཇུག་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ། ཞེས་དང༌།

ཟུར་རྒྱན་གྲོས་ཆོད་ནི། སྤྱི་ནོར་ྋགོང་སྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་ཕྱྭའི་སྐོར་སྔ་ལོ་བཀའ་འབྲེལ་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཐམ་པ་དང༌། རིས་མེད་བླ་ཆེན་ཁག་ལ་ཐུགས་དམ་ཞུས་པའི་ཕྱིར་ཕེབས་དགོངས་དོན་རྣམས་སྨོས་ཅི། གཞན་ཡང་འཆར་འཕར་ཞབས་རིམ་ཁག་མང་གཞུང་གནས་མང་ཚོགས་དང་བཅས་ནས་ལྷག་བསམ་གདུང་ཤུགས་ཆིག་བསྒྲིལ་གྱིས་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གཙང་གནད་སྨིན་སྒྲུབ་གསོག་གནང་ཡང༌། ད་དུང་སྐུ་ཕྱྭ་ལས་གལ་འགངས་ཆེ་བ་གཞན་དུ་མ་མཆིས་པ་དང༌། གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་རྩ་དོན་བསྒྲུབ་བྱར་ཡང་སྤྱི་སྒོས་ཡོངས་ནས་རྣམ་དཀར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྒྱ་ཆེ་འདུ་བའི་ཚོགས་གསོག་དང༌། རྒྱུ་འབྲས་བརྩི་སྲུང་བྱ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེ་བར་བརྟེན། སྐབས་སོ་སོར་ཞབས་རིམ་སྒྲུབ་སྒོ་ཁག་ལྷོད་མེད་ཚགས་ཚུད་ཐོག འདི་ལོ་ནས་བཟུང་ལོ་ལྟར་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཐམ་པ་རེ་སྨིན་བསྒྲུབ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་ལ་འབྲེལ་ཡོད་ཆོས་དོན་ལྷན་ཁང་ནས་ཐོབ་ཆ་ཆ་བགོས་དང་འབྲེལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་གནང་རྒྱུ་དང༌། ཁུངས་སོ་སོས་ཆོས་ལྷན་ལ་བསྒྲུབས་ཐོ་ཁ་གསལ་འབུལ་རྒྱུ།

དེ་བཞིན་ྋགོང་སྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་ཡིད་བཞིན་དབང་གི་རྒྱལ་པོ་དང༌། དཔལ་ལྡན་འདོད་ཁམས་བདག་མོ། སྐུ་ལྔ། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་བཅས་ཀྱི་འཕྲིན་བསྐུལ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་བཅས་གཞུང་འབྲེལ་མཛད་སྒོ་ཁག་སྨོས་མེད་ཐོག གཞན་ཡང༌། བོད་རིགས་སུ་གཏོགས་ཚད་ནས་རྒྱུན་འདོན་ཞུ་རྒྱུ། འབྲེལ་ཡོད་ལས་ཁུངས་ནས་སྐུའི་ཉེན་སྲུང་ཞུ་སྒོ་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར། ཕྱི་ནང་མཇལ་བཅར་མི་སྣ་ཁག་ལ་ལུས་བཤེར་ཞིབ་འཇུག་གནང་སྒོ་གང་རུང་ཞིབ་ཚགས་དོ་སྣང་ཁུར་བསྐྱེད་སྔར་ལྷག་ཡོང་བ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་གྲོས་ཆོད་དུ། ཚོགས་འདུ་བ་ཐུན་མོང་ནས། ༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༩ ལ་ཞེས་སྤྱན་བསྟར་སྙན་སེང་ཞུས།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་བློན་བཞི་འབོད་འགུགས་ཀྱིས་ད་རེས་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུའི་སར་ངོས་དང་བཀའ་ཤག་དབར་ལས་བྱེད་མི་གཅིག་དགོས་མཁོ་ཡོད་མེད་དང༌། བཀའ་བློན་ཚོའི་བསྐོ་ཁུངས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་དགོས་མིན། བཀའ་བློན་ལོ་དུས་དགོས་མིན་བཅས་གོ་བསྡུར་བྱས་བ་དེའི་སྐོར། ཚོགས་མི་འགའ་ཤས་ནས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པའི་བློ་དོགས་འདྲ་བྱུང་མེད་དམ་སྙམ་པས། དེ་སྐོར་སང་ཉིན་ཚོགས་མི་ཚོ་མཇལ་ཁའི་སར་གསལ་བཤད་འདྲ་བྱ་འོས་ཆེ་མིན་ཇི་འགབ་ཅེས་བཀའ་རྩད་དགོངས་བསྡུར་བསྐྱངས་པར། བཀའ་སློབ་གསལ་བཤད་སྩལ་སྐྱོང་ཡོང་བ་ཞེས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་ལོ་འཁོར་ཚོགས་ཆེན་དུ་ཚོགས་བཅར་མི་གྲངས་ ༢༣༠ སྐོར་འདུ་འཛོམས་སར་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ང་རང་ཚོའི་ལོ་འཁོར་ཚོགས་འདུར་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་མི་མང་པོ་སླེབས་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མཇལ་ཁ་དགོས་ལུགས་གསུངས་པ་ལྟར། ངོས་ནས་ཀྱང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཐུག་སྟེ་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཟེར་བ་འདི་མང་རུང་ཉུང་རུང་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དུ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་དང༌། འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དམིགས་ཡུལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང༌། ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང༌། ལས་དོན་ཡག་པོ་འགྲུབ་དང་མི་འགྲུབ་ཟེར་བ་དེ་ང་རང་ཚོ་མི་ལ་རག་ལུས་ཀྱི་འདུག མིས་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། སྤྱིར་བཏང་འགྲུབ་མི་སྲིད་པའི་ཚོད་ཅིག་ཡིན་ན་ཡང༌། མིས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་སྟངས། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས། འབད་རྩོལ་བྱེད་སྟངས། ཞུམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་ལུ་གུ་བརྒྱུད་སྦྲེལ་གྱིས་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་གང་འཚམས་ནས་དུས་ཚོད་སྨིན་ཡོང་དུས་བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མི་ལ་སེམས་ཤུགས་མེད་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་འཁྲིས་སུ་ཟ་ཆོག་འཐུང་ཆོག་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང་སྤྱི་ས་བར་སར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ཏེ་མ་འགྲུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མི་འབོར་ཆ་ནས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་དོན་དག་ཡིན་པ་དང༌། དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་རྙོག་གྲ་ཆེན་པོ་འདི་འདྲའི་ནང་ལ་འགོ་འཁྲིད་མཁན་ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཁ་ཐབས་སྐྱོ་ཐག་ཆོད་ཅིག་མ་གཏོགས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། འགོ་འཁྲིད་མཁན་ཁ་ཐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོར་ལྷག་བསམ་ཡོད་ན་ཡང་ཤེས་ཚད་ཀྱིས་མ་ལྡང་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཞན་དག་ནས་མཐུན་རྐྱེན་གྱིས་མ་ལྡང་པ་བཅས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་རང་བཞིན་གྱི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ། ད་དུང་ལས་ཀ་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་སྤྱི་ས་བར་ས་དང༌། ངོ་ལྐོག་དང༌། ཞེ་ལྷོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་བྱུང་བ་ཡིན་ན་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང༌། ཤིན་ཏུ་ཕངས་པོ་རེད། ང་ཚོ་ངྷ་རམ་ས་ལར་བསྡད་དེ་འགོ་འཁྲིད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་ནས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས་པ་སྨོས་མེད་རེད།’’ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘གཙོ་ཆེ་ཤོས་ས་གནས་སུ་མི་མང་དང་མཉམ་དུ་འདྲིས་ནས་སྡོད་མཁན་ཚོས་ངོ་གདོང་གི་ལས་འགན་དེ་གཅིག་པུ་ལ་ཆ་མ་བཞག་པར་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་སེམས་ཁུར་བླངས་ཏེ་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ངས་རྟག་ཏུ་ཟེར་མུས་བཞིན། སྟེང་ནས་བསྐུལ་བ་དང༌། ཡང་ན། མི་མང་ནང་ནས་བསམ་འཆར་མང་པོ་ཞིག་མ་ཐོན་བར་དུ་ལེ་གང་འགྲིགས་དང༌། ཁུ་གང་འདུས་ཀྱི་བསྡད་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག དེས་ལས་ཀ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད་དམ་ཟེར་ན་ཕྱིན་པ་མ་རེད། སྟེང་ནས་བཙིར་དག་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། འོག་ནས་མི་མང་གིས་བསམ་འཆར་རིང་ཐུང་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ཡོད་མ་རེད་དེ། དོན་དངོས་པོའི་ཐོག་ལ་འཕྲལ་སེལ་ལེ་གང་འགྲིགས་དང༌། འཐུས་ཤོར་མེད་ཙམ་ཞིག་ལ་ཉི་མ་གང་འཁྱོལ་ལྟ་བུར་བསྡད་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོའི་ལས་དོན་རྩ་བ་ཆེ་སའི་ཐོག་ནས་གཡོ་འགུལ་ཐེབས་ཐུབ་པ་དང༌། རླབས་ཆེན་པོའི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད།

ས་གནས་ས་ཐོག་མི་མང་དང་མཉམ་དུ་གཤིབས་ནས་འགོ་འཁྲིད་མཁན་ཚོས་ཁུར་ཆེ་ཙམ་བླངས། རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་མི་མང་ལ་སློབ་གསོ་བཏང༌། མི་མང་ལ་ཡོད་པའི་ནུས་ཤུགས་དེ་བསྒྲིལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག ནང་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྐུལ་དགོས་པ་མ་གཏོགས་ཕྱི་ནས་རྒྱུག་པས་བསྐུལ་ཐབས་མེད། ནང་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྐུལ་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཡང་དུས་དུས་ལ་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡིག་ཆ་ཚར་གཅིག་དང༌། དེ་གོ་བརྡ་འཕྲོད་ཙམ་ཚར་གཅིག་ཀློག ཚར་གཅིག་ཉན་པས་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག དུས་རྒྱུན་དུ་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ་དེ་སློབ་གསོ་བཏང༌། འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ། འཕྲལ་དང་ཕུགས་ཀྱི་ལས་དོན་བྱེད་སྒོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་འཇགས་ཐུབ་པ་བཟོ་དགོས།’’ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་བྱེད་པ་བཞིན། རང་རེའི་སྲིད་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ལས་དོན་དེ་ཡང་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་འཇགས་ཐུབ་པ་བཟོ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་གནས་ས་ཐོག་ཏུ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ཁུར་དུ་བབས་པའི་ལས་ཀ་རེད། ད་རེས་འཕྲད་པའི་ཞོར་ལ་བསྐུལ་མ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། མ་གཞི་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་མུས་རེད། ཁག་ནི་ཁག་མི་འདུག་ད་ཆ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་དོན་བརླག་ཚར་བ་རེད་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོད། བོད་དོན་སྒྲུབ་མཁན་མིང་རྒྱབ་འཁུར་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ལའང་རིང་ཙམ་ཐུང་ཙམ་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་ཡོང་དུས་ད་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་བསམ་བློའི་ནང་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་བའང་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། ཡང་ལོ་དང་ལོ་བསྟུད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་སྐབས་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་འཆར་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ་ལྟོ་ཆས་རྒྱུན་ལྟོ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ནས་ཕྲན་བུ་ཉོབ་རྒྱུའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཡོང་སྲིད་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་བོད་དོན་འདི་དྲང་བདེན་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ། རང་དགར་འདོར་ཐབས་མེད་པའི་གནད་དོན་ཡིན་པ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། རང་གི་ནུས་པས་མ་ལྡང་པ་དང༌། མ་འགྲུབ་པ་ནི་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད། གང་ཐུབ་པ་དེ་སོ་སོ་སོ་སོས་དཔང་པོ་འཕེར་བ་བྱེད་དགོས། ཕྱི་མིས་ཤེས་རུང་མ་ཤེས་རུང༌། དོ་སྣང་བྱུང་རུང་མ་བྱུང་རུང༌། ངའི་ངོས་ནས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་རང་གིས་རང་ལ་མནའ་འཕེར་བ་ཡོད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། སོ་སོས་ཞུ་དག་འཕེར་བ། གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་ཚང་མས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

དེ་ལྟར་བྱས་ནས་མ་འགྲུབ་ན་ཡང་འགྱོད་པ་སྤུ་ཙམ་མི་འདུག ང་ཚོས་བསྐུལ་མ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། དངོས་སུ་ལས་ཀ་སྒྲུབ་དུས་སྐབས་རེ་ངོ་ལྐོག་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། སྐབས་རེ་སྐབས་འཚོལ་གྱི་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། གྲ་མ་འགྲིགས་ཤིག་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ། ངས་ཤེས་མ་བྱུང༌། གཅིག་མིན་ནམ། ང་ལ་བཀའ་མངགས་མ་བྱུང་ཞེས་ཕན་ཚུན་ལག་པ་འཕྱིས་རེས་ལྟ་བུ་བྱས་ན་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ཚར་བ་རེད། གྱོང་གུན་སྤྱི་པར་ཕོག་པ་རེད། སོ་སོ་འགོ་དག་ཕུད་ཐུབ་པས་ཕན་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཆོས་དད་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་ཕལ་ཆེ་བ་ཆོས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པའི་སྐད་ཆ་རེད། དྲང་པོ་དྲང་བཞག ལས་རྒྱུ་འབྲས། འདི་ཕྱི་དཔང་འཕེར་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཆོས་པའི་གཟི་བརྗིད་རེད། ཞུ་དག་གཏོང་མཁན་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། སོ་སོའི་ངོས་ནས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཞུ་དག་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡོད་སྙམ་དུ་ངོ་ལྐོག་འཕེར་བའི་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག’’23jམཆན། ཅེས་སོགས་ལམ་སྟོན་གསལ་བཤད་ཞིབ་པར་སྩལ་རྗེས་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུར་འབྱོར་བ་གདན་འཐུས་གསུམ་ནས་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ཇི་ཞུས་བཞིན། གདན་ས་གསུམ་དང༌། རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་བཅས་ནས་སྐུ་ཡོན་སྦྱར་ཏེ་ཟབ་ལམ་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཚོགས་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་པ་བཅས།

དྲི་མེད་ལྷག་བསམ་དག་པའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱིས།།

བསྐུལ་བའི་རྟག་བརྟན་མི་འགྱུར་གཡུང་དྲུང་རིས།།

འཛུམ་པའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པའི་ལེགས་བྱས་ཀྱིས།།

བརྟན་པར་བཞུགས་པའི་དགེ་ལེགས་རྫོགས་པར་བྱས།།

དེ་ཚེ་གསུང་གི་དབུགས་དབྱུང་སྩལ་བའི་དོན།།

ལོ་སྔོན་སྐུ་ཕྱྭར་འཚུབ་ལྷོང་བྱུང་ན་ཡང༌།།

གང་གི་བསྙེན་སྒྲུབ་འདབ་ཕྲེང་གཡོ་བ་དང༌།།

བོད་འབངས་རྣམ་དཀར་གེ་སར་རྒོད་པ་ཡིས།།

ནོར་འཛིན་ཕན་བདེ་སྤེལ་བའི་འཕྲིན་ལས་གདུགས།།

ས་གསུམ་དབྱིངས་སུ་སྒྲེང་པའི་རྩེ་དགའི་འགྲོས།།

བསྟན་སྲིད་དགེ་བའི་ས་ལ་འཕོས་པ་ཡི།།

ལེགས་བྱས་ངོམ་པའི་གསུང་གི་དབུགས་དབྱུང་ཐོབ།།

ཐུགས་རྗེའི་འཕྲིན་ལས་བརྡོལ་བའི་གསུང་བཟང་གི།

དབྱིག་གིས་སྤྱི་གཙུག་བརྒྱན་པའི་དོན་འབྲེལ་ལྟར།།

གྲོས་དོན་རྣོན་པོས་དཔྱད་པའི་དགེ་མཚན་ལ།།

ད་མུས་གཞུང་སྲོལ་ལེགས་ཚུལ་སྙན་དུ་གསོལ།།

21 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

22 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་’ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན’ཤོག་ངོས་ ༢༨༠ ནས་ ༢༨༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས། ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦

23 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སྤྱི་འཐུས་དང་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༠༠ ནས་ ༢༣༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་གཉིས་པ།

ཆུ་སྒང་འགོ་འཐུས་དང་སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞིབ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལམ་སྟོན། མི་སྣ་ཁག་གཅིག་མཇལ་བཅར་གསུང་འཕྲོས།

༡༽ཆུ་སྒང་ནང་ཁུལ་རྩོད་རྙོག་མཐའ་བསྡོམས་དང་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་སློབ།

༡༩༥༨ ལོར་རྒྱལ་གཅེས་སྙིང་སྟོབས་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཕྱུག་པ་ཛ་སག་ཨ་འབྲུག་མགོན་པོ་བཀྲ་ཤིས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་བསྟན་སྲིད་སྲུང་སྐྱོབ་སླད་མདོ་སྟོད་སྨད་གནད་ཡོད་ཁག་མང་ལ་ནང་མོལ་ཐབས་ཤེས་བརྒྱུད་བསྒྲགས་འབོད་སྐུལ་འགོ་འཛུགས་གནང་བ་དང་སྦྲགས། མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་ཕ་ལྷ་ཐུབ་བསྟན་འོད་ལྡན་ལ་ནང་དོན་ལམ་སྟོན་ཞུ་སྐུལ་དང་འབྲེལ་གོ་བསྡུར་ལྷུག་པར་གནང་སྟེ་རིམ་བཞིན་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་མཛངས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཅིག་རང་འགུལ་དང་བླངས་འདུ་འཛོམས་ཐོག་ནས་ལྷོ་ཁ་ལྕགས་ཚ་གྲི་གུ་ཐང་དུ་བསྟན་སྲུང་དང་བླངས་དམག་སྒར་རམ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་སྒྲིག་འཛུགས་གསར་གཏོད་དབུ་བརྙེས་པ་ནས་བཟུང་བོད་རྒྱལ་ཁབ་དང་བསྟན་སྲིད་སྤྱི་དོན་དུ་རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་ཕུལ་དུ་བྱུང་ཞིང༌། དཔའ་མཛངས་རྟུལ་ཕོད་ཅན་གྱི་སྤུན་ཟླ་མང་པོས་འཇིགས་ཞུམ་སྤུ་རྐང་ཙམ་མེད་པར་སྒྲུན་བྲལ་སྐུ་སྲོག་བློས་གཏོང་གནང་བ་དང༌། མང་པོས་རྒྱུ་ནོར་ཟོག་གསུམ་གཡུལ་མཁོའི་འགྲོ་གྲོན་དུ་སྤྱི་སྤུངས་སྦྱོར་གཏོང་འཇུངས་མེད་དུ་བཏང་བ་སོགས་ཧ་ཅང་རླབས་ཆེན་རྨད་པོ་ཆེའི་བྱས་རྗེས་གཟེངས་མཐོན་བསྔགས་བརྗོད་མིག་དཔེ་འདྲེན་ཡུུལ་དང༌། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་འགོད་འཇུག་བྱ་འོས་ཤིག་ཏུ་གྱུར།

དེ་རྗེས་བར་སྐབས་ཤིག་ནས་ཕྱི་ནང་འགལ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་བར་འགོ་འཛིན་རེ་ཟུང་གི་བྱེད་ལས་བབས་ཀྱིས་ནང་ཁུལ་རྩོད་རྙོག་ལྷགས་ཏེ་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་གཉིས་སུ་གྱེས་པ་ལྟ་བུ་ལབ་རྙོག་མང་དག་གིས་ལེ་འགྲིགས་ཡོང་ཐབས་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་དུ་གྱུར་སྐབས་སུ། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་ཆེད་དུ་བཀའ་འགུགས་བསྐྱངས་དོན་ལྟར། རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས། མདོ་ཁམས་ཆུ་སྒང་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀྱི་མི་ངོ་བཅུ་དང༌། གློ་དམག་སྒར་གྱི་མི་ངོ་གཉིས་བཅས་ཕོ་བྲང་དུ་ཆེད་བཅར་ཞུ་བའི་གོ་སྐབས་བཟང་ཐོབ་སྐབས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་རྩད་དང་འབྲེལ་ཁུངས་སོ་སོ་ནས་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང༌། བར་གྱི་རྩོད་རྙོག་ཡོང་དོན། བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་སོགས་བདེ་སྡུག་ཞིབ་ཞུས་ཐོག མགོན་པོ་གང་ཉིད་ནས་ཕྱོགས་སོ་སོ་དང༌། རྩོད་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་ཕན་ཚུན་མི་རེ་ངོ་རེའི་གནས་སྟངས་སྐོར་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་བློ་ངོར་འཇོག་བདེའི་བཀའ་སློབ་ཟབ་གསལ་གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྩལ་ཏེ་མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་ཕེབས་པའི་སྙིང་དོན་དུ།

དང་པོ། ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་སུ་ཐད་ནས་རྩ་དོན་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ལ་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་འགལ་ཟླ་བྱུང་བ་མེད་སྟབས་བྱེད་ཕྱོགས་ཙམ་ལ་དེང་ཕན་ལབ་རྙོག་བྱུང་བ་རྣམས་དགོས་དོན་མེད་པས། ད་ནས་བཟུང་རྙོག་མ་གཏིང་སློང་གིས་ལབ་གླེང་མི་བྱེད་པ་མཚམས་འཇོག་བྱ་གལ་དང༌།

གཉིས་པ། སྐབས་བབས་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུའང་རྩོད་མེད་ལེགས་འགྲིགས་ཚོགས་ཞུགས་བྱས་ལེགས།

གསུམ་པ། མ་འོངས་པར་ཕན་ཚུན་བསམ་གྲོས་གོ་བསྡུར་བྱ་འོས་བྱས་ཏེ་རྩོད་མེད་ལེ་འགྲིགས་ཡོང་དགོས་པར་བརྟེན་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་བཅས་ལའང་གོ་བསྡུར་དགོས་རིགས་བྱས་འཐུས་མ་ཟད། སྐབས་རེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་མདུན་སར་ཡང་དགོངས་སྐོར་ཞུས་འཐུས་བཅས་སྩལ་བའི་དོན་ཚན་གསུམ་གྱི་དགོངས་དོན་སྤྱི་ཕེབས་ལྟར་དུས་དེ་ནས་བཟུང་སྔོན་གྱི་ལབ་གླེང་འཕྲོ་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་རྣམས་མཚམས་འཇོག་གིས་བཀའ་དགོངས་འགལ་མེད་ཞུས་དང་ཞུ་མུས་མ་ཚད། སྐབས་དེའི་ཚོགས་འདུར་ཡང་བཀའ་དགོངས་བཞིན་རྩོད་མེད་ཚོགས་ཞུགས་ཞུས།

འོན་ཀྱང༌། མ་འོངས་ལེ་འགྲིགས་ཆེད་བསམ་གྲོས་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར་བཀའ་སློབ་དགོངས་དོན་རྣམས་ཕྱོགས་ཚང་མས་གསལ་རྟོགས་ཀྱིས་སྔར་ཕན་བསམ་བློ་ཡོ་འཁྲུལ་བྱུང་བ་བསལ་ཕྱིར་གནད་ཡོད་མང་འཛོམས་ཀྱིས་ཚོགས་འདུའི་ནང་གོ་བསྡུར་མ་བྱུང་ཐབས་མེད་ལ་བརྟེན། སྐབས་དེ་ནས་བཟུང་ཚོགས་འདུ་རྒྱས་འཛོམས་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྒྲིག་སྔ་ཕྱི་ཐེངས་མང་ཞུས་ཡོད་ཀྱང༌། གཞུང་དམངས་གང་ལ་འགལ་རྐྱེན་ཆེ་ཕྲ་རིམ་བྱུང་རྐྱེན་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་ཞུ་མ་ཐུབ་པར་དུས་འགྱངས་མ་གྱུར་ཀ་མེད་བྱུང༌། འདི་ལོ་གྲོས་མོལ་སྔོན་བྱུང་ལྟར། ད་ལན་ཚོགས་ཆེན་གྲ་སྒྲིག་ཆེད་ངྷ་ས་བཞུགས་སྒར་ཆུ་སྒང་རྒྱུན་ལས་ཁང་དུ་ས་འདུ་བློ་བཟང་སྙན་གྲགས་དང༌། རྒྱ་རི་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན། གྲའུ་དཔོན་རིན་ཆེན་ཚེ་རིང༌། ཆ་ཕྲེང་བསྟན་འཛིན་ཚུལ་ཁྲིམས། གླིང་ཚང་འཇིགས་མེད། ཨ་མདོ་ཁ་ཏོ། ཕྱག་མཛོད་བཀྲ་ཤིས། ལི་ཐང་ཨ་ཐར། ཆབ་མདོ་བློ་ཉི། སྤོམ་ཀ་མགོན་པོ་བཅས་ལྷན་འཛོམས་ཀྱིས་གོ་བསྡུར་ཐག་གཅོད་ཞུ་དོན་དུ།

རྩ་བའི་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་རྩོད་མེད་ལེ་འགྲིགས་ཡོང་དགོས་པ་བཀའ་དགོངས་འགལ་མེད་ཡོང་རྒྱུར་གོང་དུ་ཞུས་པ་ལྟར་འབྲེལ་ཡོད་མི་སྣ་ཆེད་འཛོམས་ཞིབ་གྲོས་དགོས་གལ་ཆེ་བར་བརྟེན་རྒྱས་འཛོམས་དགོས་ནའང་དུས་ཚོད་དང༌། དེང་གི་བོད་མིའི་འདུ་གནས་གང་ས་ནས་ཕྱོགས་མང་པོར་སྟབས་བསྟུན་བྱ་གལ་ལྟར། ཚོགས་འདུ་རྒྱས་ཚོགས་ཕྱིར་འཐེན་མི་བྱ་ཀ་མེད་དང་བཅས་མཐར་ཚོགས་བཅར་མི་ངོ་བརྒྱ་ལྷག་གི་མཚན་ཐོ་གཏན་འབེབས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཁང་ལ་ཟུར་འབུལ་ལྟར། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཚོགས་འདུའི་ཚོགས་བརྡ་གནང་རྒྱུ་ཞུས་པ་དང༌། བར་ལམ་ནས་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ཕན་ཚུན་ཕྱོགས་གཉིས་སུ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་སློབ་དགོངས་དོན་ད་ནས་བཟུང་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་མཐུན་བློ་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་བྱ་བ་ལས། ཕན་ཚུན་བློ་ཁ་མི་མཉམ་པའི་རིགས་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་གཅིག་གྱུར་དོན་འཁེལ་བྱ་རྒྱུར་ཐག་བཅད་མོས་མཐུན་གཙང་མ་བྱུང་བ་ལྟར། ཚོགས་ཆེན་མ་ཚོགས་བར་གང་ཅིའི་ལས་དོན་ད་ཡོད་གོང་གསལ་མི་ངོ་བཅུ་ནས་འགན་གཙང་ལེན་བྱ་རྒྱུ་བཅས་ལ་གཏན་འཁེལ་གཙང་མ་ཞུས།

དེ་རྗེས་བར་ལམ་ལོ་ཤས་སྔོན་ནས་ནང་ཁུལ་ལྟ་སྣང་མཐོང་ཕྱོགས་མི་མཐུན་པ་སོགས་མདོར་ན་སྒྲིག་འཛུགས་ཤོག་ཁག་ཁ་འཐོར་དུ་འགྲོ་ཉེའི་སྐབས། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཁྱེད་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཚང་མས་རྩ་དོན་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ལ་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་འགལ་ཟླ་བྱུང་བ་མེད་སྟབས་བྱེད་ཕྱོགས་ཙམ་ལ་དེང་ཕན་ལབ་རྙོག་བྱུང་བ་རྣམས་དགོས་དོན་མེད་པས་ད་ནས་བཟུང་རྙོག་མ་གཏིང་སློང་གི་ལབ་གླེང་མཚམས་འཇོག་བྱ་གལ་དང༌། མ་འོངས་པར་ཕན་ཚུན་རྩོད་མེད་འགྲིགས་འཇགས་ངེས་པར་དགོས་གལ་སྤྱི་ཕེབས་དགོངས་དོན་ལྟར་མདོ་ཁམས་འགོ་འཐུས་མི་གྲངས་ ༡༢ ནས་སྔོན་བྱས་རྒྱབ་བསྐྱུར་དང༌། ཕྱིས་འབྱུང་ནང་ཁུལ་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་ཞུ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་ཞུས་པ་ལྟར། ད་ལམ་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཚོགས་སྐོང་བརྡ་ཐོ་ཕེབས་དོན་བཞིན་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་འགོ་འཐུས་རྣམ་པ་དང༌། ཚོགས་འདུའི་སྐུ་མགྲོན་བཅས་མི་གྲངས་དོན་གཉིས་ཙམ་དགའ་སྤྲོའི་འདུ་འཛོམས་ཀྱིས་ལྷན་ཚོགས་བསྐྱངས་པའི་གྲོས་ཆོད་དང་པོའི་ནང༌།

༡༽སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་ཐུགས་བརྩེ་བླ་ན་མེད་པའི་བཀའ་སློབ་རིན་པོ་ཆེ་སྤྱི་འཁུར་ཞུས་ཏེ། ད་ལམ་གྱི་བོད་ལྗོངས་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་འགྲིགས་འཇགས་ཚོགས་ཆེན་འདི་སྟེང་ནས་བར་ལམ་གྱི་ལབ་གླེང་འགལ་རྐྱེན་ཕྲན་ཚེགས་བྱུང་རིགས་སུས་ཀྱང་བསྐྱར་གླེང་མི་བྱེད་པར་གཙང་འཇོག་གིས་ད་ཕྱིན་རང་ཚུགས་བརྟན་བཟུང་གིས་གཞན་ཟེར་གཡམ་རྒྱུག་མིན་པར་མཐུན་ལམ་གོང་བུ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱིས་རང་འཁྲིའི་ལས་འགན་ཚུལ་བཞིན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་བརྟན་པོ་བཞག་ཟིན་པ་ཡིན།

༢༽ཚོགས་ཆེན་ཐོག་མང་མོས་བྱུང་དོན་བཞིན་ད་ཡོད་ཆུ་སྒང་འགན་འཛིན་གྲས་མི་བཅུ་རང་འཇགས་ཐོག་ཁ་སྣོན་མི་ལྔ་ཚོགས་མི་ཡོངས་ཀྱིས་འདེམས་བསྐོ་བྱས་ཏེ་མི་བཅོ་ལྔ་ཡོད་པའི་ཆུ་སྒང་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་གཏན་འཁེལ་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་དང༌། འགན་ལྷན་དེའི་དུས་ཡུན་ལོ་གཉིས་རིང་ཡིན། དེ་མཚམས་ཆུ་སྒང་ཚོགས་ཆེན་ཚོགས་ཏེ་འགན་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་དེའི་ཚོགས་མི་འཕོ་ལེན་འོས་མིན་གྲོས་བསྡུར་གྱིས་ད་ལམ་བཞིན་འདེམས་བསྐོ་བྱ་རྒྱུའི་ཐོག འགན་ལྷན་གྱི་ཚོགས་མི་མང་ཉུང་སྣོན་འཕྲི་སྐབས་དེའི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་ཏེ་ཐག་གཅོད་རྒྱུ།

༣༽འགན་ལྷན་གྱིས་དབུས་རྒྱུན་ལས་ལས་དོན་མང་ཉུང་ལ་གཞིགས་པས་མི་གྲངས་ཇི་འགབ་བསྐོ་གཞག་ཆོག་རྒྱུ་དང༌། དེ་བཞིན་ས་ཁུལ་ཁག་ལ་ཡན་ལག་རྒྱུན་ལས་སུ་དགོས་ཀྱང་ཞིབ་དཔྱད་ཀྱིས་འཛུགས་རྒྱུ། དབུས་རྒྱུན་ལས་ཚུགས་ཡུལ་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལར་མང་མོས་ཀྱིས་ཐག་ཆོད་པ་དང༌། མདོ་ཁམས་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ཆུ་སྒང་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ད་ཕན་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་སྲི་ཞུ་བསྒྲུབས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཁག་རྩོམ་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ།

༤༽དབུས་རྒྱུན་ལས་ནས་ཐག་གཅོད་མ་ཐུབ་པའི་ལས་དོན་གལ་ཆེ་གསར་པ་བྱུང་སྐབས་འགན་ལྷན་ཚོགས་དགོས་པ་དང༌། དེ་ཡང་འགན་ལྷན་གྱི་ཚོགས་མི་ཕྱེད་བརྒལ་ཚོགས་འཛོམས་བྱུང་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཆོག་རྒྱུ།

༥༽ཆུ་སྒང་མི་མང་གིས་མ་བསྐུལ་བསམ་པ་གཅིག་མཐུན་གྱིས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་སའི་ལྷོ་ཁུལ་ལྕགས་ཚ་གྲི་གུར་བོད་ལྗོངས་བསྟན་སྲུང་དང་བླངས་དམག་སྒར་ཐོག་མར་བཙུགས་པའི་དུས་དྲན་མཛད་སྒོ་དེ་བཞིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་བསྟན་སྲིད་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་ཛ་དྲག་གི་ཞབས་འདེགས་རླབས་པོ་ཆེ་ཞིག་བསྒྲུབས་པའི་དུས་དྲན་ལ་སོང་ད་མུས་དུས་དྲན་བསྟར་ཆགས་སྲུང་བརྩི་ངེས་ཞུ་དགོས་པ་མ་ཟད། གཞུང་འབྲེལ་མཛད་རིམ་ནང་ཚུད་ཐབས་རང་གཞུང་ཆེན་མོར་སྙན་བསྐུལ་ཀྱང་མུ་མཐུད་ཞུ་རྒྱུ།

༦༽ཆུ་སྒང་གི་དངུལ་དངོས་ཇི་ཡོད་བདག་གཅེས་ཚགས་ཚུད་ཡོང་ཐབས་དང༌། དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བའི་འདུ་འགོད་རྒྱ་གང་ཆེ་བྱ་རྒྱུ།

༧༽བལ་ཡུལ་དུ་རང་རིགས་བོད་མི་བཙོན་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་རྣམས་གྲོལ་ཐབས་བྱ་རྒྱུས་གཙོས་མི་མང་གི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱ་རྒྱུ།

༨༽བོད་ཀྱི་རྒྱལ་དོན་དང་བླངས་སྤྱི་དངུལ་དཔྱ་ཁྲལ་འདི་བཞིན་རྩ་ཆེ་བསྔགས་འོས་ཤིག་ལ་བརྟེན་ཆད་ལུས་མེད་པར་བསྡུ་འབུལ་ཐུབ་པའི་འབོད་སྐུལ་ཤུགས་ཆེའི་ཐོག་ནས་ཚགས་སུ་ཚུད་ཐབས་བྱ་རྒྱུ།

༩༽ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་བཀའ་དགོངས་ལྟར་རང་གཞུང་གི་ཞི་དྲག་མཛད་བྱུས་ཇི་སྐྱོང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད།

གཉིས་པའི་ནང༌། རྒྱ་མིས་བོད་ཟ་སེམས་ཀྱིས་ཁམས་དང་ཨ་མདོའི་ས་ཁུལ་མང་པོ་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་སུ་བཅུག་སྟེ་ཞིང་ཆེན་གྱི་མིང་སྣ་ཚོགས་བཏགས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཟེར་ནས་ཨ་མདོའི་ས་ཁུལ་ལ་མ་དག་བདག་བཟུང་བྱས་ཡོད་པ་དང༌། རྨ་ཆུའི་རྒྱུད་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང༌། ཅོ་ནེ། ཧོར་གཙང་སོགས་ཨ་མདོའི་ས་ཁུལ་འགའ་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཁོངས་སུ་བཅུག་པ་དང༌། སུམ་པ་དང༌། རྒྱལ་རོང༌། རྨི་ལི་ཡན། འབྲི་ཆུ་སྐམ་ཐོག་གྲུ་ཁ་མན་གྱི་ས་སྡེ་མང་པོ་རྒྱའི་ཟི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དུ་བཅུག་པ། རྒྱལ་ཐང་དང༌། ས་དམ། ད་ལི་ཚོ་དྲུག འཇང༌། འཇོལ་བ། འཇུས་ཐོ་ལོང༌། འཇའ་སོགས་བོད་ས་ལྷོ་རྒྱུད་རྣམས་རྒྱའི་ཡུ་ནན་ཞིང་ཆེན་ཁོངས་སུ་བཅུག་པ་དེ་ལྟར་ལ་བོད་རིགས་ཡོངས་ཀྱིས་ཚད་འཛིན་ངོས་ལེན་བྱས་པ་དང༌། བྱེད་འདོད། བྱ་འོས་གཏན་ནས་མེད་ངེས་ལ་སོང༌། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་དག་གཞིར་བཟུང་གིས་བོད་མིས་རང་ས་རང་བདག་བྱ་དགོས་རྒྱུ་ལྟར་དངོས་འབྲེལ་དྲང་བདེན་གྱི་ས་མཚམས་ཆོད་པ་ནི།

བོད་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་ནི་ཤིང་ཅང་དང་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ཀུན་ལུང་རི་བོའི་རྒྱབ་རྒྱུད་ནས་བྱང་འདམ་ཐང༌། ཨལ་ཏན་ཏའི་རི་རྩེ། ཧོར་ཤི་ལི་རི་རྩེ། ཁང་སྤོ་ཐོའི་རི་རྩེ། སྔར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་མི་ཉག་གི་རྒྱལ་ས་ཧོ་ལེན་ཧྲི་རི་བོ་བོད་དང༌། སོག་པོའི་ས་མཚམས་བར་དང༌། བྱང་ཤར་ཀན་སུའུ་ཧོ་ཡན་ཧ་རིའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོའི་ཚུན་ཡིན།

བོད་ཤར་ཕྱོགས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ནི་རྒྱུ་ལུག་ཆུ་བོའི་འཁྲིས། རྨ་ཆུའི་ཟུར། ཤར་ཀ་ཆུའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ་དང༌། གྲུ་མ་མཁར། ཀླུ་ཆུའི་མདོ་ཁུག་གི་གཡས་ཕྱོགས་རོང་ཀ་ཅིའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ། རོང་སྡེང་ཐེ་འདུ་ཉག ཧྲི་ལ་ཁ། གོང་གི་སུམ་སྦ། འབྲུག་ཆུའི་རྒྱུད་ལོ་ཀན་ཞེས་པ་ཡན་དང༌། རྒྱ་དང་བོད་ཤར་རྒྱལ་རོང་མི་ཅང་ཆུ་རྒྱུད་རི་ཉིའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ། ཀན་ཤན་སྒོ། ཀན་ཤན་བོ་ཐང་རིང་མོ། ཁོང་ཡུལ། སོག་པོ་སྟག་བཙན་ཐུག་པའི་བར་དང༌།

བོད་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་ནི། ལུ་རྟི་རོང་ཆེན་དང༌། རོང་རྨ་ལི་བྲའོ་ཆུ་སྔོ། ལྷོ་ཨེ་མཚོ་གཙང་པོ་འབྲི་ཆུར་འདུ་བ་རྨི་ལི་ཕྱོགས། ད་ལི་གཡུ་མཚོ། རྒྱལ་མོ་ལན་ཚྭ། ཧོ་མོན་ཤིས་ཡེ་གཙང་པོ། རྡོ་རྔ་རོང༌། མདའ་མོ་ཅོ་ཐང༌། ལྷོ་ཡེ་ཧོ་གཙང་པོ་བཅས་ཡུ་ནན་དང༌། སྦར་མ། བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་འཇར་སྡེའི་མཐའ་ལ་ཐུག་པའི་བར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་གོང་རིམ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུས་འགྱུར་ཇི་ལྟར་བྱུང་རུང་དངོས་འབྲེལ་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་དབྱེ་བ་ཆོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་རྙིང་དང༌། རྡོ་རིང་དང༌། ཆིངས་ཡིག་ཁག་ལ་གསལ་བ་ལྟར་ས་དབྱིབས་དང༌། ཆུ་བོའི་འབབ་སྟངས། ས་ཆའི་མཐོ་དམན་སོགས་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྟངས་གཞི་ལ་བཞག་ནས་དྲང་བདེན་གྱི་ས་མཚམས་བཅད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆིངས་ཡིག་ཁག་གི་འབྲུ་དོན་རྒྱ་ཡི་རྒྱལ་ས་ཁྲང་ཨན་དང༌། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ས་ལྷ་ས། བོད་རྒྱའི་ས་མཚམས་གུང་གུ་རྨེ་རུ་བཅས་སོ་སོར་བཙུགས་པའི་རྡོ་རིང་སོགས་སུ་གསལ་བ་ཞིག་ཡིན་ན། རང་རེའི་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་གི་ས་ཆའི་གནས་སྟངས་གསལ་པོར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་དབུ་ཁྲིད་འོག་ཕྱི་རྒྱལ་བཙན་འཛུལ་མཁན་གྱི་ལག་ནས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་རང་དབང་རང་བཙན་ལེན་རྒྱུ་དང༌། སྲུང་སྐྱོབ་བརྟན་པོ་བྱ་དགོས་རྒྱུར། གོང་གསལ་བོད་རྒྱའི་ས་མཚམས་ཀྱི་དབྱེ་རིས་ལ་ད་དུང་ཉམས་ཞིབ་ནན་བྱེད་ཀྱིས་རྩ་འཛིན་ཚད་མར་འོས་པའི་བོད་རྒྱའི་ས་མཚམས་ཞིབ་གསལ་འཁོད་པ་ཞིག་གཏན་འབེབས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།

གསུམ་པའི་ནང༌། རྒྱ་ནག་གི་ཆབ་སྲིད་འཕོ་འགྱུར་ཉམས་ཉེས་ཅི་ཆེ་འགྲོ་བའི་སྐབས་འདིར་རང་གཞུང་ནས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་ཇི་གནང་ཐོག་སྔར་བཞིན་ཤར་བསྐྱོད་ཀྱིས་རང་འགན་དང་ལེན་ཐུབ་པ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ཚོགས་འདུ་འདིའི་སྟེང་ནས་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བཀའ་དགོངས་འགལ་མེད་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་སྙན་འབུལ་དང༌། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་བོད་དོན་བདེན་རྒྱབ་ཀྱི་སྙན་ཞུ་དང༌། རྒྱ་མིའི་གཞུང་ལ་བོད་རྒྱའི་ས་མཚམས་དབྱེ་རིས་ངོ་སྤྲོད་ཡིག་ཆ་དང༌།

རྒྱ་མིས་ ༡༩༤༩ ལོ་ནས་བོད་དུ་བཙན་འཛུལ་ཐོག་མར་འགོ་བཙུགས་ཏེ་རིམ་བཞིན་བོད་ས་ཡོངས་རྫོགས་བཙན་ཟོས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ས་སྡེ་མི་གསུམ་དང༌། གཅེས་ནོར་དཔལ་འབྱོར་ལ་ཉམས་ཉེས་བཏང་བ་རྣམས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་སྲོལ་གུན་གསབ་དང་འབྲེལ་རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ལོག་དགོས་རྒྱུའི་བརྗོད་དོན་འཁོད་པའི་གནས་བྲིས་སྤྲོད་རྒྱུ་བཅས་མདོར་ན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་དགོངས་སྙིང་བཅངས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་བསྟན་སྲིད་ལ་སྨན་པའི་སྲི་ཞུ་ལྷུར་ལེན་ཞུ་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་གྲོས་ཆོད་སྙན་འབུལ་དང་སྦྲགས། ༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་མཇལ་བཅར་ལ་ཚང་མས་ཁ་བཤད་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བའི་མཐུན་སྒྲིལ་དམ་ཟབ་དགོས་སྐོར་སོགས་བཀའ་སློབ་24jམཆན།ཞིབ་རྒྱས་སྩལ།

༢༽སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞིབ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བླང་དོར་བཀའ་སློབ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལ་གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་སུ་ཤེས་རིག་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་རང་གཞུང་བཀའ་བློན་ངོ་བཞུགས་དང༌། དབུས་སློབ་གསོ་ཚོགས་པའི་དྲུང་ཆེ་ཟུར་པ་མ་ལ་སྦི་ཡ་དང༌། དྲུང་ཆེ་ལས་ཚབ་ན་ག་ར་ཏ་ན། རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་ལྷན་ཁང་གི་སྐད་རིགས་མཁས་པ་ཌོག་ཀྲར་ཅ་ཏུར་བི་ཏི། (Dr.Chaturvedi) ཝར་ཎ་བོད་ཀྱི་ཆེས་མཐོའི་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་སྤྱི་ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེ། ངྷ་ས་རིགས་ལམ་སློབ་དགེ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། བོད་གཞུང་སྨན་རྩིས་སློབ་དགེ་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་བཅས་ངོ་ཕེབས་ཐོག་བདེ་སྲུང་བཀའ་བློན་ནས་བཀའ་ཤག་གི་གསུང་བཤད་དང༌། དེ་མཇུག་ ༡༩༧༥ ལོ་བོད་ནས་གསར་འབྱོར་རྣམ་རྒྱལ་ནས་བོད་ནང་རྒྱ་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནང་ལྟ་བའི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྟངས་སྐོར་གསལ་བཤད་རྗེས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘ཚོགས་འདུ་གང་འདྲ་བྱུང་སོང་ངམ། ཡག་པོ་བྱུང་སོང་ངམ། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་ངམ། སེམས་ཁུར་ཡག་པོ་བླངས་ཏེ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་ཡིན་ནམ། མིས་ག་རེ་ཤོད་ཀྱི་འདུག ག་རེ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་བལྟས་ཏེ་བསྡད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་བྱས་པ་ཡིན་ནམ། གཏམ་ཡང་ཟོལ་གྱིས་སྨྲ། སྤྱོད་པ་ཡང་ཟོལ་གྱིས་སྤྱད། ཅེས་པ་ལྟར་བྱས་ན་དོན་ཕན་ཡོད་མ་རེད། ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་དགོས་དོན་ནི་ལས་དོན་གང་ལའང་དགེ་སྐྱོན་ཡོང་གི་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བ་ང་ཚོ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་ཚང་མའི་བསམ་ཚུལ་དེ་རེད་མ་གཏོགས་གཞན་དག་གང་ཡང་མ་རེད།

རང་རང་སོ་སོའི་ཉམས་མྱོང་གི་སྟེང་ནས་སྣོན་འཕྲི་ལེགས་བཅོས་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་ཚང་མས་གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་ལས་ཀ་གྲ་འགྲིགས་པ་ཞིག་དང༌། ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་བྱུང་རོགས་བྱས་ན་བསམ་པའི་དོན་དག་དེ་རེད་མ་གཏོགས། ཞེ་ལ་དོན་དག་གཞན་དག་ཅིག་འཆར་ནས་ཁ་ནས་འདྲ་ཆགས་ཆགས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་བསྡུ་སྐོང་བྱས་ནས་དེ་ཡི་ཐོག་ནས་ཀླད་པ་དཀྲུག་རྒྱུ་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་གཞན་དག་ལ་འཁྲིད་རྒྱུའི་བཟོ་འདྲ་པོ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་སྐབས་རང་རང་སོ་སོའི་ལྷག་བསམ་གྱི་ཐོག་ནས་ག་རེའི་དགེ་སྐྱོན་མཐོང་བ་དེ་ཟོལ་མེད་བྱས་ཏེ་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་པ་བྱུང་ན་འཚོགས་པའི་དགོས་དོན་ཚང་བ་དང༌། ཉིང་ཁུ་ཞིག་ཐོན་ཐུབ་པ་ཡིན་ཙང་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། དོན་དམ་པའི་སེམས་ཁུར་བླངས་ཏེ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་བྱུང་བ་རེད། འགྲིགས་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕལ་ཆེར་འདོད་པ་ཁེངས་པ་བྱུང་སོང་ངམ། ཡག་པོ་རེད།

ཐོག་མར་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་རྩ་གོ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཐོག་ཁྱེད་ཚོས་ཉིན་བསྟུད་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་རེད། ང་ལ་དམིགས་བསལ་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་མ་བྱས་དོགས་ཡོད་མ་རེད། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། ང་རང་ཚོ་བོད་ལུང་པ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་འདི་ང་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གནས་ཚད་ལོངས་པ་ཡོད་ན་ཡང༌། ཤེས་ཡོན་སྤྱི་བྱིངས་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོ་གནས་ཚད་ལོངས་ནས་འཛམ་གླིང་འདིའི་གདན་གྲལ་དུ་སླེབས་པ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོ་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་འཐུས་ཤོར་མང་པོ་ཕྱིན་ཏེ་ད་ཆ་ང་རང་ཚོ་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་རེད།

རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་སྡུག་པོ་གཏོང་བ་ལ་འགྱོད་པ་གང་ཡང་མི་འདུག དགྲ་ཁ་གཏད་ཅིག་ཆགས་པ་ཡིན་ཙང་དགྲས་དགྲ་ལ་སྡུག་སྣ་དགུ་གཏོང་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། སྤྱི་སྲོལ་རེད། འོན་ཀྱང༌། བར་ལམ་འབྲུག་དང༌། བལ་ཡུལ་ནང་ལ་དོན་དག་གཞི་རྩ་གཏན་ནས་མེད་མཁན་ཞིག་ལ་གནས་ཚུལ་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ། མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་འཚོ་བ་སྐྱེལ་དགོས་དུས་དངོས་ནས་དྲང་གནས་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད། སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བདེན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་བདེན་པའི་གཟི་བརྗིད་འཕྲོ་མ་ཐུབ་པ། དབང་དང་ནུས་པ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་རྫུན་གུང་བསྒྲིགས་ཏེ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་མཁན། དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཐབས་སྐྱོ་པོའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་རང་རང་སོ་སོས་ནུས་པ་བཏོན། རང་རང་སོ་སོས་ལས་དོན་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན། སྙིང་རྗེ་རྐྱང་རྐྱང་གི་འོག་ནས་མི་ཚེ་འཁྱོལ་ཐུབ་ཐབས་མེད་པ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱིས་ཁ་གྲགས་ཡོང་གི་འདུག འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། ད་ལྟ་དང༌། མ་འོངས་པར་ཤེས་ཡོན་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་འཛམ་གླིང་གི་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་འབྱོར་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ལས་ཀ་དང་པོ་ཤེས་ཡོན་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལས་ཀ་གཉིས་པོ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་སུ་རྩིས་ནས་སློབ་གྲྭའི་ལས་ཀ་འདི་དག་ད་ལྟ་བར་ཕལ་ཆེར་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང་ཡོད། སྔར་མེད་གཞི་རྩ་ཚུགས་པ་རེད།

ད་དུང་ང་ཚོས་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཡོད་སྙམ་སྟེ་ཆོག་ཤེས་བྱས་པས་མི་འགྲིགས་པར་མིང་དོན་གཉིས་མཚུངས་ཀྱི་གནས་ཚད་ལོངས་པ་བཟོ་དགོས། དེ་སྐོར་སྐད་ཆ་ཚར་གཅིག་གཉིས་བཤད་པས་འགྲིགས་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྱེད་རང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་སློབ་གྲྭ་སོ་སོའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་དོན་དག་འགྲུབ་པ་ཞིག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ལོ་སྦྲེལ་ནས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་དཀའ་ངལ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་དེ་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་རོགས་གྱིས།’’25jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ།

༣༽སློབ་དཔོན་ཨེ་འཇེ་སིང་དང་ཨོ་སྤི་སའུ་རྡཱ་གཉིས་མཇལ་བཅར་གསུང་འཕྲོས།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ངྷ་ཤོད་ས་གནས་སློབ་གྲྭའི་སློབ་དཔོན་གྲས་རྩོམ་བྲིས་པ་ (A.J.Singh) དང་ (O.P.Soudh) གཉིས་མཇལ་བཅར་གྱིས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་རྩོམ་བྲིས་བྱ་རྩིས་ཡོད་ལུགས་གང་ཅིའི་གནས་ཚུལ་བཀའ་འདྲི་དགོངས་སྐོར་ཞུས་པ་གཤམ་གསལ།

༡༽ལོ་ངོ་འདི་ཙམ་ཕྱིན་རྗེས་རྒྱ་དམར་གྱིས་སྐུ་ཉིད་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་མང་པོ་ཞུ་གི་ཡོད་པར་དམིགས་ཡུལ་ག་རེ་ཡིན་སྲིད་དམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། རྒྱ་དམར་གྱིས་ངོས་རང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་འདི་དག་གསར་པ་གང་ཡང་མ་རེད། ༡༩༦༤ དང་ ༡༩༦༦ གི་ལོ་མཇུག་ནས་བཟུང་སྐྱོན་བརྗོད་ཡང་ཡང་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། དེས་བོད་རང་བཙན་རྩོད་གླེང་གི་དྲི་བ་དེ་དག་རྒྱ་དམར་ནས་སྣང་མེད་འཇོག་ཐབས་མེད་པ་གསལ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དོན་གནད་འདིའི་ཐོག་ཏུ་བོད་ལུས་བོད་མི་ཚོས་ཐག་གཅོད་ཧ་ཅང་གི་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད།

རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་དབང་འཛིན་མཁན་ཚོས་བོད་མི་ཚོ་ལོག་སྤྱོད་པ་དང༌། བོད་འདི་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་གཏོགས་ཡིན་པ་ཞིག་ལ་ད་དུང་བསམ་བློར་བཅང་གི་ཡོད་སྟབས། བོད་མི་ཚོས་དེ་ལྟའི་བསམ་ཚུལ་འཛིན་མཁན་གྱི་དཔོན་རིགས་རྣམས་ཀྱི་སྲིད་དབང་མགོ་རྟིང་སློག་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱེད་མུས་དེ་དག་ཉེ་ཆར་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བློན་ནས་ངོས་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་རེད།

༢༽ལོ་གཅིག་ཙམ་གྱི་སྔོན་དུ་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བློན་གཞོན་པ་ནས་བོད་མི་ཚོར་སྐུལ་མ་བྱས་པའི་ནང་ཐོབ་དབང་མེད་པའི་གསང་འཛུལ་མཁན་གྱི་དགྲ་བོ་རྩ་མེད་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། རྒྱུན་དུ་དམག་གི་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་སློབ་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་ཉེན་ཁ་ཡོང་རྒྱུར་དགོངས་ཀྱི་འདུག་གམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། རྒྱ་དམར་ལ་བོད་ནང་རྙོག་གྲ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་ཙང༌། བོད་མི་ཚོའི་བསམ་ཕྱོགས་འགུགས་ཐབས་སུ་བཤད་པ་ཙམ་ཡིན་པ་དང༌། གང་བཤད་རུང་བོད་ནང་བོད་མི་ཚོར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་སྦས་སྐུམ་བྱ་ཆེད་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་མ་བྱས་ན་དེ་བས་སྡུག་པའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུའི་ཉེན་ཁར་འཇིགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་མི་ཕྱི་ནང་གང་དུ་གནས་ཀྱང་དེར་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ནི། བོད་མི་རྣམས་བསམ་ཕྱོགས་གཅིག་སྒྲིལ་ཡིན་པ་དང༌། བོད་ནང་གི་དཀའ་རྙོག་དེ་རྒྱ་དམར་གཅིག་པུར་འཕྲད་པའི་དཀའ་ངལ་མ་རེད།

༣༽རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་མི་རྣམས་ཕྱིར་ལོག་བྱ་དགོས་པ་དང༌། ཕྱིར་ལོག་བྱ་མིར་ཡག་པོའི་ཐོག་གཞིས་ཆགས་སུ་འཇོག་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་ཁས་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་དང༌། ཉེ་དུས་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཏུ་བོད་མི་ཁ་ཤས་ཕྱིར་ལོག་བྱས་ཡོད་པ་འདི་ཚོའི་སྐོར་ལ་དགོངས་ཚུལ་གསལ་བཤད་ཕྲན་བུ་གནང་ཐུབ་བམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། ཁ་ཤས་ཕྱིར་ལོག་ཕྱིན་པ་དེ་ཚོ་བདེན་པ་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱ་དམར་ནས་ཡང་ཡང་བོད་མི་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་དགོས་བཤད་པ་དེ་དག་གི་དོན་གནད་ཧ་གོ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། གལ་སྲིད། བོད་ཀྱི་ནང་གནས་སྟངས་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོད་ན་རྒྱ་དམར་ནས་ཕྱིར་ལོག་བྱ་དགོས་བརྗོད་དགོས་དོན་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོ་བོད་དུ་སྐྱེས་པ་དང༌། བོད་དེ་ང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་ས་དང༌། བོད་ཀྱི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་ལ་རང་བཞིན་གྱི་དགའ་པོ་ཡོད་ཙང༌། ང་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུར་དགའ་མོས་ཡོང་གི་རེད།

༤༽རྒྱ་ནག་གིས་བོད་ཐོག་སྲིད་བྱུུས་འཛིན་སྟངས་ལ་བོད་མི་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་མ་ཟད། ཨུ་རུ་སུས་ཀྱང་དེ་མཚུངས་གསལ་བསྒྲགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུའི་རྣམ་པ་གསལ་པོ་ཡོད་པ་ནི་རུ་སུའི་གསར་ཤོག་ཁག་གི་ནང་རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་མི་ཉུང་ཤས་ཐོག་དྲག་གནོན་གྱི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་པའི་སྐོར་གསལ་པོ་བཀོད་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་ནས་དགོངས་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་དམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། བོད་དོན་འཐབ་རྩོད་ཐོག་ཨུ་རུ་སུའི་བསམ་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་དེར་བློ་སྤོབས་སྐྱེས་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། རུ་སུ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ལྷག་པར་དུ། བོད་དང་ཐག་ཉེའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ཙང༌། ཞེ་དྲག་གལ་ཆེནཔོ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་རུ་སུའི་ས་གནས་སེའི་བྷ་རི་ཡ་ (Siberia) དང༌། བོད་གཉིས་དབར་ནང་ཆོས་རིག་གཞུང་དབར་འབྲེལ་ལམ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཐེངས་ལྔ་པ་དེའི་སྐབས་གསལ་རྟོགས་བྱུང༌།

ཆོས་ཚོགས་དེར་ཕེབས་མིའི་གྲས་སུ་སོག་པོའི་བླ་ཆེན་དང༌། རུ་སུའི་མཁན་པོ་གཉིས་མཇལ་འཕྲད་བྱུང་རུང༌། ཕན་ཚུན་སྐད་ཀྱི་ཐོག་དཀའ་ངལ་གྱིས་གླེང་མོལ་མ་བྱུང་ཡང༌། ཐོག་མར་ཆོས་ཚོགས་དབུ་འཛུགས་སྐབས་སོག་པོའི་བླ་ཆེན་ནས་ཞལ་འདོན་བོད་སྐད་ཐོག་གནང་བར་ངོས་རང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་བ་མ་ཟད། སྔོན་དུས་ཀྱི་བོད་སོག་འབྲེལ་བ་རྙིང་པ་དེ་ད་ལྟའང་འབྲེལ་ཤུགས་ཆེན་པོར་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་བླ་ཆེན་དང༌། མཁན་པོ་སོགས་རྒན་རབས་ཚོའི་ཐོག་ནས་གསལ་པོ་བསྟན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ཨུ་རུ་སུའི་གཞུང་ནས་བོད་དོན་ཐོག་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པ་དེར་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། བློ་སྤོབས་སྐྱེས་འོས་པ་ཞིག་རེད།

༥༽གསར་ཤོག་ཁག་ནང་ཐོན་གསལ་ལྟར་བྱས་ན། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ནང་བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཁག་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་རྩ་གཏོར་བཏང་བ་དང༌། བོད་མི་དམར་བསད་བཏང་བ་མི་གྲངས་ཆིག་ཁྲི་བདུན་སྟོང་སྐོར་དང༌། བཙོན་འཇུག་བྱས་པ་གྲངས་མང༌། ད་དུང་བོད་རིགས་རྩ་མེད་གཏོང་ཆེད་རྒྱ་རིགས་དང༌། བོད་རིགས་ཆང་ས་རྒྱག་ཏུ་འཇུག་པ་སོགས་ལ་ཨུ་རུ་སུས་གཙོས་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་བརྒྱུད་དེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་སྙན་སེང་གིས་བཙན་གནོན་དེ་དག་བཀག་འགོག་གནང་རྒྱུར་དགོངས་བཞེས་ཡོད་དམ། ཡང་ན། བོད་ནང་རྒྱ་དམར་གྱིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཁྲིམས་དང་འགལ་བའི་བཙན་གནོན་ལ་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་བལྟས་ཏེ་སྣང་མེད་དུ་འཇོག་གི་རེད་དམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། ངོས་ཀྱིས་སྔོན་མ་ནས་ཚང་མར་བརྗོད་ཟིན་པ་ལས་ལྷག་པ་གསར་དུ་བརྗོད་རྒྱུ་མེད་ཅིང༌། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ནི་ཇེ་ཞན་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། ཧ་ལས་དགོས་པ་ཞིག་ལ་བི་ཏི་ནམ་ (Vietnam) དང༌། སེ་པན་ (Spain) རྒྱལ་ཁབ་ཚོའི་ནང་མི་རེ་གཉིས་བསད་པར་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང༌། ཤར་ཕྱོགས་བོད་དང་སོག་པོ་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་ཁབ་ཚོའི་ནང་མི་མང་པོ་བསད་ཡོད་པ་མ་ཟད། མི་མང་པོར་དཀའ་སྡུག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ཚོར་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་མེད་པར་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་རེད། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་མཁན་གྱི་མི་ཚོས་སྡུག་བསྔལ་དེ་བརྗེད་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་རེད། དངོས་འབྲེལ་བྱས་ན། བོད་མི་ཚོས་སྡུག་བསྔལ་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་པར་བརྟེན་ང་ཚོས་བདེན་པ་མཐའ་གསལ་ཆེད་གོ་སྐབས་བླངས་དང་ལེན་མུས་ཁར། ད་དུང་མུ་མཐུད་གོ་སྐབས་ནམ་བྱུང་ལེན་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་རེད།

༦༽ྋགོང་ས་མཆོག་གི་དགོངས་ཚུལ་ལྟར་བྱས་ན་དེང་དུས་བོད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་དེ་དངོས་འབྲེལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ།

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས། དངོས་འབྲེལ་ག་རེ་རེད་ཟེར་ན། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་དོན་ཐོག་གླེང་མོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་དག་སྣང་མེད་དུ་འཇོག་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ཙང༌། རྒྱ་དམར་གྱིས་ཐབས་ལམ་གང་ས་ནས་དཀའ་ངལ་དེ་སེལ་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

བོད་མི་ཚོས་སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་ཀྱིས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུར་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་མ་ཟད། རྒྱ་དམར་གྱི་བཙན་འོག་ནས་མ་ཐར་བར་དུ་འཐབ་རྩོད་ལས་འགུལ་མུ་མཐུད་བྱེད་ཀྱི་རེད།

བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་དེ་དངོས་འབྲེལ་སྐྱོ་པོ་ཡོད་པ་མ་ཟད། གལ་ཏེ། ལྷ་ས་ལྟ་བུའི་ནང་ཕྲན་བུ་ལེགས་པར་མཚོན་ན་ཕྱི་རྒྱལ་ལྟ་སྐོར་བ་དང༌། གསར་འགོད་རྣམས་བཀག་འགོག་མེད་པར་གཏོང་སྲིད་ཀྱི་རེད།

ཡིན་ནའང༌། རྒྱ་དམར་གྱི་གྲོགས་པོ་བློ་མཐུན་རེ་གཉིས་ཙམ་ལས་དེ་མིན་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་རྩ་བ་ནས་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་དུ་གཏོང་གི་མེད་པ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་རེད་ཅེས་བཀའ་ལན་སྩལ།

༤༽རྒྱ་གར་དབུ་ཁྲིད་ཁག་མཇལ་འཕྲད་དང་གསར་འགོད་པ་ངྷར་མཇལ་བཅར།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ལྡི་ལིར་ཆིབས་ཞབས་བཀོད་དེ་རྒྱ་གར་གཞུང་གསར་པའི་དབུ་ཁྲིད་ལས་བཟོ་བློན་ཆེན་དང༌། སྲུང་སྐྱོབ་བློན་ཆེན། སྲིད་འཛིན་ལས་ཚབ། ཤེས་རིག་བློན་ཆེན། སྲིད་བློན། ནང་སྲིད་དང་འཕྲོད་བསྟེན་བློན་ཆེན་བཅས་ཀྱིས་གཙོས་གནད་ཡོད་དབུ་ཁྲིད་རྣམས་རིམ་བཞིན་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་དོན་སྐོར་བཀའ་མོལ་དང༌། སྲིད་འཛིན་ལས་ཚབ་ལ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཆེད་སློབ་སྟོན་བྱེད་སྟངས་སྐོར། ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་ལ་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ཤེས་ཡོན་གནས་ཚད་གོང་མཐོར་གཏོང་དགོས་སྐོར་བཅས་ཞུ་སྐུལ་མཛད།

རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མོ་ར་ཇིའི་རྡི་སའི་ (Moraji Desai) དམིགས་བསལ་མཇལ་འཕྲད་ཐོག་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་ཁོང་ལ་རྟེན་འབྱུང་མཇལ་དར་ཞིག་འབུལ་བཞེས་དང་འབྲེལ་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་གཉིས་བོད་དོན་སྤྱི་བྱེའི་གནས་སྟངས་སྐོར་བཀའ་མོལ་བསྐྱངས།

ཚེས་ ༢༣ ཉིན་བོད་མིས་འབྲུག་རྒྱལ་མཆོག་གི་སྐུ་སྲོག་བཀྲོང་འཆར་དང༌། འབྲུག་རྒྱལ་ཟུར་མོ་དབྱངས་སྐྱིད་ལགས་ཀྱི་ཕ་ལགས་ལ་བོད་གཞུང་གི་གོ་གནས་སྤྲད་ཡོད་ཚུལ་གནས་ཚུལ་གླེང་བ་ནི་གཞི་མེད་དཀྲོག་གཏམ་འབའ་ཞིག་ཡིན་སྐོར་བཙུན་མོ་ཨ་ཤེ་སྐལ་བཟང་ལགས་སུ་བཀའ་ཡིག་ཅིག་ཀྱང་སྩལ་དོན།

ྋ མི་རྗེ་བཙུན་མོ་མཆོག་ལ།

དེ་སྔ་བོད་འབྲུག་གཉིས་དབར་སྟབས་མ་ལེགས་པའི་དོན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའི་ཐུགས་དོགས་ཇི་ཡོད་གནས་ཚུལ་ས་འདུ་རིན་ཆེན་ཚང་དང་བགྲོ་གླེང་ལྷུག་པོ་བྱུང་ཡོད་སྐོར་ངོས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་ནས་གསལ་བཤད་བྱས་པར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། སྐུ་ཉིད་ནས་བོད་མིས་འབྲུག་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་སྲོག་བཀྲོང་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡོད་ཚུལ་སྐོར་དང༌། བོད་གཞུང་གིས་དབྱངས་སྐྱིད་ཀྱི་ཕ་ལགས་ལ་གོ་གནས་ཤིག་སྤྲད་ཡོད་ཚུལ་སྐོར་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་གསུངས་འདུག་ཅིང༌། འདི་ཚོ་ནི་གཞི་མེད་དཀྲོག་གཏམ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དབྱངས་སྐྱིད་ཀྱི་ཕ་ལགས་ལ་ངོས་ཀྱི་གཞུང་གིས་གོ་གནས་ཤིག་སྤྲད་ཡོད་ཚུལ་ཟེར་བ་ནི་རྩ་བ་ནས་བདེན་པ་མ་རེད་ཅེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

བོད་པའི་ངོས་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་འཆར་གཞི་རྩ་བ་ནས་མེད་སྐོར་འབྲུག་རྒྱལ་མཆོག་ལ་འགན་ལེན་གཙང་མ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང་བས་མ་ཟད། འབྲུག་རྒྱལ་མཆོག་དང༌། འབྲུག་གཞུང་ལ་ལར་ཞེན་དམ་པོ་བཟུང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་ཞུས་པ་ཡིན།

གལ་སྲིད། སྐུ་ཉིད་ལ་གནད་དོན་འདི་ཚོའི་ཐོག་ཐུགས་དོགས་གང་མཆིས་ཀྱང་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་གསལ་པོ་བཟོ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཉེ་དུས་བྱུང་བའི་དོན་རྐྱེན་རྣམས་ལ་གཞི་རྟེན་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དང༌། ང་ཚོར་ནག་མེད་ཉེས་འགེལ་བྱས་པ་དེ་དུས་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་བསྟུན་རིམ་པས་གསལ་པོ་ཆགས་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། ང་ཚོའི་དབར་གྱི་དཀའ་རྙོག་དེ་ཕན་ཚུན་གྲོས་བསྡུར་གྱི་ལམ་ནས་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་བཟོ་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་འབྲུག་རྒྱལ་མཆོག་གིས་ཐུགས་བཞེད་བླ་མེད་ཐོག་ང་ཚོར་བརྡ་སྟོན་གནང་ཡོད། དུས་ཚོད་སྟབས་བདེ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་ཉིད་དང་མཇལ་འཕྲད་ཞུ་འདོད་ཆེན་པོ་ཡོད། འཚམས་འདྲི་བཅས། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༣ ལ། ཞེས་སྩལ།

དེ་རྗེས་རྒྱ་གར་བང་ཆེན་ (Indian Express) གསར་འགོད་པ་ངྷར་ (Dhar) མཇལ་བཅར་ཐོག་ྋགོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནས་དེང་སང་རྒྱ་ནག་གུ་ཡང་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡང༌། གཞིས་ལུས་བོད་མི་རྣམས་སྐྱིད་པོ་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ་མ་བྱུང་ཕྱིན་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་མཛད་བཞེད་མེད་ཚུལ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་ངོ་ ༡༩ ཙམ་སོང་ཟིན་ཞིང༌། ད་ལམ་རྒྱ་ནག་ནང་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་སྲིད་དོན་འགོ་ཁྲིད་ལས་ཁུར་ཐོག་བསྐྱར་གསོ་བྱས་ལུགས་གསར་ཐོན་ཁག་གི་སྐོར་དང༌། ཡང་གཟའ་འཁོར་འགའ་ཤས་ཀྱི་སྔོན་དུ་རྒྱ་མིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ལྷ་སར་ཕྱིར་ཕེབས་གདན་ཞུ་ཕུལ་བའི་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། དཀའ་ངལ་དེ་བཞིན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་གཅིག་པུའི་དཀའ་ངལ་ཞིག་མིན་ལ། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བརྒྱད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཡང་མ་རེད། དཀའ་ངལ་དེ་བཞིན་གཞིས་ལུས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་པོ་དེ་རྣམས་སྐྱིད་པོ་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ་ངེས་པར་དགོས་ཀྱི་རེད། གལ་སྲིད། གཞིས་ལུས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་པོ་དེ་རྣམས་སྐྱིད་པོ་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ་མ་བྱུང་གོང་ངོས་རང་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱས་པ་ཡིན་ན། བོད་མི་རང་ངོས་ནས་ངོས་རང་ཕྱིར་འབུད་མི་བྱ་བའི་ངེས་པ་མེད་ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནས་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་མ་མཛད་སྔོན་བོད་མི་རྣམས་སྐྱིད་པོ་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་ངེས་དགོས་ཀྱི་རེད་ཅེས་བཀའ་གནང་བ་དེ་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་མ་སོང་ཞུས་པར། གནས་སྐབས་རིང་ངོས་ཀྱིས་དེ་ལྷག་ཞུ་གི་མིན། ཁྱེད་རྣམ་པས་མཁྱེན་དགོས་པ་ཞིག་ལ་སྐབས་རེ་རྒྱས་བཤད་ཀྱིས་གསལ་པོ་བཟོ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡིན་པ་དང༌། ཡང་སྐབས་རེ་ཁ་རོག་སྡོད་རྒྱུའང་གལ་ཆེ་ཡིན་པ་རེད། ཁྱེད་ཚོས་གསར་འགྱུར་འགོད་རྒྱུ་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་དགོངས་པ་མ་བཞེས་རོགས། ཞེས་དང༌།

ངོས་རང་བཙན་བྱོལ་དུ་སླེབས་ནས་ད་ཆ་ལོ་མང་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡང༌། ད་དུང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་བསམ་བློ་འགའ་ཤས་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཡོད་ཚུལ་དང༌། མའོས་མི་མང་ལ་རང་སོ་སོའི་བདེ་སྐྱིད་ཐོག་བསམ་བློ་ཤུགས་ཆུང་དུ་བཏང་ནས་གཞན་དོན་ཐོག་གཞོལ་རྒྱུ་གལ་ཆེའི་སྐོར་བརྗོད་པ་དེ་དག་དངོས་དོན་ཆོས་རང་རེད་ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། བོད་ནང་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་རྩ་བ་ནས་ཕྱིན་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་དང་དུས་མཚུངས་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་ལས་ཀའི་གྲུབ་འབྲས་ལ་བསྟོད་བསྔགས་ཀྱང་མཛད་པ་གང་ཡིན་ཞུས་པར། ནོར་འཁྲུལ་ཇི་སྙེད་བྱས་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡང༌། ཡག་པོ་བྱས་པའང་ཕྲན་བུ་ཡོད། མི་མང་པོའི་མཐོང་ཚུལ་དུ་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་གཞིགས་སྐབས་ ༡༩༤༩ ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པར་མངོན་གྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་དུའང་དེ་རང་དྲན་གྱི་འདུག་ཅེས་དང༌།

ཡིན་ཡང་རྒྱ་ནག་ནི་བོད་མ་རེད། ༡༩༤༩ སྔོན་བོད་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེང་སང་དང་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། བོད་དེ་ཡར་ཐོན་ཅན་ཞིག་མིན་ཡང༌། ཡུལ་མིའི་འཚོ་རྟེན་སོ་སོར་ལྡང་ངེས་བཞིན་པ་ཡོད། ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་བྱུང་མེད། རྒྱ་ནག་ནང་མི་འབོར་ཁྱོན་ཆེ་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་བྱུང་ཡོད། ༡༩༤༩ ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཅེས་གསུངས།

ཡང་གསར་འགོད་པས། རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་རྡི་སའི་ (Desai) མཆོག་ནས་བོད་མི་ཚོར་ལྕམ་སྐུ་གྷན་དི་ལས་ལྷག་པའི་རོགས་ཕན་གནང་ཡོད་མེད་དགོངས་སྐོར་ཞུས་པར། སྐུ་ཞབས་ནེ་རུ་ནས་བཟུང་རྒྱ་གར་དབུ་ཁྲིད་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཡིན། ནང་སྲིད་སྐྱོང་ཕྱོགས་ཐོག་ཁོང་ཚོ་མི་འདྲ་བ་ཡོང་སྲིད་པ་དེ་ལྟར་ཡང་ང་ཚོར་མཛད་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་རེད། ཅེས་དང༌། ལྷག་པར་པཎྜི་ཏ་པན་ཀྲི་ (Panth) དང་སྐུ་ཞབས་ཀྲི་ཀྲི་ཀི་ཤི་ན་མ་ཅ་རི། (T.T.Krishnamachari) མཁས་དབང་ར་ཇན་དར་པར་སར་ད། (Dr.Rajendra Prasad) མཁས་དབང་ཛ་ཀེར་ཧུ་སན། (Dr.Zakir Hussain) མཁས་དབང་ར་ད་ཀི་ཤི་ནན། (Dr.Radhakrishnan) སྐུ་ཞབས་ལལ་བྷ་དུར་ཤཱསྟྲི་བཅས་ཐུགས་དྲན་གསོས་ནས། ཁོང་རྣམ་པའི་གསུང་ཚིག་གཞན་དང་མ་འདྲ་བ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། གཞི་རྩའི་དགོངས་བཞེས་མཛད་ཕྱོགས་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་བྱུང་ཡོད་ཅེས་སྩལ།

མཐའ་དོན་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་རྒྱ་གར་རང་ཉིད་དཀའ་ངལ་ནང་གྱར་བཞིན་དུ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ལ་རོགས་ཕན་རྒྱ་ཆེ་གནང་བཞིན་པར་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་མཛད་པ་དང༌། དེ་ནི་རྒྱ་བོད་གཉིས་དབར་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་དང༌། བོད་དུ་མུན་པའི་སྨག་རུམ་སེལ་མཁན་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དམ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མེ་ཡིན་སྟབས། བོད་མི་ཚོས་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱ་གར་རྩ་ཆེར་འཛིན་བཞིན་ཡོད། དུས་རབས་གསར་པའི་ནང་དུའང་རྒྱ་གར་ནས་བོད་མི་ཚོར་སེམས་གསོ་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད། ངོས་རང་རྒྱ་གར་བ་མིན་ཡང་རྒྱ་གར་ནང་གནས་བཞིན་པར་སོང་རྒྱ་གར་མི་མང་ལ་ཚོར་བ་སྐྱིད་སྡུག་ཅི་ཡོང་ངོས་ལའང་ཡོང་བཞིན་ཡོད། ཅེས་སྩལ།

གང་གི་བྱིན་རླབས་རྨད་བྱུང་ཐུགས་རྗེའི་མཐུས།།

རང་རིགས་གཞོན་ནུའི་ཤེས་ཡོན་ཟློས་པའི་གར།།

བསྒྱུར་བར་སློབ་དེབ་ཟླ་བ་གསར་པའི་དོན།།

བགྲོ་གླེང་རེ་སྐོང་འོད་སྣང་འཕྲོ་ལ་བྲེལ།།

གཏན་ཚིག་སྒྱུ་མའི་རོལ་གར་གཡོ་བ་ལ།།

ངག་རིག་མཁས་པའི་གྲེ་འགྱུར་གླུ་དབྱངས་ཀྱིས།།

ན་གཞོན་ཤེས་ཡོན་ཕོ་ཉ་གསར་པའི་འགྲོས།།

ས་གསུམ་འདི་ན་འཛུམ་པའི་དགེ་མཚན་ངོམ།།

གཞོན་ནུ་གེ་སར་འཛུམ་པའི་པད་མ་ལ།།

ལེགས་བྱས་མདངས་ཀྱིས་འཁྱུད་པའི་ལང་ཚོ་ཅན།།

ལྷུན་གྲུབ་འདོད་འཇོའི་དྲི་བསུང་འཐུལ་བ་ཡི།།

ཆོས་སྲིད་རྒྱས་ཐབས་འདབ་ཕྲེང་གཡོ་ལ་བྲེལ།།

ངན་གཡོའི་བརྫུ་རིས་བཀྲ་བའི་གཡོ་བྱུས་ཀྱིས།།

ཙི་ནའི་གཞུང་གི་འཁྱོག་བརྗོད་ཚིག་གི་གཏམ།།

འཕྱན་ཡང་བྷོ་ཊའི་ལྗོངས་ཀྱི་སྐྱེ་རྒུ་ཀུན།།

མ་ཆགས་མ་ཞུམ་དཔའ་བོའི་རང་རྩལ་ངོམ།།

24 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

25 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༤༣ ནས་ ༢༥༣ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཆོས་འབྲེལ་དང་གཞོན་ནུའི་མི་འཐུས་ཚོར་བཀའ་སློབ། ཨམ་རི་སར་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༽གདན་ས་གསུམ་གཙོས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་དང་གཞིས་སྒར་ཁག་ཏུ་ཆོས་འབྲེལ་བསྐྱངས་པ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༥ ཉིན་ལྡི་ལི་ནས་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་བྷོམ་བྷེར་ (Bombay) ཕེབས་འབྱོར་སྐབས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ཤེས་རིག་དང༌། ནང་སྲིད་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་ཅག་ལ་ (Chagla) ཁྱུག་མཇལ་གསུང་གླེང་མཛད་དེ། སླར་ཡང་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་སྦེལ་སྒམ་ (Belgaum) གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད་པ་དང༌། བྱང་ཕྱོགས་ཀར་ན་ཌ་ཀའི་སྤྱི་ཁྱབ་འཇི་ཝི་ཝི་ཤ་ཝ་ན་ཐ་ (G.V.Vishwanath) མཆོག་དང༌། ས་གནས་རྫོང་དཔོན། གཞན་ཡང་ཁུལ་དེའི་ཆེས་མཐོའི་དཔོན་རིགས་ཁག་བཅས་ནས་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་འབུལ་བཞེས་ཐོག ས་གནས་གཞིས་འགོ་དང༌། འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིའི་མཁན་ཁྲི་པདྨ་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེས་མཚོན་དགོན་ཁག་གི་མཁན་བླ་བཅས་ནས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་དང༌། ཆོས་སྒར་དང་པོའི་དགའ་བསུའི་གཟིམ་སྒོར་ཕེབས་ཉིད་དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་ཡང་སྟེང་ནས་སྤྱན་རྒྱ་སྙན་སེང་གནང༌།

ཆོས་སྒར་གྱི་མཁན་པོ་མཁན་ཚབ་དང༌། ས་གནས་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་དམིགས་བསལ་སྐུ་ཚབ། གཞིས་གྲོང་ཁག་གི་སྤྱི་མི་དང༌། ལས་བྱེད། གཞོན་ནུ་དང་རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་རྒྱུན་ལས་བཅས་ནས་གུས་འདུད་གྲལ་བསྟར་རུ་བསྒྲིགས། ཕོ་བྲང་སྡིངས་ཆའི་སྟེང་ནས་སྤྱན་འདྲེན་དུང་རྒྱའི་སྙན་གསེང་དང་བསྟུན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དགྱེས་འཛུམ་ངང་ཕོ་བྲང་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་ས་གནས་གཞིས་འགོ་དང༌། བླ་སྤྱི། ཆོས་སྒར་མཉམ་འབྲེལ། རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་བཅས་ཀྱི་གནད་ཡོད་ཁག་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང་འབྲེལ་མཇལ་ཁ་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་གདན་ས་དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་དང༌། ཤར་བྱང་རྙིང་གསུམ་གྱི་གྲྭ་ཚང་བཅས་སུ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་ཐོག་ཚོགས་ཆེན་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་འདུ་ཁང་རྟེན་གཙོར་སྙན་ཤལ་དང༌། ཆོས་རྒྱལ་ཁང་བཅས་ལ་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན་རབ་གནས། ཚོགས་ཆེན་ཡང་སྟེང་གཟིམ་ཆུང་དུ་ལྷོད་བཞུགས་རིང་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་རྣམ་པར་གང་ཅིའི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་བཀའ་རྩད་དང༌། བར་ལམ་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལ་ཁ་ཉེས་གོད་ཆགས་རིམ་བྱུང་ཐུགས་དམ་བསྐྱར་འབྱོར་སྐོར་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོར་ཟན་སྒྲིལ་བརྟག་པ་བསྐྱངས་པར་ད་དུང་ལྷ་འཁོན་མ་ཞི་བས་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་གསོལ་དམ་བསྒྲགས་བྱ་དགོས་བབས་པས་དེ་དོན་སྔ་རྗེས་གནས་ལུགས་ཞིབ་བརྗོད་ཐོག་སྒེར་སོ་སོས་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་གསོལ་ཅི་བྱེད་ལ་འགལ་བ་མེད་ཀྱང༌། ཚོགས་གཞུང་ནས་གསོལ་མཆོད་སོགས་བྱས་ཚེ་རྗེའི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་མཁན་གྲྭ་ཚང་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་སྟབས། འདི་སྐོར་ཚང་མས་ཡིད་གཟབ་བྱེད་གལ་ཆེ་ལུགས་སོགས་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་མངགས་དང་མཇལ་ཕྱག་སྩལ།

དེ་རྗེས་དགའ་ལྡན་ཤར་བྱང་གཉིས་ཀྱི་གྲྭ་གཞོན་སློབ་ཁང་དང༌། ལྷག་པར་ཆོས་རར་ཐུགས་སྨོན་བསྐྱངས་ཏེ། ཡར་ལམ་གཞིས་ཆགས་ཡན་ལག་སློབ་གྲྭ་དང་པོ་དང༌། འཕྲུལ་འཁོར་ཞིག་གསོ་བཟོ་གྲྭའི་སྡེ་ཚན་ཁག་ལ་གཟིགས་སྐོར་མཛད་ཅིང༌། དབུས་གཞིས་སློབ་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་སྐབས་སློབ་གྲྭའི་སྐོར་གང་ཅིར་བཀའ་འདྲི་བསྐྱངས་པར་སློབ་སྤྱི་དང༌། གཞིས་འགོ་ནས་སྙན་སེང་ཞུ་སྒོ་ཁག་དང༌། ལྷག་པར་སློབ་ཁང་ཉམས་གསོའི་དངུལ་འབབ་ས་གནས་ལས་རྩོལ་ལས་ཁུངས་ནས་རིང་མིན་གནང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་ཞིབ་ཕྲ་སྙན་སེང་རྗེས། གཞིས་ཆགས་སྨན་ཁང་ཕྱི་ནང་ཚང་མར་ཞབས་བཅགས་དང༌། གློ་ནད་ཉལ་ཁང་ཁང་མིག་བཅུ་གཉིས་གསར་སྐྲུན་ལེགས་ཟིན་སྒོ་འབྱེད། གསར་ཚུགས་རུམ་འཐག་ལག་ཤེས་བཟོ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར། ཕེབས་ལམ་དུ་བླ་མ་མཉམ་འབྲེལ་ལས་ཁང་གསར་པར་ཞབས་བཅགས་ཕྱག་ནས་བཅས་རིམ་བཞིན་སྩལ་བ་དང༌། འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་རྟེན་གཙོར་ངྷ་རམ་ས་ལར་གསར་བཞེངས་གནང་བའི་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་སྐུ་ཐང་ཕྱག་དཔར་ཅན་ཞིག་ཆེད་སྩལ་ལ་སྐུ་ཐང་ཕེབས་སྐབས་འཇའ་ཚོན་ཤར་བ་སོགས་རྟགས་མཚན་ངོ་མཚར་ཅན་བྱུང༌།

ཚེས་ ༢༧ ཉིན་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་སྤུངས་པའི་ཚོགས་ཆེན་གསར་བཞེངས་ལེགས་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྟེན་འབྱུང་སྒོ་དབྱེ་རབ་གནས་བཅས་སུ་གདན་ཞུས་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས། དགོན་པའི་གླིང་གཡས་གཡོན་དུ་ལྷ་ལམ་ཁེངས་པ་ལྟ་བུའི་དྲི་བཟང་གི་དུད་སྤྲིན་འཁྲིགས། ཚོགས་ཆེན་ཡང་སྟེང་ནས་སྤྱན་འདྲེན་དུང་རྒྱའི་སྙན་སེང་མཛད་བསྟུན་གདན་ས་འབྲས་སྤུངས་དང༌། ས་སྐྱ་གྲྭ་ཚང་བཅས་ཀྱི་མཁན་བླ་རྣམས་ནས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་ཕུལ།

ཚོགས་ཆེན་སྒོ་མཆོར་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་པ་དང་ཐུགས་སྨོན་ཤིས་བརྗོད་དང་བཅས་ཚོགས་ཆེན་སྒོ་དབྱེ་མཛད། གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྟེན་གཙོར་ཐུགས་སྨོན་སྙན་ཤལ་དང་འབྲེལ་ལྷ་མོ་ཁང་བཅས་སུ་གནས་གཟིགས་ལྷོད་བཞུགས་བསྐྱངས་མུར་གདན་ས་གསུམ་གྱི་མཁན་ལས་ཟུར་རྣམ་པ་དང༌། བླ་སྤྲུལ་འདོན་བཟང་བ་བཅས་ནས་རྗེའི་གསང་བའི་རྣམ་ཐར་གྱི་ཞལ་འདོན་དང༌། ཚོགས་ཆེན་མདུན་ཐང་དུ་གཞིས་ཆགས་ཟློས་གར་ལྷ་མོ་བ་ནས་རྟེན་འབྱུང་བཀྲ་ཤིས་ཞོལ་པའི་འཁྲབ་སྟོན་གཟིགས་འབུལ་ཞུས།

འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་མང་ཇའི་ཚོགས་མགོན་དུ་གདན་ཞུས་ཞབས་སོར་འཁོད་ཐོག་རྟེན་མཆོག་སྤྱན་སྔར་ཀུན་བཟང་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོ་བ་དང་བཅས་ཞིང་མཆོག་འདུས་པ་རྒྱ་མཚོར་བསྙེན་བཀུར་གསོལ་ཇ་དང༌། བཞེས་ཐུག་འབྲས་ཚ། སྐུ་འགྱེད་སོགས་འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིས་གཙོས་དད་ལྡན་འབྲེལ་ཡོད་ཇི་སྙེད་ཅིག་ནས་བསྙེན་འགྱེད་འཚང་ཁ་ཤིག་ཤིག་གིས་འབུལ་མི་དང༌། ལྷག་པར་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་བསྙེན་འགྱེད་སྩལ།

དགེ་བཤེས་གཉིས་ནས་ཚོགས་ལངས་ཀྱི་བགྲོ་གླེང་དང༌། ཚིག་བཀྲ་སོགས་རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོས། གོང་མཚུངས་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་ནས་དགའ་ལྡན་ཚོགས་ཆེན་དང༌། ས་རྙིང་བཀའ་གསུམ་གྱི་དགོན་ཁག་ལའང་མང་འགྱེད་སྩལ། འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱི་ནས་དེ་ཉིན་འབྲེལ་ཡོད་བསྙེན་བཀུར་ཞུ་མི་རྣམས་དང༌། ཨར་ལས་རིང་འགན་ཁུར་བ་དང་ལས་རོགས་བཅས་ལ་ལེགས་སྐྱེས་མཇལ་དར་གནང༌། དེ་བཞིན་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་ནས་འདུས་པའི་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་དང༌། རིས་མེད་ཆོས་སྒར་བླ་སྤྱི་གྲྭ་ཚང་ཁག་གིས་མཚོན་སྤྱི་སྒེར་ཇི་སྙེད་ཅིག་ནས་བླ་སྤྱི་མཁན་ཁྲི་མཆོག་དང༌། འབྲས་བློ་སྒོ་མང་དང་བློ་གསལ་གླིང་གི་མཁན་པོ་ལྷན་རྒྱས་ལ་ཚོགས་ཆེན་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པ་ལེགས་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྟེན་འབྱུང་ལེགས་ཞུའི་མཇལ་དར་ཕུལ།

ཕྱི་ཉིན་ཚོགས་ཆེན་གཙུག་ལག་ཁང་གསར་པར་རབ་གནས་བྱིན་འབེབས་དངོས་གཞི་གནང་གཏན་འཁེལ་བར། ཧོན་སུར་ནས་རྒྱུད་སྨད་དགེ་འདུན་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་གདན་འབོད་ཀྱིས་དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་སྒོ་ནས་རབ་གནས་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་གནང་རྒྱུན་རིང༌། སྔ་དགོང་གུང་གསུམ་གྱི་ཚོགས་དབུར་བཞུགས་ཞབས་བཀོད།

ཆོས་གཞིས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ནས་སྔོན་གསོལ་རིམ་བཏབ་བཞིན་མདོ་ལུགས་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་འབུལ་བཞེས་སར་ས་གནས་གཞིས་འགོ་དང༌། ཆོས་སྒར་གཉིས་ཀྱི་མཁན་པོ་རྣམ་པ་བཅས་ནས་སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་སྣེས་གདན་ཞུ་དང་འབྲེལ། བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་དགའ་བྱང་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྟེན་འགྱོགས་དང༌། དངོས་གཞིའི་གསོལ་འདེབས་སྐབས་འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིའི་མཁན་ཁྲི་པདྨ་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་ལྗགས་བཤད་དང་འབྲེལ་རྟེན་འབུལ་མཇུག གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་སྐུ་ཕེབས་ཀྱིས་དེང་སང་སྙིགས་དུས་སྐྱེ་བོའི་བྱ་སྤྱོད་ལ་མ་གཟིགས་པར་སྔོན་ནས་ཐུགས་བསྐྱེད་དམ་བཅའ་ཇི་མཛད་བཞིན་ཞབས་པད་བརྟན་བཞུགས་དགོས་པའི་ཞུ་སྐུལ་ལུང་འབུལ་གནང་དོན།

ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་དགོན་གནས་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་སྤུངས་པ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་གསར་བཞེངས་ལེགས་གྲུབ་ཟིན་པ་འདི་ལ་སློབ་དཔོན་འདུས་མང་ལས་བྱེད་བཅས་ལ་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ཀྱང་ལེགས་ཚོགས་ཆེ།

ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་མཆོག་གི་མཛད་པ་འདི་ལ་བརྗོད་ལས་འདས་ཤིང༌། སྙིགས་དུས་སྐྱེ་འགྲོ་བསོད་ནམས་དམན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ངོས་ཀྱི་པད་དཀར་འཆང་བ་གོང་མ་ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོ་སྐུའི་བགྲང་བྱ་ང་བརྒྱད་ལ་དགོངས་པ་ཞི་དབྱིངས་ཕེབས་ཚུལ་བཞིན་དུ་དཔེ་འདི་བཞིན་ངོས་ཀྱི་མགོན་པོ་ཆེན་པོ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཆུན་པར་དཀའ་བའི་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་དང༌། གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ལྷ་ཡི་གསོལ་འདེབས་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིན་ཡིན་ན། སྐྱེ་འགྲོ་མཆོག་དམན་ཀུན་ནས་མི་དགེ་བཅུ་སྤོངས། དགེ་བཅུའི་ལམ་དུ་འགྱུར་ནས་སྐྱེ་འགྲོ་ནས་རྣ་བ་སྒྲ་ལ་མ་ཆགས་པར་དཔེར་ན་ཁྱི་རྒན་ཤ་དམར་རྗེས་སུ་མ་རྒྱུགས་པར་མགོན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྙིང་དུ་བཅངས་ན་མགོན་སྐྱབས་འདི་ལས་ལྷག་པ་མེད་ནའང༌། སྔོན་ནས་བྱུང་བ་འདི་བཞིན་རྐྱེན་འདི་དག་ཆུང་ངུར་ཡིན་ལ་འདི་ལས་ཆེ་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌། འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ངོས་གཉིས་ཕྱི་ཡི་རྒྱལ་ཕྲན་ཕྱོགས་སུ་ཡ་ང་བ་ཙམ་མེད།

ཕྱི་ཡི་རིམ་གྲོ་སྒྲུབ་མ་དགོས་ཤིང༌། གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྙིང་ལ་བཅངས་ནུས་ན། པད་དཀར་འཆང་བ་འདི་དག་སྤྱིར་འཛམ་གླིང་ཀུན་ལ་མཚན་སྙན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་སྲིད། མགོན་པོ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཡི་གྲིབ་མ་བཞིན་འགྲོགས་ནས་བཞེད་དོན་མཐའ་དག་ལེགས་པར་འགྲུབ་པའི་སྡོང་གྲོགས་ཞུ།

ཧྲིཿ ངོས་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་འདི་ཡི་ལམ་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་དང༌། ལུང་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་འཆད་ཉན་འཕེལ་ཕྱིར་མལ་བཞི་ཆོག་དང་འབྲེལ་བའི་སྒྲོལ་མ་འབུམ་ཐེར། སྔར་བཞིན་མཁན་སློབ་ལས་བྱེད་འདུས་མང་བཅས་པར་ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་དགོས་ཤིང༌། ཕྱི་ཡི་མཛད་པར་ངོས་ནས་སྔར་བཞིན་ཁས་ལེན་བཞིན་དུ་སྡོང་གྲོགས་ཞུ། ངོས་ཀྱི་དགོན་གནས་འདི་ལ་འབྱུང་བཞི་སྐྱོབས་པའི་སྡོང་གྲོགས་གཟུགས་མེད་ངོས་ནས་ཁས་ལེན་ཞུ། ཞེས་ཕེབས།

བརྟན་བཞུགས་ཞལ་འདོན་དངོས་གཞི་གྲུབ་མཚམས་ས་གནས་གཞིས་འགོ་ནས་གཏང་རག་གི་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་ཞུས་པ་དང་བཅས་གྲ་རྟེན་ལེགས་འགྲིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བརྟན་བཞུགས་གྲུབ།

དེ་རྗེས་གཞིས་གྲོང་བདུན་པའི་ནང་ཡོད་ཀརྨ་ཀམ་ཚང་གི་གནས་འཛིན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་རིན་པོ་ཆེའི་དགོན་པར་ཞབས་བཅགས་རབ་གནས་དང༌། དགོན་པའི་གནས་སྟངས། གྲྭ་རྒྱུན། ཕྱག་ལེན་སྐོར་བཅས་བཀའ་རྩད། གཞིས་གྲོང་དྲུག་པའི་ཡན་ལག་སློབ་གྲྭ་དང༌། བུ་གསོ་ཁང་བཅས་པར་གཟིགས་སྐོར་གྱིས་དགེ་རྒན་ཚོ་དང༌། མ་བྱན་བཅས་པར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ། ཚུར་ལམ་གཞིས་གྲོང་དྲུག་པའི་འབྲས་ཞིང་དང༌། མ་རྨོས་ལོ་ཏོག་གི་ཞིང་ཁ་འགའ་ཤས་ལ་ཐུགས་ཞིབ། ཐོན་འབྲས་རྣམ་གྲངས་དང་ཐོན་སྐྱེད་ཆེ་ཆུང་སོགས་ཞིབ་ཆའི་བཀའ་རྩད་དང༌། དགོང་དྲོ་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་ཉེར་བརྒྱད་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་སྩལ།

ཚེས་ ༣༠ ཉིན་འབྲས་ཤག་སྐོར་མཁན་པོ་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན་ནས་གསོལ་བཏབ་ངོར། འབྲས་སྤུངས་དགེ་འདུན་གཙོ་གྱུར་དོན་གཉེར་ཅན་དགེ་འདུན་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་དཔལ་ལྡན་དམག་ཟོར་རྒྱལ་མོའི་རྗེས་གནང་སྒྲུབ་ཆོག་དངོས་གཞི་གཏོར་དབང་བཅས་སྨིན་རྒྱས་སྩལ་འབྲེལ། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང་དེའི་གདན་ས་འབྲས་སྤུངས་བཅས་པར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྟབས། ད་ལམ་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཚོགས་ཡོངས་ལ་སྩལ་ལུགས་སོགས་ཀྱི་གསུང་བཤད་འགྲེལ་བརྗོད་དང༌། དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་ཚོགས་མགོན་དུ་ཕེབས་ཏེ་དབྱར་བདག་བསྐོ་ལས་དང་ཚུལ་ཤིང་བཞེས་པ་སོགས་མཛད།

ཕྱི་ཉིན་འབྲས་སྤུངས་ཆོས་སྒར་དང༌། མི་མང་སྤྱི་ནས་གསོལ་བ་རིམ་བཏབ་བཞིན་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་བཀའ་ཁྲིད་གྱི་གསུང་ཆོས་དང༌། མ་ཎི། བོད་ལྗོངས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་རྣམ་གཉིས་བསྐུལ་བའི་འཕྲིན་བཅོལ་བཅས་ལྗགས་ལུང་སྩལ་རྗེས། མི་མང་དགའ་བསུའི་ཚོགས་འདུའི་སར་གཞིས་འགོ་ནས་གཞིས་ཆགས་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་དང༌། མི་མང་ནང་ཁུལ། ཡུལ་མིའི་དབར་གྱི་མཛའ་བརྩེའི་མཐུན་སྒྲིལ། ལག་རྩལ་རིག་གཞུང་གོང་འཕེལ་གཏོང་བ། དེ་བཞིན་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གྲངས་མེད་འབྱུང་བའི་གནས་དང༌། སྐྱེ་རྒུའི་བསོད་ནམས་གསོག་ཡུལ་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པའི་འབྲས་སྤུངས་ཚོམས་ཆེན་འདི་ལྟ་བུ་གསར་བཞེངས་གནང་བར་བསྔགས་བརྗོད་བཅས་ལས་དོན་སྙན་སེང་ཞུས།

ཆོས་སྒར་སྐུ་ཚབ་ཤར་རྩེ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཆོས་ཐོག་སྤྱིའི་སྐོར་དང༌། ལྷག་པར་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་སྐོར། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་སློབ་ལམ་སྟོན་ལྟར་ང་ཚོ་སེར་སྐྱ་ཚང་མས་ཉམས་ལེན་ཞུ་གལ་ཆེ་བ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཞུས་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཕེབས་སྒོའི་སྙིང་པོར། ‘‘ད་རེས་སྡོད་སྒར་འདིར་འབྱོར་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དགའ་པོ་ཡོང་གི་རེད་ལ། ང་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌། བར་ལམ་ལོ་བསྟུད་ནས་ལོ་ཉེས་བྱུང་སྟེ་དཀའ་ངལ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། ཚང་མས་སེམས་འདིར་བབས་པའི་ཐོག་ནས་ས་ཆ་འདི་གའི་སྒང་ལ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། སྲ་ཐག་ཐག་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་བསམ་པའི་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་བསྡད་པ་ཡག་པོ་བྱུང༌། སེམས་ཐག་བཅད་ན་ཡར་རྒྱས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་ད་ལྟ་གཞིས་འགོ་ནས་ལབ་པ་ལྟར། ས་ཆས་མ་ལྡང་བའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་དུས་ལྟོ་གོས་སྲ་ཐག་ཐག་ཡོང་བའི་དོན་དག་ལ་ལག་ཤེས་དང༌། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་བྱེད་དགོས། རྒྱ་ཆེའི་ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ང་ཚོས་ཐུབ་པ་དང་འགྲུབ་ཚོད་ལག་ཤེས་ཆུང་ཙག་རིགས་གང་འཚམས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་ན། ས་ཞིང་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཞོར་ལ་ལག་ཤེས་ཐོག་ནས་ནུས་པ་བཏོན་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་ཙང་ཡག་པོ་རེད།

དེ་ནས་འདི་གར་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭར་ད་ལྟ་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམ་པོ་མེད་པ་སྐྱོ་པོ་རེད་དེ། ཡིན་ནའང་མེད་པ་ཞིག་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡག་པོ་རེད། ད་ལྟ་སློབ་གྲྭའི་གཞི་འདྲ་པོ་ཚུགས་ཡོད་པ་དེ་ད་དུང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བ་ཞིག་དང༌། སློབ་གྲྭའི་མིང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་དགོས། དབུས་ཤེས་རིག་ཚོགས་པའི་ལྟ་རྟོག་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཚང་མར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྟངས་གང་ཅིར་སྤུས་དག་ཏུ་གཏོང་བའི་དོན་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ལ་ད་རེས་ལྡི་ལིར་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོའི་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཐབས་ཤེས་ག་རེ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ག་ལེར་ག་ལེར་ཡར་རྒྱས་ཏན་ཏན་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཕྱི་ནས་རོགས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། འཆར་གཞི་བཀོད་དེ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དག་ག་ཚོད་ཐུབ་ཐུབ་ང་ཚོས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ། རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཏན་ཏན་དགོངས་བཞེས་གནང་གི་རེད།

གལ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡག་པོ་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ང་ཚོ་བོད་པ་དཔེ་མི་སྲིད་པའི་སྐྱོ་པོ་རེད། ངོ་ཚ་དགོས་པ་ལྟ་བུ་འདུག སོ་སོའི་ཡི་གེ་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད་ན། གནས་ལུགས་གཞན་དག་ག་ནས་ཤེས། སོ་སོ་སྡོད་སའི་གྲོང་གསེབ་ནང་གི་ཁྱིམ་ཚང་ཁ་ཤས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདྲ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་འགྲོ། དེ་ནས་ཕར་ཉིན་མཚན་ཁ་ཤས་སྦྲེལ་ནས་ཕྱིན་པའི་ས་ལ་ག་རེ་ག་རེ་ཡོད་མེད། འཛམ་བུ་གླིང་གི་རྒྱ་མཚོའི་མཐའ་ལ་ག་རེ་ག་རེ་ཡོད་མེད་ཕར་བཞག སོ་སོ་ཡོད་སའི་གྲོང་གསེབ་གཡས་གཡོན་ལ་ག་རེ་ག་རེ་ཡོད་མེད་ཀྱང་མ་ཤེས་པ་བྱས་ཏེ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དཔེ་མ་སྲིད་པའི་ཤེས་ཚད་སྐྱོ་པོ། བསམ་བློ་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོ། བསམ་བློ་རྒྱ་ཆུང་ཆུང་རེད། ང་རང་ཚོའི་དུས་ཚོད་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཏེ་ད་ལྟ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྡོད་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་མི་གྲལ་དུ་ཚུད་པར་བྱས་ནས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་དགོས་ཀྱི་རེད་མ་གཏོགས། རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་གླེན་པ་གང་ཡང་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ལྟོ་ཚེ་ཕྱིད་ཀྱི་མ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིར་བཏང་གི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡང་ཞབས་འདྲེན་དང༌། ངོ་ཚ་བའི་རང་བཞིན་རེད་མ་གཏོགས་གཟི་བརྗིད་གང་ཡང་མ་རེད། ད་ལྟ་འཕྲལ་སེལ་སོ་སོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་རིང་ལ་མི་གྲལ་དུ་ཚུད་པ་གཅིག་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་མཚན་མཐོང་ལ་རྒྱའི་ཆ་ནས་ཡིན་ན་ཡང་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན་དུས། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་མ་འོངས་པ་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་རང་དབང་བྱུང་སྟེ་བོད་ལུང་པར་ལོག་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་རིང་ལ་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་ང་ཚོ་ཡར་རྒྱས་སམ། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གྱི་རྒྱུན་འཛིན་ག་ཚོད་ཐུབ་ཐུབ་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོ་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་ཙམ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་སྐྱོ་པོ་རེད།

བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་གནས་ཚད་ལོངས་པོ་ཞིག་དང༌། སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། བོད་ཡིག་གིས་མཚོན་པའི་སློབ་སྦྱོང་གང་ལ་གང་འཚམས་སྤྲོད་ཀྱི་འདུག མ་གཞི་རྒྱ་མིས་རྒྱ་ཡིག་དང་རྒྱ་མིའི་ལྟ་སྤྱོད་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། བོད་རང་གི་རྒྱལ་རབས་དང༌། བོད་རང་གི་ཁུངས་འབྲེལ་དངོས་རྗེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ཚོའི་གྲས་སློབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད་ལ། བསླབ་ཆོག་གི་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་མ་གཞི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་རེད་དེ། གཞི་རྩ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ལྷག་དོན་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་རྒྱུས་མཚོན་པའི་ཧ་ཅང་གི་བསུན་པོ་བཟོ་གི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཐོག་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པའི་བོད་པ་ཚོ་ལས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་གྲུང་པོ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཀྱང་ཆེ་བ། གང་འཚམས་གྱོང་པོ་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་འདུག

ང་རང་ཚོའི་ཕྲུ་གུའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ངེས་པར་དུ་ཕ་མ་ཚོའི་ཐོག་ནས་དོ་ཁུར་ཡག་པོ་ལེན་དགོས། ཕྲུ་གུར་ཤེས་ཡོན་ཡག་པོ་འཇགས་པའི་དོན་དག་ལ་དོ་ཁུར་དང༌། དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག པ་ཕ་ཨ་མ་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་འདུག་གམ། སྔོན་མ་ཡང་ལབ་པ་ཡིན། ང་ཚོའི་སྤྱི་འཐུས་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་མཁན། བཀའ་བློན་ཚོ་བཅས་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་ཡང་རྟག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་ལ། ས་གནས་གཞིས་འགོའི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་གཞེན་སྐུལ་རྟག་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ད་དུང་ཡང་གལ་ཆེ་ནན་ཏན་ཡིན་དུས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་གི་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།’’26jམཆན། ཞེས་སོགས་སྤྱི་བྱེའི་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡ ཉིན་ཚོགས་ཆེན་ལྷ་མོ་ཁང་དུ་ཐུགས་སྨོན་སྙན་ཤལ་དང་ཕྱག་ནས། དེ་བཞིན་ས་སྐྱ། སྒོ་མང༌། བློ་གླིང་བཅས་ཀྱི་གྲྭ་ཚང་སོ་སོར་གནས་གཟིགས་ཀྱིས་སྐུ་རྟེན་ལ་སྙན་ཤལ་དང་ཐུགས་སྨོན་མཛད་པ་དང༌། བྷང་ལོར་གྲོང་སྣེར་བོད་མིས་འཛིན་སྐྱོང་བྱ་མུས་ནོར་གླིང་ཤིང་བཟོའི་ལས་གྲྭར་རྒུན་འབྲུམ་གྱི་ཤིང་ཏོག་ར་བར་སྤྱན་ཞིབ་དང༌། མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་པ་བོད་ཕྲུག་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་དང༌། ཁུལ་དེའི་སློབ་སྤྱི་ལས་བྱེད། ས་གནས་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་འགའ་ཤས་བཅས་ལྷན་འཛོམས་ཐོག་གསོལ་ཇ་འབུལ་བཞེས་སར་རང་རིགས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན། ‘‘དུས་ཚོད་འདིའི་སྒང་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོབ་པ་རེད། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་གྱི་རོགས་རམ་འོག་ནས་སོ་སོའི་ཡོན་ཏན་སྦྱོང་རྒྱུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཙང༌། མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སའི་བསྟི་གནས་སུ་སྡོད་པའི་རིང་ལ་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་མ་བཏང་བར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭར་སྡོད་མཁན་ཕྲུ་གུ་ཕལ་ཆེ་བ་དངོས་འབྲེལ་སློབ་སྦྱོང་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་དང༌། དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སྐབས་རེ་ང་རང་ཚོ་བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭའམ། བོད་སློབ་འཛིན་སྐྱོང་ཚོགས་པའི་ཁོངས་གཏོགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་ནང་སྡོད་དུས་མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པ་དང༌། གནས་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཆགས། མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭའི་ནང་སླེབས་ཡོང་དུས་རང་དབང་ཆེན་པོ་ཡོད་མཁན་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་འཛོམ་པོ་ཡོད་དུས་འགའ་ཤས་ནས་བག་མེད་དང༌། ལྷོད་ཡངས་འདྲ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་བྱུང་བ་འདིའི་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་མ་བཏང་བར་གཟབ་གཟབ་བྱ་དགོས། སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་གྱིས། ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་འཛམ་བུ་གླིང་གི་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་པ་ཞིག་དང༌། གདན་ཐོབ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཤེས་ཡོན་ཆ་ནས་ཚད་ལོངས་དགོས་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་ནི། དངོས་འབྲེལ་ལོ་རྒྱུས་ཅན། མི་ཚོའི་ཡིད་འཕྲོག་པ། རང་བཞིན་གྱི་སྤུས་དག་པོ་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་གཞི་རྩའི་གནས་སྟངས་ཀྱང་ཡག་པོ་ཡོད་ན་ཡང༌། དུས་ཚོད་ཀྱི་རྗེས་ཟིན་ཐུབ་པ་ཞིག་ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་བྱེད་མ་ཐུབ་པས་རྗེས་ལུས་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཏེ། ང་ཚོར་དཔེ་མི་སྲིད་པའི་གྱོང་ཕོག་པ་རེད། དེའི་གུན་གསབ་དང༌། དུས་ཚོད་རྗེས་ཟིན་ཐུབ་པ་དེ་ང་ཚོས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན་དུས་ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོར་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་ཐོབ་པའི་སྐབས་འདིར། ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་སེམས་ལ་རུས་པ་བཅུག་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཤེས་སོང་ངམ།

དེ་ནས་རང་ལ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་འཇགས་པ་དེ་ཕྱིན་ཆད་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། སོ་སོར་ཤེས་ཡོན་ག་ཚོད་ཡོད་པ་དེ་དོན་གོ་ཚང་བ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་ཤེས་ཡོན་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཡོང་བ་ནི་རྩ་བ་ལྷག་བསམ་ལ་རག་ལུས་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མི་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་དང༌། གཞན་ཕན་གྱི་བློ་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེསཔར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། མི་སེམས་རྒྱུད་བཟང་པོ་དང༌། ལྷག་བསམ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་རོགས་བྱས་ན་སོ་སོ་སྐྱིད་པ། རོགས་པ་ཚོ་ལའང་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པ། མི་ཚང་མ་བག་ཕེབས་པོ་ཡོང་ཐུབ་མཁན་ཆགས་ཀྱི་རེད།

མི་མ་རབས་རང་དོན་ཁོག་བཅུག གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་གསུམ་བྱེད་མཁན་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། སོ་སོ་ཡིན་ནའང་ག་རེ་བྱས་ཀྱང་མ་སྐྱིད་པ། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་སོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ངོ་ལྐོག་གཉིས་བྱེད་དགོས་མཁན། སོ་སོའི་སེམས་ཀྱི་ནང་ལ་རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ངན་པ་དེ་མིས་ཤེས་ཀྱི་དོགས། སྔ་ཕྱིར་མ་གཏོགས་བོང་བུ་ཐོན་གྱི་དོགས་ནས་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རིང་བློ་གཡེང་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་མཁན། དེ་བཞིན་རོགས་པ་ཚོས་ཀྱང་མི་དེ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ངོ་ལྐོག གཡོ་སྒྱུ་ཅན། ཁྲམ་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་ཁ་ནས་མཁས་པོ་དང༌། ཉེ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། གཏིང་དམ་པ་ནས་ཧ་ལམ་རྐུན་མ་དང༌། ཁྲམ་པའི་འདུ་ཤེས་བཞག་སྟེ་རྒྱང་གང་རིང་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད།

དངོས་གནས་མི་ཡ་རབས་ཟེར་བ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཁྱེད་རང་གཞོན་པ་ཚོ་གཞི་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མི་ཚེའི་ནང་སོ་སོའི་དམ་བཅའ་ཨང་དང་པོ་དེ་ག་རེ་འཛིན་དགོས་ཟེར་ན། ངས་མི་ཚེ་འདི་ཡ་རབས་ཤིག་ལ་བསྐྱལ་རྒྱུ་ཡིན་བསམ་པ་དེ་ངེས་པར་དུ་སེམས་ལ་བཞག་དགོས། དེ་ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གཅིག་པུ་མ་རེད། ང་རང་ཚོ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་འཚོ་གནས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་ཡ་རབས་བྱ་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཧོབ་སྟེ་ལྟ་དུས། སྐབས་རེ་ཡ་རབས་བྱེད་དུས་གཞན་གྱིས་མཐོང་ཆུང་བྱས་ཏེ་གྱོང་རག་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཧམ་པ་དང་དམར་ཤེད་བྱེད་མཁན་དེར་ཁེ་བཟང་ཐོབ་པ་དང༌། གྲ་འགྲིགས་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡ་རབས་དང༌། དྲང་བདེན་ཡོད་ན་སྐྱིད་པ་དང༌། ལེགས་པ། ཕུགས་བཙན་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད།

མི་ཚེ་སྐྱེལ་དུས་ཕྲན་བུ་ཧམ་པ་དང༌། དམར་ཤེད། གཡོ་སྒྱུ་མ་བྱས་ན་མགོ་མ་ཐོན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་བྱས་ན་ཡོང་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་དྲན་གྱི་ཡོད་ཀྱི་རེད། མཐོང་གི་ཡང་ཡོད་ཀྱི་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བ་བཞག་ས་ཞིག་མ་བྱུང་ན། མིའི་མི་ཚེའི་ནང་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། མི་རྒས་ནས་མི་ཚེའི་མཇུག་སྡུད་པའི་སྐབས་སུ་མི་ཚེར་ཕྱི་བལྟས་སློག་ཡོང་དུས་སེམས་ནང་མ་སྐྱིད་པ་དང༌། འགྱོད་པ་སྐྱེ་རྒྱུ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གལ་ཆེ་ཤོས་ཡ་རབས་བྱ་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་རྩ་དོན་ཞིག་རེད་བསམ་པ་འདུག དེ་ངའི་རེ་འདུན་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་ཆོངས།’’27jམཆན། ཞེས་སོགས་བྱེད་སྒོའི་ལམ་སྟོན་གནད་སྨིན་སྩལ།

ཚེས་ ༢ ཉིན་ཀོ་ལེ་སྒལ་ (Kollegal) དོན་ལྡན་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་པ་དང༌། གཞིས་སྒར་ཁོངས་གཞོན་ནུ་དང༌། སློབ་ཕྲུག ལུས་རྩལ་རུ་ཁག གཞིས་གྲོང་སོ་སོའི་ཞབས་བྲོ་བ་ཡོངས་ནས་གཞས་དང༌། ཞབས་བྲོ་ལུས་རྩལ་སོགས་གཟིགས་འབུལ། གཞིས་འགོ་ནས་ལས་དོན་སྙན་སེང་ཞུས་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་མང་ཚོགས་ལ་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཞིབ་རྒྱས་སྩལ་དོན། ‘‘དེ་རིང་གཞིས་ཆགས་འདིར་འབྱོར་བ་དང་པོ་རེད། དེའི་སར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་དགའ་པོའི་ཐོག་ནས་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་གཞོན་མང་པོ་ཞིག་གིས་ད་ལྟ་ཆེད་དུ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གཞིས་ཆགས་འདིར་རང་བཞིན་གྱི་ས་ཆ་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་རོགས་རམ་མཐུན་རྐྱེན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་ཐོག་མར་འགོ་ཚུགས་པའི་སྐབས་ནས་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་ཆགས་འདུག ད་ལྟ་མཛད་སྒོའི་ས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྲུ་གུ་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་མཁན་ཚང་མ་གྲུང་པོ་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་འདུག དགའ་པོ་བྱུང༌།

དེ་བཞིན་ལུས་རྩལ་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོས། སྦྱོང་བརྡར་སྤྲད་དེ་གོང་དུ་རུ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་ཕོ་མོ་ཚོ་ཡང་ཡིན་མདོག་ཁ་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་ལྡན་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་ཐབས་སུ་ལུས་པོའི་རྩལ་ཤུགས་སྦྱོང་རྒྱུ་དེས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་མི་ཚེ་རིང་པོ་ཡོང་བ་དང༌། མི་ཚེ་དེའི་རིང་གཟུགས་པོ་བདེ་པོའི་ཐོག་ནས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་ཅི་བདེར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། གཉིས་ནས་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ག་འདྲ་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་བྱུང་ཡང་གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོད་ན་སོ་སོའི་འདོད་པ་ལྟར་སྒྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་དུས་གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཟེར་བ་དེ་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དམིགས་བསལ་གྱིས་ལུས་པོའི་རྩལ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ཏུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ། ད་རེས་ང་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཡོང་བའི་ཆེད་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དུས་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་དང་མུ་མཐུད་ནས་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་ཐབས་སུ་རྩལ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེནཔོ་འདུག དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྩལ་སྦྱོང་བྱས་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་ཡག་པོ་འབྱུང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།’’28jམཆན། ཅེས་སོགས་སྩལ་རྗེས་གཞིས་སྒར་སྤྱི་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། གཞིས་མི་རྒན་གཞོན་སུམ་སྟོང་བརྒལ་བར་མཆོག་གསུམ་ངོ་སྤྲོད་དང༌། མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་ལ་སློབ་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་དང་སྦྲགས་ཆོས་འབྲེལ་མ་ཎི། བཛྲ་གུ་རུ། དམིགས་བརྩེ་མ། ལྷ་མོ་དང་སྐུ་ལྔའི་བསྐང་འཕྲིན། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་བ་དང༌། གཞིས་སྒར་སློབ་གྲྭ་དང༌། སྨན་ཁང༌། བཟོ་ཁང༌། རྒྱ་གར་བའི་དངུལ་ཁང༌། མཉམ་འབྲེལ་ཚོང་ཁང་ཁག་གཉིས། རྩམ་འཐག་འཁོར་ལོ། གཞིས་གྲོང་ཁག་བཅུ་གཅིག་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། གཞིས་མི་ཚོར་བདེ་སྡུག་བཀའ་འདྲི་སོགས་མཛད་པས་ཐམས་ཅད་དགའ་དད་སྤྲོ་བའི་གནས་སུ་བཀོད་དེ་ཧོན་སུར་རབ་རྒྱས་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་བཅགས་བསྐྱངས།

དེར་ཉིན་བཅུ་གཉིས་བཞུགས་རིང་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་གིས་སྔ་ལོ་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན། རྒྱུད་གྲྭ་གཙོ་གྱུར་ཕྱོགས་མཐའ་ནས་དོན་གཉེར་གྱིས་འདུས་པ་བཅས་དགེ་འདུན་བདུན་བརྒྱ་ལྷག་དང༌། སྐྱ་བོ་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་པར་རྡུལ་མཚོན་དཀྱིལ་འཁོར་དང་འབྲེལ་བའི་གསང་བ་འདུས་པའི་དབང་ཆེན་སྔོན་འགྲོ་སྟ་གོན་དང་བཅས་པའི་ཕྱག་ལེན་ཕྲ་ཞིབ་དང༌། རས་བྲིས་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་ལུ་ཧི་པའི་དབང་ཆེན། འཇིགས་བྱེད་ལྷ་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་ཆེན་བཅས་ཕྱག་ལེན་རྒྱས་པའི་ཚུལ་དུ་སྩལ། བར་གསེང་དུ་སེ་ར་བྱེས་སྨད་སོགས་ཀྱི་དགེ་འདུན་བསྒྲུབ་བྱ་སོ་བདུན་ལ་དགེ་འདུན་བཅུ་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

རྫོང་དགའ་ཆོས་སྡེའི་འདུ་ཁང་གསར་པ་དང༌། མི་མང་སྨན་ཁང༌། རུམ་འཐག་བཟོ་གྲྭ། འཕྲུལ་འཁོར་བཟོ་བཅོས་ཁང༌། རྙིང་མ་སྔགས་སྡེའི་ཚོགས་ཁང་གསར་པ། སློབ་གྲྭ་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། རྙིང་མ་སྔགས་སྡེའི་ཚོགས་ཁང་གསར་པར་མིང་ཞུས་པར་ཨོ་རྒྱན་གླིང་ཞེས་སྩལ་ཞིང༌། བསྙེན་སོང་རྣམས་ནས་བཛྲ་གུ་རུ་ས་ཡ་འགའ་ཤས་འབད་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་མཛད།

ཧོན་སུར་གཞིས་མི་རྣམས་དང་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་ནས་ཆོས་ཞུར་འབྱོར་བ་བཅས་སེར་སྐྱ་མི་མང་སུམ་སྟོང་སྐོར་འདུ་འཛོམས་དགའ་བསུའི་ཚོགས་འདུར་གདན་ཞུ་བཞིན། དེ་གར་གཞིས་འགོ་དང༌། རྒྱུད་སྨད་མཁན་ཚབ་གཉིས་ནས་གཞིས་སྒར་གནས་སྟངས་ལས་དོན་སྙན་སེང་དང༌། རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་ཀྱི་བཀའ་དབང་ཟབ་ཆོས་ཁག་སྨིན་སྩལ་བྱུང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཞུ་རྒྱུ་ལ། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་གནས་ཚུལ་བཤད་པ་ནང་བཞིན་རེད། ན་ནིང་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་འདི་གར་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་བའི་གནས་ལུགས་སྐད་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང༌། བར་ལམ་ཐན་སྐྱོན་ལ་སོགས་པས་ཧོན་སུར་ལ་དཀའ་ལས་ཁག་ཤོས་ཤིག་ཆགས་ཏེ་ཁ་ཤས་ཧ་ལམ་ཟ་རྒྱུ་དཀོན་པོའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་བཀོད་པ་བཞིན། དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཞིག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱས་དང་བྱེད་མུས་རེད། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་ལ་ཐན་པས་རྐྱེན་པས་དཀའ་ངལ་བྱུང་བ་རེད་དེ། ཡིན་ནའང༌། ང་རང་ཚོར་ས་ཆ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དང་ཡོད་པ་བྱས་ན། ཡོད་པ་དེ་ཕུགས་ལ་དྲིན་ཆེ་བ་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་ཐོག་ལ་གོང་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་དེ་ག་རེ་བྱས་ཀྱང་ཁེ་ཕན་ཆེ་བ་ཡོད་པ་སྔོན་མ་སྐད་ཆ་རིམ་པ་མང་པོ་བྱུང་བ་བཞིན་རེད། རྩ་བ་རྟེན་གཞི་གཅིག་ཟིན་ཚར་བ་འདི། རྟེན་གཞི་མེད་པ་ལས་དྲིན་ཆེ་བ་ཡིན་པས། ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། མི་མང་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཧོན་སུར་དུ་ད་རེས་ང་ཡོང་ཐེངས་གསུམ་པ་ཡིན། ང་ཚོ་སྔོན་མ་ནས་སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་ཚར་བ་རེད། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་བསྟི་གནས་འདི་ཚོ་བོད་མིའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བར་གཅེས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མིའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ། མི་རིགས་གཅེས་སྐྱོང༌། ང་ཚོ་བོད་མིའི་དཔལ་འབྱོར་ཐོག་ལ་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་བཅས་གང་ཅིའི་གནད་འགག་དང་དགེ་མཚན་ཡོད་མཁན། དངོས་སུ་སྲིད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་ཞིག་ལ་བརྒྱུད་ནས་བོད་པའི་སྲིད་དོན་ཐོག་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། འཕྲལ་སེལ་སོ་སོའི་དོན་དག་ལ་ཡིན་ཀྱང་གཞིས་ཆགས་གཅིག་གི་ནང་ཡོད་ན་ཕུགས་སུ་དྲིན་ཆེ་བ་ཞིག་རེད་ལ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མི་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས་ཚང་མས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བྱས་པ་བཞིན་དཀའ་ངལ་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་གདོང་ལེན་དང༌། བཟོད་བསྲན་བྱས་ཏེ་གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ས་ཆ་འདི་རང་ལ་བསྡད་དེ་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་བཅང་རོགས་གྱིས།’’29jམཆན། ཞེས་སྩལ།

དེ་མཚུངས་རབ་རྒྱས་གླིང་སེར་སྐྱ་མི་མང་སྤྱི་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། མང་ཚོགས་ལ་མཆོག་གསུམ་ལས་འབྲས་ཀྱི་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་དང་འབྲེལ་མ་ཎི་དང༌། བཀའ་རྩོམ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་བསྐང་འཕྲིན། སྐུ་ལྔའི་བསྐང་འཕྲིན། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་བསྐུལ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་བ་བཅས་སྐྱེ་འགྲོ་རྣམས་ཟབ་གསུང་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་ཚིམས་པར་མཛད།

ཚེས་ ༡༧ ཉིན་ལུགས་ཟུང་བསམ་འགྲུབ་གླིང་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དུ་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་ཏེ་ཉིན་གྲངས་བརྒྱད་བཞུགས་རྒྱུན་རིང་རྙིང་དགོན་རྣམ་གྲོལ་གླིང་དུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཞབས་བཅགས་ཐོག་དཔལ་ཡུལ་ཀརྨའི་ཡང་སྲིད་དང༌། བྱང་སྤྲུལ། གཞན་གཉིས་བཅས་པའི་གཙུག་ཕུད་འབུལ་བཞེས་མཛད་དེ་ཀརྨ་སྤྲུལ་སྐུར་མཚན་བསྟན་འཛིན་ཀརྨ་དབང་རྒྱལ་དང༌། བྱང་སྤྲུལ་ལ་བསྟན་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་སྩལ། དེ་ནས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོའི་མ་དགོན་དུ་འདུས་གྲྭ་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང༌། མི་མང་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ལ་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པ་དང༌། ཤར་གངས་རི་མ། བློ་བཟང་རྒྱལ་བསྟན་མ། རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་སྨོན་ལམ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་ཐོག་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒོས་ཆོས་ཚད་མའི་སློབ་གཉེར་ལ་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

སེ་ར་བླ་སྤྱིས་བསྐུལ་ངོར་སེ་རའི་དགེ་འདུན་ལྔ་བརྒྱ་བརྒལ་བའི་ཐོག ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་ནས་དད་འདུས་དགེ་འདུན་དང༌། མི་མང་སྟོང་ཕྲག་འགའ་ཤས་བཅས་པར་བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་གསུང་ཆོས་དབུ་འཛུགས་ཀྱིས་དལ་འབྱོར་ངོས་བཟུང་བ། དོན་ཆེ་བ། རྙེད་དཀའ་ཚུལ། སྙིང་པོ་ཇི་ལྟར་ལེན་པའི་ཚུལ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་ལུགས་ས་བཅད་འགྲེམས་པ་ཙམ་མཛད་ཅིང༌། ཆུང་ངུའི་སྐབས་སུ་ཉོན་མོངས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཉེས་སྐྱོན་འགོག་ལུགས་དང༌། འབྲིང་གི་སྐབས་སུ་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་ཉོན་མོངས་སྤངས་ལུགས། ཆེན་པོའི་སྐབས་སུ་རང་གི་ཉོན་མོངས་སྤངས་པ་ཙམ་དུ་མ་བཞག་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་སྤངས་པའི་ཐབས་ལ་བརྩོན་དགོས་ལུགས། དེའི་ཆེད་དུ་འདུན་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕྱིན་དྲུག་དང༌། བསྡུ་བཞིར་སློབ་ཚུལ། དེའི་ཐོག་ཏུ་སྔགས་ཀྱི་སྣོན་པ་བརྒྱབ་ནས་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་ཚུལ་བཅས་ལམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་དོན་བསྡུའི་གསུང་བཤད་ངོ་མཚར་ཅན་སྩལ་ཏེ་ཚང་མས་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་ཞལ་ཏ་བཀའ་སློབ་ནན་ཅན་སྩལ།

སེར་བྱེས་གྲྭ་ཚང་ནས་བསྐུལ་ངོར་རྟ་མགྲིན་ཡང་གསང་ལྷ་དགུའི་དབང་ཆེན་སྟ་གོན་དང་བཅས་པ། སེར་བྱེས་དགེ་བཤེས་བྱམས་པ་ཐེག་མཆོག་ནས་བསྐུལ་ངོར་རྟ་མགྲིན་ཁམས་གསུམ་ཟིལ་གནོན་གྱི་དབང་ཆེན་སྩལ། སྐབས་དེར་དབང་ཞུ་མཁན་ཁོངས་རྙིང་མའི་ཆོས་བརྒྱུད་འཛིན་མཁན་འགའ་ཤས་ཡོད་སྟབས། ཁོང་ཚོར་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐུ་དུས་སུ་རབ་བྱུང་ངུར་སྨྲིག་གི་སྡེ་དང༌། སྔགས་འཆང་གོས་དཀར་གྱི་སྡེ་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་ལྟར། དེང་སང་ཡང་གནས་སྟངས་དེ་བཞིན་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བའི་གཞུང་དོན་ལ་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱས་ནས་དེའི་དོན་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་བྱ་དགོས་པ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཐམས་ཅད་ཐུན་མོང་གི་འགྲོ་སྟངས་རེད་མ་གཏོགས། རྙིང་མ་བཀའ་བརྒྱུད་ལ་སློབ་གཉེར་དགོས་མཁོ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་ལོག་རྟོགས་འཆར་མི་རུང༌།

རྙིང་མ་ལ་མཚོན་ན། སྔ་དུས་རོང་ཟོམ་པཎྜི་ཏ་ཞེས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དང༌། བར་དུ་ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་པ་སོགས་བྱུང་ནས་མཛོད་བདུན་ལ་སོགས་པ་ལེགས་བཤད་མང་པོ་བརྩམས་ཡོད། ཕྱིས་ཀྱི་རྙིང་མའི་སྔགས་འཆང་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་གླིང་པའི་ཡོན་ཏན་མཛོད་རྩ་བ་དང༌། དེའི་འགྲེལ་བ་རྣམ་མཁྱེན་ཤིང་རྟ། བདེན་གཉིས་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པར་སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱས་ནས་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་སྤྱིའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས་ལུགས། དགེ་ལྡན་པ་ཚོས་ཀྱང༌། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་གཞུང་ཆེན་པོ་རྣམས་བསྲེགས་བཅད་བརྡར་གསུམ་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་མཐིལ་ཕྱིན་པ་བཅད་པའི་ལག་རྗེས་ལ་རྒྱུད་གསང་བ་འདུས་པ་ལྟ་བུ་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་འཁོན་འཁོན་ཐོགས་ཐོགས་མེད་པ། དབུ་ཚད་ཀྱི་གཞུང་དང་མི་འགལ་བ།

མདོར་ན། མདོ་སྔགས་ཐེག་པ་གོང་འོག་ཐམས་ཅད་གོང་བསྒྲིགས་པའི་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་ཡིན་པས། སློབ་གཉེར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན། རྒྱལ་དབང་ལྔ་པས། གུར་གུམ་ཚོས་ཀྱིས་བཙོས་པའི་ལྭ་བའི་ཞྭས།། རང་རིགས་བསྟན་པ་འཛིན་ན་ཆེས་ལེགས་ཀྱི།། ཕ་མེས་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་ཁྱད་ནོར་ཚོགས།། རྣམ་གཡེང་རྐུན་པོར་ཤོར་བའི་ལག་སྟོང་མང༌།། ཞེས་པའི་ངང་ཚུལ་དུ་འགྲོ་ལུགས། རིས་མེད་གྲྭ་ཚང་ཕན་ཚུན་ཐུགས་མཐུན་པོ། གཞིས་སྒར་མི་མང་ཚོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ། མི་སྡེས་ལྷ་སྡེ་རྣམས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བཀུར་བ་དང༌། ལྷ་སྡེ་ཚོ་ནས་མི་སྡེ་རྣམས་ཕན་གྲོགས་བྱ་བའི་ཡུལ་དུ་བཟུང་ནས་ཆོས་དང་མཐུན་པར་སྐྱོང་དགོས་ལུགས། སེར་བྱེས་གྲྭ་ཚང་ལ་དམ་པ་གོང་མ་ཚོས་བཙུགས་པའི་རྟ་མགྲིན་གྱི་ཆོ་ག་ཡོད་པ་འདི་ཡང་ཁྲལ་མངོན་སླ་བཅོས་སུ་མ་སོང་བ་དགོས་གལ་ཆེ་ལུགས་སོགས་བསྟན་ལར་སྨན་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

བར་གསེང་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་རེ་བདུན་ལ་བར་མ་རབ་བྱུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ཚིགས་སྔ་མ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་འབོག་ཆོག་སྩལ། དེ་མཚུངས་དགོན་ཁག་དང༌། སློབ་གྲྭ། ལས་གྲྭ་ཁག་བཅས་སུ་གཟིགས་སྐོར་ཐོག་སོ་སོར་སྐབས་བསྟུན་བྱེད་སྒོའི་ལམ་སྟོན། མང་ཚོགས་ལ་ཆོས་འབྲེལ་དང་ཚོགས་འདུ་བཅས་བསྐྱངས་ཤིང༌། ཚོགས་འདུའི་སར་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘རྩ་བ་གཞིས་ཆགས་འདི་ས་ཆ་ཆེ་ཤོས་དང་དྲག་ཤོས་ཤིག་རེད། དེ་རིང་ཚང་མ་གྱོན་ཆས་ཀྱང་གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་གཙང་མ། སྤུས་དག་པོ། གདོང་གི་མདོག་ཀྱང་ཡག་པོ། གཞིས་ཆགས་ནང་རང་འཚོ་གདེང་འཁེལ་བ་ཆགས་པའི་རྟགས་མཚན་ལྟ་བུ་ཕྱིའི་ཆ་ལུགས་དང༌། གདོང་མདོག་གི་ཐོག་ནས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་དུས་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡང་ང་ཚོ་ཐུག་སྟེ་དགའ་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

གནས་ལུགས་གལ་ཆེ་བ་དེ་ཙམ་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། གཞིས་ཆགས་འདིའི་ནང་རྗེས་སུ་འབྱོར་བ་ཚོ་ལ་དོ་སྣང་བྱུང་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། ཐོག་མར་འགོ་སྟོད་ལ་འབྱོར་བ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། ཐོག་མར་གཞིས་ཆགས་འདི་ཚུགས་པའི་སྐབས་ལ་གཞི་ནས་ཤིང་རྩ་བཀོག་རྒྱུ་དང༌། ཁང་པ་རྒྱག་པའི་དུས་ང་ཡོང་བའི་སྐབས་ཤིག་ཚ་བས་གདོང་གི་མདོག་ལོག ལུས་ཀྱི་ཤེད་མོ་ཤོར། ནད་པ་མང་པོ་ཐོན་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་ཚ་བའི་ལུང་པའི་ནང་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་མིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་མི་མང་ཚོ་ཡང་གང་འཚམས་འུ་ཐུག་ནས་གླང་ཆེན་སྡང་བ་ཞིག་འདུག ཕག་པ་སྡང་བ་གཅིག་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་དུས་འདི་ནས་ཡུལ་བྱོལ་འགྲོ་མཁན་ཡང་གང་འཚམས་བྱུང༌།

ཡིན་ན་ཡང༌། འདིར་ང་ཚོས་འགོ་བཙུགས་ཚར་བ་རེད། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ངས་བློ་བག་སྤྲོས་ཁུལ་བྱས། མི་མང་ཚོས་ཀྱང་ངས་ལབ་པའི་ཁ་ལ་ཉན། སྙུགས་བསྲིངས་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་བའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཆ་གཞིས་ཆགས་དྲག་ཤོས་ཤིག་ཆགས་པ་རེད། སྡོད་སྒར་འདིའི་སྒང་ལ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་སྔ་རྗེས་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། ངས་བསྐྱར་ཟློས་ཡང་ཟློས་བཤད་ནས་དགོས་པ་མི་འདུག ད་ཆ་ས་ཆ་འདིའི་སྒང་ལ་ས་ཆ་བསྐྱར་དུ་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐུབ་པ་དང༌། ས་སྣོན་གསར་པ་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་མེད་པ་དང༌། ས་ཆ་འདིའི་སྒང་ལ་གྲོད་ཁོག་བཙུགས་ནས་ཟས་སྡོད་མཁན་དེ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་འཕེལ་ཏེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

ད་གང་བྱེད་དགོས་ཟེར་ན། གཞིས་ཆགས་འདི་ཙམ་མིན་པར་གཞིས་ཆགས་ཚང་མར་དོ་སྣང་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་བསམ་བློ་གསར་པ་གཏོང་དགོས་པ་དེ་ས་ཆའི་དགེ་བེད་གཅིག་པུར་རེ་བཅོལ་བྱེད་པ་མིན་པར་ལག་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་འབབ་བཟོ་ཐབས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན། རུམ་འཐག་གི་བཟོ་གྲྭ་གཞིས་ཆགས་གང་སར་བཙུགས་ཡོད་པ་ལྟར། འདིར་ཡང་གཞི་རྩ་ཡག་པོ་ཚུགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། ཡང་ཕྱུགས་གསོ་བྱས་ཏེ་ད་ལྟའི་ཆར་ཁེ་བཟང་མི་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད་ནའང༌། གང་ལྟར། ལྟོ་གོས་འཚོལ་བའི་ཐབས་ཤེས་རིམ་པ་གཅིག་རེད། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་ཡར་རྒྱས་ཡོང་གི་རེད། གྲུབ་འབྲས་ཡོང་གི་རེད། འདི་ཚོར་འབད་རྩོལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ད་རེས་ཁྱུག་ཙམ་ལྟ་སྐོར་བྱས་པའི་ནང་ནས་འཕྲུལ་འཁོར་ཁང་དེ་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་ཞིག་མཐོང་བྱུང༌། ཁ་སྔོན་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དོ་སྣང་བྱུང༌། དེ་རིང་དངོས་སུ་མཐོང་བའི་སྐབས་སུ་འགྲེལ་བཤད་ཀྱང་བྱུང༌།

དེའི་ནང་ནས་འཕྲལ་སེལ་ང་ཚོས་འཁོར་ལོ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པ་ཚོ་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་ཙམ་མ་ཟད། དངོས་པོའི་རིགས་ཁ་ཤས་འདི་ནས་བཟོས་ཏེ་རྒྱ་གར་བའི་ཚོང་ཁང་ནང་སླེབས་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

སྤྱིར་བཏང་བོད་མིའི་ནང་བཟོ་ལས་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་མཐོང་བྱུང༌། བོད་མིའི་ནང་བཟོ་ཚོང་གི་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཉམས་མྱོང་དང༌། མ་རྩས་མ་ལྡང་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་ཕམ་ཉེས་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟབས། བཟོ་ལས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་བསམ་བློའི་ནང་ཧ་ལམ་རེ་བ་བྲལ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད་དེ། ད་ལྟ་ང་ཚོར་འཕྲུལ་བཟོ་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཚུགས་ཏེ་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཆ་ཚང་སྒྲུབ་པའི་ཐོག་ལ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསལ་པོ་ཞིག་ཐོན་ཡོང་བ་ཡིན་དུས། འདི་ལ་ཤུགས་རྒྱབ་ནས་ཁེ་འབབ་ཀྱི་ལས་ཀ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ག་ལེར་ག་ལེར་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་དམ་སྙམ་པའི་རེ་བ་ཞིག་བྱུང༌།’’30jམཆན། ཞེས་སོགས་འཕྲལ་ཕུག་དགེ་བའི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་ལྡི་ལིར་ཆིབས་ཞལ་བསྒྱུར་གནང་མཛད།

ཚེས་ ༢༦ ཉིན་ལྡི་ལིར་རྒྱ་གར་སྲིད་འཛིན་གསར་པ་དང༌། བློན་ཆེན་རེ་ཟུང་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས་བཞེད་ཀྱང༌། ཁ་སྔོན་ལྡི་ལྀར་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་དང་དཔོན་རིགས་འགའ་ཤས་མཇལ་འཕྲད་བསྐྱངས་པར་པེ་ཅིན་གཞུང་ནས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་རྒོལ་གཏམ་ནན་བསྒྲགས་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ཟོས་བདེ་བག་ཟོན་བསྟུན་མཁས་དགོངས་བཞེས་མཛད་ཕྱོགས་སུ་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཀྱང་དགོངས་མཐུན་གྱིས་ད་ལམ་དཔོན་རིགས་མཇལ་འཕྲད་མ་དགོས་པ་མཛད། ལྡི་ལི་ཁུལ་སྡོད་རང་རིགས་གཞོན་ནུ་བདུན་ཅུ་སྐོར་ལ་མཇལ་ཁ་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཏེ་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བདེ་བར་བཀོད།

བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་རྗེས་ ༡༩༧༤ ལོར་བོད་གཞུང་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་ནས་སྤྱི་འཐུས་འོས་བསྡུའི་གཏན་འབེབས་སྒྲིག་གཞི་སྙན་སེང་སྤྱན་བསྟར་ཞུས་པའི་ཕྱིར་ཕེབས་སུ། སྐབས་དྲུག་པ་ནས་སྤྱི་འཐུས་འོས་འདེམས་ཞུ་ཕྱོགས་འཆར་གཞི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང་འདུག་ཀྱང་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་འཐུས་མི་སྔར་རྒྱུན་དགོས་མིན་དང༌། དེ་བཞིན་བོན་པོ་དང་བུད་མེད་སྤྱི་འཐུས་སྐོར་ཁྱེད་ཚོ་གོ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ཁ་གསལ་ཞིག་དགོས་ལུགས་ཕེབས། དེ་དོན་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུ་ནང་བཀའ་བསྡུར་ཇི་སྙེད་བྱུང་བའི་མཐའ་དོན། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་དོན་ཆོལ་གསུམ་ཆོས་ལུགས་དང་བཅས་པའི་སྤྱི་འཐུས་ཁོངས་བོན་པོ་ལའང་ཆོས་འཐུས་སྤྱི་མཚུངས་ཐོབ་ཐང་ཡོང་བ་དང༌།

དེ་རྗེས་ས་གནས་ཁག་ནས་སྐབས་དྲུག་པའི་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་འོས་བསྡུའི་སྐབས་བོན་པོ་ལའང་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་ངེས་སྩོལ་ཡོང་བ་ཞེས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་སུ་སྙན་ཞུ་རིམ་འབུལ་བྱུང་བ་བཞིན་གནས་ལུགས་སྙན་གསོལ་ཞུས་པར། མགོན་པོ་གང་ཉིད་ནས་རྩ་བ་ཆོས་འཐུས་ཁོངས་བོན་ཆོས་ལ་ཐོབ་ཐང་མ་བྱུང་ཚེ་བློ་ཤས་ཡོང་ངེས་པ་ད་ཆ་འདེམས་བསྐོའི་ལས་དོན་སོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་དུས་འགྱངས་གང་འཚམས་སོང་ཟིན་རུང༌། ད་དུང་ཇི་འོས་རྒྱུན་ལས་ནས་གོ་བསྡུར་དགོས་ལུགས་སྤྱི་ཕེབས་བཞིན་རྒྱུན་ལས་སུ་ཚོགས་འདུར་གོ་བསྡུར་སྦྱངས་བཤད་རིམ་པར་བྱས་མཐར། བོན་ཆོས་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་ཁྱབ་སྤེལ་གནང་བ་ནི་ཆོས་ལུགས་དེ་ལ་དད་འདུན་ཡོད་པའི་སྐྱེ་བོ་སོ་སོའི་ལས་འགན་ཡིན་གཤིས་འོས་གཞི་ནས་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ངེས་དགོངས་ཚུལ་ཕྱོགས་མཐུན་བྱུང་བ་ལྟར། ༡༩༧༧ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༥ ཉིན་ནས་བཟུང་ཆོས་བརྒྱུད་སྤྱི་མཚུངས་ལྟར་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་སྤྱི་འཐུས་ཀྱང་དངོས་སུ་གསར་བསྐོ་དམ་འབུལ་གནང་ཐུབ་པ་བྱུང༌།31jམཆན།

༢༽བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གསུམ་པར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་གསུམ་པར་འབྱོར་འཛོམས་ས་ཁུལ་ཁག་གི་གཞོན་ནུའི་འཐུས་མི་དང༌། ངྷ་རམ་ས་ལར་གཏན་སྡོད་གཞོན་ནུ་བཅས་ནས་ཚོགས་གྲོས་ཉིན་ལྔ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ལོག་ཐོན་མཇལ་དུ་གཞོན་ནུ་བརྒྱ་སྐོར་མཇལ་བཅར་སྐབས་བྱེད་སྒོའི་བཀའ་སློབ་ཕེབས་གསལ། ‘‘ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཁུར་བླངས་ཏེ་དོན་དག་ཅིག་ལ་བརྩིས་ནས་འདིར་ཡོང༌། ཚང་མས་ཕན་ཚུན་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་བཤད་རེས་བཏང་བ་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

གཞོན་ནུ་རང་གི་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡིན་ཡང་རུང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་ཡང་རུང༌། ཡག་ཉེས་བཤད་རྒྱུ་གང་ཡོད་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་གསང་པོ་བྱས་ནས་བཤད། ད་དུང་ལེགས་ཆ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་གང་འདུག་གམ། ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པ་གང་ཡོད། གོ་བསྡུར་ཞིབ་ཞིབ་མོལ་མོལ་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། གང་ཡང་གོ་བསྡུར་བྱེད་ས་ཡོད་པ་དང༌། གང་ཡང་ཐབས་ཤེས་སྤྲོད་ས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡག་པོ་རེད། འདོད་བློ་ཁེངས་པ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ངམ།

ང་རང་ཚོའི་མི་ཐོག་གི་གནས་སྟངས་འདི་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་བསྟུན་ན་ཧ་ཅང་རྗེས་ལུས་རེད། དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་རྗེས་ལ་ལུས་པའི་མི་ཐོག་གཅིག་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་འཁྲུག་ཆ་དོད་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ལ་རྒྱང་མཆོངས་རྒྱག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ནང་སླེབས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་རྒྱང་མཆོངས་རྒྱག་ས་དེ་ཡང་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པར་ཡོད་པ་དང༌། རང་དབང་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱག་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་ན་ལས་སླ་པོ་རེད་དེ། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། རང་གི་ལུང་པ་མིའི་ལག་པར་ཤོར། དཔོན་པོ་གསར་པ་གདུག་རྩུབ་ཆེ་ཐག་ཆོད་ཅིག་སླེབས། བོད་མི་རིགས་ལ་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་ཤུགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་མནན་བསྡད་མཁན་ཞིག་ཆགས། ང་རང་ཚོ་ནི་སོ་སོའི་རང་ས་བྲལ། མིའི་ལུང་པར་གྱར། མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་རྒྱང་མཆོངས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

སྤྱིའི་དུས་རབས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་དཀའ་ངལ་ནང་ལ་སླེབས་པ་ཞིག་དང༌། སྒོས་སུ་ང་རང་ཚོ་བྱེ་བྲག་གི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཁག་པོའི་སྐབས་ལ་སླེབས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་རིག་པས་མི་འདུམ་པ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཡོད་པར་བརྟེན། ཚང་མས་སྤྱི་སེམས་ཡག་པོ་འཁྱེར། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས། ལས་ཀ་གྲ་འགྲིགས་པ་ཡོང་གི་རེད། གྲ་མ་འགྲིགས་པ་ཡང་ཡོང་གི་རེད། གྲ་འགྲིགས་པ་ཁ་ཤས་ཤིག་ཡོང་སར། གྲ་མ་འགྲིགས་པ་ཁ་ཤས་ཡོང་རྒྱུ་ཆོས་ཉིད་རེད། གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་གྲ་མ་འགྲིགས་དོན་གྱིན་དོན་གྱིན་ལ་ང་རང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱིན་བྱེད་ཀྱིན་བྱས་ནས་འགྲོ་དགོས། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་འདྲ། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས། སོ་སོ་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་ཕར་ཚུར་བཤད་རེས་བཏང་སྟེ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ཡོད་ན། ཡག་པོ་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ། སྟོང་ཐམ་པ་བཤད་རྒྱུ་གང་ཡོད་བཤད་དགོས། ཡིན་ན་ཡང༌། སྐད་ཆ་བཤད་པ་ནང་བཞིན་ལག་ལེན་ཡག་པོ་འགེལ་དགོས། ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནས་དོན་སྤྱོད་པ་དང༌། དོན་མཐུན་པ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟར། དུས་རྒྱུན་སོ་སོར་ལས་འགན་གང་འཁྲི་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཆུ་ཚོད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་སྦྲེལ་ནས་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞིས་ཆགས་ནང་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན། གཞིས་ཆགས་ནང་ལ་སོ་སོའི་ནམ་རྒྱུན་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་ལས་འགན་གཅིག་ཡོད་པ་རེད། སོ་སོའི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་ལས་ཀ་བྱེད་སྒོ་རྣམས་འཐུས་ཚང་མ་བྱས་པར། མི་གཞན་ལ་ཁག་འཕངས་ལག་འཕྱིས་བྱས། སོ་སོ་རང་ས་ནས་སྒྱིད་ཀྱང་མ་སྒྱིད། ཁུར་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བླངས། ཐི་གུ་སྣེ་ཤོར་གྱི་འཐུས་ཤོར་བཏང་བ་ཡིན་ན། ཚོགས་འཛོམས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བཤད་པ་དེ་ཚོ་སྟོང་བཤད་རེད། སྟོང་སྐད་རེད། དེ་ལ་སྙིང་པོ་མི་འདུག

འདི་སྐོར་ངས་སྔོན་མ་ནས་ཚར་ཁ་ཤས་ལབ་ཚར་བ་ཡིན། དགེ་སྐྱོན་བཤད་ན་ཡག་པོ་རེད། སྐྱོན་འདོན་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སྐྱོན་དེ་སེལ་བའི་ཐབས་ཤེས་འདི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཞེས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཡག་པོ་འདུག སྐྱོན་ཆ་སེལ་བའི་ཐབས་ལམ་བསྟན་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་ཆུ་དཀྲུག་པ་ལྟ་བུའི་རྙོག་གྲ་བཤད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་མི་འདུག བར་ལམ་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་དང༌། འགྲུབ་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་ལ་སྟོང་བཤད་མང་པོ་བྱས་པར་དགོས་པ་མི་འདུག

འཕུར་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་མ་གཏོགས་འཕུར་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ན་ང་འཕུར་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་ལབ་ནའང་འཕུར་རྒྱུ་མེད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། མ་ཡོང་ས་ཞིག་ནས་བཤད་ན་གད་མོ་ཤོར་གྱི་འདུག དེང་སང་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་ལས་ཀ་ཆེ་ཕྲ་ཆུང་གསུམ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་ང་ཚོས་ཉིན་རེ་བཞིན་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཡག་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་ན་དེའི་ནུས་པ་བསགས་ནས་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ལ་ཕན་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།’’32jམཆན། ཅེས་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་ཞིབ་ལྷུག་དང་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང་བཅས་སྩལ།

༣༽བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་ཨམ་རི་སར་གྲོང་ཁྱེར་དུས་སྟོན་མཛད་སྒོར་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ཉེ་སྔོན་འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིའི་དབྱར་གསོལ་སྐབས་གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་ཆེན་པོས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བརྟན་བཞུགས་ཡང་ཡང་འབུལ་དགོས་ཕེབས་དོན་བཞིན། བཀའ་ཤག་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་འཐུས་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་སྔོན་ཐོབ་ལྟར། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དབུ་བཞུགས་རྣམ་གྲྭ་དགེ་འདུན་བཞི་བཅུ་ནས་ཚེ་དཔག་མེད་དྭངས་མ་བཅུད་འདྲེན་གྱི་ཆོ་ག་དང་འབྲེལ་བར་སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་འབད་སྒྲུབ་སྔོན་བཏང་ཐོག་སྔ་དྲོ་སྒྲུབ་པ་ཚོགས་ཐེངས་གཅིག་བསྒྲུབས་བསྟུན། བཀའ་བློན་བགྲེས་པས་སྤོས་སྣེ་བཅས་བརྟན་བཞུགས་དངོས་གཞིར་གདན་ཞུས་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་འཁོད་མཚམས་དབུ་བཞུགས་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོས་མཇལ་དར་རྐྱང་འབུལ་དང༌། དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ནས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་འབུལ་འདེགས་ཞུས། ཞལ་འདོན་ཚུགས། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་ནས་གསོལ་འདེབས་མལ་ཚོམ་བུ་དང་བུམ་པ། ཚེ་རིལ། ཚེ་ཆང༌། མདའ་དར་ལས་བཞིའི་འབྲང་རྒྱས། རྟགས་བརྒྱད། སྣ་བདུན། མཐུན་འགྱུར་དང་བཅས་པའི་རྫས་བརྒྱད་རྣམས་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་རྗེས་ནང་བློན་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ། བཀའ་བློན་ལས་ཟུར་ལྔ་དང༌། ཚོགས་གཙོ་གཉིས་བཅས་པར་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང་སྩལ།

ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ནས་འཕར་སྒྲུབ་མཛད་པའི་སྐུའི་ཚེ་རྫས་ཁག་གཉིས་དང༌། གསེར་འཁོར། ཆོས་དུང་སོགས་འབུལ་དངོས་རྣམས་བསྟར། སྤྱི་བྱིངས་ལ་ཚོགས་འཁོར་བསྐྱེད། གཏང་རག་མལ་རྟེན་གསུམ་ཚོགས་གཙོ་བགྲེས་པས་ཕུལ། གསོལ་ཇ་གཉིས་པ་ཕེབས། བསྟན་འབར་མའི་སྐབས་བཀའ་བློན་ལས་ཟུར་ལྔ་དང་ཚོགས་གཙོ་གཉིས་བཅས་པར་ཨ་ཤེ་རེ་དང༌། ཤིས་བརྗོད་སྐབས་ཁྲི་དར་བཅས་ཕུལ་ཏེ་སྤོས་སྣེས་ྋགོང་ས་མཆོག་གཟིམ་ཆུང་དུ་གདན་ཞུས་དང༌། གསུང་ཞབས་པས་ཞལ་འདོན་འཕྲོ་སྐྱོང་མཇུག་བསྡུ་གནང༌།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ཉེ་ཆར་པན་འཇབ་མངའ་སྡེའི་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་ཆེད་བཅར་གདན་ཞུས་ལྟར། ཨམ་རི་སར་གྲོང་ཁྱེར་ཆགས་ནས་ལོ་འཁོར་བཞི་བརྒྱ་འཁོར་བའི་དྲན་གསོའི་དུས་ཆེན་མཛད་སྒོར་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཨམ་རི་སར་ (Amritsar) ཞབས་འཁོད་སྐབས་གུ་རུ་ན་ནག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་གཙོ་འཛིན་ནས་སྣེ་ལེན་དང༌། པན་འཇབ་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་དང༌། དུས་དྲན་མཛད་སྒོའི་གྲ་སྒྲིག་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་མཇལ་བཅར་གྱིས་མཛད་སྒོའི་གནས་ལུགས་སྙན་སེང་ཞུས།

ཕྱི་ཉིན་མི་ཚོགས་འབུམ་ཕྲག་བརྒལ་བ་འདུ་འཛོམས་སར་དུས་དྲན་ལ་ཤིས་སྨོན་དང་བཅས་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ་བའི་སྙིང་དོན་དུ། ‘‘ཕྱི་དངོས་པོའི་འཛུགས་སྐྲུན་ཡར་རྒྱས་གཅིག་པུས་སྐྱེ་འགྲོར་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་ཐབས་མེད་པ་མ་ཟད། སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ཚོས་མི་རྣམས་ཚུལ་མཐུན་གྱི་ལམ་དུ་འཁྲིད་ཐུབ་པ་དཀའ། དེས་ན་གཙོ་ཆེ་ཤོས་རང་གིས་རང་ལ་བསླབ་བྱ་བྱས་ཏེ་ཡ་རབས་དང་ཚུལ་མཐུན་གྱི་བྱ་བར་འཇུག་རྒྱུ་གལ་ཆེ་བ་དང༌། སིག་གི་ཆོས་ལུགས་སམ་ཆོས་ལུགས་གང་ཡིན་ཀྱང་འགྲོ་བའི་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པ་དང༌། གལ་ཆེ་བ་ནི་ཆོས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་དེ་རེད’’ཅེས་སོགས་སྩལ་རྗེས་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཁག་དང༌། རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་སོགས་མི་གྲངས་བཅུ་སྐོར་ནས་གསུང་བཤད་རིམ་གནང་གིས་བཞུགས་མཚེར་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་མཛད།

དགོང་དྲོ་སིག་གི་གསེར་གྱི་ལྷ་ཁང་དུ་གྲགས་པར་གནས་གཟིགས་སུ་གདན་ཞུས་ལྟར་ཕེབས་པར། རྒྱ་གར་བདེ་སྲུང་བློན་ཆེན་འཇག་ཇི་ཝན་རམ་ (Jagjivan Ram) དང༌། འཇན་ཏ་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་ཅན་ཏ་ཤེ་ཀར་ (Janata Party President Chanderashekhar) ལྷན་དུ་པན་འཇབ་འཛུགས་སྐྲུན་བློན་ཆེན་ནས་སྣེ་ལན་ཞུས་ཏེ་ལྷ་ཁང་ལ་ཞབས་སྐོར་གནས་གཟིགས་མཛད་དེ་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་རིས་མེད་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་སྡུག་ལ་ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་གནང་བའི་དགོངས་བཞེས་དང་གསུང་མོལ་ལ་ཤེས་ལྡན་ཁག་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ནས་དགའ་མོས་གུས་བཀུར་ཆེན་པོ་ཞུས་པ་མ་ཟད། དེ་ནུབ་མཛད་སྒོ་དེར་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་དང་ྋགོང་ས་མཆོག་རྣམ་གཉིས་ངོ་ཕེབས་གསུང་གླེང་གནང་བའི་སྐོར་དབྱིན་ཇི་བྷི་བྷི་སིའི་ (BBC) རྒྱང་བསྒྲགས་རླུང་འཕྲིན་ཐོག་ནས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་ནང་གསར་འགྱུར་རྒྱང་བསྲིངས་བྱས།

ཚེས་ ༣༠ ཉིནབཞུགས་སྒར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས་པ་དང༌། གམ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་དང༌། གནས་ཆུང་སྒྲ་དབྱངས་གླིང་ཐུན་མོང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་བསྟར་འབུལ་ཞུས་འཐུས་སྙན་སེང་བཀའ་འཁྲོལ་སྔོན་ཐོབ་ལྟར། སྐུའི་ཚེ་སྒྲུབ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་སྔོན་བཏང་གིས་འདི་ཉིན་ཚེ་དཔག་མེད་ནང་སྒྲུབ་འཆི་མེད་ལྷ་ལྔའི་སྒོ་ནས་མཁའ་འགྲོ་བསུ་ཟློག་དང་འབྲེལ་བའི་བརྟན་བཞུགས་དངོས་གཞི་བསྟར་འབུལ་ཞུ་རྒྱུར།

སྔ་དྲོ་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང༌། དགེ་བསྐོས། གནས་ཆུང་སྐུ་རྟེན་བཅས་ནས་སྤོས་སྣེ་དང་བཅས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྐུ་ཕྱག་གནས་གཟིགས་དང་འབྲེལ། དབུ་རྩེ་ལྷ་མོ་ཁང་དུ་སྐུ་ཆོས་བཞེས་ཏེ་གཙུག་ལག་ཁང་དབུ་རྩེ་ཚོམས་ཆེན་བཞུགས་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་བསྟུན། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་ཕུལ། ཞལ་འདོན་ཚུགས། གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་རིམ་བཞིན་ཕེབས། དབུ་བཞུགས་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་ཚ་བ་བློ་བཟང་ཉི་མ་ནས་མལ་བཤད་འབུལ་དང་སྦྲགས་ཚོམ་བུ་འབུལ་བཞེས་རྗེས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་རིམ་འབུལ་རྗེས་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང་གནས་ཆུང་སྐུ་རྟེན་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་སོ་སོ་ནས་མལ་རྟེན་གསུམ་རེ་ཕུལ།

འབུལ་དངོས་རྣམས་བསྟར། རྣམ་གྲྭ་སློབ་དཔོན་ཟུར་པ་ར་སྟོད་ཆུ་དབར་སྤྲུལ་སྐུ་ནས་སྐུའི་ཚེ་རྫས་འབུལ་བཞེས་རྗེས། རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང༌། གནས་ཆུང་གྲྭ་ཚང༌། ལས་སྣེ་གྲྭ་བྱིངས་བཅས་པར་མཇལ་ཁ་ཕྱག་སྲུང་སྩལ། བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་རྒྱས་བསྡུས་དང༌། འཕགས་བསྟོད་བཅས་གསུངས། ཤིས་བརྗོད་སྐབས་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་དང༌། གནས་ཆུང་སྐུ་རྟཻན་སོ་སོར་མཇལ་དར་སྩལ། བསྟན་འབར་མ་གྲུབ་རྗེས་ཁྲི་དར་ཕུལ་ཏེ་གྲོལ། དེ་རྗེས་རྒྱ་གར་བྷི་ཧར་ (Bihar) མངའ་སྡེའི་མི་རིགས་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་དར་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་དྲུག་ལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ།

གཞན་ཡང་སྐབས་དེར་མཛད་གསེང་ནམ་ཡོད་ལ་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས་སྒྲ་ཀ་ལཱ་པའི་བཀའ་ཁྲིད་མཚན་སྦྱོར་ལྔ་པ་ཡན་རིམ་བཞིན་གསན་བཞེས་མཛད།

དགེ་ལེགས་ལང་ཚོར་སྨིན་པའི་མཚན་དཔེའི་གར།།

ལྷོ་གཞིས་དཔལ་གྱི་ལེགས་བྱས་ངོམ་པའི་སར།།

སྒྱུར་མཁས་ལྷ་མིའི་གཙུག་རྒྱན་གང་དེ་ཡི།།

འཕྲིན་ལས་སྣང་བ་འབུམ་གྱི་བཅུད་དུ་ཆགས།།

བདེ་ཆེན་མཁྱེན་པའི་ཐིག་ལེར་ཆགས་པའི་དོན།།

ཐོས་བསམ་དགེ་མཚན་འབར་བའི་དཔག་བསམ་ནོར།།

བྱང་རྩེའི་འདུས་གྲྭར་འཚུབ་ལྷོང་བྱུང་བའི་གནད།།

ད་དུང་ལྷ་མོའི་ཐུགས་དང་འགལ་ཉེར་ཤར།།

འདོད་ཁམས་བདག་མོའི་ཐུགས་མཚོ་དྭངས་མའི་ངོགས།།

རྩེན་པའི་ལེགས་ལམ་སྣང་བ་འབུམ་གྱི་བཅུད།།

དོལ་རྒྱལ་བསྙེན་པར་མི་འོས་ཟན་བརྟག་ཏུ།།

གསལ་བའི་བསྟེན་གསོལ་མཚམས་འཇོག་དགེ་སྐོར་སྩལ།།

གཞོན་ནུའི་འདུས་པ་རྒྱས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཟླར།།

དགེ་མཚན་སྟོང་གི་རི་མོ་འཁྱུག་པའི་སླད།།

དོན་ལྡན་གླེང་གྲོས་པད་དཀར་འཛུམ་པ་ལས།།

དོན་མིན་གཏམ་མང་སྙིང་པོ་མེད་ཅེས་སྩལ།།

26 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༥༦༢ ནས་ ༥༧༩ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

27 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༥༤ ནས་ ༢༨༢ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

28 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༥༨༠ ནས་ ༥༩༨ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

29 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༥༩༩ ནས་ ༦༠༩ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

30 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༦༡༠ ནས་ ༦༢༧ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

31 འདིའི་སྐོར་ཞིབ་ཕྲ་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་འགྲེམས་སྤེལ་གནང་བའི་‘བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་མང་གཙོའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ།’ དེབ་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༤༡ ནས་ ༣༠༤ བར་གསལ།

32 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།’ ཤོག་ངོས་ ༣༩ ནས་ ༦༥ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་བཞི་པ།

རྡོར་གདན་དུ་གནས་གཟིགས་དང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་འདུར་ཞབས་བཅགས།

༡༽རྡོར་གདན་དུ་གནས་གཟིགས་མཆོད་སྤྲིན་དང་བཀའ་དབང་གསུང་ཆོས་བཅས་སྩལ་བ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་སུད་སི་གཞིས་ཆགས་ཁོངས་རི་བདེ་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་སྤྱོད་འཇུག་གི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་སླད་བཞུགས་སྒར་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ཚེས་ ༡༤ ཉིན་བྷི་ཧར་ (Bihar) མངའ་སྡེའི་རྒྱལ་ས་པ་ཀྲ་ནར་ (Patna) རྒྱ་གར་དབུ་ཁྲིད་ཆེན་པོ་ཇེའི་པར་ཀ་ཤ་ན་ར་ཡན་ (Jayaprakash Narayan) བསྙུན་མནར་ལ་འཚམས་འདྲིར་ཆེད་མཇལ་བསྐྱངས་སྐབས། སྐུ་གཟུགས་གནས་སྟངས་ཤིན་ཏུ་ཉམས་རྒུད་ཞབས་གོམ་ཕེབས་སྐབས་ཀྱང་འཁྱར་འཁྱོར་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་སྣང་ཡང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ཕེབས་བསུར་བཞུགས་ཤག་ནས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཐུགས་རུས་ཨ་འཐས་ཀྱིས་བཅར་ཏེ་དགྱེས་ཞལ་མཇལ་འཛོམས་གསུང་མོལ་དང༌། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་གསར་བཞེངས་ཐུབ་དབང་སྐུ་བརྙན་དང༌། མཇལ་དར། ཤིང་འབྲས་སྣེ་འཛོམས་བཅས་འབུལ་གནང་ཐོག བར་ལམ་ཡུན་རིང་བསྙུན་མནར་ལ་ཐུགས་འཇགས་སྐྱེན་པོ་དགོས་ལུགས་ཐུགས་བརྩེའི་གཞེན་སྐུལ་དང༌། བོད་དོན་སྐོར་གང་ཅིའི་བཀའ་མོལ་མཛད་པ་དང༌། ཕེབས་ཞོར་གྲོང་ཁྱེར་ནང་ཆོས་རྒྱལ་མྱ་ངན་མེད་ཀྱི་རྡོ་རིང་ལ་གཟིགས་སྐོར་སྤྱན་ཞིབ་བསྐྱངས་ཏེ། རྡོར་གདན་བོད་དགོན་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་གཟིམ་ཆུང་དུ་ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་འབུལ་བཞེས་དང༌། མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོར་གནས་གཟིགས་ཐུགས་སྨོན། གཙང་ཁང་དུ་གསེར་ཀོང་ཞལ་འབྱེད། ལྷུང་བཟེད་ལ་ཤིང་འབྲས་འགེངས་འབུལ། སྙན་ཤལ་ནང་མཛོད་བཅས་སྐུ་ཕྱག་དང་འབྲེལ་ཐུབ་དབང་བསྟོད་པ་དང༌། ཡན་ལག་བདུན་པ་གསུངས་ཐོག་མཆོད་རྟེན་མཐའ་འཁོར་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཞབས་སྐོར་དང༌། མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་སྟོང་མཆོད་ཚར་གསུམ་འབུལ་གཤོམ་ཀྱི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་ཞབས་བཀོད་དེ་སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་དང༌། སྤྱན་འདྲེན་ཁྲུས་གསོལ། མཆོད་སྤྲིན་རྒྱས་པ། བཟང་སྤྱོད། ཚོགས་འབུལ། བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་བཅས་གསུངས།

ཚེས་ ༡༦ ནས་ཉིན་དགུའི་རིང་རྡོར་གདན་དུ་རིས་མེད་དགེ་འདུན་བདུན་བརྒྱ་སྐོར་དང༌། མི་མང་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ལྷག་ཙམ་འདུས་པར་རྒྱལ་སྲས་ཆེན་པོ་ཞི་བ་ལྷས་མཛད་པའི་སྤྱོད་འཇུག་གི་བཀའ་ཁྲིད་ཟབ་བཤད་རང་རང་གི་རྒྱུད་སྟེང་དུ་འཁེལ་ངེས་སྩལ་བ་དང༌། མཇུག་ཏུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་ཆེན། ལྷ་མོ། གནས་ཆུང༌། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་འཕྲིན་བསྐུལ་གྱི་ལུང་བཅས་སྩལ། སྐབས་དེར་ཕྱི་རྒྱལ་བ་གྲྭ་རིགས་དང༌། ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་གང་འཚམས་ཡོད་པ་རྣམས་ལ། ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱས་ནས་ལམ་སང་རྒྱུད་ལ་ཉམས་རྟོགས་སྐྱེ་རེ་འདོད་ཐག་ཉེ་པོ་བྱེད་མི་རུང༌།

དཔེར་ན། ནུབ་ཕྱོགས་ཡུལ་ཁག་ནང་དེང་དུས་དངོས་པོའི་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་ཚད་མཐོར་ཕྱིན་ཡོད་པ་འདི་དག་ལོ་རེ་ཟུང་ནང་བྱུང་བ་མིན་པར་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་མི་རབས་གཅིག་གཉིས་རིང་འབད་བརྩོན་མུ་མཐུད་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་དང་བོད་ནང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མང་པོ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་ལོ་མང་རིང་དཀའ་ལས་ཆེན་པོ་བརྒྱབ། འབད་བརྩོན་ཡུན་རིང་བྱས་ནས་ཉམས་རྟོགས་བཟང་པོ་སྐྱེས་པ་མ་གཏོགས། ལོ་རེ་ཟུང་ནང་བྱུང་བ་མིན། ཡུན་རིང་མུ་མཐུད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ། དེས་མ་ཚད། མི་ཚེ་ནས་མི་ཚེ་སྦྲེལ་ཏེ་ས་ལམ་བགྲོད་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་ལུགས་སྐོར་དང༌། བོད་མི་སེར་སྐྱ་རྣམས་ནས་ད་ལམ་སྤྱོད་འཇུག་འཆད་ཉན་བྱས་པའི་དོན་རྒྱང་བསྐྱུར་དུ་མ་བཞག་པར་སྤྱོད་འཇུག་ཡང་ཡང་བལྟས། སོ་སོའི་ཉིན་རེའི་བྱ་སྤྱོད་ནང་ལག་ལེན་གང་ཐུབ་ཅི་ཐུབ་བྱེད་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་རྨད་པོ་ཆེ་མཛད།

མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་དགེ་འདུན་ཆིག་སྟོང་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་མཛད་པ་མ་ཟད། རྡོར་གདན་དུ་བཞུགས་རྒྱུན་རིང་དུས་དུས་སུ་སྔ་དགོང་གནས་གཟིགས་དང༌། མཆོད་འབུལ། ཞབས་སྐོར། ཕྱི་ནང་གནད་ཆེའི་མི་སྣ་སྤྱི་སྒེར་ཆེད་བཅར་རིགས་སུ་མཇལ་འཕྲད་གསུང་མོལ་དང༌། བསྟན་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོའི་བདེ་ཐབས་ཆེད་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་ཡོངས་འཛིན་གླིང་དགའ་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་དབུ་བཞུགས་ཐོག ཆོས་ཞུ་བ་གདན་སའི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར། བླ་སྤྲུལ། ཕྱོགས་མཐའི་དགེ་འདུན་དགུ་བརྒྱ་བརྒལ་བ་དང༌། ཚོགས་ཁོངས་ནས་ཕྱག་དཔེ་ཀློག་འཕེར་རིགས་བཅས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དག་སྒྲོག་ཚར་གསུམ་བསྐྱངས་ཤིང༌། སྤྱི་བྱིངས་ནས་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་གཟུངས་སྔགས་གྲངས་གསོག་གནང༌།

དེ་བཞིན་བྲག་གཡབ་ཆོས་མཛད་ངག་དབང་ཚེ་དཔལ་ནས་རྡོར་གདན་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་འདབས་འཁྲིས་ཁོར་ཡུག་ནང་སྐུ་བརྙན་དང༌། མཆོད་རྟེན་ཆུང་གྲས་ཆག་གྲུམ་སྐྱོན་ཅན་རྣམས་ལོ་གསུམ་ཙམ་གྱི་རིང་ཉམས་གསོ་གསར་བཞེངས་ཞུས་པའི་ལས་མཇུག་ལེགས་ཟིན་ལ་རབ་གནས་ཤིག་ཡོང་བའི་སྐྱབས་འཇུག་སྙན་སེང་ཞུས་པར། ྋགོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང༌། ཡོངས་འཛིན་དགའ་ཁྲི་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་དབུ་བཞུགས་རྒྱུད་སྨད་དགེ་འདུན་ ༡༥ ནས་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་གཙང་ཁང་དབུ་རྩེར་དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་བདག་བསྐྱེད་སྔོན་བཏང་གི་རབ་གནས་རྟ་ཐོག་མ་དང་འབྲེལ་གཙང་ཁང་ཐུབ་དབང་དང༌། མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོའི་ཕྱི་ནང་མཐའ་དག་ལ་འགྲུལ་བཞུད་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་རབ་གནས་བྱིན་འབེབས་དང༌། ཐུགས་སྨོན་རྒྱ་ཆེ་གནད་སྨིན་བསྐྱངས།

སྐབས་དེར་རྡོར་གདན་དགོན་གྱི་གྲྭ་རིགས་ངོ་ཡོད་དྲུག་ཅུ་སྐོར་མཇལ་བཅར་ལ། ད་ཕན་བྱང་ཆུབ་ཤིང་དྲུང་དུ་མཆོད་འབུལ་དང་སྦྲགས་བླ་མཆོད་འདོན་མུས་གང་ལེགས་ཀྱང༌། ད་ཆ་སྔ་དུས་ལྟར་རང་རེ་གཅིག་པུ་མིན་པར་ཐའེ་ལན་དང་ཉི་ཧོང་སོགས་གྲྭ་རིགས་ཁད་ཉེར་ཡོད་པས་ཁོང་ཚོར་ཡང་སྟབས་བསྟུན་འབྲེལ་མོལ་གྱི་མཉམ་ཚོགས་ཐུབ་ཐབས་བསམ་གཞིགས་དགོས་གལ་དང༌། ལྷག་པར། བླ་མཆོད་ནི་སྔགས་བླ་མེད་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས་བླ་མེད་ཀྱི་དབང་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་མཉམ་འདོན་ཆོག་མིན་ཡང་ཟེར་སྒྲོས་ཡོད།

ཐེག་ཆེན་མདོ་ལང་གཤེགས་ནས་ཤ་བཀག་བཞིན་དུ་མང་ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་འབུལ་སར་ཤ་ཆང་སྤྱོད་པའང་སྤྱིར་བཏང་མཐོང་སྣང་ལ་འཇུག་མིན་བཅས་ལ་བརྟེན། ཕྱིན་ཆད་རྒྱུན་གྱི་མཆོད་འབུལ་སྐབས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་ཐུན་མོང་བའི་འདོན་ཆོག་འོས་བབས་ཤིག་ཕྱོགས་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུར་དེའི་སྟེང་ནས་མཆོད་འབུལ་བྱས་ལེགས།

ཡང༌། ཚེས་བཅུའི་སྐབས་དང་འབྲེལ་ཕྱིན་ཚོགས་འབུལ་བྱས་ན་འཐུས། རྒྱུན་གྱི་མཆོད་འབུལ་འདོན་ཆོག་དེ་དག་གོ་སྒྲིག་ཟིན་མཚམས་རིམ་བཞིན་རྒྱ་གར་སྐད་དང་དབྱིན་ཡིག་སོགས་ལ་བསྒྱུར་ན་གཞན་དག་ཚོས་ཀྱང་མཆོད་འབུལ་ཇི་ལྟར་བྱེད་པ་ཤེས་རྟོགས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ།

དགོན་པའི་དབྱར་གནས་རིང་ལོ་ལྟར་བོད་བསྟན་སྲིད་རིམ་གྲོར་དམིགས་ཏེ་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་རེ་འགྲུབ་ན་དང༌། དེ་མིན་ས་ཡ་འགའ་ཤས་རེ་འབད་སྒྲུབ་བྱ་དགོས། དེའི་རིང་བོད་བསྟན་སྲིད་དང་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་ཡོད་གུ་རུའི་གསོལ་འདེབས་བསམ་ལྷུན་དང༌། གཟུངས་སྔགས་བཛྲ་གུ་རུ་གྲངས་གསོག་བྱས་ན་ཕན་ཁྱད་ཡོང་རྒྱུ། གཞུང་གི་ཞབས་རིམ་སྐབས་བླ་མཆོད་འདོན་པའི་ཚེ་ཡང་དམིགས་བརྩེ་མའི་མཇུག་ཏུ་གུ་རུའི་གཟུངས་སྔགས་བསགས་ན་ཐུགས་རྗེ་བསྐུལ་བར་ཕན་ཁྱད་ཡོང་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་དང༌།

ཡང༌། གསུང་ཆོས་སྩལ་རྒྱུན་རིང་དད་སྦྱིན་ཁག་ནས་ཞལ་འདེབས་ཕུལ་འབྱོར་དངུལ་ཁོངས་ནས་དགེ་འདུན་དང༌། སྔགས་བཙུན་ཚོགས་འཛོམས་སུ་སྔ་དྲོ་བསྟར་ཆགས་མང་ཇ་དང༌། བཞེས་བག དངུལ་འགྱེད་བཅས་སྩལ་བའི་དངུལ་ལྷག་རྣམས་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོར་ཉམས་གསོ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཞལ་འདེབས་སུ་གསོལ་རས་སྩལ།

ད་ལམ་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཕྱོགས་འདུས་སྐལ་ལྡན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དུ་མར་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གྲུ་ཆར་འབད་མེད་དུ་བསྙིལ་བར་མཛད་དེ་སྐྱེ་འགྲོའི་རྒྱུད་ལ་ཐར་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་རྨད་པོ་ཆེ་གྲུང་པོར་བསྐྲུན་པར་མཛད་པའི་སྐལ་བཟང་གི་གོ་སྐབས་བླ་མེད་ཐོབ་པ་དང༌། རིས་མེད་སྐྱེ་རྒུ་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་བོད་གངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་ལ་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོ་འབུལ་དང་ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་སོགས་མཛད་སྒོ་ཡོངས་སུ་ལེགས་གྲུབ་ཀྱིས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

༢༽འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་འདུར་ཞབས་བཅགས་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་ངྷ་ཤོད་དུ་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་སློབ་ཕྲུག་ཚོགས་སྡེ་ནས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ཚོགས་ཐེངས་བཞི་པའི་ལྷན་ཚོགས་སུ་ྋགོང་ས་མཆོག་གདན་ཞུ་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་སྔོན་ཞུས་ལྟར་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་བཅགས་ཚོགས་འདུ་སྒོ་དབྱེའི་དབུ་བཞུགས་བསྐྱངས་ཤིང༌། མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཤན་ད་ཀུ་མར་ (Shanta Kumar) མཆོག་ནས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་ཕུལ་ཏེ་སྣེ་ལེན་གནང་བ་དང་སྦྲགས་ཚོགས་འདུ་དབུ་ཚུགས་པ་དང༌། ཚོགས་དྲུང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་དབུ་ཁྲིད་ཙམ་མ་ཟད། བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པའི་གཙོ་འཛིན་ཡིན་ལུགས་སོགས་སྐུ་མགྲོན་གནད་ཡོད་རྣམས་རེ་རེ་བཞིན་ངོ་སྤྲོད་གནང༌།

ཚོགས་སྡེའི་ཁོངས་ཀྱི་གསུང་བཤད་གནང་མི་ཚང་མས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་བོད་དུ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་རྩ་བརླག་ཏུ་ཕྱིན་པར་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཙམ་མིན་པར། དབུ་ཁྲིད་ཆེན་མོ་འཇའི་པར་ཀ་ཤེ་ན་ར་ཡན་ (Jayaprakash Narayan) མཆོག་གིས་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་གནས་ལུགས་ཇི་ལྟར་མཛུབ་སྟོན་གནང་བ་བཞིན། རྒྱ་གར་མི་མང་ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་འོས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་གྱིས་སྤ་ལི་སི་ཀྲི་ནི་ཡན་ (Palestinian) གྱི་སྐོར་ཤུགས་ཆེ་བཤད་བཞིན་དུ་བོད་ཀྱི་དོན་གནད་དེ་བརྗེད་དུ་བཅུག་ན་གཏན་ནས་མི་འོས་ལུགས་གླེང་བརྗོད་ཤུགས་ཆེ་གནང༌།

དེ་རྗེས་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་མཆོག་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ཚོགས་འདུ་འདིར་བཞུགས་ཞབས་བསྐྱངས་པར་དགའ་སྤོབས་སྐྱེ་གཞི་ཡིན་པ་དང༌། ཁོང་གི་རང་ཡུལ་རང་དབང་བསྐྱར་གསོའི་ལས་འགུལ་ལ་ཚོགས་སྡེ་འདི་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་ཇི་བྱས་ལྟར་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་གལ་སོགས་གསུང་བཤད་རྗེས། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་གསུང་བཤད་སྙིང་པོར། ‘‘བོད་དོན་ནི་ལྟ་བ་དང༌། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དོན་གནད་མིན་པར་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་སྡུག་ཅིག་ཡིན། ཁྱེད་རྣམས་ནས་བོད་དོན་ཐོག་དོ་སྣང་གནང་སྟབས་བོད་པའི་གནས་སྟངས་ཇི་ཡིན་གསལ་པོ་མཁྱེན་གྱི་རེད་སྙམ།

ད་རེས་ཚོགས་འདུ་འདི་ནི་ཚོང་ལས་དང༌། འཕྲུལ་རིག ཚན་རིག་བཅས་ཀྱི་སྐོར་མིན་པར་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནད་དོན་ཞིག་རེད། དེས་ཚན་རིག་དང༌། འཕྲུལ་རིག་གིས་འགྲོ་བ་མི་རྣམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པ་དེ་བསྟན་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། གཞི་རྩའི་གནད་འགག་དེ་མིའི་སེམས་ལ་ཐུག་ཡོད། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་མ་ནོར་བ་ཞིག་མ་བྱུང་ཚེ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པའི་ལས་འགུལ་དེ་དྲག་ཤུལ་གྱི་ལས་འགུལ་དུ་འགྱུར་སྲིད། དེ་འདྲར་གྱུར་ཚེ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དེ་ཕྱོགས་རེ་བའི་ཐོབ་ཐང་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་ངེས་ལ་བརྟེན། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་འཐབ་རྩོད་དེ་བཞིན་དྲང་བདེན་གཙང་མ་ཞིག་གི་ལམ་དུ་འགྲོ་དགོས།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་ཚོ་ནི་བོད་པ་ཡིན་པ་དང༌། ཡུལ་གཞན་ཞིག་ནས་ཡོང་བ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་རྒྱ་གར་བ་རེད། གདོང་གཤིས་དང༌། གཟུགས་དབྱིབས། སྐད་ཡིག་དང༌། གོམས་གཤིས་སོགས་ཐ་དད་ཡིན་ཀྱང༌། རང་ཅག་ཚང་མ་འགྲོ་བ་མི་ཞིག་ཡིན་པ་གཅིག་གྱུར་རེད། གཞི་རྩ་དེ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། སྐད་དང༌། གོམས་གཤིས་འདྲ་མིན་ཡོད་པ་དེ་གནད་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་མ་རེད། དེ་འདྲའི་མི་མཐུན་པ་དེ་ཚོས་ང་ཚོ་ཐ་དད་དབྱེ་མི་ཐུབ། དེར་བརྟེན། འགྲོ་བ་མི་ཕན་ཚུན་གྱི་འབྲེལ་ལམ་གཏིང་ཟབ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོས་དགྲ་བོ་ལ་ཡང་གུས་ཞབས་བྱེད་དགོས། རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོང་ཚོ་ཡང་འགྲོ་བ་མིའི་གྲས་ཤིག་རེད། མི་ཚེ་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པ་དགོས་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ནི་ཁོང་ཚོ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་གཅིག་མཚུངས་རེད། ང་ཚོས་བསམ་བློ་དེ་ལྟར་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡིན་ན། འཛམ་གླིང་འདི་ཉིད་ཞི་བདེར་གྱུར་ཐུབ། བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ངས་དུས་རྟག་ཏུ་ཕན་ཚུན་གུས་བཀུར་དང༌། བྱམས་བརྩེ། སྙིང་རྗེ་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ནན་ཏན་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་ཚོ་སྙིང་པོ་ཞིག་རེད། རང་རེ་ཚང་མར་སེམས་རྒྱུད་བཟང་ཞན་གཉིས་ཀ་ཡོད་པའི་ནང་ནས་བྱམས་བརྩེ་དང༌། སྙིང་རྗེ་དེ་དག་ལེགས་པའི་ཆ་དང༌། ཁོང་ཁྲོ་དང༌། ཕྲག་དོག་སོགས་ནི་ཉེས་ཆ་རེད། ལེགས་ཆ་གོང་འཕེལ་དང༌། ཉེས་ཆ་ཉུང་དུ་གཏོང་བའི་འབད་རྩོལ་གང་ཐུབ་བྱེད་དགོས། དེ་ཚོ་ཉིན་གཅིག་ནང་བསྒྲུབ་མི་ཐུབ།’’ ཅེས་དང༌།

‘‘འཛམ་གླིང་འདི་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་དགོས་རྒྱུ་འདི་ཧ་ལམ་འཛམ་གླིང་འདི་ཉིད་འཚོ་ཐུབ་མིན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་གཏུགས་ལ་རག་ལུས་པ་ལྟ་བུར་བརྟེན། ཕན་ཚུན་མཛའ་མཐུན་དང༌། གུས་ཞབས་སྤུན་མཆེད་ནང་བཞིན་མ་བསྡད་མཐུ་མེད་ཆགས་ཡོད་རེད། གནད་དོན་དེར་ཁྱེད་ཚོས་མོས་མཐུན་གནང་གི་ཡོད་དམ།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘བྱམས་བརྩེའི་ཀུན་སློང་མེད་པ་ཡིན་ན་ཚེ་ཕྱི་མ་རེ་བ་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེར་བརྟེན། ཤེས་ཡོན་དེ་སྤྱོད་བཟང་དང་མཉམ་དུ་འདྲེས་དགོས། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན། ཤོག་བུའི་སྟེང་གི་ཆིག་སྒྲིལ་མིན་པར་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་བྱུང་བའི་ཆིག་སྒྲིལ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཚོ་རང་རང་སོ་སོ་དང་འདྲ་བའི་འགྲོ་བ་མི་གཞན་གྱི་ཐོག་ལ་ལྟ་སྤྱོད་མ་ནོར་བ་ཞིག་འཁྱེར་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཡ་རབས་མཛའ་མཐུན་ལྡན་པ་ཡོང་གི་རེད། ལྟ་སྤྱོད་བཟང་པོ་དེ་སྙིང་རྗེ་དང༌། བྱམས་བརྩེ་ངོ་མ་དེ་རེད།

དང་པོ་སོ་སོ་སོ་སོས་ཡར་རྒྱས་བཏང་རྗེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལག་ལེན་བསྟར་བའི་སྒོ་ནས་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་གཞན་ལ་སྟོན་དགོས་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་མི་གཞན་གྱིས་སོ་སོར་གུས་བཀུར་དང༌། རྗེས་སུ་འབྲང་གི་མ་རེད། དབང་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཞན་དག་དུས་ཚོད་ཐུང་ངུའི་རིང་དབང་ཐུབ་ཀྱང་ཡུན་རིང་གནས་མི་ཐུབ།

དམིགས་ཡུལ་གཞིར་བཟུང་ཚོགས་པ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེ་ཞིང༌། ལས་འགུལ་དེ་རིགས་གཞན་ལ་ཞིབ་འཇུག་མ་བྱས་གོང་སོ་སོར་ཞུ་དག་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཞེ་དྲག་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གཞན་ལ་སྐྱོན་འཛུགས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། འགྲིགས་མི་འདུག་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་ལས་སླ་པོ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ཐོག་མར་སོ་སོས་སོ་སོར་བརྟག་དཔྱད་བཏང༌། མཛུབ་མོ་རང་ཉིད་ལ་བཙུགས། དེ་རྗེས་གཞན་ལ་ལབ་རྒྱུ་དེ་འོས་བབས་ཡོད། སོ་སོས་དེ་ལྟར་ལག་ལེན་བཀལ་པ་ཡིན་ན། མི་གཞན་གྱིས་གུས་བཀུར་ཆེན་པོ་ཞུ་གི་རེད། མ་རེད་དམ།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ངས་ནན་ཏན་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་སེམས་བཟང་པོ་དང༌། ཡ་རབས་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱོད་ངན། གློ་བུར་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་བ་ལྟ་བུ་རྐྱེན་ཆུང་ངུ་ཞིག་གིས་བསླང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། སྤྱོད་བཟང་གི་རིགས་ནི་དེ་འདྲ་མིན།’’33jམཆན། ཞེས་སོགས་ཚིག་གི་ཟེགས་མ་རེར་ཡང་དོན་གྱི་རོ་བརྒྱ་མྱོང་བར་འོས་པའི་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ།

ཚོགས་འདུ་དེས་མོས་མཐུན་ཡིག་ཆ་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་ནང༌། བོད་དུ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སླར་གསོའི་ཆེད་དུ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུའི་བརྗོད་བྱ་གསལ་འཁོད་དང༌། ཚོགས་འདུ་གྲོལ་རྗེས་གསོལ་ཚིགས་སུ་གདན་ཞུས་ལྟར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་གོམས་གཤིས་ལུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་སྟབས་བསྟུན་མཛད་དེ་སློབ་ཕྲུག་བྱིངས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་བཞུགས་གདན་རས་དཀར་སྒྲིག་གཤོམ་གནང་བའི་སྟེང་ལྷོད་བཞུགས་ཤིང་ལོའི་སྣོད་དུ་བཟའ་བཅའི་རྣམ་གྲངས་བསྟབས་པ་ཕྱག་རྗེན་གྱིས་མཉེས་བཞེས་བསྐྱངས་པར་ཚོགས་མི་རྣམས་དགའ་མགུ་ཡི་རང་གི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་བར་མངོན།

སྲིད་ཞིའི་ཁམས་ཀྱི་དགེ་མཚན་གཅིག་བསྡུས་པའི།།

རྡོར་གདན་བྱང་ཆེན་རྟེན་མཆོག་ཆོས་གདོང་ཆེར།།

ཞབས་ཀྱིས་རྩེན་པའི་འཁོར་ལོའི་རི་མོ་འབུམ།།

དགེ་མཚན་སྟོང་གི་ས་ལ་འཕོས་སྙམ་བྱས།།

གནས་དེར་རྒྱལ་ཀུན་ཐུགས་ཀྱི་བཅུད་ཕྱུང་བ།།

བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དགེ་ལེགས་འཇོ་བའི་ཚུལ།།

ལེགས་བཤད་རྒྱལ་སྲས་སྤྱོད་པར་འཇུག་པའི་གསུང༌།།

འཆད་པ་སྐྱེ་བ་ལྔ་པའི་དབྱངས་སུ་གྲོལ།།

མི་སྡེའི་ཐོབ་དབང་རྩོད་པའི་འཕགས་ཡུལ་གྱི།།

འདུ་ཚོགས་སྣང་བ་འབར་བའི་ཟླ་བའི་དབྱིངས།།

ལྷུན་གྲུབ་དགེ་ལེགས་འོད་ཟེར་སྟོང་འཕྲོས་ཏེ།།

ཁ་ལྗོངས་བཙན་ལས་གྲོལ་འོས་སྙིང་པོར་གླེང༌།།

པད་དཀར་འཆང་བ་གང་གི་ཚངས་པའི་དབྱངས།།

དེ་ན་གྱེར་བའི་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་དོན།།

མི་སྤྱོད་ཐོབ་དབང་རྩོད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ།།

ཞི་བདེའི་ཁུར་གྱི་དཔུང་པ་མཐོ་བ་གནད།།

ཅེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་དང་ྋགོང་ས་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་དབར་མི་འགྲོ་ཞིག་བསྐོ་བཞེད་སྐོར་བཀའ་བསྡུར་གྱིས་མཚོན་ཆུ་སྒང་འགོ་འཐུས་རྣམས་དང་སློབ་དེབ་བསྐྱར་ཞིབ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལམ་སྟོན། གལ་ཆེའི་མི་སྣ་མཇལ་འཕྲད་དང་གསར་འགོད་པར་གསུང་འཕྲོས། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཕེབས་བཞུད། རྡོར་གདན་དུ་གནས་གཟིགས། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་དབུར་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་དྲུག་པའོ།། །།

རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བདུན་པ།

གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་དང་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི། གསར་འགོད་པ་མཇལ་བཅར། དོལ་རྒྱལ་སྐོར་ཡོངས་ཁྱབ་བཀའ་སློབ། སིམ་ལ་དང་ཁུ་ནུ། སྤི་ཏི་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར།

33 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༨༣ ནས་ ༢༨༩ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་དང་པོ།

གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་དང་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི། གསར་འགོད་པ་མཇལ་བཅར་སོགས།

༡༽དཔལ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུའི་བཀའ་དབང་དང་སྤྱོད་འཇུག་གཙོ་གྱུར་གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་སྩལ་བ།

རྣམ་གྲྭ་ཕན་བདེ་ལེགས་བཤད་གླིང་གྲྭ་ཚང་དུ་སྔར་ཡོད་དཔལ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུའི་སྒྲུབ་མཆོད་ལོ་ལྟར་ཚུགས་མུས་ལྟར། རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་བློ་གླིང་ཚ་བ་བློ་བཟང་ཉི་མས་ཕུར་པའི་བཀའ་དབང་སྩལ་སྐྱབས་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ཞུས་དོན་བཞིན། རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང༌། གནས་ཆུང་གྲྭ་ཚང་ཁོངས་བསྙེན་སོང་ཁག་དང༌། སྟག་ལུང་རྩེ་སྤྲུལ་སོགས་དགེ་འདུན། བཙུན་མ། སྔགས་འཆང༌། སེར་སྐྱ་བཅས་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ལ་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་ཁོངས་བཀའ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་དཔལ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུའི་བཀའ་དབང་གི་སྟ་གོན་དང༌། བཀའ་དབང་དངོས་གཞི་བཅས་ཉིན་གཉིས་རིང་སྨིན་རྒྱས་སྩལ་བའི་རྗེས་འབྲེལ། ༡༩༧༨ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༢༢ ནས་ཉིན་ལྔའི་རིང་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གཉུག་མར་གནས་པ་དང༌། གློ་བུར་ལྷགས་པ་བཅས་དགེ་འདུན་ལྔ་བརྒྱ་སྐོར་ནས་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཚུགས་པ་སྔ་དགུང་ཚོགས་ཐེངས་གཉིས་དང༌། གསུང་རར་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས་གསུང་ཆོས། དགོང་དྲོ་སྤྱི་སྒོས་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་ཐབས་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་གྱི་ཞལ་འདོན་ཁག ཚོགས་གསེང་ཁག་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་བགྲོ་གླེང་སོགས་སྔར་སྲོལ་བཟང་པོ་ཉམས་མེད་དུ་བསྐྱངས།

ཡང༌། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་དུས་འབྲེལ་གསོ་སྦྱོང་སར་དགེ་འདུན་ལྔ་བརྒྱ་དང་མི་མང་ཉིས་སྟོང་སྐོར་འདུ་འཛོམས་སར་ཕམ་ལྷག་དང་མ་ངེས་པའི་ཆོས་གཉིས་བཅས་རྒྱས་པ་དང༌། ཐུབ་པའི་འཁྲུངས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བའི་ལེའུའི་སྐབས་ཞེ་སྡང་དང༌། ང་རྒྱལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྤང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་གསལ་རྗེན་སྩལ་བ་མ་ཟད། སྔ་ལོ་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་སྐབས་སྤྱོད་འཇུག་གི་བག་ཡོད་ལེའུ་ཡན་སྩལ་མཚམས་ནས། ཤེས་བཞིན་གྱི་དབུ་ནས་བརྩམས་ཏེ་གསུང་བཤད་དང༌། དེ་ནས་སྔ་ལོ་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་བུ་སེང་གེའི་འཁྲུངས་རབས་བར་སྩལ་མཚམས། རྒྱལ་བུ་བ་གླང་སྐྱེད་དམ། བདེ་མཆོག་གི་འཁྲུངས་རབས་ཆ་ཚང་དང༌། དེའི་རྗེས་མའི་དབུ་ནས་གང་འཚམས་སྩལ།

སྔོན་འགྲོའི་གསུང་བཤད་དང༌། དངོས་གཞི་སྤྱོད་འཇུག་དང༌། བུ་ཆོས་ཀྱི་གསུང་བཤད་བཅས་པར་ཚིག་གྲལ་གང་འགྲིགས་ལྟ་བུ་མིན་པར་སོ་སོའི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཚུལ། དེའི་ཚེ་དྲན་ཤེས་ཀྱི་ཟིན་ནས་སྤང་བླང་ཇི་ལྟར་བྱེད་ལུགས། གཉེན་པོ་བསྟེན་ན་ཉོན་མོངས་ལྡོག་ནུས་ཚུལ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་དང་སྦྲགས་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་སྤང་བླང་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ནས་བྱེད་དགོས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་ཆུང་གིས་དེར་མཐོན་པོའི་ཉམས་ལེན་ང་ཚོས་མི་ཐུབ་ཟེར་ན་མི་འགྲིགས་པས་ལག་ལེན་ཐུབ་ངེས་ཅིས་ཀྱང་དགོས་ལུགས། ཡང༌། སོ་སྐྱེ་རང་ག་བས་ལག་ལེན་ཐུབ་ངེས་དགེ་སློང་གི་བསླབ་ཁྲིམས་སྲུང་བ་སོགས་དཀའ་མོར་བརྩིས། བྱང་སེམས་སྔགས་སྡོམ་བླངས་ཏེ་གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་ཞུ་བ་ལས་སླ་པོར་བརྩི་བ་སོགས་ཤིན་ཏུ་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན་ལུགས་ངོ་སྤྲོད་འགྲེལ་བརྗོད་ནན་ཆེར་བསྐྱངས།

དེ་བཞིན་བྱ་བྲལ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ལྡན་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་ངོར། རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པ་དང༌། སྟག་ལུང་རྩེ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གསོལ་བཏབ་ལྟར། བློ་སྦྱོང་དོན་བདུན་མའི་ལྗགས་ལུང་བཀའ་ཁྲིད་བཅས་རིམ་ཅན་དུ་སྩལ།

ཡང༌། བཀའ་ཟུར་ཕ་ལྷ་ཐུབ་བསྟན་འོད་ལྡན་ཅན་ནས་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་ཞུས་དོན་བཞིན། ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྣ་ལྔའི་མཆོད་སྤྲིན་སྟོང་ཚར་དང་འབྲེལ་ཟབ་ལམ་བླ་མཆོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་ཞུས་པ་བཅས་སྟོན་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་ལམ་བཟང་ལ་ཞུགས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནས་གང་གི་བཀའ་དང་མི་འགལ་བའི་རང་རྒྱུད་འདུལ་ཞིང༌། གཞན་ཕན་བློ་བསྐྱེད་བཟང་པོ་དང་ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་བའི་གོམས་འདྲིས་དགོས་པ་སོགས་གསུང་བཟང་བདུད་རྩིས་ཀུན་ཡིད་ཚིམས་པར་མཛད།

ཡང༌། བུ་ཆོས་ཀྱི་ལྷ་ཡི་རྒྱལ་བུའི་འཁྲུངས་རབས་ལས་འཕྲོས་པའི་བོད་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་མང་པོ་ལུང་བསྟན་ཚུལ། ཇོ་བོ་ཡབ་སྲས་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མཛད་ལུགས་སོགས་དེ་དག་གི་གསུང་སྒྲོས་ལས་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་ལྟར། ང་ཚོ་སོ་སྐྱེ་རང་ག་བས་ལག་ལེན་ཐུབ་ངེས་དགེ་སློང་སྒྲུབ་པ་སོགས་ལ་དཀའ་མོར་བརྩིས། གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་ཞུ་བ་ལས་སླ་པོར་བརྩི་བ་འདི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན་པས་སོ་སོས་ལག་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་རྣམས་ལ་ནན་ཏན་བྱ་དགོས་པའི་ངོ་སྤྲོད་བཀའ་སློབ་དང༌། ཆ་ཕྲེང་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཆོས་འཛིན་དང༌། སེར་སྨད་དགེ་སློང་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་བཟང་གཉིས་ནས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་སྙན་སེང་སྔོན་ཡོད་ཀྱི་སྐལ་དོད་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་ལྗགས་བཤད་སྩལ།

དེ་ཡང་ཚིག་འགྲེལ་འདྲ་ཆགས་པོ་གཙོ་བོར་མི་མཛད་པར་ཉོན་མོངས་རྒྱུད་ལ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཚུལ། དེ་ལ་སྐབས་བསྟུན་གཉེན་པོ་བསྟེན་ཚུལ། གཉེན་པོ་བསྟེན་ན་ཉོན་མོངས་ཟློག་ནུས་ལུགས་སོགས་ཐུགས་ཉམས་མྱོང་རྣལ་མའི་སྟེང་ནས་ངོ་སྤྲོད་མཛུབ་སྟོན་དང༌། བློ་སྦྱོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཀུན་གཞིའི་ངང་ལ་བཞག་ཅེས་པའི་ཀུན་གཞིའི་གོ་དོན་འགྲེལ་ལུགས་མང་པོ་ཡོད་ལུགས། མིང་ཚིག་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་ལམ་གོང་འོག་གི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་པའི་གོ་དོན་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རྣམས་ངེས་པར་ཤེས་དགོས་ལུགས། དེ་ལྟར་ཤེས་ན་ཐམས་ཅད་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་འབབ་ཐུབ་ཚུལ། མ་ཤེས་པར་གྲུབ་མཐའི་འཐེན་འཁྱེར་ཕྱོགས་ལྷུང་མི་རིགས་ཚུལ་སོགས་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་དགོངས་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

འདི་ལོ་སྤྱོད་འཇུག་གི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལེའུ་ཆ་ཚང་དང༌། བུ་ཆོས་ཀྱི་ཇོ་བོ་ཡབ་སྲས་གསུང་གླེང་གི་མཇུག་འབྲོམ་གྱིས་ཕྱིན་དྲུག་ལས་བརྩམས་པའི་ཤིས་བརྗོད་གསུངས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཤིས་བརྗོད་བར་སྩལ་ཏེ་ཆོས་མཚམས་འཇོག་པར་མཛད།

ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ཀ་སྦུག་བདེ་ཁང་ལྕམ་ནོར་གཡང་ནོར་བུ་ནས་བདེ་མཆོག་རྒྱུད་འགྲེལ་སྦས་དོན་ཀུན་གསལ་ཤིང་དཔར་གསར་བརྐོ་ལོ་ཤས་སྔོན་ནས་ཞུས་ཏེ་རྒྱུད་འགྲེལ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་སྨིན་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་སྔ་རྗེས་ཞུས་པ་ལྟར། ད་ལམ་རབ་གནས་ཆེད་རྒྱུད་གྲྭ་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང༌། ངྷ་རམ་ས་ལར་གཉུག་མར་གནས་པའི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས། རྣམ་གྲྭ་སོགས་དགེ་འདུན་ ༣༥༠ སྐོར་ལ་ཉིན་དགུའི་རིང་ཕོ་བྲང་ཚོམས་ཆེན་དུ་དབུ་འཛུགས་ཀྱིས་བདེ་མཆོག་རྒྱུད་འགྲེལ་སྦས་དོན་ཀུན་གསལ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་རྒྱུའི་ཐོག་མར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་དབུ་སྐུལ་གྱིས་རྡོར་སེམས་སྒོམ་བཟླས་དང༌། གཏོར་འབུལ་ཁག མལ། བླ་བརྒྱུད་གསོལ་འདེབས། བདེ་མཆོག་སྨོན་ལམ་དང༌། ཤིས་བརྗོད་རྒྱས་པ་སོགས་རྒྱུད་པའི་ཕྱག་ལེན་མཐའ་དག་སྤུས་གཙང་མཛད།

ཆོས་གསེང་མཚམས་གསང་འདུས་རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་དང་པོ་གསུངས། རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་ཅེས་པའི་གསུང་བཤད་ལས་འཕྲོས་ཏེ་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་བསམ་བློ་གང་འཚམས་ཤིག་གཏོང་རྒྱུ་མེད་ཐབས་མེད་པས་རྒྱུད་གྲྭ་ཚོ་ནས་ལྷ་རབ་གཞུང་ཆེན་མོ་ཁག་དང༌། ལྷག་མཐོང་ཆེ་ཆུང༌། མ་མཐའ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་སྙིང་པོ་ཙམ་གྱི་སྟེང་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་སློབ་གཉེར་ཅི་ནུས་ངེས་པར་དུ་བྱ་དགོས་པ་དང༌། གྲྭ་རིགས་སྤྱི་བྱིངས་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྔགས་དང་བཅས་པའི་སྙིང་དོན་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཤེས་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་ངེས་པར་དགོས་ལུགས།

རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དཀའ་གནད་གར་ཡོད་སར་ཟབ་བཤད་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་གནང་བ་འདི་དག་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཚུལ། མཐའ་དག་ཤེས་པར་འདོད་ན་གསང་བ་འདུས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གསང་འདུས་རྒྱུད་སྡེ་ཀུན་གྱི་ཕྱི་མོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལུགས། དེ་གལ་ཆེ་བའི་གནད་ཀྱིས་གསང་འདུས་གཅིག་པུར་ལེགས་བཤད་པོད་ལྔ་ཙམ་མཛད་ཚུལ། རྗེའི་གསུང་འབུམ་པོད་བཅོ་བརྒྱད་འདི་དག་བསྟན་པ་སྤྱིའི་རྩ་དོན་གལ་ཆེ་ཡིན་ཀྱང༌། དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་བདག་སྤྲོད་ཇི་བཞིན་མ་བྱུང་བས་ད་ཆ་པོད་དགུ་ཙམ་ལ་མ་གཏོགས་བཤད་ལུང་གི་རྒྱུན་མ་བཞུགས་ཚུལ། བསྟན་པ་སྤྱི་ཁྱབ་ལ་དགོངས་ཏེ་རྒྱུད་གྲྭར་གསང་བདེ་འཇིགས་གསུམ་གྱི་ཕྱག་ལེན་གཙོ་བོར་བཙུགས་པ་དེ་དག་གིས་གོ་མ་ཆོད་པ་ལྟ་བུར་ཆུང་དུ་བཞག དེ་ལས་ལྷག་པ་ཡོད་དུ་རེ་ནས་ཉམས་ལེན་གཞན་ཞིག་བྱེད་པའི་དགོས་པ་མེད་ལུགས་སོགས་གསུང་བཤད་བཀའ་སློབ་སྩལ།

༢༽གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དགུ་པ་སྲུང་བརྩི།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ངྷ་རམ་ས་ལར་བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་གཙོས་རྒྱ་ཆེ་མང་ཚོགས་འདུ་འཛོམས་དང༌། སྐད་རིགས་འདྲ་མིན་ཐོག་ངོ་རྒོལ་ཡིག་ཆ་འགྲེམས་སྤེལ་དང་སྐད་འབོད་ཁྲོམ་སྐོར་བཅས་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དགུ་པ་སྲུང་བརྩི་གནང་བ་དང༌། མཛད་སྒོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་དེ་ཡོངས་ཁྱབ་གསུང་འཕྲིན34jམཆན། སྩལ་བ་དང༌། སླར་ཡང་བཀའ་སློབ་ཕེབས་སྙིང༌། ‘‘དེ་རིང་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་འཁོད་པའི་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འདི་བྱུང་སྟེ་ལོ་བཅུ་དགུ་འཁོར་བའི་དུས་ཚེས་རེད།

དེ་རིང་གི་དུས་དྲན་འདིའི་ཐོག་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་དྲང་བདེན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དེའི་ཐོག་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་རྗེས་དྲན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཁས་ལེན་མཁན་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་མཆོག་གསུམ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་བསྐུལ་ཏེ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་བདེན་པ་བདར་དགོས་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘དངོས་གནས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང་ཆོག་གི་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མེད་ཕྱིན་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཕྱིན་པ་དང༌། ང་ཚོས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་བྱ་བར་དཀའ་ངལ་རྣམ་མང་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སེམས་ཞུམ་པ་དང༌། སྒྱིག་ལུག་བྱས་ན་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་འདྲ་ནམ་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། རྩ་དོན་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཏེ་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་རེད།

དེ་མིན་ཇི་སྲིད་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་མ་བྱུང་བར་ང་རང་ཚོ་འདིར་ལོ་ཡུན་ཕྱིན་སོང་བསམ་པ་དང༌། ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འདུག་བསམ་པའི་ཐོག་ནས་ཞུམ་པ་དང༌། ལྷོད་གཡེང་རྩ་བ་ནས་བྱེད་མི་རུང༌། ད་ལྟ་ཕན་ལ་སེམས་ཤུགས་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་གཞེན་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན།’’ ཞེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ངོས་ནས་རྟག་ཏུ་ཤོད་མུས་ལྟར་ལག་ལེན་ཐོག་ནས་རྗེས་འབྲས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། ཁས་འུར་ཤོབ་བཤད་པས་ཕན་ཐོགས་མི་འདུག ཆོས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡང་ཁ་བཤད་སྟོང་པས་མི་ཕན་པར་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ལྟར། འཇིག་རྟེན་མི་ཚེ་གཅིག་གི་བྱ་བ་དང༌། ལྷག་པར། ང་རང་ཚོ་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་དག་འདི་ཁས་འུར་ཤོབ་བཤད་པས་མི་ཕན་པར་སོ་སོར་སྐབས་སུ་བབས་པ་དེ་ལག་ལེན་འཐུས་ཚང་གི་སྒོ་ནས་སྒྲུབ་དགོས། ཁ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་མ་གཏོགས་ལག་ལེན་ཐོག་རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་ཀྱི་རྩད་གཅོད་བྱེད་དུས་བྱེ་མ་ཆུ་སིམ་ལྟ་བུའི་གྲུབ་འབྲས་བསྟན་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་ན་ཡག་པོ་མ་རེད། དེ་འདྲར་མ་སོང་བར་ཚང་མས་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་འགན་ཁུར་རྣམས་དཔང་པོ་གཉིས་ཀྱི་གཙོ་བོ་བཟུང་ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་སོ་སོར་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་སྐབས་ངོ་གནོང་མི་དགོས་པ་དང༌། འགྱོད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།35jམཆན། ཅེས་སོགས་སྩལ།

༣༽ཚོགས་ཁང་དབུ་འབྱེད་མཛད་སྒོར་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བོད་བཙན་བྱོལ་གཞུང་མང་གི་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོ་ལེགས་གྲུབ་མཛད་སྒོ་དང༌། ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་འདུར་གདན་ཞུས་ལྟར། གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་སོར་འཁོད་ཉིད་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་འཇིགས་མེད་སྤྲུལ་སྐུ་ནས་མལ་རྟེན་འབུལ་ཟིན་བསྟུན་བཀའ་བློན་རྣམ་པ་དང༌། སྤྱི་ལྷན། ལས་བྱེད། ལས་བསྡོམས་ཚོགས་བཅར་འཐུས་མི་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་ནས་གོ་རིམ་གྲལ་བསྟར་རིམ་བཅར་གྱིས་མཇལ་ཁ་ཕྱག་དབང་བྱིན་རླབས་ཞུས་སྩལ་དང༌། གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་ཕེབས། དེ་རྗེས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བཀའ་སློབ་སྙིང་དོན་དུ། སོ་སོ་སོ་སོས་ཞུ་དག་འཕེར་བའི་བོད་སྤྱིའི་དོན་དུ་ཧུར་བསྐྱེད་དགོས་གལ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་གསར་རྙིང་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་སྤྱིར་བཏང་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད་ན་ཡང༌། བོད་དོན་ཐོག་གཟིགས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཡོད་ལུགས་དང༌། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ལ་འཕོ་འགྱུར་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་ནས་གོམ་བགྲོད་དགོས་ལུགས། བོད་མི་རྣམས་ནས་ལག་ལེན་ཐུབ་ངེས་ཀྱི་ལས་དོན་རིགས་ཟོམ་ལུས་ནར་འགྱངས་བཞག་ན། བློ་ཕམ་གྱི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན། ཚང་མས་རང་རང་སོ་སོའི་ངོ་སྐལ་དུ་བབས་པའི་ལས་དོན་ཁག་འཐུས་ཤོར་གཏན་ནས་མེད་པའི་ཚགས་སུ་ཚུད་ངེས་སྒྲུབ་གལ། དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཆོས་རིག་དར་ཁྱབ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཛམ་གླིང་ཡར་ཐོན་སྤྱིའི་འགྲོ་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་མང་གཙོ་དོན་མཐུན་གྱི་གཞུང་དམངས་གཉིས་དབར་ལས་དོན་དང༌། བཀོད་བྱུས་དྲང་བདེན་ཚགས་ཚུད་མིག་དཔེར་འོས་པ་དགོས་གལ་སོགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་སྩལ།

༤༽གསར་འགོད་པ་ཝེ་རྗེ་ཁ་རན་དི་མཇལ་བཅར།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཐག་རིང་ཤར་བརྒྱུད་དཔལ་འབྱོར་བསྐྱར་ཞིབ་ཀྱི་གསར་འགོད་པ་ (Vijay Kranti) མཇལ་བཅར་གྱིས་ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོའམ། ཡང་ན་ཚོགས་གཞོན་གྱི་དབུ་གནས་སླར་གསོ་ཡོང་རེ་ཡོད་པར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་དགོངས་ཚུལ་ག་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ང་ཚོའི་རང་བཙན་འཐབ་རྩོད་གནང་མཁན་ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་བོད་མིའི་སྲིད་དོན་ནང་བསྐྱར་དུ་ཕེབས་པ་དེ་ནི་དགའ་བསུ་ཞུ་འོས་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང༌། རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་དེ་དག་ཟོལ་མེད་དྲང་བདེན་ཇི་ཙམ་ཡོད་མིན་དང༌། ཁོང་ཚོས་དེང་དུས་ཀྱི་ལུགས་དང་བསྟུན་ནས་བཟོ་བསྒྱུར་བྱེད་འཆར་དེ་དག་ཇི་ཙམ་ལག་ལེན་འཁེལ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་ནི་བརྗོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

རྒྱུ་མཚན་དེར་བརྟེན་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེར་རྒྱ་གཞུང་གིས་ནག་ཉེས་སྐྱོན་འཛུགས་བྱས་ཏེ་ཡུན་རིང་སོང་ཡང་སླར་ཡང་བསམ་ཞིབ་མི་བྱ་ཐབས་མེད་ཅིག་ཆགས་པ་རེད། ཡིན་ནའང༌། དེ་སྐོར་དངོས་དོན་རྟོགས་པར་དུས་ཡུན་ཟླ་བ་དྲུག་གམ། ཡང་ན་རིང་ཤོས་སུ་ལོ་གཅིག་ཙམ་གྱི་རིང་བརྟག་དཔྱད་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད་ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། གོང་གསལ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་སྐོར་འགྱུར་བ་འདི་དང༌། ཉེ་ཆར་རྒྱ་གཞུང་གིས་ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་ནང་ཕྱིར་ཕེབས་དགོས་པའི་གདན་ཞུ་བྱ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་འདི་གཉིས་དབར་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། འདི་ཚོའི་སྐོར་སྙིང་དོན་བརྗོད་ན། རྒྱ་གཞུང་ལ་བོད་མི་མང་གིས་ཡིད་ཆེས་དང་ཁས་ལེན་བྱེད་པའི་བོད་མིའི་འགོ་ཁྲིད་ཅིག་ངེས་པར་དགོས་གལ་ཡོད་པ་དེ་བསྟན་པ་རེད་ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། གལ་ཏེ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མི་ཚོར་སྔར་ལྟར་མ་ཡིན་པར་ཕྲན་བུའི་དོ་དམ་ལྷོད་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེར་དབུ་གནས་སླར་གསོ་ཞུས་པ་དེར་བོད་མི་ཚོས་ངོས་ལེན་དང་འབྲེལ་ཡིད་ཆེས་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་དག་གིས་བོད་ཀྱི་རྩོད་གླེང་སེལ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ་ཞུས་པར།

རྩོད་གླེང་ངོ་མ་དེ་ནི་སྒེར་ཞིག་གིས་ཁས་ལེན་བྱས་དང་མ་བྱས་སམ། གོ་གནས་སླར་གསོ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རང་དབང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་རེད། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་གནས་སླར་གསོ་ཇི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཞུས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཁོང་དང་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་དངོས་འབྲེལ་ཐོབ་ཐང་དང༌། བདེ་སྐྱིད་ཡོད་མེད་བཅས་ལ་བལྟ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ལྷག་པར་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོར་དངོས་འབྲེལ་གྱི་རང་དབང་ཇི་ཙམ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་མེད་བལྟ་རྒྱུ་དེ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་འགྱུར་བ་འདིས་བོད་དེ་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་བཟོ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཇི་ཙམ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་དེ་ཡང་བལྟ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་གནས་སླར་གསོ་ཕུལ་ཏེ་བོད་ཀྱི་དོན་གནད་རྣམས་སེལ་ཐུབ་པ་ཡིན་ན། དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་ཞལ་བཞེས་གནང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ངོས་ནས་དུས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་མུས་ལྟར་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ནི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་རེད། གལ་ཏེ། ཁོང་ཚོ་རྒྱ་དམར་གྱི་དབང་འཛིན་འོག་སྔར་ལས་ཀྱང་སྐྱིད་པ་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་པ་འདི་ནི་ཁ་ཡིས་མཁས་སྙན་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་པའི་བསམ་ཚུལ་ཙམ་ཞིག་རེད། རང་བཙན་ཟེར་བ་ནི་འགྲོ་བ་མི་རིགས་ལ་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་ཐབས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ང་ཚོ་བོད་ནི་སྔོན་མ་ནས་རང་བཙན་གཙང་མར་གནས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ཡིན་པ་དང༌། དེར་བརྟེན། བོད་མི་ཚོར་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ལ་རང་བཙན་ངེས་པར་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ད་ཕན་བོད་འདི་ཚན་རིག་འཕྲུལ་ལས་སོགས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་སྤེལ་རྒྱུར། རྗེས་ལུས་ཐེབས་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་བོད་མི་མང་གི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ནི་དེང་དུས་རྒྱ་གཞུང་གི་དབང་འཛིན་འོག་ལས་ཧ་ཅང་གི་བདེ་སྐྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་འཚོ་བ་བཟང་བའམ། བདེ་སྐྱིད་ཆེ་བ་ཡོད་པར་བརྟེན་ང་ཚོས་རང་དབང་ཐོག་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་སྩལ།

དེ་བཞིན་དེ་སྔ་འདས་པའི་དུས་སྐབས་འགའ་ཤས་སུ་ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་དབར་དགོངས་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེའི་སྐོར་བཀའ་དྲི་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་ད་ལྟའི་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་དབར་དགོངས་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་གང་ཡང་བྱུང་མེད། རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་འགའ་ཤས་དང༌། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་འགའ་ཤས་ཀྱི་སྐུ་དུས་སུ་ཕྲན་བུའི་དགོངས་གཞི་མཐུན་མིན་བྱུང་ཚུལ་ཡོད་པ་རེད།

ཕྲན་རང་ནས་ད་ལྟའི་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ནི་བོད་ཀྱི་མི་རིགས་རང་དབང་གི་དོན་ལ་འཐབ་རྩོད་གནང་མཁན་ཞིག་ལ་ཆ་འཇོག་ཞུ་གི་ཡོད། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཐོག་ཕྲན་རང་གི་བསམ་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་འདི་ཙམ་ཡིན་ཞེས་གསུངས།

གསར་འགོད་པས། ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་ལ་ཕྱིར་ཕེབས་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་བརྗོད་ཚིག་རྣམས་དགོངས་བཞེས་ཡོང་ཐབས་སུ་རྒྱ་ནག་གིས་རྒྱ་གར་གཞུང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཁག་ལ་དགོངས་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

དོན་གནད་འདིའི་སྐོར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཕྲན་ལ་འབྲེལ་གཏུགས་གནང་མཁན་མ་བྱུང་ཞེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། རྒྱ་གཞུང་གིས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་དང༌། ལྷག་པར་བོདཀྱི་ཐོག་སྲིད་བྱུས་གུ་ཡངས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཚུལ་ཟེར་བར་དགོངས་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ལོ་ངོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་གྱི་རིང་རྒྱ་དམར་གྱི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་མཐོ་དམན་བསྒྱུར་བཀོད་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། བསྒྱུར་བཅོས་མང་པོ་བྱུང་བ་འདི་ཚོར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། དེ་ཚོའི་ནང་ནས་འདི་ཡང་འགྱུར་བ་གཅིག་ཡིན་པ་རེད། འགྱུར་བ་འདིའི་རྩ་བའི་རྒྱ་ཁྱོན་དང་རང་བཞིན་ཇི་ཙམ་ཡོད་མེད་ད་ལྟ་གཞི་ནས་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ཁོང་ཚོའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོ་ནི་བྱི་བ་བཟུང་ཐུབ་ཚེ་ཞི་མི་དཀར་ནག་གི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལྟར་དོན་དུ་ད་ལྟའི་འགྱུར་བ་གསར་པ་འདི་ཡང་འདི་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཁོང་ཚོས་བོད་མི་རྣམས་ཁོང་ཚོའི་ལྟ་སྤྱོད་སྒྲིག་འཛུགས་དང་མཐུན་པ་བཟོ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་མེ་མདའ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ད་དུང་དམིགས་ཡུལ་དོན་འཁེལ་མ་བྱུང་སྟབས་སླར་ཡང་ཐབས་ལམ་གཞན་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

སྙིང་དོན་བརྗོད་ན། བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ངོ་མ་དེ་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་ད་ལྟའང་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་གི་མེད་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་མང་ཆེ་བ་ནི་རྒྱ་དམར་ལ་འཛེམ་ཟོན་ནམ། དགའ་ཉེ་ཕྱོགས་ལྷུང་བྱེད་མཁན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་དམིགས་བསལ་གསར་འགོད་པའི་སྡེ་ཚན་ཁག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཕྲན་རང་གི་འདོད་པར་བྱས་ན་རྒྱ་གཞུང་གིས་དྲང་པོ་དང་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་གསར་འགོད་པ་ཚོར་བོད་ནང་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་ལྟ་སྐོར་བྱེད་རྒྱུར་ཆོག་མཆན་སྤྲོད་དགོས་ཀྱི་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་འདི་བརྟན་ཆ་ཆེ་ཆུང་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་དགོངས་བཞེས་གནང་གི་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་རྩ་བའི་བྱ་སྤྱོད་ངོ་མ་ཇི་ཡོད་སྐོར་ད་ཕན་འགྱུར་བ་མང་པོ་ཞིག་ཕྱིན་ཟིན་པར་བརྟེན། སྤུས་ཚད་ཇི་ཡོད་ཤེས་གསལ་རེད། ༡༩༥༠ ཕན་གྱི་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་གྱི་སྔོན་དུ་དམར་པོའི་ཆེས་མཐོའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་དབར་སྒེར་གྱི་རྩོད་གླེང་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཕལ་ཆེར་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ཁོང་ཚོའི་ལྟ་བ་གཅིག་གྱུར་དང༌། དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་ཐོག་དཀའ་སྡུག་མཉམ་མྱོང་གིས་འཐབ་རྩོད་བྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནི། དཔེར་ན། ཐག་རིང་གོམ་འགྲུལ་བྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོངས་གྲགས་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་རེད། ཁོང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་རྒྱ་ནག་མི་མང་དང༌། འཛམ་གླིང་གི་ངལ་རྩོལ་སྡེ་ཁག་གི་བདེ་སྐྱིད་ཆེད་ཡིན་པ་རེད། ཡིན་ནའང༌། ཁོང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ཆ་ཚང་ད་ལྟའང་འགྲུབ་རྒྱུར་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་ཐ་ན་ཁོ་རང་ཚོའི་མི་མང་ཚོ་སྐྱིད་པོ་ཡོང་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡང་བསྒྲུབས་མེད་པ་རེད།

ཕྲན་རང་ ༡༩༥༤ ནང་རྒྱ་ནག་ལ་ཐོག་མར་བསྐྱོད་སྐབས་ངོས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་དུ་དམར་པོའི་འགོ་ཁྲིད་རྣམས་དངོས་གནས་མཐུན་པོ་དང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཐད་ཀར་བསམ་ཚུལ་གསལ་བཤད་བྱེད་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་ཆ་འཇོག་བྱས་པ་ཡིན། ཁོང་ཚོ་ནི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ལས་འགུལ་ལ་གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ཡིན་ནའང༌། རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་རྩ་བའི་སྤུས་ཚད་མུ་མཐུད་ཉམས་རྒུད་འགྲོ་བཞིན་པ་རྣམས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང༌།

༡༩༥༤ ལོར་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོའི་དབར་སྲིད་དོན་གྱི་རྩོད་གླེང་ཐོག་མ་དེ་བྱུང་བ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང༌། སྐབས་དེར་ཕྲན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་སྐབས་རེ་དེ་འདྲའི་རྩོད་གླེང་ཡང་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་པ་ཡིན། ཡིན་ནའང༌། རྗེས་སུ་མའོའི་རྗེས་མཇུག་གམ་ཤུལ་འཛིན་ངོ་མ་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱིས་དཔའ་བོར་ངོས་འཛིན་པའི་ལིའུ་ཧྲའོ་ཅི་ (Lieu Shaosti) ནི་གློ་བུར་དུ་མགོ་སྐོར་བསླུ་བྲིད་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཆགས་པ་རེད།

དེ་རྗེས་མའོས་སླར་ཡང་ལིང་སྦེའོ་ (Lin Paio) ཁོ་རང་གི་རྗེས་མཇུག་ངོ་མ་དེ་ཡིན་ཞེས་འདེམས་བསྒྲུགས་བྱས་ཏེ་ཆེ་མཐོང་ཆེན་པོ་ཞིག་བཟོས་ཀྱང༌། དེ་ཡང་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ཞིག་གི་ནང་ལོག་སྤྱོད་དང༌། འབྱོར་ལྡན་གྲལ་རིམ་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་རེད།

ཉེ་ཆར་ད་ལྟའི་སྲིད་བློན་གཞོན་པ་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་གི་ཐོག་ཏུའང་ལོ་རྒྱུས་གོང་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། རྒྱ་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་ནི། དཔེར་ན། གློ་བུར་དུ་ཞི་མི་དཀར་པོ་དེ་ནག་པོ་ཆགས་པ་དང༌། དེ་ནས་ཡང་བསྐྱར་དཀར་པོ་ཆགས་ཏེ་ཡང་ནག་པོ་ཆགས་པ་དང༌། ད་ཆ་ཡང་བསྐྱར་དཀར་པོ་ཆགས་པ་རེད། ཁོང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་ནི་ཚོགས་པའི་སྲིད་བྱུས་ཤིག་དང་མཚུངས་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། འདི་ཚོ་ནི་མི་སྒེར་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་མའོས་ཁོ་རང་ལ་མི་མང་གིས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཡིད་ཆེས་དང་བློ་གཏད་ཡོངས་ཐབས་ཀྱི་གཤིས་རྒྱུད་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེ་བཟོས་ཡོད་སྟབས། ད་ལྟའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་མའོའི་བཟའ་ཟླ་ཅང་ཅིང་ (Chiang Ching) ལ་ལོག་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་སྐབས་རྒྱ་ནག་མི་མང་གིས་བདེན་འཛིན་མི་བྱེད་པའི་དཀའ་རྙོག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། གནས་ཚུལ་འདི་རིགས་ལ་མི་མང་གིས་ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་ཡིད་ཆེས་ཡོང་ཐབས་སུ་ཁྱེད་རང་གི་རེ་འདུན་ག་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ། ཞེས་གསར་འགོད་པར་དྲི་བ་གནང་བ་དང་འབྲེལ། མའོའི་སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད་ནི་ཧ་ཅང་གི་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། ཁོ་རང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་མི་མང་ཚོས་ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་ཡོངས་གསར་པ་འདིར་ཡིད་ཆེས་བྱ་རྒྱུར་ཧ་ཅང་གི་ཁག་པོ་ཡིན་པ་རེད། མདོར་བསྡུས་ན་རྒྱ་ནག་མི་མང་ཚོས་ཁོང་རང་ཚོའི་འགོ་ཁྲིད་ལ་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ྋགོང་ས་མཆོག་དབུ་ཁྲིད་དམ་སྲོག་ཤིང་ལྟ་བུར་འཛིན་པའི་ད་ལྟའི་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་དེར་བསྒྱུར་བཅོས་དགོས་ཀྱི་རེད་དམ་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། མི་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་ལས་དོན་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་རྒྱུར་རག་ལུས་པ་ལྟ་བུའི་གནས་སྟངས་འདིར་ཕྲན་རང་ངོས་ནས་ཡག་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་མེད། ཕྲན་རང་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མིང་ཐོག་གནས་ཀྱང་རུང་མ་གནས་ཀྱང་རུང༌། ཕྲན་གྱིས་བོད་མིའི་འཐབ་རྩོད་ཐོག་མཉམ་འཁུར་བྱས་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་བོད་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་དེ་ནི་ངེས་པར་དུ་གནས་དགོས་པ་མ་ཟད། འཕོ་འགྱུར་བྱུང་རིགས་མི་གཅིག་གི་ཐོག་རྩ་བ་ནས་རག་ལུས་པ་ལྟ་བུ་མ་རེད།

ལྷག་པར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་བོད་མིའི་རང་བཙན་རྩོད་གླེང་བྱེད་པ་དེ་གཉིས་ཐ་དད་ལོགས་སུ་ཡིན་པར་ཕྲན་རང་གིས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ནི་སྒེར་གཅིག་ཡིན་པ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཕྲེང་མ་བྱུང་གོང་ནས་བོད་ནི་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མེད་པ་ཡིན་ནའང་བོད་དེ་རང་དབང་གཙང་མའི་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཤུགས་ཅན་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ངོས་ལ་གང་ཅིའི་ཡིད་ཆེས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། རང་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་མིའི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་མིང་ཐོག་ཁོང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཐོག་འབད་བརྩོན་མཉམ་དུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གོ་གནས་འདིའི་ཐོག་ད་དུང་རྒྱལ་ཁབ་ལ་སྲིད་དོན་ཐོག་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་མཁན་གྱི་ལུགས་སྲོལ་གཞན་ཞིག་དར་ཁྱབ་ཡོང་ཐབས་སུ་ངོས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། དེའི་འཆར་བཟོ་དང༌། དུས་ཚོད་རིང་ཐུང་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ངོས་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ལྟར་བྱས་ན། མཉམ་འབྲེལ་གྱི་འགོ་ཁྲིད་ལྟ་བུའི་ནང་མི་མང་གི་ཚབ་འཐུས་ཡོད་པའི་ལམ་ལུགས་ཤིག་དར་ཁྱབ་བཟོ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེའི་སྐོར་ངོས་ནས་མི་མང་དང༌། ལས་བྱེད། མི་མང་གིས་འོས་འདེམས་བྱས་པའི་འཐུས་མི་ཚོར་སྐད་ཆ་བཤད་ཟིན་པ་ཡིན། དེའི་འཆར་བཟོ་ལ་དཔགས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཀྱང་འགོར་གྱི་རེད། དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ལ་ངོས་རང་ད་ལྟ་གཞོན་གཞོན་རེད། མ་རེད་དམ། ཞེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་ཐད་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནས་ཐག་གཅོད་གནང་གི་ཡོད་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། ྋགོང་ས་མཆོག་ཡང་སྲིད་གཞན་ཞིག་ཕེབས་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེད་ཡོད་དམ་ཞུས་པར།

དེ་ནི་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་གྱིས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་མིན་ལ་རག་ལུས་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

ཡང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཕྲེང་ཕེབས་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་གནང་གི་ཡོད་ལུགས་བསམ་ཚུལ་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་དགོངས་ཚུལ་གང་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

དེ་ནི་ཁུངས་ལྡན་གྱི་བརྗོད་ཚུལ་ལམ། ཡང་ན། ལུང་བསྟན་ཞིག་མ་རེད། ཇི་སྲིད་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བའི་རིང་ལ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡང་ཡོང་གི་རེད། གལ་ཏེ། ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཆགས་པ་ཡིན་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡོད་པའི་དགོས་པ་གང་ཡང་ཚང་ཡོད་པ་མ་རེད། ངོས་ཀྱི་ཡང་སྲིད་ནི་བྱིན་གྱིས་རླབས་པའམ། སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་གཞན་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེར་བརྟེན། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ནི་མཐའ་མ་དེ་ཡིན་སྲིད་ཀྱི་རེད། རང་གི་བསམ་བློར་ཡང་དེ་རང་ཡག་ཤོས་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ངོས་རང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡག་ཤོས་དེ་ཡིན་བསམ་གྱི་མི་འདུག་ལ་སྡུག་ཤོས་དེའང་མ་རེད། དེ་ཡང་དངོས་འབྲེལ་ཞིག་ལ་སོང༌། འདི་མཐའ་མ་དེ་བྱས་ན་ཡག་ཤོས་རེད་ཅེས་གསུང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་བཞད་མོ་བཞད།

ཇི་སྲིད་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་པོ་རྣམས་ནས་འཐབ་རྩོད་མུ་མཐུད་བྱ་རྒྱུར་སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་ཡིན་པའི་བར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡོད་མེད་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། གལ་ཏེ། ཁོང་ཚོ་སེམས་ཐག་གཙང་ཆོད་མེད་པ་ཡིན་ན། ངོས་རང་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང༌། གང་ཡང་བྱ་རྩིས་མེད། དེ་ཞེ་དྲག་ལས་སླ་པོ་རེད་ཅེས་དོགས་འདྲི་ཇི་ཞུས་ལ་ཚིག་ཉུང་འཕྲལ་ཡུན་བསམ་གཞིགས་གོ་རྒྱུ་གཏིང་ཟབ་ཅན་གྱི་བཀའ་ལན་ཐོགས་མེད་དུ་སྩལ།

དེ་རྗེས་བདེ་ལེགས་སྨན་ཁང་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མུས་ཕྱི་རྒྱལ་སྨན་པ་ (Dr.Gary Barth) ཞུ་བ་མཇལ་བཅར་ཐོག་ལུས་ཀྱི་རྩ་འཁོར་ཆགས་ཚུལ་སྔགས་ནས་བཤད་པ་ལྟར་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྨན་པ་ཚོས་རྙེད་ཀྱི་མེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་དངོས་སུ་མཐོང་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང༌། སྒོམ་དགོས་པ་ནི་རླུང་དང་ཐིག་ལེའི་རྒྱུ་བ་རང་དབང་དུ་བྱེད་པའི་ཆེད་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཚོ་གྲུབ་ཆེན་མང་པོའི་ཉམས་མྱོང་དུ་དངོས་སུ་བྱུང་ལུགས་བཀའ་ལན་སྩལ།

གཞན་ཡང༌། འཇར་མན་དགེ་སློང་བོད་མིང་བློ་བཟང་སྐལ་ལྡན་ནས་སྐབས་རེ་སྙིང་རྗེ་དང༌། བཟོད་བསྲན་བརླག་པ་ཡོང་འདུག་པར་ཕན་ཐབས་ཇི་ལེགས་གསོལ་བར། སྤྱོད་འཇུག་ཡང་ཡང་བལྟ་དགོས། གཞན་ཕན་གྱི་བློ་དང་མ་བྲལ་བར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བ་ཡིན། ཕོགས་དང༌། མིང་གྲགས་ལ་ཆགས་ཞེན་མི་རུང༌། དེ་ལྟར་བྱས་ན་རི་ཁུག་ཏུ་མཚམས་བསྙེན་མ་བྱུང་རུང་གཞན་ཕན་བྱུང་བ་ཡིན། ཁ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟེར་བཞིན་དུ་ཙི་ཙི་ཞིག་མཐོང་ནའང་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་ན་ཆོས་རྣམ་དག་ཡོང་བ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་ཞེས་སོགས་ཞིབ་འགྲེལ་སྩལ་བར་ཁོང་ལ་སེམས་འགུལ་ཆེ་ཐེབས་ཀྱིས་མིག་ཆུ་དབང་མེད་དུ་ཤོར།

༥༽བསླབ་པ་མཐར་སོན་གྱི་ཕྱག་ཁྱེར་སྩལ་བ་དང་ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་སྒོ་དབྱེ་མཛད་སྒོར་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༩ ཉིན་མ་ཧཱ་ར་ཤ་ཏྲའི་ (Maharashtra) མངའ་ཁོངས་ཁམ་གྷའོན་ (Kham Gaon) ཞེས་པའི་ས་གནས་སུ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་འགའ་ཞིག་ནས་ཨ་ཇན་དའི་ (Ajanta) བཟོ་བཀོད་ལ་དཔེ་བླངས་པའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཞེངས་སྐྲུན་བགྱིས་པར་སྒོ་དབྱེའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོང་བ་ཞེས་སྔ་ལོ་ནས་གསོལ་འདེབས་ནན་ཆེར་ཞུས་པ་དང༌། ཧ་རི་ཡ་ནའི་ཁོངས་ཨམ་བྷ་ལའི་ (Ambala) ས་ན་དན་ངྷརྨ་ (Sanatan Dharma) ཞེས་པའི་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་མཐར་སོན་མཛད་སྒོའི་དབུ་བཞུགས་སུ་གདན་ཞུར་སློབ་གྲྭ་དེའི་སློབ་སྤྱི་བཞུགས་སྒར་དུ་ཆེད་བཅར་སྙན་སེང་ཞུས་པ་བཅས་ཆབས་ཅིག་པར་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་ཐོན་གྱིས་ངྷར་མ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་དབུ་བཞུགས་མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་ཟིན་བསྟུན། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་གསུང་སྒྱུར་མ་དགོས་པར་དབྱིན་སྐད་ཐོག་ཐད་ཀར་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་པ་ནི། སོ་སོའི་འབད་བརྩོན་དང་དགེ་རྒན་ཚོས་ལོ་མང་པོའི་རིང་སློབ་ཁྲིད་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཡིན་སྟབས། དགེ་སློབ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ད་ཆ་སློབ་སྦྱོང་ཐོབ་པའི་ཤེས་ཡོན་དེ་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་སྦྲེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་སོ་སོའི་གོམས་གཤིས་སམ། སེམས་ལ་ཕན་པའི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་དང་སྦྲེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ལུགས།

དེང་དུས་རིག་གསར་ཤེས་ཡོན་གྱིས་ལུས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སེམས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱང་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐུབ་པ་དགོས་ལུགས། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་སྟངས་ནི་དྲན་འཁྲུལ་དང༌། འགྱུར་རྐྱེན་ཆེན་པོ། དངངས་སྐྲག་ཆེན་པོའི་ངང་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ལ་མཚོན་ན་ལུང་པ་ཆེན་པོ།

ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པའི་ཤེས་རིག་ཕྱུག་པོ་ཡོད་མཁན། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དང་མིའི་གྲངས་འབོར་ཆ་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ལུང་པ་ཞིག་ལ་བརྟེན། གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་མ་འོངས་པའི་དཀའ་ངལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པས། བློ་སྟོབས་ཞུམ་མེད་དང༌། ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་གཞི་རྩར་བསྟེན་པ། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་བཅས་ཡོད་དགོས་ཚུལ།

ལག་ཆ་ལྟ་བུའི་ཤེས་ཡོན་ཡོད་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཡོང་བ་དང༌། མི་བཟང་པོ། ཡ་རབས། རང་འདོད་ཉུང་བ། གཞན་ལ་གུས་བརྩི། དྲང་པོ་བྱེད་པ་བཅས་བྱུང་ན། སོ་སོ་སྐྱིད་པ། སྤྱི་ཚོགས་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ལུགས་སོགས་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་36jམཆན།སྩལ་བར་དེར་འདུས་ཡོངས་ལ་དགའ་མགུའི་ཚོར་བ་བླ་མེད་ཐོབ་ཅིང༌། དེ་རྗེས་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སྲོག་ཆགས་རྟོག་ཞིབ་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་དང༌། གསོལ་ཇ་ཞལ་ཏོག་འབུལ་བཞེས་ཀྱིས་བཞུགས་མཚེར་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བསྐྱངས།

དེ་བཞིན་ཉིན་གུང་ཅན་དི་སྒར་ (Chandigarh) དང༌། ཨམ་བྷ་ལ་ཁུལ་བོད་རིགས་མཐོ་སློབ་གཞོན་ནུ་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་མཇལ་ཁ་དང་བཀའ་སློབ་སྩལ་སྙིང༌། ‘‘ང་ཚོ་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་ཆུང་ཆུང་ཤ་སྟག་རེད། ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡར་རྡོག་རྡོག་འདྲ་པོ་ཆགས། མི་རྒན་པ་འདྲ་པོ་ཆགས། མི་ཚེ་གཅིག་གི་རིམ་པ་དང་པོ་དེ་ཡོལ་བ་རེད། སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཐོབ་ཡོད། སློབ་སྦྱོང་སྤུས་དག་ལོས་ག་ཚོད་བྱུང་དང་མ་བྱུང་སོ་སོའི་བརྩོན་འགྲུས་དང༌། གཅིག་ཐད་ནས་དགེ་རྒན་དང༌། གང་ཅིའི་མཐུན་རྐྱེན་བཅས། གང་ལྟར་སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་རེད། མི་ཚེའི་ལེའུ་གཅིག་རྫོགས་པ་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘མི་ཚེ་གཅིག་གྲུབ་ཕྱིན་ཆད་ལ་ཡ་རབས་བྱེད་རྒྱུ་ཟེར་བ་འདི་དངོས་གནས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སོ་སོ་རང་ཉིད་བདེ་བ་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་བློ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ནི་ཡོང་ཐབས་མེད། ཡིན་ནའང༌། རང་འདོད་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཉུང་ཙམ་བྱེད་དགོས། མི་གཞན་ལའང་སོ་སོ་ནང་བཞིན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་དང༌། བདེ་བ་འདོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ལ། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་སོ་སོ་དང་འདྲ་བར་བརྩི་དགོས།

བསམ་བློར་འདིའི་ངོས་འཛིན་གྱི་གོ་རྟོགས་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་གཞན་ལ་གུས་ཞབས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། གཞན་གྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་ཐབས་ལ་བསམ་བློ་མང་ཙམ་གཏོང་དགོས། སོ་སོ་སྒེར་གཅིག་པུ་མ་གཏོགས་བསམ་བློ་མ་འཁོར་བ་དེ་ཉུང་དུ་གཏོང་དགོས། འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་མི་ཚེའི་སྙིང་པོ་ཞིག་རེད། འདི་ག་ཚོད་ཀྱི་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ཏན་ཏན་སོ་སོ་ཡིན་ནའང་སེམས་སྐྱིད་པ་ཡོང་གི་རེད།’’ ཅེས་དང༌།

ཡང༌། ‘‘ང་ཚོར་མི་ལུས་གཅིག་ཐོབ་ཡོད། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་བླངས་རུང་མ་བླངས་རུང་མི་ཚེ་འདིར་སྐྱིད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ཡ་རབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་ཚེ་བསྐྱལ་བ་ཡིན་ན། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ཕན་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། མི་ཚེ་མ་རབས་ལ་སྐྱེལ་གྱིན་བསྡད་ན། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང༌། ངན་སོང་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོབ་བྱེད་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཟེར་བ་ཁ་ནས་ག་ཚོད་བཤད་རུང་མ་བཤད་རུང་སྒྲུང་རེད། མི་ཚེ་མ་རབས་ལ་བསྐྱལ་བ་ཡིན་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་རེ་བ་རྒྱག་ས་མེད་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཡ་རབས་བྱེད་དགོས།’’37jམཆན། ཞེས་སོགས་སྩལ་རྗེས་ལྡི་ལིར་རྒྱ་གར་སྲིད་འཛིན་ཐུགས་ལྷོད་ངང་མཇལ་འཛོམས་མཛད།

དེ་ནས་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་མ་ཧཱ་ར་ཤ་ཏྲའི་མངའ་སྡེའི་ནང་གྲོང་ཁྱེར་ཨའོ་རང་གྷ་བྷད་ (Aurangabad) དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་འཁོད་སྐབས་མངའ་སྡེའི་ཁྲིམས་དོན་བློན་ཆེན་དང༌། མངའ་སྡེའི་ནང་སྲིད་བློན་ཆེན་གཞོན་པ། མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་ཕྱོགས་འགལ་ཚོགས་པའི་འགོ་ཁྲིད། ད་ལམ་གདན་ཞུ་འབུལ་མཁན་སྐུ་ཞབས་ཧི་རེ་ལེ་ (Hirole) བཅས་ནས་གུས་བསུའི་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་ཚར་དུ་དངར་བ་འབུལ་བཞེས་དང་འབྲེལ། ཁུལ་དེའི་ནང་པ་མི་ཚོགས་ཁྱོན་ཆེ་འདུ་འཛོམས་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་རྒྱལ་གྱུར་ཅིག་སོགས་སྐད་གསང་མཐོན་པོ་སྒྲོག་པ་དང༌། ཞབས་ལ་དད་གཏུགས་འཚང་ཀ་ཆེ་བས་ཡུན་འགོར་དང་བཅས་ཞལ་མཇལ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྐྱེ་བོ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་འདོད་བློ་དང་བསྟུན་དགྱེས་ཞལ་ལྷུག་པར་སྩལ་འབྲེལ། ནང་པའི་ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་སྒོ་དབྱེ་དངོས་གཞིའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་སྦྲགས། ལྷ་ཁང་ནང་དུ་རྒྱུན་ཆགས་གསུམ་པ་དང༌། བསྟན་འབར་མ་བཅས་གསུངས་རྗེས་ལྷ་ཁང་གི་རྒྱབ་ངོས་སུ་བྱང་ཆུབ་ལྗོན་ཤིང་ཞིག་ཕྱག་བསྟར་གྱིས་འདེབས་འཛུགས་མཛད།

དེ་ནས་ཡུལ་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒལ་བ་འདུ་འཛོམས་སར་མངའ་སྡེའི་བློན་ཆེན་ནས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཆེ་བསྟོད་ཀྱིས་གསུང་བཤད་གྲུབ་བསྟུན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་དམ་ཆོས་བདུད་རྩིའི་བགོ་སྐལ་དོན་དུ་གཉེར་ཏེ་ལྷགས་པ་རྣམས་ལ་མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་ཀྱི་ལམ་བཟང་དུ་དཀྲི་བའི་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་ཕེབས་གསལ། ‘‘དེ་རིང་འདི་ག་ས་གནས་སུ་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་ས་གནས་མ་ཧཱ་ར་ཤ་ཏྲ་མངའ་སྡེའི་གཞུང་ནས་ངེད་ལ་དགའ་བསུའི་གོ་སྒྲིག་གང་ལེགས་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་འདིའི་ཐོག་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱིས་ལས་ཀ་བྱས། ཞལ་འདེབས་སྤྲད་མཁན་གྱིས་ཆེ་ཤོག་ཆུང་ཤོག་གི་ཞལ་འདེབས་སྤྲད། འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་ཁུར་བླངས་པའི་གྲུབ་འབྲས་སུ་ད་ལྟ་བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་འབྲེལ་ཡོད་ཁྱེད་རང་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་བཟང་པོས་བྱ་བ་བཟང་པོ་བསྒྲུབས་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་བསམ་པ་དང་བྱ་བ་བཟང་པོ་དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་དང༌། ཚང་མ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་ཆེད་དུ་དུས་ཡུན་མང་པོ་ཞིག་གི་རིང་ལ་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད་པ་རེད། འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་སུ་སྔོན་དུས་ཡུན་མང་པོའི་རིང་ལ་སེམས་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་རྒྱུ་ལྟ་བ་དང་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་བཅས་ཐབས་ལམ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། དེ་གཞི་རྩ་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། རང་རང་གི་རྗེས་འབྲངས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་བསྡད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཚང་མ་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་རེད། དེའི་ནང་ཚན་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་གཞི་དང༌། ལམ་དང༌། འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་གཙོ་བོ་རིགས་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲོ་བའི་ལམ་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ནང་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཞིག་གི་གོང་ལ་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། དེ་རིང་ཁ་སང་ཡིན་ན་ཡང་སྟོན་པའི་རྗེས་འབྲང་མུ་མཐུད་ནས་ཡོང་བསྡད་པ་ཞིག་དང༌། ད་དུང་ནང་པའི་ཆོས་སྒོར་གསར་དུ་ཞུགས་མཁན་ཇེ་མང་ཡོང་བའི་ལས་འགུལ་བརྩམས་དང་རྩོམ་བཞིན་པ་འདི་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་བ་དང༌། རྒྱུད་འཛིན་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་མཁན་ཚོ་ལ་ཡང་ངོ་མཚར་ཆེན་པོའི་གུས་བཀུར་གྱི་ཐོག་ནས་བསྔགས་བརྗོད་དང་ཡི་རང་ཞུ་གི་ཡོད།

དེའི་ནང་ཚན་ནས་ཌོག་ཀྲར་ཨམ་བྷེ་ཀར་ (Dr.Ambedkhar) ནས་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་ཞིག་བཞག་གནང་ཡོད་པ་རེད། དེས་ན་གོ་སྐབས་འདིའི་ཐོག་ལ་ཁོང་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཐོག་ནས་ཁོང་གི་མཛད་པ་བཟང་པོ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཁོང་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཁུར་བླངས་ནས་ལས་དོན་བྱེད་མཁན་ཚོ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་གི་ཐོག་ནས་ད་དུང་མུ་མཐུད་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་ལ་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་དང༌། དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་སེམས་ཅན་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བའི་རེ་བ་དང་སྨོན་ལམ་ཞུ་གི་ཡོད།

དེ་རིང་འདིར་ང་ལུང་པ་གཞན་དག་ཅིག་དང༌། མི་རིགས་གཞན་དག་ཅིག་ནས་ཡོང་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། ང་རང་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་དུས་མི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ། ལུང་ཚན་གྱི་དབྱེ་བ་ཡང་མེད། ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ངས་མི་རིགས་གཞན་པ་ཞིག་གིས་སྐད་རིགས་གཞན་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལ་སྐད་སྒྱུར་ཞིག་བརྒྱུད་ཤོད་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་བཞིན་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས་ཤིག་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་ནང་པའི་སྐྱབས་ག་འདྲ་ཞིག་ཁས་ལེན་གྱི་ཡོད་ཟེར་ན་སྐྱབས་དེ་བུད་ངྷ། ངྷརྨ། སང་གྷ་ཞེས་པ་གསུམ་པོ་དེ་ང་ཚོའི་སྐྱབས་ཡྀན་པ་རེད། དེ་འདྲའི་བུད་ངྷ། ངྷརྨ། སང་གྷ། གསུམ་པོ་དེ་རང་གི་སྐྱབས་གནས་སུ་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་ཡིད་ཆེས་སྐྱེས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ནང་པ་ཆགས་པ་རེད། ཕྱི་ལོགས་ལ་མཛད་སྒོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཚོགས་རུང་མ་ཚོགས་རུང༌། གང་ལྟར། བསམ་བློའི་ནང་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡིད་ཆེས་སྐྱེས་པའི་ཉིན་མོ་དེ་ནས་ནང་པ་ཆགས་པ་རེད། ནང་པ་ཚོས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་རྒྱུ་རྩ་བ་གཅིག་ག་རེ་ཡོད་པ་རེད་ཟེར་ན། ང་ཚོས་ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ལས་འབྲས་ཟེར་བ་དེ་ལས་གསོག་པ་པོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསགས་ཤིང་བསྒྲུབས་བཞག་པ་ཞིག་རེད། ལས་འབྲས་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞིག་གམ། ཡང་ན། བྱེད་པ་པོ་གཞན་ཞིག་གིས་བཀོད་བཞག་པ་ཞིག་མ་རེད། ང་ཚོས་ཁས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རང་གི་གཤིས་རྒྱུད་དུལ་མ་དུལ་གྱི་སྟེང་ནས་རང་གིས་ལས་གསོག་གི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། རྩ་བ་བདེ་སྡུག་དེ་ལས་འབྲས་ལ་ཐུག་པ་རེད། ལས་འབྲས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འབྲས་བུ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལས་གསོག་མཁན་དེ་རང་ཉིད་ཡིན་སྟབས། བདེ་སྡུག་ག་འདྲ་ཞིག་ཆགས་དང་མ་ཆགས་ཟེར་མཁན་དེ་རང་གི་ལག་པར་ཡོད་བསྡད་པ་ཞིག་དང་རང་ལ་རག་ལས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད།

དེར་བརྟེན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང༌། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན།། གསུངས་པ་རེད། དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྐབས་གཞན་དུ། ངས་ནི་ཁྱེད་ལ་ཐར་པའི་ལམ་བསྟན་གྱི།། ཐར་པ་རང་ལ་རག་ལས་ཤེས་པར་གྱིས།། གསུངས་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར། དུས་གསོག་པ་པོ་དང་རྒྱུ་གསོག་པ་པོ་དང་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རང་རང་སོ་སོར་ཐུག་པ་ཡིན་དུས། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་སྐྱབས་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་དེ་སྐྱབས་གནས་ཀྱི་ནུས་པ་དེ་དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གི་ལས་འགན་ལྟ་བུ་དེ་ང་ཚོར་ལམ་སྟོན་རྒྱུ་དེ་རེད་མ་གཏོགས། རྩ་བ་བདེ་སྡུག་དེ་སོ་སོའི་ལག་པར་ཐུག་ཡོད་པ་རེད། སོ་སོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་ཆགས་བསྡད་ཡོདཔ་རེད།

དེར་བརྟེན། སངས་རྒྱས་སྐྱབས་སྟོན་པ་པོ། ཆོས་ལ་སྐྱབས་དངོས། དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སྒྲུབ་པའི་ཟླ་གྲོགས་ཞེས་བརྗོད་པ་རེད། རྩ་བ་དངོས་སུ་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོབ་པ་དང༌། བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་མཁན་དེ་ཆོས་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་དུས་ཆོས་ལ་སྐྱབས་དངོས་སུ་བཞག་པ་རེད།

གང་ལྟར། ཆོས་ཟེར་མཁན་དེ་ཕྱི་ལོགས་ལ་ཡོད་པ་མ་རེད། རང་གི་སེམས་རྒྱུད་དུལ་བའི་ཐབས་ཤིག་ཡིན་པས་སེམས་རྒྱུད་དུལ་བའི་སྟེང་ནས་ལག་ལེན་བཟང་པོ་བྱེད་མཁན་དེ་ཆོས་ཡིན་པ་རེད། ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ལ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ཡོད་པ་རེད། ཐབས་ཟེར་ན་རྩ་བ་དེ་བསམ་པ་བཟང་པོའི་སྟེང་ནས་ལག་ལེན་ལ་འཁེལ་རྒྱུ་གཅིག་དང༌། ཤེས་རབ་ཟེར་ན་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་ལ་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ཇི་བཞིན་ཤེས་པ་ཞིག་ལ་ཟེར་བ་རེད། བསམ་པ་བཟང་པོའི་ཐབས་དང་གནས་ཚུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་པོ་ཟུང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་རེད།

ཆོས་ཟེར་བ་རྩ་བ་དེ་འགྲོ་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ལྷག་བསམ་བཟང་པོ་ཟེར་བ་དེ་རྩ་བ་རང་རང་སོ་སོ་སྙོམས་ཆུང་བྱས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྒྱག་རེས་མ་རྒྱག བསམ་གནག་མ་བྱེད་པར་འཆམ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་འདིའི་ནང་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ང་རང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྩེ་སེམས་ཡག་པོ་ཡོད་ན། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་འདིའི་ནང་ལ་སྐྱིད་པོ་ཡོང་གི་རེད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕྲག་དོག་དང་འགྲན་སེམས་དང་འཚེ་བའི་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཕྱི་ལོགས་ལ་མཐུན་རྐྱེན་ཡག་པོ་ཡོད་ན་ཡང༌། སེམས་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་གི་མ་རེད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་པ་བཟང་པོ་བྱས་པ་ཡིན་ན། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་དུས་ལའང་རོགས་པ་ཚང་མ་རང་གི་གཉེན་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད།

ཚང་མས་རང་ལ་ཕན་བཏགས་ཡོང་གི་རེད། སོ་སོས་མི་ལ་སེམས་པ་བཟང་པོ་མ་བྱས་པར་བསམ་ངན་འཆང་བསྡད་པ་ཡིན་ན་སོ་སོའི་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་ཡིན་ནའང་གཡོལ་འགྲོ་གི་རེད། མིག་ལྟ་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སེམས་བཟང་པོ་བྱེད་པ་ཡིན་ན་སོ་སོ་ཡིན་ཡང་སྐྱིད་པོ། རོགས་པ་ཚོ་ཡིན་ཡང་བག་ཕེབས་པ། རྩ་བའི་ཡུལ་མི་ཚོའི་ནང་དུ་ཡང་ཚང་མ་ཐམས་ཅད་མཐུན་པོ་དང་ཞི་བདེ་བག་ཕེབས་ཡོང་གི་རེད། སེམས་བཟང་པོ་ཟེར་བ་དེ་མིའི་མི་ཚེ་ནང་ལ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ལྷག་པར་རྒྱ་གར་ལུང་པ་འདི་ལ་སྟོན་པ་མང་པོ་ཐོན་སྐྱེད་བྱས་བཞག་པའི་ལུང་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་ལྟ་བ་དང་གྲུབ་མཐའ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ལྟ་གྲུབ་མཐུན་མིན་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་ཤོག་འཐེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཚང་མ་མི་ཡིན་པ་གཅིག་པ་རེད། རང་རང་སོ་སོའི་དད་མོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་རང་སོ་སོས་རང་སེམས་འདུལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མི་འདྲ་སོ་སོའི་དགོས་དོན་ཚང་བ་རེད། ང་རང་ཚོས་ང་ཚོ་དང༌། ཁོ་ཚོ་ཟེར་ནས་ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའི་མིང་གི་ཐོག་ནས་ཤོག་འཐེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཆོས་ཟེར་མཁན་དེ་ཤེས་རྒྱུད་འདུལ་བའི་དོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་རེད་མ་གཏོགས། ཤོག་འཐེན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཆ་ཞིག་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་སྨན་དུག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་གཅིག་པ་རེད།

དེ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྐོར་ལ། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཅེས་གང་ལྟར་དངོས་པོའི་གནས་ཚད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་དགོས་པ་རེད། དེ་ཡང་བདེ་སྡུག་མྱོང་མཁན་གང་ཟག་སོ་སོའི་གནས་ལུགས་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ་དང༌། མྱང་བྱའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ལུགས་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ། བདེ་སྡུག་གི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་བཅས་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་དེའི་རང་བཞིན་ཤེས་དགོས་པ་རེད། དེ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་སྤང་བླང་བྱས་ན་སྤང་བླང་མ་ནོར་བ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་བྱུང་ན་མི་ལ་དུད་འགྲོ་ལས་ཁྱད་པར་འབྱེད་བྱེད་རྣམ་དཔྱོད་ཅེས་པ་ཡོད་པའི་དགོས་དོན་ཚང་བ་རེད།

ལོངས་སྤྱད་བྱའི་བདེ་སྡུག་དང༌། དེའི་རྐྱེན་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་བཀོད་པའམ། སེམས་ཅན་གཞན་དག་བཅས་མདོར་ན། སྣོད་བཅུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་མིང་དང་རྟོག་པའི་དབང་གིས་ཡོད་ཙམ་ལས་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་མེད་པའི་གནས་ལུགས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད།

ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ག་རེ་བྱེད་དགོས་པ་རེད་ཟེར་ན། བདེ་སྡུག་ཚང་མ་རང་གི་ལག་པར་ཡོད་སྙམ་པའི་སྤོབས་པ་དགོས་པ་རེད། ཞུམ་ནས་བསྡད་རྒྱུ་ཡོད་མ་རེད།

ལྷག་བསམ་བཟང་པོའི་སྒོ་ནས་རང་རེ་ཚང་མ་རིགས་རུས་དང༌། སྐད་ཡིག ཁ་མདོག་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཚང་མ་བདེ་བ་འདོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྙམ་པའི་སྒོ་ནས་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་ནང་མི་ལྟར་མཛའ་མཐུན་དགོས་པ་རེད། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་རང་རེའི་འདོད་བྱ་བདེ་བ་དེ་ཐབས་ལམ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཇི་ལྟར་གཏོང་དགོས་པའི་སྐོར་ལ་བསམ་ཞིབ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རེ་བ་གཅིག་པུའི་སྒང་ལ་མ་བསྡད་པར་རང་རང་སོ་སོས་གང་ཐུབ་ཀྱི་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་རིང་ངས་ཞུ་རྒྱུ་འདི་ཙམ་ཡིན། ཡང་བསྐྱར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ཁྱེད་ཚོའི་འཆར་གཞིའི་ནང་ལ་ཁུལ་འདིར་སྙོམས་ཆུང་ཚོའི་ཆེད་དུ་སློབ་གྲྭ་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུའི་སྐོར་གསལ་འདུག་པ་འདི་ཚོ་འགྲོ་བ་མིའི་བློ་གྲོས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སྟངས་ལ་སོང༌། རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངུལ་དངོས་ཀྱི་རོགས་རམ་ཞུ་མ་ཐུབ་ཀྱང་ད་ལམ་སྒོར་བདུན་སྟོང་ཐམ་པ་ཞལ་འདེབས་ལྟ་བུར་འབུལ་རྒྱུ་ཡིན། རྗེས་སུ་ཡང་གང་ཅིའི་མཐུན་འགྱུར་ཞུ་རྒྱུའི་ལྷག་བསམ་ཡོད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས།’’ ཞེས་སྩལ།

ཌོག་ཀྲར་ཨམ་བྷེད་ཀར་ནས་བཙུགས་པའི་མཐོ་སློབ་ཁག་བཞིར་གདན་ཞུས་ལྟར་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས་རྗེས་བྷོ་ངྷ་མ་ཧ་ས་བྷ་ (Bauddha Mahasabha) ཞེས་པའི་ཚོགས་པ་ནས་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་མང་ཚོགས་འདུ་འཛོམས་སུ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་སྙན་ངག་མཁན་ཚོས་ཟླ་བ་ཉ་གང་བས་ཚ་གདུང་སྐྱོབ་པའི་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་བཞིན་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པའི་ཚ་གདུང་སྐྱོབ་ཆེད་ནང་གི་ཟླ་བ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་སྩལ་ཏེ་བཞུགས་སྒར་ངྷ་རམ་ས་ལའི་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བཀོད།

༦༽བརྙན་དེབ་གསར་འགོད་པ་གཉིས་མཇལ་བཅར།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༣ ཉིན་འབོམ་བྷེ་ (Bombay) ནས་ཐོན་པའི་ (Onlooker) ཞེས་པའི་བརྙན་དེབ་ཀྱི་གསར་འགོད་པས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པ་ཁག་བརྙན་དེབ་དེ་གའི་ནང་དཔར་འགྲེམས་བྱས་ཡོད་པ་སྟེ། གསར་འགོད་པས་བོད་རང་བཙན་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་གནས་པའི་བོད་མི་རྣམས་སྐྱིད་པོ་ཡོད་པ་ངོས་རང་གིས་རྣ་བས་ཐོས་པ་དང༌། མིག་གིས་དངོས་སུ་མཐོང་བ་ཞིག་བྱུང་ན་བོད་རང་བཙན་གྱི་ལས་འགུལ་མཚམས་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་གསུངས་པ་དང༌།

ཡང་རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་ལ་གཟིགས་སྐོར་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ན་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་མིན་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར། ངོས་རང་བོད་ལ་ཕྱིན་ན་ཉམས་རྒུད་གང་ཡང་འགྲོ་རྒྱུ་མེད་པར་བརྟེན་ག་རེ་བྱས་ནས་འགྲོ་གི་མ་རེད་དམ། བོད་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་མེད་མང་མོས་དྲི་བསྡུར་དང་བསྟུན་དགོས་སྟབས་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་རེ་སྐུལ་ཞུས་པ་རྣམས་ཁས་ལེན་མ་བྱས་ན་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་ཚོས་དྲག་པོའི་ལས་འགུལ་གསར་རྩོམ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་པའི་སྐོར་གནས་ཚུལ་ཁག་ལ་ད་ལྟ་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་མིན་ཞེས་དང༌།

རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་གསར་པ་ཚོས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་མཚན་གནས་བསྐྱར་གསོ་ཞུ་དགོས་དོན་བོད་ཐོག་ཁོང་ཚོའི་སྔོན་མའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་དེ་ནོར་འཁྲུལ་དང༌། དེར་གྲུབ་འབྲས་མ་བྱུང་བར་བརྟེན་ད་ཆ་ཁོ་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ནས་བོད་ཐོག་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པའི་རྟགས་མཚན་ཡིན་པ་རེད་ཅེས་དང༌།

ཕྱི་རྒྱལ་གསར་འགོད་པ་ཚོས་བོད་ནང་གི་བོད་མི་རྣམས་སྐྱིད་པོ་ཡོད་སྐོར་གསར་སྤེལ་བྱས་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་མེད། བོད་ནང་གི་གཞོན་ནུ་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཐབས་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་བཞིན་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་ཞེས་དང༌།

རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར། ཕྱི་འབྲེལ་ཐོག་ཡར་རྒྱས་ཅུང་ཙམ་ཕྱིན་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་ཀྱང༌། མ་འོངས་པར་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་དབར་སྙིང་ཐག་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་མཐོང་གི་མི་འདུག ཅེས་སྩལ།

དེ་མཚུངས་བདུན་རེའི་བརྙན་དེབ་རེས་གཟའ་ཉི་མ་ཞེས་པའི་གསར་འགོད་པས་ྋགོང་ས་མཆོག་བར་ལམ་སྐུ་ཁམས་བདེ་མིན་ཡོད་ལུགས་གོ་ཐོས་བྱུང་བར་དེ་དག་དངོས་འབྲེལ་ཨེ་ཡིན་ཞུས་པར།

ཁྱེད་རང་གིས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་ངོས་རང་གཟུགས་ཁམས་མི་བདེ་བ་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། འོན་ཀྱང༌། ཁྱེད་ཀྱིས་ངོས་རང་མི་བདེ་བའི་རྣམ་པ་མཐོང་གི་འདུག་གམ་ཞེས་དང༌། སྔ་ལོའི་ནང་ཕྲན་རང་མཚམས་ལ་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་བསྡད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྒྱུན་དུ་དཀྲོག་གཏམ་ཆེད་བཟོ་བྱ་མཁན་ཚོས་དེ་ལྟའི་དཀྲོག་གཏམ་བཟོ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། ཅེས་སྩལ།

ཡང་གསར་འགོད་པས། ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་ལ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་རྒྱུར་ཐུགས་འཚབ་ཆེན་པོ་ཨེ་ཡོད། ཞུས་པར། ངོས་རང་བོད་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རང་ཡུལ་བོད་དུ་ངེས་པར་ཕྱིར་ལོག་བྱ་འདོད་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། གནས་ཚུལ་དེ་ནི་བོད་མིའི་དཀའ་རྙོག་དང་གནས་སྟངས་ཐོག་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། བོད་མི་ཚོའི་དཀའ་རྙོག་ནི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་ཙམ་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དཀའ་རྙོག་གཅིག་པུ་མིན་པར་རང་ཡུལ་བོད་ནང་ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གི་དབང་འཛིན་འོག་གནས་བཞིན་པའི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་ཚང་མའི་དཀའ་རྙོག་ཅིག་ཡིན་པ་རེད།

གཞིས་བྱེས་གཉིས་སུ་གནས་པའི་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱིས་རང་གི་ཕ་ཡུལ་བོད་ནང་རྒྱ་གཞུང་གིས་དབང་འཛིན་བྱེད་བཞིན་པ་དེར་ངོས་འཛིན་ཁས་ལེན་ནམ་ཡང་བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད། དེར་བརྟེན། བོད་མི་ཚོ་དང་རྒྱ་མིའི་དབར་འབྲེལ་ལམ་མཛའ་མཐུན་ཞིག་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་དང༌། ངོས་རང་རྒྱ་གར་ནས་བོད་ནང་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུའི་ཐད་ལ་མཐུན་རྐྱེན་གཙོ་བོར་བོད་མི་རྣམས་ལ་ངེས་པར་དུ་རང་དབང་ལྡན་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཅྀག་དགོས་ཀྱི་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ༡༩༧༧ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡ ཉིན་རྒྱ་གཞུང་གིས་ྋགོང་ས་མཆོག་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་དགོས་ཞེས་གདན་ཞུ་ཞུས་པ་དེར་དགོངས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

གནས་ཚུལ་དེ་ནི་ད་རེས་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་བ་གང་ཡང་མ་རེད། ༡༩༦༣ གྱི་ལོ་མཇུག་ནས་རྒྱ་དམར་གྱིས་དེ་ལྟར་བརྗོད་མུས་རེད། བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་དགོས་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྒྱ་གཞུང་གི་དགོས་དབང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ཤིག་ཡིན་པ་དང༌། ཁོང་ཚོས་ད་རེས་ཕྱིར་ཕེབས་གདན་ཞུ་བྱེད་པ་འདི་ཡང་སྲིད་བྱུས་དེར་གཞི་བཞག་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། འོན་ཀྱང༌། སྐབས་འདིར་ཕྱིར་ཕེབས་གདན་ཞུ་བྱ་མཁན་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ཁྱབ་གཏམ་སྤེལ་མཁན་ང་ཕོད་ངག་དབང་འཇིགས་མེད་ཡིན་པ་རེད། ཁོང་རང་ནི་བོད་མི་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། གལ་ཏེྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བོད་ནང་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་རྒྱུར་ཐུགས་མོས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་སྐུ་སྲུང་དང་བཅས་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་གོ་སྒྲིག་ལྡང་ངེས་ཞུ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་ཡོད་ཚུལ་ཁོ་རང་གིས་བཤད་ཡོད་པ་རེད། གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་དགོངས་ཚུལ་ག་རེ་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ང་ཕོད་ནི་རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་དུས་རྒྱུན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོག་སྤྱོད་པའི་གཞུང་ཞེས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་བཞིན་པ་ངོས་ཀྱི་གཞུང་དེའི་བཀའ་ཤག་གི་ཚོགས་མིའི་ཁོངས་ཤིག་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་ལོག་སྤྱོད་པའི་བོད་གཞུང་བཀའ་ཤག་གི་ཚོགས་མི་ང་ཕོད་ལ་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་ཁྱབ་གཏམ་སྤེལ་མཁན་ཞིག་ཏུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཚོས་ང་ཕོད་ནི་རྒྱལ་འཚོང་མགོ་གཉིས་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། པེ་ཅིན་རླུང་འཕྲིན་ཐོག་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་བོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ཡོང་བའི་གདན་ཞུ་ཞུས་པ་དེར་ལྡི་ལི་བོད་གཞུང་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་ནས་ངོས་ལེན་གནང་ཐབས་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གསལ་བརྗོད་གནང་བ་དེས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནས་ལྡི་ལི་བོད་ཀྱི་དོན་གཅོད་ཁང་ནི་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ངག་བཀོད་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ྋགོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་དགོངས་སྐོར་བཀའ་འཁྲོལ་མེད་པར་གོང་གསལ་རྒྱ་དམར་གྱི་གདན་ཞུ་དེར་ངོས་ལེན་མེད་ཚུལ་ཐད་ཀར་དགག་ལན་བྱས་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་སྣང་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དག་དངོས་འབྲེལ་གང་ཡིན་ནམ། ཞུས་པར།

རྒྱ་དམར་གྱི་གདན་ཞུར་ངོས་ལེན་མེད་ཚུལ་གྱི་ལན་འདེབས་བརྗོད་པ་དེ་དག་ངོས་རང་གི་ངོ་ཚབ་ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་པས་བཏོན་པ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་ལྡི་ལི་གསར་པར་ཡོད་པའི་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་དོན་གཅོད་ཁང་ཡིན་པ་དང༌། དེ་དག་ངེས་པར་དུ་ངོས་ཀྱི་བཀའ་འཁྲོལ་གྱི་ཐོག་ནས་བྱས་པ་ཞིག་རེད། གཡོ་འཕྲུལ་འདི་དག་ཁོང་ཚོས་དོན་མེད་བཟོས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་སྩལ།

དེང་སྐབས་བོད་ནང་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

རྒྱ་ནག་གི་རྩ་ཁྲིམས་ནང་མི་སོ་སོས་ཆོས་ཇི་འདྲ་ཞིག་བྱས་རུང་མི་མང་ལ་རང་དབང་ཡོད་ཚུལ་འཁོད་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང༌། མི་མང་ནས་དེ་ལྟར་ལག་ལེན་བསྟར་སྐབས་ལོག་སྤྱོད་པའི་བསམ་བློ་ཡོད་ཚུལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

བོད་ནང་ནང་པའི་ཆོས་རྗེས་སུ་ཉམས་མེད་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ། ཞུས་པར།

དོན་གནད་དེ་ཧ་ཅང་གི་དཀའ་རྙོག་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། སྔོན་མ་ནང་བཞིན་ཡོང་མི་ཐུབ་པ་ཡང་སྲིད་ཀྱི་རེད། བོད་ནང་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོབ་ཐང་སླར་གསོ་ཡོང་རྒྱུར་ང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང༌། དེའི་ནང་ཆོས་དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མིན་ད་ལྟ་བརྗོད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། ཉེ་ཆར་རྒྱ་ནག་གིས་ྋཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དབུ་གནས་སླར་གསོ་ཞུ་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་གཟིགས་ཚུལ་གང་བྱུང་ཡོད་དམ། ཞུས་པར།

ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལ་དངོས་འབྲེལ་གྱི་སྐུ་དབང་ཇི་ཙམ་ཕྱག་ལེན་བསྟར་དུ་འཇུག་གི་ཡོད་མེད་གཞི་ནས་ད་ལྟ་བལྟ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད། རྒྱ་དམར་གྱིས་ལས་འགུལ་དེས་དྲང་བདེན་གྱི་རང་བཞིན་ག་རེ་ཡིན་མིན་དེ་ཁོ་ནས་གསལ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་རེད།

ཡིན་ནའང༌། རྒྱ་དམར་གྱི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་དབང་མེད་བཙན་དབང་གིས་བོད་ནང་བོད་མི་ཚོར་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཐོབ་དབང་ཡོད་ཚུལ་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་དང༌། ལྷག་པར། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོར་མགོ་སྐོར་ལྟ་བུའི་བློ་ཡིད་འགུགས་ཐབས་ཡིན་ནའང་དོན་འབྲས་ཐོན་མ་ཐུབ་པ་དེ་རྒྱ་དམར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ད་ཆ་ཧ་གོ་གི་ཡོད་པ་ནི་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། དེར་བརྟེན། ༡༩༦༤ ལོར་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེར་སྐྱོན་འཛུགས་ངོ་རྒོལ་གྱིས་དོ་དམ་གནས་དབྱུང་བྱས་པའི་དབུ་གནས་དེ་སླར་ཡང་ཐེངས་གཅིག་སླར་གསོའི་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་སྩལ།

གསར་འགོད་པས། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དབུ་གནས་སླར་གསོ་བྱུང་བ་དེས་བོད་ནང་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་དགོངས་ཀྱི་འདུག་གམ། ཞུས་པར། འདི་དག་ཡོང་གི་མ་རེད་ཅེས་རྩ་བ་ནས་བརྗོད་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཅེས་སོགས་སྩལ།

དེ་རྗེས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་འཇའ་མུ་དང་ཀ་ཤི་སྨིར་ (Jammu&Kashmir) གྱི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ (Sheik Mohammad Abdullah) མཆོག་ལ་ལ་དྭགས་བྱང་ཐང་ཁུལ་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་ལ་གཏན་འཇགས་གཞིས་ཆགས་བྱེད་པའི་མཐུན་རྐྱེན་མ་ཐོབ་པར་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུང་བར་བློ་འཚབ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། ཁོང་ཚོ་མགྱོགས་མྱུར་གཏན་འཇགས་གཞིས་ཆགས་ཐོབ་ཐབས་སུ་བོད་གཞུང་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་འཆར་གཞི་ཞིག་བཀོད་བསྒྲིགས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ལ་སྤྱན་བསྟར་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ན། འཆར་གཞི་དེ་དག་དོན་སྨིན་མྱུར་དུ་འགྲུབ་ཆེད་མངའ་སྡེ་གཞུང་ནས་མོས་མཐུན་རྒྱབ་གཉེར་དགོངས་བཞེས་ཡོང་བ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་དང༌། བཀའ་ཤག་གི་ཚོགས་མིའི་ངོ་བོར་བཀའ་བློན་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་བློན་ཆེན་གང་ཉིད་སར་ངོ་བཅར་གྱིས་སྙན་སེང་ཞུ་རྒྱུར། རོགས་ཕན་གནང་འོས་ཅི་མཆིས་དགོངས་བཞེས་གནང་སྐྱོང་ཡོང་བ་ཞེས་འབོད་སྐུལ་བཀའ་ཡིག་སྩལ་བར།

འཇའ་མུ་དང་ཀ་ཤི་མིར་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་གྱིས་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ཤི་རི་ན་གྷར་ (Srinagar) དུ་ཕེབས་སྐབས་དང་བསྟུན་ལ་དྭགས་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མིའི་བདེ་སྡུག་སྙན་སེང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་ཞུ་གནས་འབྱོར་དོན།

ྋགོང་ས་མཆོག་ལ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༢ འཁོད་པའི་སྐུ་སྒེར་ཕྱག་བྲིས་ (D.O.Letter) སྐུ་ཞབས་རྡོ་རྗེ་བརྒྱུད་སྩལ་སོན་བྱུང་བར་ཐུགས་རྗེ་དཔག་མེད་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ལ་དྭགས་བྱང་ཐང་ཁུལ་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མིའི་དཀའ་སྡུག་སྐུ་ཉིད་ལ་ཐུགས་འཚབ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་བཞིན། ངོས་རང་ལའང་བློ་འཚབ་དེ་བཞིན་འདུག འོན་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་གཙོ་བོ་ནི་བོད་མི་ཚོས་མཉམ་འཁྱེར་བྱས་པའི་ཕྱུགས་ཟོག་རིགས་འཚོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་རྩ་ཁ་ཇི་བཞིན་མེད་པར་བརྟེན། ཧེན་ལེ་ (Hanley) ཁུལ་དུ་ཨེ་ཀར་ ༡༠༠༠ ཙམ་བྱས་པའི་ས་གཞིར་ཁྱབ་ཐུབ་པའི་ཆུ་ཡུར་འབྲུ་ཆེད་མ་གནས་ཧིན་སྒོར་འབུམ་ ༥༨ བྱས་པའི་ལས་འཆར་ཞིག་ ༡༩༧༥ ལོར་བཀོད་སྒྲིག་གིས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ལ་སྙན་སེང་ཞུས་ཀྱང༌། དེར་ད་དུང་ཡང་ཆོག་མཆན་ཐོབ་མེད།

དབུས་གཞུང་ནས་དེར་མཆན་འགྲེལ་དང་བཅས་ཕྱིར་སློག་གནང་ཞིང༌། ང་ཚོ་འདིར་ལ་དྭགས་འབྲེལ་མཐུད་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་གནད་དོན་དེར་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། རང་ཉིད་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་རྒྱབ་གཉེར་དང་བཅས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞིས་ཆགས་ལྷན་ཁང་ལ་ཕྱིར་སློག་གནང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། རིང་མིན་ཟླ་ ༧ ནང་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་མཆོག་འདི་ག་གྲོང་ཁྱེར་ཤི་རི་ན་སྒར་དུ་ཕེབས་འཆར་ཡོད་ཅིང༌། དེ་སྐབས་མངའ་སྡེ་གཞུང་གི་དཀའ་ངལ་གཞན་ཁག་དང་བཅས་བོད་མིའི་བདེ་སྡུག་གནས་སྟངས་སྐོར་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

རྩྭ་ཁ་འཕར་མའི་རིགས་མེད་པ་ཡིན་ན། ས་གནས་ཡུལ་མི་དང་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མི་ཚོའི་སྒོ་ཕྱུགས་སེམས་ཅན་འཆི་སྐྱོན་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁར་བརྟེན། སྐྱབས་བཅོལ་བོད་མི་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་བྱེད་པའི་ལས་འཆར་ཐོག་ས་གནས་ཡུལ་མིས་དེར་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྟན་གྱི་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ལྟར་ནའང༌། ལས་འཆར་དེ་བཞིན་མཇུག་སྒྲིལ་གྲུབ་པ་དང་བསྟུན། ཁོང་ཚོས་སྡང་འཛིན་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དེར་ཕལ་ཆེར་འགྱུར་བ་ཞིག་ཐེབས་སྲིད། ལས་འཆར་གང་གི་ནང་དུའང་མ་ཚུད་པའི་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ཨུབ་ཤི་དང་མ་ན་ལི་ལམ་ཕྱོགས་ (Upshi-Manali Road) སུ་སར་ཆུ་ (Sarchu) ཞེས་པའི་ས་ཁུལ་དེ་ནི་རྩ་ཆུ་ཧ་ཅང་བཟང་བའི་གནས་ཤིག་ཡིན་པར་སོང༌། དེར་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོག་མའི་འགོ་འཛུགས་ཤིག་བྱས་པ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། སྟབས་མ་ལེགས་པ་ཞིག་ལ། གཡས་གཡོན་རི་རྒྱུད་ཚང་མ་གངས་རིས་བསྐོར་ཏེ་དགུན་དུས་སུ་ལ་དྭགས་ས་གནས་བྱིངས་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་སྡོད་དགོས་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ས་གནས་དེར་གཞུང་ནས་འགྲོ་སོང་ཧིན་སྒོར་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་བཏང་སྟེ་ (Shelter) ཞེས་སྡོད་གནས་ཐོག་ཁེབས་ཅན་འགའ་ཤས་བཟོས་པར་མ་ལྟོས་པར་དགུན་དུས་གཅིག་རིང་དེར་བསྡད་རྗེས་ས་གནས་དེ་རྦད་དེ་བཞག་སྟེ་ཕྱི་ལོགས་སུ་ཐོན་དགོས་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོས་སྐྱབས་བཅོལ་བ་དེ་ཚོའི་ཐོག་བྱེད་སྟངས་གང་ཡང་མ་ཤེས་པར་ལྷག་པ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། ཁོང་ཚོ་སྤུ་གྷ་ (Puga) དང༌། ཏང་རྩེ་སྦི་ལ་ (Tangtse Bila) འཛེ་མ་སེ་ན་ཡག་ (Lzemasnyag) སོགས་སུ་ཚོགས་ཁག་ཆུང་ཆུང་དུ་ཆ་བགོས་ཀྱིས་འཇོག་ཐབས་འོས་བབས་ཤིག་ཡོད་མེད་ང་ཚོས་ས་ཞིབ་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

ཤི་རི་ན་གྷར་དུ་དེ་སྔ་ལོ་ངོ་ ༡༦ ནས་ ༢༠ ཙམ་གནས་སྡོད་བྱེད་མི་བདག་མེད་བོད་མི་ཁ་ཆེ་སྐྱབས་བཅོལ་བ་ཚོའི་ཐོག་གང་ཉིད་ནས་ཐུགས་ཁུར་ཆེན་པོ་གནང་འདུག་ཅིང༌། གང་ཉིད་ནས་ཐུགས་མཉེས་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་ལ། ངའི་གཞུང་ནས་ཤི་རི་ན་གྷར་དབུས་སུ་ས་ཞིང་ཨེ་ཀར་ ༨ ནས་ ༡༠ བྱས་པ་ཞིག་ཉེ་ཆར་ཁང་པ་གསར་རྒྱག་ཆེད་ཁོ་ཚོར་སྤྲད་ཡོད་པ་བཞིན། དེའི་ཞིབ་ཕྲའི་འཆར་གཞི་ཇི་ཡིན་འདིར་མཉམ་སྦྱར་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

ངོས་ནས་ཁང་པ་གསར་རྒྱག་སླད་རྒྱ་གར་གཞིས་ཆགས་ལྷན་ཁང་དུ་འབྲེལ་གཏུག་བྱ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་བཞིན་ཡོད། ཁོང་ཚོར་དངུལ་རྐྱང་གི་རོགས་རམ་ཡོང་བ་ཞེས་གང་ཉིད་ལའང་རེ་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གང་གིས་ཤེ་ན། ལོ་མང་རིང་ངེས་གཏན་མེད་པའི་གནས་བབས་ཤིག་ནང་སྡོད་དགོས་གྱུར་པར་བརྟེན། ད་ཆ་ཁོང་ཚོས་གཏན་འཇགས་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུའི་གནས་བབས་ཤིག་བསྐྲུན་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཞིག་མཐོང་ཐུབ། མཛའ་བརྩེའི་འཚམས་འདྲི་བཅས། སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ (Sheik Mohammad Abdullah) ཡིས་ ༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་ཕུལ། ཞེས་གསལ།

དེ་བཞིན་སའུ་དྷི་ཨ་ར་བྷི་ཡ་ (Saudi Arabia) རྒྱལ་པོ་ (Khalid Ben Abdulaziz Alsaud) མཆོག་ལ་ཀ་ཤི་སྨིར་ཁུལ་གནས་སྡོད་སྐྱབས་བཅོལ་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་བ་ཚོར་གཞིས་ཆགས་གསར་འཛུགས་དང་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་འབྱུང་ཐབས་སུ་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ངོས་ནས་རོགས་རམ་འཚོལ་སྒྲུབ་བྱེད་མུས་ནས་དོན་སོན་ཇི་བཞིན་ཡོང་མིན་ལ་བརྟེན། ལྡི་ལིར་བཅའ་བཞུགས་ཨ་ར་བྷི་ཡ་གཞུང་ཚབ་ལ་ནང་སྲིད་བཀའ་བློན་དང་ལྡི་ལི་དོན་གཅོད་གཅིག་ལྕོགས་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་ནས་འབྲེལ་གཏུག་གིས་དོན་རྒྱུས་ཞུ་སྐུལ་དགོས་པའི་བཀོད་མངགས་སྩལ་ཐོག ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ཨ་ར་བྷི་ཡའི་རྒྱལ་པོ་མཆོག་ལ་བོད་རིགས་སྐྱབས་བཅོལ་ཁ་ཆེ་བ་ཚོའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ལས་དོན་འཆར་གཞི་དང་སྦྲགས་རོགས་རམ་ཞུ་སྐུལ་བཀའ་ཡིག་སྩལ་བར། རྒྱལ་པོ་མཆོག་ནས་དེ་དོན་ཐུགས་སྣང་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་ལས་འཆར་ཐོག་རོགས་དངུལ་ཨ་སྒོར་འབུམ་གསུམ་ལྷག་འབུལ་གཏོང་གནང་བར།

མགོན་པོ་གང་ཉིད་ནས་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གིས་གཏོང་ཕོད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོས་རྒྱ་གར་དུ་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་འབྱོར་བའི་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་ཚོའི་བདེ་དོན་སླད་ཨ་རིའི་དངུལ་ལོར་ 303030.30 སྩལ་སོན་བྱུང་བར་བཀའ་དྲིན་དང༌། ཁོང་གི་སྲིད་གཞུང་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་དགོངས་པ་རླབས་ཆེ་བཞེས་པར་ཡི་རང་བསྔགས་བརྗོད་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་ཁ་ཆེ་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་བོད་མི་གཞན་དང་འདྲ་མཚུངས་རང་དབང་ཆ་ཚང་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་གོ་སྐབས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཆོག་ཅིང༌། ༡༩༥༩ ལོ་ནས་བཟུང་བོད་མི་སྐྱབས་བཅོལ་བ་གཞན་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དང་འདྲ་བར་དཀའ་ངལ་དུ་མར་གདོང་ལེན་བྱ་དགོས་བྱུང་ཞིང༌། ཞལ་འདེབས་འདིས་བོད་རིགས་ཁ་ཆེ་བ་ཚོའི་ཉིན་རེའི་འཚོ་བ་དང༌། སོ་སོའི་རིག་གཞུང་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་བྱ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་གདོན་མི་ཟ་བས། རྒྱལ་པོ་མཆོག་དང་ཁོང་གི་མི་མང་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་འཁོད་པའི་བཀའ་ཡིག་སྩལ་བ་བཅས།

མགོན་པོ་བརྩེ་བའི་སྤྱན་གྱིས་ཉེར་གཟིགས་ནས།།

མི་མཐུན་དུས་ཀྱི་རྒུད་པའི་མུན་ཚོགས་རྣམས།།

ཉེར་ཞི་ཕན་བདེའི་སྣང་བ་མཆོག་སྩལ་བའི།།

རྡོ་རྗེ་གཞོན་ནུའི་དབང་བཞིའི་བྱིན་བརྒྱ་དབབ།།

གསུམ་དུས་རྔམ་བརྗིད་འབར་བའི་ང་རོ་ལྷན།།

མཛངས་པའི་བློ་གྲོས་རལ་པ་གསིག་བཞིན་དུ།།

མི་འཇིགས་མཆེ་སྡེར་འབར་བའི་གོམ་འགྲོས་ལ།།

བདེ་རྩལ་སེང་གེ་གནམ་འགྱིང་གར་ལ་རྩེན།།

དགེ་ལེགས་འདབ་སྟོང་གྲོལ་བའི་ཁང་བཟང་གི།།

པདྨ་འབུམ་དུ་བཞད་པའི་དུས་སྟོན་སར།།

ཞབས་སེན་གསེར་ཞུན་འབར་བའི་འོད་སྣང་གིས།།

རྟེན་འབྱུང་ཚངས་པ་དཀར་པོའི་རྔ་གཡབ་གསིག།

སྒྱུ་མའི་འཕྲུལ་ལས་བྱུང་འདྲའི་མཛེས་བརྒྱའི་རིས།།

འཛུམ་པའི་རྨད་བྱུང་དགེ་ལེགས་གཙུག་ལག་ཁང༌།།

འཕགས་ཡུལ་མི་སྡེ་རྒྱལ་བསྟན་འཛིན་པ་ཡིས།།

བཞེངས་པའི་སྒོ་དབྱེའི་རྣམ་དཀར་སྤྱན་སྟོང་འཕྲོ།།

34 གསུང་འཕྲིན་ཆ་ཚང་གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

35 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན།’ཤོག་ངོས་ ༢༨༧ ནས་ ༢༩༡ བར་གསལ། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་དཔར་ཁང་དུ་བསྐྲུན། ༡༩༦༠ནས་ ༡༩༨༦

36 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༣༠༥ ནས་ ༣༠༧ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

37 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༢༩༠ ནས་ ༣༠༤ བར་གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

ས་བཅད་གཉིས་པ།

དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་ཅམ་བསྐྱུར་གཙང་འཇོག་བསྐྱངས་ཚུལ་ཡོངས་ཁྱབ་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་རྣམ་གྲྭ་མཁན་པོ་བློ་བཟང་ཉི་མ་དང༌། དགེ་བཤེས་བློ་བསྟན། རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང༌། གནས་ཆུང་གྲྭ་ཚང་གཉིས་ཀྱི་རྒན་གྲས་གྲྭ་ཉེར་ལྔ། རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་གཉིས། ངྷ་རམ་ས་ལར་གཏན་སྡོད་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་ཀྱི་འཐུས་མི་གཉིས། ཨ་རིར་བཅའ་སྡོད་ར་སྟོད་སྐྱོང་བླ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་ཉག་རེ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བཅས་པར་དོལ་རྒྱལ་སྐོར་དངོས་སུ་གཙང་འཇོག་ཅམ་བསྐྱུར་མཛད་པའི་བཀའ་སློབ་སྩལ་བའི་སྙིང་དོན། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་གོང་མ་དེ་ཚོའི་རང་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་སྒང་ལ་ངོས་ནས་འགྲོ་སྡོད་རང་ཚུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཡང་གྲོ་མོར་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་གྲོ་མོ་དུང་དཀར་དགོན་པར་སྡོད་རྒྱུ་འཁེལ། གྲོ་མོ་དུང་དཀར་དགོན་པར་དྲག་པོ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཕེབས་རྒྱུ་དང༌། འདུལ་འཛིན་ཞི་བའི་སྐུ་ཕེབས་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད། སྐུ་རྟེན་ཁོང་རང་མཁས་པ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་མཁན་ཞིག་མ་རེད་དེ། སྐུ་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་ལུང་གསལ་པོ་དང་ངོ་སོ་ཐོན་པ་ཡག་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག

དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སྐབས་དེར་ངོས་ལྷ་ས་ནས་གྲོ་མོར་འགྲོ་དགོས་གློ་བུར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས། གནས་ཆུང་སྐུ་རྟེན་དང༌། དགའ་གདོང་སྐུ་རྟེན་གཉིས་ཀ་ཆིབས་ཞབས་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་དུས་གནས་དགའ་གཉིས་ལ་འཆར་ཅན་ལོ་གསོལ་དབྱར་གསོལ་དགུན་གསོལ་གྱི་སྤྱན་འདྲེན་མ་གཏོགས་དམིགས་བསལ་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་བཏང་ནས་ཉེ་པོ་བྱས་པ་སོགས་གང་ཡང་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད།

གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་སྐབས་དེར་གནས་དགའ་གཉིས་མེད་པ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་རྒྱ་བོད་གཉིས་གྲོས་མཐུན་བྱེད་རྒྱུས་མཚོན་པའི་གནས་ཚུལ་རྙོག་གྲ་མང་པོ་བྱུང༌། ལས་བྱེད་ཚོའི་ཁོངས་ནས་ཕར་ལྷ་སར་ཐོན་དགོས་ཟེར་མཁན་ཁག་གཅིག་དང༌། ཚུར་རྒྱ་གར་ལ་འགྲོ་དགོས་ཟེར་མཁན་ཁག་གཅིག་སོགས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་ཧ་ཅང་བྱེད་ཁག་པོའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང༌།

དེ་འདྲའི་སྐབས་ལ་འདུལ་འཛིན་སྐུ་ཕེབས་ཡག་པོ་གཅིག་འཁྲིས་དེར་ཡོད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ངོས་རང་གི་ངོས་ནས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་ལ་དད་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་ཞེན་ཁོག་དང་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་ཆགས། སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཐུགས་མཉེས་པོ་གནང་གི་ཡོད་པ་དེ་འདྲས་ཀྱང་རྐྱེན་བྱས། གང་ལྟར། རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་དེ་ཐ་མ་གྲོ་མོར་གཟིམ་ཆུང་དུ་འདུལ་འཛིན་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པ་རེད། སྤྱན་འདྲེན་གཏོང་བའི་སྐབས་ལ་ངོས་ལ་ཕྱོགས་ནས་སྡོང་པོ་འགྱེལ་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱག་འཚལ་གྱི་འདུག ལུང་འདྲ་དོགས་གཅོད་ཞུས་པའི་སྐབས་ལ་གསལ་པོ་གང་ལ་གང་འཚམས་འདུག ཚར་གཅིག་གི་སྐབས་ལ་ད་ལྟ་དགའ་ལྡན་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེར་དགོངས་སྐོར་ཞུས་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་ཞེས་ཐག་ཆོད་མདོག་ཁ་པོ་དང༌། ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་གསུངས་བྱུང༌།

རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་ཡོང་སྟངས་དང༌། བར་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། དེ་སྔ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལ་གནས་ཆུང་གི་ལུང་བསྟན་ཞིག་ནང༌། དགོས་པའི་མཆོད་རྟེན་ནག་པོར་བཞག། མི་དགོས་བྲག་ལ་སྐུ་དཀར་གསོལ།། ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་བཞིན། ངོས་ནས་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ལས་ཐག་རིང་ཙམ་བྱས་ན་བོད་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ། ད་དུང་དེ་ལས་ཐག་རིང་བ་བྱས་ན་རྒྱལ་པོ་དཀོན་མཆོག་འབངས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་མཁན་གྱི་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང༌། ལྷག་པར་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་དང་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་བ་ཟབ་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་བའི་ཁར། གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་དང༌། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལ་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་པའི་ལྷ་གསར་པ་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་ཆགས་བསྡད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།

དེ་རྗེས་ངྷ་རམ་ས་ལར་སླེབས་ཚར་ཙམ་ཞིག་ལ་ངས་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྲོག་གཏད་ཞུ་འདོད་བྱུང་བས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་སྙན་སེང་ཡང་ཞུས། སྐབས་དེར་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་མི་འདི་ཡིན་ངོ་ཆ་གསལ་པོ་མི་འཕྲོད་པ་ཞིག་གིས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་དགའ་ལྡན་དཔར་རྙིང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་འབུལ་མཁན་བྱུང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་སྲོག་གཏད་ཞུ་སྐབས་ལམ་རིམ་ཕྱག་དཔེ་ཞིག་དགོས་རྒྱུར་སྐབས་དེར་དཔེ་ཆ་དེ་གནང་གི་ཡིན་ཞེས་གྲ་སྒྲིག་གནང་ནས་བཞག

དེ་ནས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ལ་སྤོས་ཚར་ཙམ་ཞིག་ལ་གནས་དགའི་སྤྱན་འདྲེན་ཞིག་གི་སྐབས་སུ། གནས་ཆུང་གིས་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་བསྟེན་རྒྱུ་འདི་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། ངོས་ཀྱི་བསམ་པར་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་ཟེར་བ་དེ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་ལ་ཟེར་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་ཞིག་ཡིན་འདུག་པ་དེ་གསུངས་འདྲ་སྙམ་པ་དེ་དོན་གནས་ཆུང་ལ་དྲིས་པས་དེ་ཡིན་གསུངས་བྱུང༌། དེ་ཡིན་ན། དེང་སང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་མང་པོ་རེད། གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་གི་ཞལ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་གསུངས་ན་མི་མང་པོའི་སེམས་ནང་ལ་དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་འགྲོ་གི་རེད། ཞལ་ཁ་བཞུགས་ན་ཡག་གི་རེད་ཅེས་ཞུས་པ་ཡིན། ལགས་གསུངས་ཏེ་དུས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཕ་རྒོད་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་གི་དེབ་སེར་པོ་ཐོན་ཐོན་བར་ལ་ཧ་ལམ་ལོ་བདུན་བརྒྱད་ཅིག་སོང་བ་དེའི་རིང་གནས་ཆུང་གིས་ཚིག་གཅིག་གསུངས་མ་བྱུང༌།

དེ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེར་འདི་དང་འདི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སོང༌། ད་ག་འདྲ་བྱས་ལེགས་ཞེས་དགོངས་སྐོར་ཞུས་པར་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྲོག་གཏད་མ་ཞུས་ན་ལེགས་ཞེས་གསུངས་བྱུང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་སྔོན་དུ་སྲོག་གཏད་ཞུ་རྒྱུའི་སྙན་སེང་ཞུས་ཟིན་སྟབས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རང་ལ་གནས་ལུགས་ཇི་བྱུང་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་ཞུས་ནས་ད་ཆ་སྲོག་གཏད་ཞུ་གི་མིན་ཞེས་མཚམས་འཇོག་བྱས་པ་ཡིན།

དེ་རྗེས་ཕ་རྒོད་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་ཟེར་བའི་དེབ་དེ་མཐོང་བྱུང༌། ཛེ་སྨད་ཀྱི་དེབ་དེ་དགེ་ལུགས་པའི་བླ་མ་གཙོ་བོ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ཞེས་དངོས་སུ་བཀོད་ཡོད་པ་དང༌། གདོང་ཐོག་གི་དགག་ལན་བྲིས་པ་དེ་བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བྲིས་པ་རེད། མིང་གདོང་ཐོག་ནས་འཁྱེར་བ་རེད་ཟེར་དུས། ཐུག་ས་དེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ལ་ཐུག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ད་ཆ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཆོས་ལུགས་ནང་ཁུལ་འཁྲུག་རྩོད་འབྱུང་གཞིའི་ཛ་དྲག་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མིང་ཐོག་ནས་རྩ་བའི་དུག་རྩ་ཛེ་སྨད་ཀྱི་དེབ་འདིས་བྱས་ཤིང༌། དེང་སང་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་གི་སྐབས་འདིར་ཕན་ཚུན་ཚང་མས་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་ཕན་པའི་བསམ་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། དཀྲོག་རྐྱེན་རིགས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ཞེས་ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ནས་ཆེད་གཉེར་གྱིས་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱེད་བཅུག་དགོས་བྱུང༌།

དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་རྗེས་ལ་དགེ་ལུགས་ནང་ནས་དགག་པ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། རྙིང་མ་པ་འགས་དེ་དུས་གྲ་སྒྲིག་ཕྲན་བུ་བྱས་འདུག་ཀྱང༌། ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་གསལ་བསྒྲགས་དེ་ཐོན་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་དོན་གྱི་གསལ་བསྒྲགས་ལ་ཉན་ནས་ལྷིང་འཇགས་སུ་བསྡད་དེ་རྙིང་མ་རང་ཁུངས་ནས་དགག་པ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད།

གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་བྱུང་ནས་གང་ལྟར་དཀྲོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་པའི་སྐབས་རེད། ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ངོས་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་ནི་ཞེ་ས་མ་ཞུས་ན་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་པ་ཡིན། ད་ཆ་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་ན་ངོས་མ་དྲང་བ་རེད་བསམ་ནས་ཉི་མ་གཅིག་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་སྐབས་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པ་ཡིན། སྔོན་མ་ལོ་བརྒྱད་དགུའི་གོང་ལ་གནས་ཆུང་ནས་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་བསྟེན་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌།

དེ་དུས་ངོས་ནས་ཟོལ་མེད་ཀྱིས་ཁྱེད་རང་ཞལ་ཁ་བཞུགས་ན་ཞེས་ཞུས་པ་ཡིན། ཆོས་སྐྱོང་ནས་ཀྱང་ད་ལྟ་བར་དུ་འཇམ་ཐིང་ངེར་བཞུགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ཆ་ཕར་ཕྱོགས་ནས་རྐང་བརྐྱངས་ལག་བརྐྱངས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བཤད་ཆོག་གི་ཡོད་པ་རེད། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་ན་ངོས་མ་དྲང་བ་རེད། ཁྲིམས་ལུགས་ལྟ་བུ་ནས་བྱས་ནའང་ཕར་ཕྱོགས་དེ་ནས་གང་ཡང་བཤད་ཆོག་པ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་ནས་བཤད་མ་ཆོག་པར་བཀག་ན་དྲང་པོ་མ་རེད།

ད་ཆ་གནས་ཆུང་གི་ངོས་ནས་ག་རེ་གསུང་རྒྱུ་ཡོད་ནའང་གསུང་ཤོག དེ་ལ་ངོས་ནས་དྲང་བདེན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞུས་པ་ཡིན། གཞི་ནས་ཆོས་སྐྱོང་གིས་ལྷོད་ལྷོད་བྱས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གྱི་སྔ་ཕྱིའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་པའི་རྡོ་དོན། རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་འདི་བསྟེན་ན་ཕན་ལས་གནོད་པ་ཆེ་བ་ཡིན། དེང་སང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་ཚོར་མི་ཁ་དང༌། ནང་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད། ཐ་མ་གྲ་མ་འགྲིགས་གང་འདྲ་ཞིག་དོན་གྱི་ཡོད་མེད་ཞིབ་བརྟག་གནང་ན་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།

ལྷག་པར་དུ་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་པ་ཡིན་ན་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ལ་ཕོག་ཐུག་འཁོན་དོགས་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་ངོས་ནས་ཤེས་པ་རེད། གནས་ཆུང་དང༌། རྒྱལ་ཆེན་མཐུན་དང་མི་མཐུན་གླེང་གཞི་ཡོད་ཀྱང༌། ལྷ་མོ་དང་འཁོན་གྱི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་འདི་ད་རེས་དང་པོ་རེད། ལྷ་མོ་འཁོན་གྱི་ཡོད་ན་གནས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་འགངས་ཆེན་པོ་དང༌། གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་དུས་ངོས་རང་གི་ངོས་ནས་ཏན་ཏན་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

ལྷ་མོའི་གཟབ་གསོལ་ཞིག་ཚོགས་ཏེ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་རྒྱུ་དང༌། ཟན་བརྟག་གི་ཐོག་ནས་གང་བབས་བྱུང་ནའང་དེ་དོན་སྤང་བླང་བྱེད་དགོས་བསམ་ནས་བློ་བསྒྲིམ་ས་དེ་ཟན་བརྟག་ཐོག་ལ་བསྒྲིལ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་བྱས་པ་ཡིན། དེ་ནས་དངོས་གཞི་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བའི་སྐབས་ལ་དོན་གསུམ་བཀོད་ཡོད།

དང་པོར། རྒྱལ་ཆེན་ད་མུས་བཞིན་དུ་བསྟེན་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་འཕྲིན་བཅོལ་དང༌། ལོ་རེའི་བསྐང་གསོ་འདོན་རྒྱུ་དེ་ཚོ་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་མ་དགོས་པ་བྱ་རྩིས་ཡིན།

གཉིས་པར། རྒྱལ་ཆེན་ཤིན་ཏུ་གསང་བའི་ཚུལ་གྱིས་བསྟེན་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་གྲྭ་ཚང་མཉམ་དུ་བསྐང་གསོ་འདོན་མ་དགོས་པར་ངོས་རང་གཅིག་པུས་བསྐང་གསོ་འདོན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། འཕྲིན་བཅོལ་རྟག་པར་འདོན་མུས་ལྟར་བཏོན་ན་བསམ་པ་བྱུང༌།

གསུམ་པར། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱས་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་འཕྲིན་བཅོལ་དང༌། བསྐང་གསོ་འདོན་མ་དགོས་པར་ཅམ་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་འཆར་རྩིས་བཀོད་དེ།

ང་ཚོ་ཚང་མས་རེ་རེ་ནས་བོཧྱཿབདུན་མ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་རེ་བགྲངས། མངའ་གསོལ་ཞིག་བཏོན། གལ་ཆེན་པོར་རྩིས་ཏེ་སྨོན་འདུན་ཤུགས་དྲག་དང་བཅས་ཏེ་ཟན་བརྟག་དོན་གསུམ་པ་དེ་བསྒྲིལ་བ་ཡིན།

བབས་ཐོན་ཡོང་སྐབས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱེད་ཅེས་པ་བབས་ཐོན་བྱུང༌། དེ་ཉིན་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་པོ་གསར་པ་སུ་བསྐོ་ཡང་མིང་དོན་འགའ་ཤས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ཏེ་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་ཐོན་པ་རེད། ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་ངོས་རང་གི་ངོས་ནས་སྤང་བླང་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་ཐག་ཆོད་པ་བྱུང་སྟེ་ཞེ་བློ་བདེ་སོང༌། དེ་བཞིན་གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་གིས་དེ་གོང་ནས་གསུངས་པ་དེ་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་བདེན་པ་ར་འཕྲོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ཙང་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་ངེས་ཤེས་འདྲོངས་པ་དང༌། ཡ་མཚན་སྐྱེ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང༌།

འདི་སྐོར་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་རྒྱལ་ཆེན་དྲེགས་པ་ཞིག་ལ་ཐུག ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རང་གི་བླ་མ་ལ་ཐུག་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ལ་གནས་ཆུང་དང༌། ལྷ་མོ་གཉིས་ལ་ཐུག་པ་བཅས་ངོས་རང་དེ་རྣམས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་བྱ་སྟངས་བྱེད་སྟངས་མི་ཤེས་པའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་བྱུང༌། གང་ལྟར། ཐ་མ་ཟན་བརྟག་ནས་དེ་ལྟར་བབས་པ་དང༌། རྨི་ལམ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་ངོས་ནས་འཕྲེང་དོགས་གང་ཡང་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞིག་ཆགས་དུས་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌། དེ་ནས་ངོས་རང་སྒེར་ངོས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་སྤང་བླང་མིག་ཁ་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་སོང༌།

ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་སུ་གནས་ཚུལ་སྔ་རྗེས་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱིས་གསལ་པོ་ཞུས་པ་ཡིན། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཟན་བརྟག་དང༌། གནས་ཆུང་ནས་དེ་འདྲ་ཕེབས་ཡོད་ན་དངོས་འབྲེལ་རེད། བསླུ་བ་ཡོད་པ་མ་རེད། གནས་ཆུང་ལ་ཆ་བཞག་ན་འགག་དོག་སར་སླེབས་དུས་བསླུ་བ་མེད་པའི་ལུང་ཨང་ཀི་དང་པོ་གང་འདྲ་གནང་གི་ཡོད་མེད་ཤེས་གསལ་ཡིན། དེ་བཞིན་ཟན་བརྟག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ལྷ་མོ་གསུང་བྱོན་མའི་སྐུ་ཐང་ལ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་རེད། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་གཤེགས་ཚར་རྗེས་སྡེ་སྲིད་ནས་གསང་སྒོ་ལོ་ག་ཚོད་དགོས་མིན་སོགས་སྡུག་སྐད་ཞུ་འབོད་ཤུགས་དྲག་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ལྗགས་དབུགས་ཆད་ཚར་བ་དེ་ཡང་བསྐྱར་ཚུར་གསོས་ནས། གལ་ཆུང་བ་དེ་ཚོ་ཁྱེད་རང་གིས་བློ་ཐག་གཅོད། གལ་ཆེ་བ་དེ་ཚོ་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་ལྷ་མོ་གསུང་བྱོན་མའི་སྐུ་ཐང་མདུན་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད། དེ་ལ་བསླུ་བ་གཏན་ནས་མི་ཡོང་ཞེས་གསུངས་པའི་སྐུ་ཐང་འདི་རེད།

འདི་ལ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བསླུ་བ་གང་ཡང་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། བསླུ་བ་མེད་ཐག་ཆོད་རང་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱི་རེད་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། གང་ལྟར་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་ཆ་ཚང་ཞུས་པ་ཡིན་ལ། ངོས་རང་ཡང་ཧ་ཅང་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌།

དེའི་ཉིན་མོ་བཀའ་ཤག་སྤྱན་འདྲེན་སར་འཆར་ཅན་ཡོད་པ་ནས་སྤྱན་འདྲེན་གྲུབ་པ་དང༌། ཡར་ཕེབས་ཤོག་ཅེས་སྐད་བཏང་སྟེ། ད་གིན་ཆོས་སྐྱོང་གི་ལུང་སྐྱོན་པའི་དགོངས་དོན་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་ཞིབ་གླེང་བྱས་ཏེ། ཐོག་མར་རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་སྟངས། བར་དུ་རྒྱལ་ཆེན་འཕྲིན་བཅོལ་བཏོན་སྟངས། གནས་ཆུང་གིས་ཐོག་མར་ལུང་སྐྱོན་པའི་སྐབས་ལ་ངོས་ནས་ཞལ་ཁ་རོག་བཞུགས་ཞེས་ཞུས་སྟབས། དེ་རྗེས་དེབ་སེར་པོ་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ་ཁྲིམས་ས་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་དྲང་ཐིག་ལ་གནས་དགོས་པ་ཡིན་དུས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་གནས་ཆུང་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་སྟངས། གནས་ཆུང་གི་ལུང་སྐྱོན་སྟངས། ད་དུང་གལ་ཆེ་ཡང་ནན་གྱིས་ཟན་བརྟག་སྒྲིལ་སྟངས་སོགས་ཆ་ཚང་བཀའ་བློན་ཚོར་ཞུས།

ད་ཆ་བོད་གཞུང་གི་གཞུང་ཞབས་ཤིག་གིས་བོད་གཞུང་དང༌། ངོས་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང༌། ལྷ་མོ་རེད་མ་གཏོགས། རྒྱལ་ཆེན་ལ་གསོལ་མཆོད་བྱེད་རྒྱུ་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། ཡང༌། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་དད་རང་མོས་རེད། དེ་སོ་སོའི་འདོད་མོས་ལྟར་བྱས་ན་འགྲིགས། བོད་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ལ་འཕྲིན་ལས་གཉེར་གཏོད་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དེ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད་ཅེས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞུས་པ་ཡིན།

ངོས་ནས་གནས་ཆུང་ལ་ཐོག་མར་རྒྱལ་ཆེན་སྐོར་ཕར་ཞུས་ནས་ཚུར་འགྲེལ་བཤད་བསྐྱོན་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་ཕན་ལས་གནོད་ཆེ་བ་ཡིན།38jམཆན། ཞེས་སོགས་བཀའ་སློབ་ཟབ་རྒྱས་སྩལ།

མགོན་མཆོག་ཞབས་སེན་གྲོ་མོར་རྩེན་པའི་སར།།

རྒྱལ་ཐབས་འཕྲུལ་གྱི་བཀྲ་ཤིས་དགེ་བའི་དོན།།

འཕགས་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་འཛུམ་ཞལ་བསྒྱུར་བའམ།།

གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་མཚན་དཔེ་གསལ་བ་གཉིས།།

ལེགས་ཚོགས་གང་ལ་ཆེ་བའི་བགྲོ་གླེང་ལ།།

ཚུལ་གཉིས་གྱེས་པའི་ཀླན་ཀའི་གཏམ་གྱི་ཚོགས།།

མི་མཐུན་སོ་སོར་སོང་བའི་གནས་སྐབས་དེར།།

ཇི་དགེ་ཐག་གཅོད་མཛད་དཀའ་མངོན་དུ་གྱུར།།

དེ་ཚེ་གནས་དགའི་རྟེན་གཞིའི་ཞབས་སེན་བསྐལ།།

འདུལ་འཛིན་ལུང་འབེབ་གསལ་བའི་གླེང་གྲགས་ཆེ།།

ཚུལ་གཉིས་འཛོམས་པའི་ཁོར་ཡུག་བརྟས་པ་ལས།།

འདུལ་འཛིན་བརླམས་པར་ལུང་ཞུའི་ཐབས་ཙམ་ཉིད།།

འོན་ཀྱང་ཐུགས་ཀྱི་བརྟག་པ་རྀམ་མཛད་ལ།།

དོལ་རྒྱལ་ལོག་པར་འཁུ་བ་འཆར་བའི་ལུང༌།།

ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བའི་རྒྱལ་མཚན་བོད་འབངས་ཀྱི།།

མི་སྡེར་སྒྲེང་པའི་ལེགས་ཚོགས་འབུམ་དུ་བརྟས།།

38 བཀའ་སློབ་ཆ་ཚང༌། གླེགས་བམ་འདིའི་ཟུར་སྣོན་ཁོངས་བཀོད་ཡོད།

ས་བཅད་གསུམ་པ།

སིམ་ལ་དང༌། ཁུ་ནུ། སྤི་ཏི། གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ།

༡༽སྨན་རྩིས་དགེ་སློབ་ཚོར་མཇལ་ཁ་དང༌། སིམ་ལ། ཁུ་ནུ། སྤི་ཏི་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་འགན་འཛིན་དང༌། སློབ་དགེ་བར་ཞི་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ། སྨན་སློབ་སྐབས་གསུམ་པའི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཕོ་བྲང་དུ་མཇལ་བཅར་སྐབས་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སྨན་སློབ་སྐབས་གཉིས་པ་དང་ཁོང་ཚོའི་བར་ལ་ཁྱད་པར་འདུག་གམ། གང་ཡག་པ་འདུག་ཅེས་བཀའ་རྩད་བསྐྱངས་པར། སློབ་དགེ་བར་ཞི་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་ལགས་ཀྱིས་སྐབས་གཉིས་པ་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ཡོད། ད་ལྟའི་སྨན་སློབ་འདི་ཚོ་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་ཞེ་དྲག་ཡོད་ཅེས་ཞུས་རྗེས་བཀའ་སློབ་ཕེབས་གསལ། ‘‘ཁྱོད་ཚོ་ལོ་ལྔ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས་ཐོན་པ་རེད། གཞི་རྩ་སློབ་སྦྱོང་འདིའི་ཐོག་ཉམས་མྱོང་ཡག་པོ་གསོག་དགོས། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཉམས་མྱོང་རེད།

དཔེར་ན། སློབ་སྦྱོང་འདི་སྒོ་ལྕགས་ལྟ་བུ་དང༌། ཉམས་མྱོང་ལྡེའུ་མིག་འདྲ་བས་རིམ་པས་སྒོ་འབྱེད་ཀྱིན་འབྱེད་ཀྱིན་འགྲོ་དགོས་པ་དང༌། ད་ལྟ་བར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དེ་མ་བརྗེད་པའི་ཐོག་དཔེ་ཆ་མང་པོ་ཀློག ཐོས་རྒྱ་མཐོང་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། ཉམས་མྱོང་མང་ཙམ་བསག་དགོས། ངོས་ཀྱིས་བལྟས་ན་རིག་པ་བཀྲ་བ་འགའ་ཤས་ནས་ཕྱི་ལུགས་ཁབ་རྒྱག་རྒྱུ་སོགས་ལ་དོ་སྣང་འདྲ་བྱས། འགའ་ཤས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ལ་ཡང་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཨ་ཡུར་བྷེ་ངྷའི་ལེགས་ཆ་གང་ཡོད་བླང་ཐུབ་ན་བསམ་པ་འདུག རྩ་བའི་ང་རང་ཚོའི་སྨན་འདི་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ཕྱི་ནས་ལེགས་ཆ་གང་ལེན་ཐུབ་ཐབས་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག མ་འོངས་པར་ང་རང་ཚོའི་རིག་གཞུང་མ་ཉམས་པ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་བྱས་ན་ཡག་ཤོས་དེ་རེད།’’39jམཆན། ཅེས་བཀའ་སྩལ།

ཕྱི་ཉིན་ནས་སིམ་ལ་ཁུལ་སྡོད་བོད་མི་སྤྱི་དང་སློབ་གྲྭ། ཁུ་ནུ་དང༌། སྤི་ཏིའི་ཡུལ་དགོན་ཐུན་མོང་བཅས་ནས་གསོལ་འདེབས་སྙན་སེང་རིམ་པར་ཞུས་དོན་བཞིན། ྋགོང་ས་མཆོག་ཆིབས་བསྒྱུར་ཞབས་བཅགས་བསྐྱངས་པར། མངའ་སྡེའི་ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་གྱིས་དབུས་གཙོ་དྲག་ཁག་ལ་གོ་བབས་མཇལ་ཁ་སྩལ་རྗེས་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་སར་འཚམས་འདྲི་མཇལ་འཕྲད་དུ་ཕེབས་པར་སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་ནས་ཆེ་བསྟོད་གསོལ་ཇ་ཞལ་ཏོག་འདེགས་འབུལ་སར་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དར་ཡོད་པའི་ཡུལ་ལུང་ཁག་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་འགོ་འཛུགས་གནང་བཞིན་པ་གང་ལེགས་ཀྱང༌། སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྟངས་སྐོར་ལ་བསམ་གཞིགས་བརྟག་དཔྱད་ནན་ཏན་བྱ་གལ་ཆེ་ལུགས་སོགས་གང་ཅིའི་གསུང་འཕྲོས་མཛད།

སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་ཀྱང་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཞུགས་མཚེར་དུ་འཚམས་ཞུར་ཆེད་བཅར་དགྱེས་མཇལ་གྲུབ་བསྟུན་བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭར་ཆིབས་བསྒྱུར་ལ་སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང༌། སློབ་སྤྱི་ནས་འཚམས་ཞུའི་མཇལ་དར་འབུལ་བཞེས་དང༌། སློབ་ཕྲུག་རུ་ཁག་ནས་གུས་འདུད་རུ་བསྒྲིགས་དང་རྔ་གླིང་འབུད་རྡུང་བཅས་ལ་དགྱེས་གཟིགས་ཀྱིས་བཞུགས་ཞབས་བཀོད་འཕྲལ་སློབ་ཕྲུག་དམངས་ནས་རྔ་རོལ་གླིང་བུ་དང་བཅས་ཆེ་བསྟོད་གུས་འདུད་དང༌། དགའ་བསུའི་མཉམ་གཞས། བྲོ་རྡུང༌། ལུས་རྩལ་བཅས་རིམ་བཞིན་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར། སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང་སློབ་སྦྱི་ནས་ལས་བསྡོམས་སྙན་སེང་གསན་བཞེས་གྲུབ་རྗེས། ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སློབ་གྲྭའི་དགེ་ལས་རྣམས་དང༌། ས་གནས་བོད་རིགས་མི་མང་ཡོངས་ནས་དད་དམ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། བར་ལམ་སློབ་གྲྭའི་གནས་སྟངས་དཀའ་ངལ་ཡོད་རིགས་ད་ཆ་རིམ་སེལ་གྱིས་ཡར་རྒྱས་ཕྱོགས་སུ་ངོ་བསྟན་པ་འགོ་ལས་དགེ་སློབ་ཚང་མས་ལས་དོན་མཉམ་རུབ་བྱས་པར་དགྱེས་ཚོར་བསྔགས་བརྗོད་དང༌།

གཞན་ཡང་ཤེས་ཡོན་གྱིས་ཕོངས་ན་རང་གཞན་གཉིས་ངལ་དང༌། ཤེས་ཡོན་ཡོད་ན་རང་གཞན་སྤྱི་སྒེར་ཀུན་ཕན་ཡོང་ལུགས། ལྷག་དོན་ཚེ་རབས་གཏན་གྱི་འདུན་མ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། གཞུང་དམངས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་འགྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་བཟང་པོ་ཡོང་བ་སོགས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་མར་བསམས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་བརྩོན་དགོས་གལ་མ་ཟད། སློབ་ཕྲུག་རྣམས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཕ་མ་སྤུན་ཉེ་ཚོས་ཀྱང་དེ་སྔོན་དང་མི་འདྲ་བའི་བསམ་ཚུལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་ལྟར་ད་དུང་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གལ་ཆེ་ཡིན་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོར་བྱས་ཏེ་རང་གི་ཕྲུ་གུ་ཕྱི་ལུས་ཀྱི་འཚར་ལོངས་དང༌། མཉམ་དུ་ནང་སེམས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དུས་བསྟུན་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐབས་ལ་དམིགས་བསལ་དོ་ཁུར་ཆེན་པོས་སྐུལ་ལྕག་དགོས་ལུགས་དང༌།

སློབ་ཕྲུག་ཚོས་ཀྱང་ཤེས་ཡོན་ཁོ་ན་ཡོད་པས་མི་འགྲིགས་པར་ཤེས་ཡོན་དེ་ཡོད་པའི་གང་ཟག་རང་ཉིད་སྤྱི་སེམས་དང་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཕྱུག་ཅིང་མི་གཤིས་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་ལམ་ལ་བཅུག་སྟེ་ཀུན་གྱི་མཛའ་བཤེས་སུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་དགོས་ལུགས། ད་དུང་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་སྐྱོང་དང༌། སློབ་སྦྱོང་ཐོག་འགོ་ལས་དགེ་སློབ་ཚང་མས་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་དགོས་ལུགས་སོགས་ཟབ་གསལ་བཀའ་སློབ་དབུགས་དབྱུང་སྩལ་རྗེས་ཁང་ཚན་སོ་སོའི་ཉལ་ཁང་དང༌། འཛིན་གྲྭ་ཁག་ལ་ཞབས་བཅགས་གཟིགས་སྐོར་བསྐྱངས།

ཡང༌། སིམ་ལ་ཁུལ་གྱི་བོད་དགོན་དང༌། སློབ་གྲྭ། རང་བདེན་ཚོགས་ཆུང༌། བཟོ་གྲྭ་བཅས་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་སྤྱི་མགྲིན་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་དད་འདུས་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་བརྒལ་བར་སྐྱབས་འགྲོའི་རྣམ་གཞག་དང༌། ཡན་ལག་བདུན་པའི་ཆོ་ག་དང་འབྲེལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད། གཟུངས་སྔགས་ཡི་གེ་དྲུག་མའི་ལྗགས་ལུང་སྩལ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་ཆོལ་ཁ་དང་ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་ཕྱོགས་རིས་འཐེན་འཁྱེར་སྤངས་ཏེ་ཚང་མས་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་སུ་འགྱུར་བའི་མཐུན་ལམ་དང༌། བོད་སྤྱིའི་རྩ་དོན་སྐོར་ཡང་ལོ་ངོ་བཅུ་དགུ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར། དམིགས་ཡུལ་དང་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་པ། བདེན་པ་ལས་འབྲས་དཔང་པོ་འཕེར་བ་ཞིག་ཡིན་བསམས་ཏེ་ལེ་ལོ་དང་སྒྱིད་ལུག་དོར་ཏེ་ཆོས་ལྡན་གྱི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་སྡུག་ལ་བསམས་ཏེ་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་སྤྱི་དོན་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་དགོས་གལ་དང༌། རང་རང་ཁུར་འཁྲིའི་ལས་དོན་ཚགས་ཚུད་དགོས་ལུགས་སོགས་སྩལ།

དེ་བཞིན་སིམ་ལ་བོད་དགོན་སངས་རྒྱས་ཆོས་གླིང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་གནས་འཛིན་སྦྱིན་པར་དགོན་པའི་གནས་སྟངས་བཀའ་རྩད་ཕེབས་པར་དགོན་པའི་གནས་ལུགས་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་སྙན་སྒྲོན་ཞུས། དེ་ནས་དགོན་པའི་འདུ་ཁང་དུ་ཞབས་འཁོད་ཀྱིས་རྟེན་གཙོའི་སྤྱན་སྔར་མཆོད་མེ་ཞལ་འབྱེད་དང༌། ཐུགས་སྨོན་སྐྱབས་འཇུག་གནང་རྗེས་བཞུགས་ཁྲིའི་སྟེང་ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་དགེ་འདུན་རྣམས་ལ་ལམ་གཙོའི་སྟེང་ནས་གསུང་ཆོས་མདོར་བསྡུས་དང༌། རྒྱུན་དུ་ཐུན་བཞི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་བཀའ་སློབ་དང་རབ་གནས་བྱིན་རླབས་སྩལ།

ཡང༌། ས་གནས་བོད་མིའི་ལག་ཤེས་བཟོ་གྲྭར་འགོ་དམངས་ཡོངས་ནས་ཕེབས་བསུའི་གྲ་སྒྲིག་སྔོན་ཞུས་བཞིན་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཏེ་མི་མང་ལས་ཤག་དང༌། ལས་གྲྭ་ཁང༌། ཡིག་ཚང༌། སྤྱི་ཐབ་བཅས་ལ་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། ཚོམས་ཆེན་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་འཕྲལ་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། བཟོ་འགོས་མལ་རྟེན་གསུམ་འདེགས་འབུལ་དང་བཟོ་གྲྭའི་སྔ་ཕྱིའི་གནས་ལུགས་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པར་ཐུགས་སྣང་ཆེན་པོས་གསན་བཞེས་ཀྱིས་དམངས་དང༌། ལས་བྱེད་བྱིངས་བཅས་ལ་དགྱེས་ཚོར་དང་བཅས་ཁྱོད་ཚོས་ད་བར་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་པ་འཐུས་ལེགས་བྱུང་ལུགས་དང༌། ད་དུང་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་ན་རིང་མིན་དཀའ་ངལ་སེལ་ངེས་སོགས་བླང་དོར་ལམ་སྟོན་མཛད།

དེ་ནས་སླར་ཡང་བོད་གཞུང་སློབ་གྲྭར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་པར་སློབ་གཞུང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོར་ཆེ་བསྟོད་སླད་ཕྱི་ནང་མི་རིགས་གནད་ཡོད་སྐུ་མགྲོན་ཆེ་ཕྲ་ཁག་ལ་གསོལ་ཇ་ཞལ་ཏོག་འབུལ་བཞེས་གྲུབ་རྗེས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ནས་གླིང་རྗེ་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་རྟོགས་བརྗོད་ལས་ཧོར་ཕར་འདུལ་བསམ་པའི་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སྒྲུང་ལས་བརྩམས་པའི་གཏམ་བརྗོད་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར། ལྷོད་བཞུགས་ཀྱིས་ཐུགས་ཉམས་དགྱེས་མཉེས་གཟིགས་ཞིབ་དང༌། དགོན་སློབ་བཟོ་གསུམ་གྱི་འགོ་ལས་དང༌། དགེ་སློབ་ཡོངས་རྫོགས་ཕེབས་སྐྱེལ་དུ་བཅར་སྐབས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོས་ལེགས་སྐྱེས་ཕྱག་དངུལ་གསོལ་རས་དང༌། ཕེབས་སྒོ་ཕྱི་མའི་ནང་མཉམ་དུ་མཇལ་ཁ་སྩལ་ཏེ་ཕེབས་འཁོར་ནང་བཞུགས་ཞབས་འཁོད་འཕྲལ་སློབ་གྲྭ་བ་ཚོ་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་ཐག་གྱིས་ཨ། ཞེས་དགྱེས་མཉེས་གསུང་གིས་དབུགས་དབྱུང་སྩལ།

ཚེས་ ༢༠ ཉིན་རམ་པུར། (Rampur) ཀར་ཇམ། (Karcham) ཀལ་པ། (Kalpa) ར་རང་ (Rarang) བཅས་པར་ཕེབས་ཞབས་རིམ་བཅགས་ཀྱིས་ར་རང་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་གླིང་དུ་སྒ་བཤད་སྒྲུབ་སྤྲུལ་སྐུས་གསར་བཞེངས་མཆོད་རྟེན་ལ་དཔལ་འཇིགས་མཛད་རྡོ་རྗེའི་སྒོ་ནས་རབ་གནས་རྟ་ཐོག་མ་དང༌། མང་ཚོགས་ལྔ་སྟོང་ཙམ་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་དབང་ཆེན་སྩལ།

དེ་ནས་སྤུ་ (Pooh) དང༌། གསུམ་མདོ། (Sumdo) ཅང༌། (Chango) རྟ་ཕོ་དགོན། སྤི་ཏི་སྐྱིད་དགོན། བྲག་དཀར་དགོན་བཅས་པར་ཞབས་བཅགས་ཐོག་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་དང༌། ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་བཀའ་ཁྲིད། ཕེབས་ལམ་འཁེལ་ཡུལ་ལུང་ཚོ་ཁག་ནས་མི་མང་ལྔ་བརྒྱ་ནས་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་གསུམ་བར་མཉམ་འདུས་ཞལ་མཇལ་དོན་གཉེར་ཕེབས་སྒྲིག་ཞུས་པ་སོ་སོར་ངང་ཙམ་རེ་བཞུགས་འཇགས་ཐོག མ་ཎི་དང༌། བཛྲ་གུ་རུ། དམིགས་བརྩེ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་ཆོས་འབྲེལ་སྩལ།

ཁུ་ནུ་བླ་མ་བསྟན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེའི་འཁྲུངས་ཡུལ་སོ་ནམ་ཞེས་པའི་གྲོང་དུ་ཆེད་ཞབས་བསྐྱངས་ཏེ། ཁོང་གི་གདུང་རུས་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་དྲུང་ཚོགས་འཁོར་མཆོད་འབུལ་དང༌། རབ་གནས། ཤིས་བརྗོད་བཅས་རྒྱས་པར་བསྐྱངས། གཞན་ཡང༌། དགོན་ཡུལ་ཚང་མར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདིས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱིས་མཚོན་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ངེས་ཡིན་པ་དང༌། དེ་ལག་ལེན་བྱེད་པ་ལ་དེ་དག་ལེགས་པོ་ཤེས་དགོས། ཤེས་པ་ལ་ད་ལྟའི་ཆར་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡིན་ལུགས་སོགས་དོན་ལྡན་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་བཀའ་སློབ་ཞིབ་ལྷུག་ཏུ་གནང་བས་ཐམས་ཅད་གོ་རྟོགས་ངེས་ཤེས་ཇེ་མཐོར་གྱུར་ནས་དགའ་དད་ཀྱི་དཔལ་ལ་བཀོད།

དེ་སྔ་ཕྱོགས་འདི་དག་ནང་དགོན་གནས་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་བཅས་ནང་ཆོས་ཤིན་ཏུ་དར་བའི་ས་ཁུལ་ཡིན་ཀྱང༌། བར་ལམ་དུས་རབས་འགའ་ཤས་རིང་བོད་དབུས་ཕྱོགས་སུ་འབྲེལ་བ་ཇེ་ཆུང་དུ་སོང་ཁར་ཡུལ་སོ་སོའི་ནང་དུ་ཡང་བསྟན་པ་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱིས་འཛིན་ཐུབ་པའི་མཁས་པ་ཡང་མ་བྱུང་བར་ལུང་ཁུག་ཏུ་ཡུན་རིང་ལུས་པས་བསྟན་པ་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་ན། ཉེ་བའི་ཆར་ཁུ་ནུ་བླ་མ་བསྟན་འཛིན་རྒྱལ་མཚན་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། ཁུ་ནུ་དགེ་བཤེས་རིག་འཛིན་བསྟན་པ་རྣམ་གཉིས་ནས་ཕྱི་ནང་གི་བསྟན་པ་དང༌། སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བཤད་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བས་དགེ་ཕན་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཡོད་པ་དང༌།

༡༩༧༤ ལོར་ྋགོང་ས་མཆོག་ཁུ་ནུ་དང༌། སྤི་ཏི་ཁུལ་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་ཆེན་སྩལ་སྨིན་ཐོག ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་མདོ་སྔགས་ཆ་ཚང་བའི་བསྟན་པ་འདི་ལྟ་བུ་དང་མཇལ་བ་བསོད་ནམས་ཆེ་བས་བསྟན་པ་ལ་བདག་གཉེར་གཅེས་སྤྲས་དགོས་ལུགས་མཛུབ་སྟོན་བཀའ་སློབ་རིམ་བསྟུད་གསལ་རྗེན་སྩལ་བས་མེ་ཏོག་སྐམ་ལ་ཉེ་བར་བསིལ་ཆུ་བྲན་པ་ལྟ་བུར་གྱུར།

དེ་རྗེས་ཁུ་ནུ་ཁུལ་བཀའ་འགྱུར་གྱི་ལུང་རྒྱུན་འཆད་སྤེལ་བྱེད་མཁན་དགེ་བཤེས་ཤིག་དང༌། བོད་ཡིག་གཙོ་གྱུར་ནང་ཆོས་སློབ་དགེ་གཅིག སྤི་ཏི་བྲག་དཀར་དགོན་དུ་གཞི་གསུམ་སོགས་དཔེ་ཁྲིད་བྱེད་མཁན་དགེ་བཤེས་ཤིག་བཅས་ཆེད་གཉེར་བསྐོ་གཏོང་མཛད་པ་དང༌། ད་ལམ་ཁུ་ནུ་སྤི་ཏི་ཁུལ་ཡུལ་ལུང་གྲོང་གསེབ་དགོན་ཡུལ་ཁག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བྱམས་གཟིགས་ཆེད་གཉེར་ཞབས་བཅགས་ཀྱིས་ས་གནས་སོ་སོའི་གནས་སྟངས་དངོས་དང་བསྟུན། ཕེབས་ལམ་དུ་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་འདུ་འབོར་ཆེ་ཆུང་ལ་གཞིགས་པའི་འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དབང་དང་གསུང་ཆོས། མ་ཎི། བཛྲ་གུ་རུ། སེམས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ། དམིགས་བརྩེ་མ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་དང༌། སྐྱབས་འགྲོ་ལས་འབྲས་ཀྱི་བླང་དོར། སྡིག་སྤོང་དགེ་སྒྲུབ་བྱེད་སྒོའི་སྐོར། ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་བཅས་པར་བཀའ་སློབ་ཟབ་སྨིན་སྩལ་བས་ཕྱིན་ཆད་ཡུལ་ཁག་འདི་དག་ནང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་སླར་ཡང་དར་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའི་གསོས་སྨན་དམ་པར་གྱུར་ཅིང༌། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་བ་ནི།

ཇི་སྐད་དུ། བསྟན་པ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་མ་ཁྱབ་པའམ།། ཁྱབ་ཀྱང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་དེར་ནི།། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡིད་རབ་བསྐྱོད་པ་ཡིས།། ཕན་བདེའི་གཏེར་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག། ཅེས་པའི་དོན་དངོས་སུ་ཕྱག་ལེན་དུ་བསྟར་བར་མངོན། དེ་ལྟར་ལུང་ཁུག་གྲོང་གསེབ་དགོན་ཡུལ་སྐྱེ་འགྲོ་རྗེས་འཛིན་གྱི་མཛད་སྒོ་ཁག་གྲུབ་སྟེ་ཚེས་ ༣༠ ཉིན་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ཞབས་བཀོད།

༢༽འབུམ་ཚོགས་སུ་ཞབས་བཅགས་དང་འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་རིན་པོ་ཆེར་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་སྩལ་བ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་དང་སློབ་དམག་སྒར་འགོ་དམངས་སྤྱི་མགྲིན་ནས་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཉིན་ལྔའི་རིང་རིག་འཛིན་གདུང་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་མ་ཧ་གུ་རུའི་ཚོགས་འཁོར་འབུམ་ཐེར་གནད་སྨིན་འབུལ་གཤོམ་གྱི་ཉིན་མཐའ་མའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ྋགོང་ས་མཆོག་གདན་ཞུས་ཞབས་སོར་འཁོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་པར། རིན་ཆེན་དང་པོ་ལས་གསར་དུ་བསྐྲུན་པའི་སེང་གེའི་རྒྱལ་རྟགས་ཤིག་འགོ་འཛིན་ཐུན་མོང་ནས་འདེགས་འབུལ་ཞུས་པ་དང་འབྲེལ་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ་མ་ཟད། ལྷག་པར་དམག་ཁོངས་ཚང་མས་ཉིན་མཚན་ཀུན་དུ་དྲག་སློབ་ཀྱི་སྦྱོང་བརྡར་འགྲན་ཟླ་མེད་པ་ཞིག་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་རིགས་མ་བྱུང་ན་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད་དེ་དཀའ་ངལ་དང༌། གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་ཅིག་ཡོང་རྒྱུར་ཆ་བཞག་སྟེ་སྔ་ས་ནས་གང་ཅིའི་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་ཚང་མས་བཏང་ཆོག་དགོས་གལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་ངེས་པར་སེམས་ཁུར་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་ལུགས་སོགས་འཕྲལ་ཡུན་དགེ་བའི་བཀའ་སློབ་སྩལ།

ཚེས་ ༢༦ ཉིན་འཕན་པོ་དཔལ་འབྱོར་ནོར་བུ་དང་ཟུར་ཁང་ལྕམ་བདེ་སྐྱིད་ལྷ་མཛེས་གཉིས་ཀྱིས་གསོལ་བཏབ་ངོར་ཕྱོགས་འགྲུལ་བ་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་སུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ངན་སོང་ཀུན་གྲོལ་གྱི་རྗེས་གནང་དང༌། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར། ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་བཅས་ཀྱི་ལྗགས་ལུང་སྩལ།

ཉིན་ཤས་རྗེས་འབྲི་གུང་ཆེ་ཚང་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་ཀུན་བཟང་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེ་ངྷ་རམ་ས་ལར་ངོ་བཅར་སྙན་སེང་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན། བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ཚོམས་ཆེན་དུ། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་མཁན་པོ། རྣམ་གྲྭ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་ཉི་མ་ནས་ལས་སློབ། རྣམ་གྲྭ་ཆོས་གཡོག་ཐུབ་བསྟན་འཇམ་དབྱངས་ནས་གྲོགས་དན། རྣམ་གྲྭ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་དུས་གོ་བ། གཞན་ཡང་ལས་ཀྱི་ཁ་སྐོང་དགེ་འདུན་གྲངས་ཚང་བའི་དབུས་སུ་བར་མ་རབ་བྱུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཚིགས་སྔ་མ་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞུས་སྩལ་ཐོག་བསྟན་པ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་རང་ལུགས་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་ཆོས་སྒོ་མཐའ་དག་གསན་བཞེས་སློབ་གཉེར་དཔྱིས་ཕྱིན་གནང་སྟེ་རྒྱ་ཆེའི་འགྲོ་བ་སྲིད་ཞིའི་འཇིགས་པ་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་གནང་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་གསུང་གི་བདུད་རྩི་སྤྱི་བོར་ནོད་པ་དང༌། སྐུ་ཚེ་བརྟན་ཆེད་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་སྐུ་བརྙན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་ཐུབ་པའི་སྐུ་བརྙན། གསུང་རྟེན་རྗེ་མི་ལའི་རྣམ་མགུར་པོད་གཅིག གསང་སྔགས་ཉམས་སུ་བཞེས་པའི་ཐུགས་རྟེན་དུ་རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་བཅས་རེ་རེའི་མཚན་དོན་འགྲེལ་བཤད་དང༌། གཞན་ཡང་ན་བཟའ་ཆ་ཚང་བཅས་གསོལ་རས་སྩལ།

ཡིད་ཀྱི་འདོད་པ་འཇོ་བའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི།།

སྣང་གསལ་ཉི་མ་འཛུམ་པའི་དགེ་ལེགས་དཔལ།།

སྤི་ཏི་དཀྱིལ་འཁོར་དགོན་དུ་ཞབས་སེན་གྱི།།

དཔལ་ཡོན་འགོད་པའི་བཀྲ་ཤིས་དགེ་བར་མཛད།།

གཏན་བདེའི་ས་ལ་རེག་པའི་ལེགས་བྱས་དབྱངས།།

ལམ་གྱི་གཙོ་བོ་གསུམ་ལ་བགྲོད་ཚུལ་དང༌།།

གཞན་ལ་གུས་པ་སྐྱེས་ཚུལ་ཚིགས་བརྒྱད་ཀྱི།།

ཟབ་གསུང་གླུ་དབྱངས་འཕང་མཐོར་དེ་ལ་གྲོལ།།

སོ་ནམ་ཞེས་པའི་ཡུལ་གྱི་བསྟི་གནས་སུ།།

བྱང་སེམས་འབྱོངས་པ་ཁུ་ནུ་བླ་མ་ཡི།།

གདུང་རུས་བཞུགས་པའི་ཆོས་སྡོང་ཆེན་པོའི་དྲུང༌།།

བཀྲ་ཤིས་དགེ་ལེགས་འབུམ་གྱི་ཆར་ཆེན་བསྙིལ།།

སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་རླབས་ཕྲེང་གཡོ་བའི་དཔྱིད།།

དཔལ་གྱིས་བརྗིད་པའི་འབྲི་གུང་མཆོག་སྤྲུལ་ཆེར།།

ས་གསུམ་སྣང་བྱེད་དགེ་བའི་ལེགས་བྱས་ཏེ།།

ཚུལ་ཁྲིམས་རབ་བྱུང་སྡོམ་པའི་དགེ་ལེགས་སྩལ།།

ཞེས་ལྷར་བཅས་འགྲོ་བའི་འདྲེན་མཆོག་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ྋརྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་ཆེན་སྙིང་རྗེའི་རོལ་མཚོ་རླབས་འཕྲེང་བརྒྱ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལས། གསུང་ཆོས་ཁག་གཅིག་དང་གསུམ་དུས་སྲུང་བརྩི། གསར་འགོད་པ་མཇལ་བཅར། དོལ་རྒྱལ་སྐོར་ཡོངས་ཁྱབ་བཀའ་སློབ། སིམ་ལ་དང་ཁུ་ནུ། སྤི་ཏི་བཅས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཏེ། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་བདུན་པའོ།། །།

39 ‘སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས།’ པོད་དང་པོ། ཤོག་ངོས་ ༣༠༨ ནང་ གསལ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དྲུག་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

མི་རིགས་གཞན་དག་གི་དབང་སྒྱུར་འོག་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་བོད་མི་རྣམས་ནས། བོད་རང་དབང་སྒེར་ལངས་ཀྱི་ལས་འགུལ་བརྩམས་ནས་མི་ལོ་བཅུ་དྲུག་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན་དུས་ཚེས་འདིར། ངེད་ནས་ཐོག་མར་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མཐའ་དག་ལ་མཛའ་བརྩེའི་འཚམས་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་རིང་ལ་ང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་རང་དབང་གི་ཡུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་སྤྱི་སྒེར་གྱི་དཔལ་འབྱོར་གནས་སྟངས་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་བཞིན་བཟང་མཐོར་འགྲོ་བཞིན་པ་དང༌། ལྷག་པར་ན་གཞོན་ཚོའི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་གི་ཐད་ལ་གྲུབ་འབྲས་རླབས་པོ་ཆེ་བྱུང་བ། ཚང་མར་སྒོ་གསུམ་ཀུན་སྤྱོད་རང་དབང་གཙང་མ་ཡོད་པ་བཅས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་སྤྱི་འགྲེའི་འཚོ་བར་སྤྱོད་མུས་འདི་བཞིན་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་རང་རིགས་མི་མང་རྣམས་ནི་ངང་ཚུལ་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ལྡོག་སྟེ། བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའི་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུངས་ནས་གནས་ཡོད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

རྒྱ་དམར་བཙན་འཛུལ་མཁན་ནས་ཉེས་མེད་བོད་མི་ཆེས་མང་བསྡེབས་གསོད་བྱེད་པ་དང༌། བཙོན་རར་འཇུག་པ། མི་མང་བཀྲེས་སྐོམ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར་ཡུལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་མཐའ་དག་མཚོན་ཆའི་རྒྱུ་རྫས་སུ་གཏོང་བ། རང་གནོང་སྔོན་བསུས་རི་བྲག་བྲུས་ནས་གབ་ཁུང་བཟོས་པ་སོགས་རང་གི་ཚུལ་མིན་ཉེས་སྤྱོད་རྣམས་སྦས་པའི་ཆེད་དུ་བཅོས་མའི་འཁྲབ་སྟོན་སྣ་ཚོགས་དང༌། བཟོ་ལས་ཆུང་ཙག་རེ་ཟུང་གི་དཔར་དེབ་བཀྲམས། བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གསར་པའི་ནང་མི་མང་ལ་སྔོན་མེད་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ཚུལ་རྩོམ་ཡིག་མང་པོ་སྤེལ་ནས་འཛམ་གླིང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྨོངས་སུ་འཇུག་པའི་ཐབས་བརྒྱ་བྱུས་སྟོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། ཉི་ཤར་སྦར་མོས་བསྒྲིབ་ག་ལ་ཐུབ། སྤྱི་ཚོགས་གསར་པར་འབོད་རུང་སྒོ་གསུམ་རང་དབང་དང༌། ཟས་གོས་ལྡང་ངེས་བཅས་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་གཞི་རྟེན་དེ་དག་ནམ་ཡང་མེད་པ་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་ཐབས་ཡོད་མེད་དཔྱོད་ལྡན་འཛམ་གླིང་མི་མང་ནས་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ་ངེས་མ་ཟད། དངོས་དོན་ཐོག་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གསར་རྙིང་བདེ་སྐྱིད་གང་ཆེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྒན་པ་ཚོ་རང་རང་གི་མི་ཚེ་འདིར་མངོན་སུམ་ཉམས་མྱོང་ཐོག་ནས་གསལ་པོར་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཡོད།

རྒྱ་དམར་ནས་བོད་ནང་འགྲོ་བ་མིའི་བསམ་སྤྱོད་ལས་བརྒལ་བའི་ཀླ་ཀློའི་སྤྱོད་ཚུལ་མ་རུངས་པ་མང་དག་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་བཞིན་པས་མ་ཚད། ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནང་དུ་ཡང་བོད་མིའི་བདེ་འཇགས་དཀྲུག་པའི་ཐབས་བྱུས་དངོས་བརྒྱུད་ཅི་རིགས་ནས་བརྩམས་དང་རྩོམ་བཞིན་པ་ཡིན་ཡང༌། ཅི་འདྲ་བ་ཡི་ལས་བྱས་པར། འབྲས་བུ་དེ་འདྲ་ཉིད་དུ་སྨིན་པ་ནི། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཁྲིམས་སུས་ཀྱང་དེ་ལས་འདའ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རང་ཐོག་ཏུ་མྱོང་བར་གདོན་མི་ཟ། གང་དུ་བཙན་དབང་ཡོད་ན་དེ་རུ་ངོ་རྒོལ་འབྱུང་བ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་གོང་གི་བྱ་སྤྱོད་དེ་དག་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང༌། སྐུལ་མར་འགྱུར་ངེས་ཡིན།

བོད་གངས་ལྗོངས་སུ་གནས་པའི་རང་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནས་རང་གི་ལུས་སྲོག་ཉམ་ཉེས་ལ་མི་ལྟ་བར་རང་དབང་གི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བྱས་ཏེ་བཙན་འཛུལ་མཁན་རྣམས་ནམ་ཡང་བག་ཕེབས་ལྷིང་འཇགས་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་བཟོ་བཞིན་པ་ལྟར་ང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་རང་དབང་ཡུལ་ཁག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྣམས་ནས་ཀྱང་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་འདུན་དང་མཐུན་པར་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་ལས་འགན་འདི་དག་ནི་ནམ་ཡང་འདོར་ཐབས་མེད་ཅིང༌། དེ་མིན་ཡུལ་ཁག་མི་རིགས་གཞན་དག་གི་ལས་དོན་ལ་ང་ཚོས་ཐེ་བྱུས་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད།

བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་དག་སྤྱིར་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་དང༌། ལྷག་པར་གླིང་ཆེན་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཞི་བདེའི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་པས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་དོན་འགྱུར་འགྲོས་མཐུན་པའི་རླུང་ཤུགས་དང་འགྲོགས་ནས་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་གྲུ་གཟིངས་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་ཏེ་བོད་རང་དབང་བདེ་ལྡན་གླིང་དུ་ལེགས་བགྲོད་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་ཚོས་ཁ་ཚིག་ཙམ་མིན་པར་བསམ་སྦྱོར་བྱ་སྤྱོད་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་སྐྱེད་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས། ཞེས་སྩལ།

༡༩༧༥ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༤ ཉིན་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས། གནས་རིམ་བརྒྱད་པ་ཡན་གྱི་ལས་བྱེད་བཅས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཁ་སང་ང་ཚོ་འཛོམས་པ་དེའི་མཇུག་སྡོམ་ལྟ་བུར་དེ་རིང་ཐུག་ན་བསམས་པ་དྲན་བྱུུང༌། ཁ་སང་ཁྱེད་རང་ཚོར་དྲི་བ་དོན་ཚན་གཉིས་བཏོན་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་བཤད་པ་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕལ་ཆེ་བས་སོ་སོར་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁ་ཤས་ཡིག་ཐོག་ནས་སྤྲད་བྱུང༌། ཁ་ཤས་ངག་ཐོག་ནས་ལབ་སྟེ་གང་ལྟར་ངོས་ནས་གནས་ལུགས་དྲིས་པ་དེ་ཐོག་ལ་སོ་སོས་སེམས་ཁུར་བླངས། བསམ་བློ་བཏང༌། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ལུགས་འཕྲོས་བཤད་སོ་སོའི་བསམ་ཚུལ་གང་དྲན་པ་ཚོ་ཡང་བཀོད་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང༌། དགའ་པོ་བྱུང༌། བསམ་འཆར་བཤད་པ་དེ་ཚོར་ངོས་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དོན་ཚན་གཉིས་པ། ཕྱིན་ཆད་བོད་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་ངོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱས་ན་གང་འདྲ་ཡོང་ངམ་ཞེས་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེའི་སྐོར་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་འཕྲལ་ཕུགས་རྒྱང་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་དགེ་སྐྱོན་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་འདུག ངོས་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་བཞིན་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་ན་བྱས་པའི་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་དང༌། ཡང་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཕྱོགས་གཞན་གཅིག་ནས་སྐྱོན་ཡང་མང་པོ་ལྷགས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཕལ་ཆེ་བའི་བསམ་ཚུལ་ཕྱོགས་མཐུན་འདུག

དེའི་སྐོར་ད་ལྟ་ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱས་ན་བསམ་པའི་ཐག་ཆོད་པ་གང་ཡང་བྱུང་མ་སོང༌། ངོ་ཤེས་རྒྱ་གར་བ་འདྲ་ཡང་ཡོད། བོད་པའི་སྔ་ཕྱིའི་གནས་ལུགས་ཤེས་མཁན། དངོས་འབྲེལ་དོན་དམ་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་པ། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་མཁན་གྱི་ངོ་ཤེས་གྲོགས་པོ་རྙིང་པ་དེ་འདྲ་ཡང་འགའ་ཤས་ཡོད། དེ་འདྲ་ལ་བསམ་འཆར་དྲི་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་བྱུང་བའི་མཚམས་སུ་བསམ་འཆར་དྲི་རྒྱུ་མེད་དམ་སྙམ་པ་ཙམ་ལས་ད་ལྟ་ཐག་ཆོད་པ་གང་ཡང་མེད་པས་ད་དུང་བསམ་བློ་བཏང་ན་བསམ་པ་ཡིན།

གཞི་རྩ་ཁྱེད་རང་ཚོས་དགེ་སྐྱོན་གཉིས་ཀར་གནས་ལུགས་མང་པོ་བཤད་འདུག་པ་དངོས་འབྲེལ་རེད། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་ང་མི་གཅིག་གི་འདོད་པ་ལ་བསྟུན་རྒྱུ་མི་འདུག ལས་དོན་ཐོག་དགེ་སྐྱོན་གཉིས་རེ་ཡོང་བའི་སྐབས་སུ་ལྕི་ཡང་བཏེགས་ཏེ་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། གནས་སྐབས་འདི་བྱེད་ཐག་གཅོད་མིན་པར་འདི་མུར་འཇོག་གི་ཡིན།

དེ་ནས་བར་ལམ་བལ་འབྲུག་གཉིས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་བརླག་པའི་རྣམ་པ་འདྲ་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ། མང་ཆེ་བའི་བསམ་ཚུལ་རྩེ་མཐུན་པར་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་མི་འདུག་ཟེར་བ་ཞིག་འདུག ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་འདྲ་གང་ཆགས་ཆགས་བྱས་ཏེ་ངོས་ཀྱི་རྣ་བར་དངོས་ནས་དྲང་གནས་སྐྱོན་ཡོད་བསྡད་པ་དེ་དངོས་འབྲེལ་མ་བཤད་པར་བཀབ་པ་ནི་ཡིན་གྱི་མ་རེད། ཚང་མས་སོ་སོས་གང་དྲན་པ་རྣམས་ཟོལ་མེད་བཤད་པ་ཡིན་ཤག་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ན། ཚང་མའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ད་ལྟའི་ཆར་དེ་འདྲའི་ཡིད་ཆེས་བརླག་པའི་རྣམ་འགྱུར་མེད་པར་ཚང་མ་རྩེ་མཐུན་ལྟ་བུ་འདུག་པ་ཡག་པོ་རེད།

ད་དུང་མ་འོངས་པ་ལ། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ལས་ཀའི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་དུས། ང་རང་ཚོ་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཚོས་ཏན་ཏན་སྐྱོན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་བསམ་བློ་མང་ཙམ་གཏོང་བ་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག ལས་ཀར་རྗེས་འབྲས་ཐོན་པ་དང༌། དགེ་ཡོད་པ། གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཡོད་པ་དེ་མིས་བཤད་ན་འགྲིགས་པ་རེད། ང་རང་ཚོས་ངོམ་དགོས་པ་དང༌། ཤོད་དགོས་དོན་མི་འདུག ང་རང་ཚོ་འགན་འཁྱེར་མཁན་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་སྐྱོན་གང་ནས་ལྷགས་ཀྱི་འདུག་གམ་མི་འདུག སྐྱོན་གྱི་ངོས་ནས་ཐལ་ཆ་འཐུས་ཤོར་གང་འདྲ་འགྲོ་གི་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཡང་སྐབས་རེ་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གིས་རྐྱེན་པས་རང་སྐྱོན་སྦར་མོས་བཀབ། གཞན་སྐྱོན་མཛུབ་མོས་བྲུ་ཟེར་བ་བཞིན་སྐྱོན་མཚང་བསྔོགས་རེས་བྱེད་པ་དེ་སྡུག་ཅག་རེད། དེ་འདྲ་མིན་པར་དངོས་འབྲེལ་ལྷག་བསམ་དང༌། ཤ་ཚའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པའི་ལས་ཀར་འཐུས་གང་ནས་ཤོར་གྱི་འདུག སྐྱོན་གང་ནས་ལྷགས་ཀྱི་འདུག སྐྱོན་གྱི་ངོས་ནས་བརྟག་དཔྱད་དོ་སྣང་གང་མང་བྱས་ན་དོ་སྣང་དང༌། བརྟག་དཔྱད་ཇི་ཙམ་མང་བ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ང་ཚོས་མ་ཤེས་པར་སྣང་བ་དག་ནས་ཟོམ་ལུས་རིགས་མི་འབྱུང་བ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

དེར་བརྟེན། ང་རང་ཚོའི་སྐྱོན་གྱི་ཆ་ལ་སེམས་ཁུར་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ནི་ང་རང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་གཅོག་རྒྱུའི་དོན་དག་མ་རེད། སེམས་ཤུགས་ལ་གནོད་རྒྱུའི་རིགས་ཡོད་ན་ནི་དེ་ཡང་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད། མིས་སྐྱོན་ཚུར་མ་བཙུགས་གོང་ལ་ང་རང་ཚོས་རང་སྐྱོན་སོ་སོས་ངོ་ཤེས་པ་དང༌། སོ་སོས་སྐྱོན་དེ་ལེགས་བཅོས་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོས་ཐལ་ཆ་འཐུས་ཤོར་གྱི་སྐྱོན་ལྷགས་པ་ཞིག་རང་ཉིད་སྣང་བ་དག་སྟེ་མ་ཤེས་པར་ལུས། མིས་ཚུར་སྣ་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང༌། སེམས་ཕམ་པོ་ཡོང་གི་རེད། དུས་རྒྱུན་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སོ་སོའི་ལས་ཀ་བྱེད་སའི་ལས་ཁུངས་དེའི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་གཞན་དག་ཐོག་ལ་ཡང་འཐུས་ཤོར་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་སོ་སོས་བརྟག་དཔྱད་བྱས། བསམ་བློ་བཏང༌། དོ་སྣང་བྱས། དགེ་སྐྱོན་མཐོང་བ་བྱུང་སོང་ན། གཞི་ནས་དུས་དུས་ལ་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུ་འདྲ་འཚོགས། འདས་པའི་བྱ་བའི་ནང་ལ་དགེ་དང་སྐྱོན་གང་བྱུང་བར་ཞིབ་འཇུག་བྱས། ཕྱིན་ཆད་དགེ་སྐྱོན་ལྷགས་ན་འདི་ནས་ལྷགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་ཉེན་ཁ་དང༌། དོགས་པ་ཡོད་པའི་གྲས་ལ་དོགས་པ་སྔོན་བསུས་ཀྱིས་དོ་སྣང་དམིགས་བསལ་བྱས་ཏེ་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

དེ་འདྲ་མ་བྱས་པར་མི་རེ་ངོ་རེ་ཐུག་དུས་སྐྱོན་དེ་འདྲ་འདུག་སྟེ། ད་གང་ཤེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ། དེ་འདྲའི་ཐོག་ལ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་མེད་དམ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ། སོ་སོ་ཧ་ལམ་ལས་འགན་འཁུར་མཁན་གྱི་ནང་ལ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་ཚུལ་བཟུང་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྲིགས། དགེ་སྐྱོན་མཐོང་གི་ཡོད་ན་ཡང༌། མི་དེས་དགེ་སྐྱོན་བསམ་ཚུལ་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་མ་བཤད་པའམ་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་མ་ཐོབ་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། གལ་ཏེ་བཤད་པ་ཡིན་ཀྱང་ལམ་སང་ལེགས་བཅོས་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡོང་མ་ཡོང་སྤྱི་ས་བར་ས་བྱེད་པའི་སྐྱོན་ཞིག་ཡོང་གི་མེད་དམ་བསམ་པ་འདུག

འཕྲལ་སེལ་ལས་ཀའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་སྐོར་ལ་སྤྱི་འཐུས་ཚོ་དང༌། ཟུར་སྐྱོང་ཁག་མ་དགོས་པ་བྱས། ལྷན་ཁང་ཚོའི་ལས་བྱེད་ཁེ་གཙང་གི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བྱས་ཏེ། ད་ལྟ་བར་ལས་ཀ་བྱས་པའི་ནང་ལ་ཚགས་མ་ཚུད་པའི་སྐྱོན་གང་དང་གང་ལྷགས་འདུག ཐུབ་ཚོད་གཅིག་གི་ནང་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ནས་ལུས་བསྡད་པ་གང་འདྲ་འདུག ལེགས་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་གང་འདུག ལས་ཀ་སྤྱི་ས་བར་སར་མ་ལུས་པར་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ག་རེ་འདུག དེ་ཚོའི་སྐོར་ལ་ལས་བྱེད་ཁེ་གཙང་འཚོགས་ཏེ་དོན་རྒྱུས་དཔྱད་ཀྱི་བསམ་འཆར་ཞིག་བསྡུར་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

དཔེར་ན། ཤེས་རིག་གི་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ནང་སྲིད་ནས་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ན་ནུས་པ་ཆེ་ཙམ་ཐོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་ནུས་པ་མ་ལྡང་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། ཡང་ནང་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་གཅིག་ལ་ཤེས་རིག་དང་ཆོས་དོན་ནས་མཉམ་རུབ་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་གྱི་ནུས་པ་མ་ལྡང་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་བསམ་བློ་མ་དག་པ་དང༌། ཤེས་བཞིན་དགོས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་མིན་པ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། བྱེད་སྟངས་མ་ཤེས་པ་དང༌། ལྷུག་པོ་དང༌། གསང་པོ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ་པ། སྤྱི་དོན་ཐུན་མོང་གིས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ནུས་པ་མ་ལྡང་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལས་བྱེད་ཁེ་གཙང་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བྱས་ཏེ་སྲིད་བྱུས་སྐོར་མ་ཡིན་པར་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་སྐྱོན་གང་དང་གང་ལྷགས་ཀྱི་འདུག བརྟག་ཞིབ་ཅིག་བྱེད་དགོས།

ཡང་སྐབས་རེ་དོན་དག་ཆུང་ཙག་ཁ་པར་ཞིག་བཏང་ནས་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་ཐད་ཀར་ཐག་གཅོད་མ་བྱས་པར་ཕར་ཡི་གེ་ཞིག་བཏང༌། ཚུར་ཡིག་ཆུང་ཞིག་བཏང་སྟེ་གཅིག་གིས་གཅིག་བཏགས་ཏེ་ཐག་གཅོད་དུས་ཐོག་མི་ཐུབ་པ་དེ་རིགས་ཡི་གེ་འབྲི་མཁན་གྱི་མི་ཁོའི་ནུས་པ་དང༌། དུས་ཚོད་དེ་དག་ཆུད་ཟོས་ལས། དོན་དག་སྙིང་པོ་མེད་པ་དེ་འདྲའི་རིགས་གཅིག་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཚོའི་གྲས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལས་བྱེད་པ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཉམས་མྱོང་དང༌། རྒྱུས་ཡོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལེགས་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་ག་རེ་འདུག ཡང་བཀའ་བློན་ཚོ་ཡོད་པ་བྱས་ཏེ་ཚོགས་ན་ཡང་འགྲིགས། ཡང་བཀའ་བློན་ཚོ་མེད་པ་བྱས་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ལས་བྱེད་སྤྱི་བྱིངས་འཚོགས་ན་ཡང་འགྲིགས། སོ་སོའི་ལས་ཁུངས་གཅིག་པུའི་དོན་ཙམ་མིན་པར་རྩ་བའི་ལས་ཁུངས་ཕན་ཚུན་ཚང་མའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་ཐོག་ལ་སྐྱོན་ག་རེའི་སྒང་ནས་ལྷགས་ཀྱི་འདུག ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་ད་རེས་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བྱས་ན་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་ནས་དུས་རྒྱུན་དུ་ལས་བྱེད་ཚོ་ནང་ཁུལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་དེ་གསང་པོ་དང༌། ལྷུག་པོ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོན་མེད་ཞེད་སྣང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་བྱས། རྒྱང་རིང་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་པ་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་ཡོད་དམ་མེད། གལ་སྲིད་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡག་པོ་མིན། དེང་སང་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་ཀ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་ཀ་འདི་ནི་བོད་མི་མཆོག་དམན་ཚང་མའི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲེལ་བའི་དོན་དག་ཅིག་རེད་མ་གཏོགས་མི་རེ་ཟུང་གི་ཁེ་ཕན་ལ་ཐུག་པ་དང༌། གཏིང་ན་ལས་ཀ་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་བཀབ་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་གསང་པོ་མི་བྱེད་པར། སྦག་གེ་སྦུག་གེ་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ལས་ཀ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་དཔང་འཕེར་དང༌། ངོ་ལྐོག་མེད་པར་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དེ་འདྲའི་ལས་དོན་སྒྲུབ་མཁན་ཁྱུ་གཅིག་གི་ནང་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྒམ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྒྱང་རིང་པོ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནམ་ཡང་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། གནམ་གཤིས་ལེགས་ཉེས་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག

སྔོན་མ་ང་ནན་ཅིང་ལ་འགྲོ་སྐབས་ཉིན་གཅིག་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་དང་འཕྲད་འཛོམས་སྐབས་དོན་རྩའི་སྐད་ཆ་འགོ་བཙུགས་མ་ཐུབ་པར་གནམ་གཤིས་ཡག་ཉེས་བཤད་སོང༌། གང་མཚམས་ཤིག་ནས་ང་མགོ་ན་བྱུང༌། ང་འུ་ཐུག་སྟེ་ང་ཚོ་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་བ་འདི་དོན་དག་ཅིག་ལ་རྩིས་ཏེ་ཡོང་བ་ཡིན་སྟབས། གནམ་གཤིས་ཡག་ཉེས་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་བསྡད་ན་དགོས་པ་མི་འདུག ཅེས་སྔོན་དུ་བལྟས་པའི་ཟློས་གར་ཞིག་སྐོར་ལ་དྲི་བ་བྱས་པ་ཡིན། ཟློས་གར་དེའི་ནང་དོན་ནི་སླེད་དྲོ་ཝང་ཟེར་བའི་མི་དབུལ་ཕོངས་ཤིག་གིས་ཐོག་མར་མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དོན་དུ་སེམས་ཁུར་བླངས་ཏེ་ཡུལ་གྱི་དཔོན་པོ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས། ཁོ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་སྟེ་ཁོ་རང་དཔོན་པོ་ཆགས་རྗེས་ལོག་སྤྱོད་པའི་རྒྱལ་པོ་རུལ་པ་ནང་བཞིན་ཆགས་ཏེ་མཐའ་མ་བྲོས་འགྲོ་དགོས་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་རེད། ངས་ང་ཚོ་འཛོམས་ས་དེར་དེང་སང་ང་ཚོའི་བློ་མཐུན་པའི་ནང་ལ་ཟློས་གར་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བཞིན་ཡོང་ཉེན་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་དྲིས་ཏེ་སྐད་ཆ་འགོ་བཙུགས་པ་ཡིན། དེས་གཞི་ནས་དོན་དག་ཐོག་འཕྲོས་ཏེ་གནས་ལུགས་མང་པོ་བཤད་ནས་སྡོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་ནི་དཔེར་མཚོན་པ་ཙམ་ཞིག་རེད།

ལས་བྱེད་པ་ལས་ཁུངས་ནང་ལ་སྡོད་རིང་སོ་སོར་འཁྲི་བའི་ལས་ཀ་ཞིག་གིས་མགོ་གཡེངས། ཕར་ཚུར་ཐུག་སྐབས་སྤྱིར་བཏང་སྐད་ཆ་ཞིག་མ་གཏོགས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བློ་བསྟན་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་མ་བྱུང་ན་ཕན་ཚུན་བསམ་ཚུལ་བརྗེ་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བསམ་ཚུལ་བརྗེ་ལེན་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་དངོས་འབྲེལ་བསམ་ཚུལ་གྱི་ཉིང་ཁུ་འདོན་ཐུབ་པ་ཡོང་ཐབས་མེད། དེ་འདྲའི་ངང་ཟླ་བ་དང་ལོ་སྦྲེལ་ཏེ་བཤད་རེས་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་ངོ་རིས་ཤེས་པ་ཙམ་མ་གཏོགས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་བློ་ངོ་མ་ཤེས་པར་སེམས་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་བསམ་བློའི་ནང་ནས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་སྣོན་གྱི་གདུང་ཤུགས་ཆིག་སྒྲིལ་ཡོང་ཐབས་མེད།

བསམ་འཆར་ཞིག་ཤོད་དགོས་བྱུང་ཡང་གང་འདྲ་ཆགས་ཆགས་དང༌། གང་སྤམ་སྤམ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས། མི་རང་ཡིན་དུས་བསམ་བློའི་ནང་དགེ་སྐྱོན་མང་པོ་ཞིག་མཐོང་ཡང་སྐད་ཆ་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་ཡོད་ས་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་སའི་མདུན་དེར་མ་བཤད་པར་རྒྱབ་བཤད་བཏང༌། དེས་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་མི་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལས་བྱེད་པ་འདིས་རྒྱབ་བཤད་འདི་འདྲ་རྒྱབ་ཡོང་དུས་ནང་ཁུལ་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ་སྙམ་པའི་བསམ་ཕྱོགས་དང༌། མཐོང་ཕྱོགས་སྐྱེ་གཞི་དེ་རིགས་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག འགན་ཁུར་མཁན་ལས་བྱེད་པ་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་དང༌། ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་གསང་པོ་དང༌། ལྷུག་པོ་ཞིག་དུས་རྒྱུན་དུ་ཡོད་ན། ལས་དོན་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གང་ཡོད་པ་དེ་བཤད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དགེ་སྐྱོན་བཏོན་ཐུབ་པ། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་ལེགས་སྐྱེས་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་ཐོན་ཐུབ་ཡོང་གི་རེད།

མ་གཞི་འབྲེལ་བ་གང་ཡག་ཡོད་ཀྱང་ད་དུང་དུས་རྒྱུན་དུ་སྒེར་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་ཤུགས་ཆེན་པོ་དང༌། ལྷུག་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱེད་དགོས། དེ་ཚོའི་སྐོར་ལ་གང་འདྲ་འགབ་པ་འདུག ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ང་ཚོ་འདྲ་འདྲ་རེད། ང་འདིར་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཐོགས་པ་འདི་དང༌། བཀའ་བློན་གྱི་མིང་ཐོགས་པ་འདི་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་ལས་བྱེད་དཀྱུས་མ་ཚུན་ཆད་ཚང་མས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལས་ཀའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་གཞན་ཕན་གྱི་ངོ་བོ་དང༌། རླབས་ཆེན་པོའི་དོན་དག་ཅིག་རེད།

དེ་སྔ་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དེ་ཚོ་དང༌། དེང་སང་ང་ཚོ་འདིར་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་སྡོད་མཁན་ཚོ་འདྲ་གི་མེད། ང་ཚོ་ཛ་དྲག འུ་ཐུག ཐབས་སྐྱོ་པོ་གཅིག་གི་དུས་སྐབས་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་མིང་ལ་བལྟ་རྒྱུ་མེད་པ། སྒེར་གྱི་ཡོང་འབབ་ལ་བལྟ་རྒྱུ་མེད་པ། དངོས་གནས་ལྟོ་གོས་གཏམ་གསུམ་ཁྱད་དུ་བསད་དེ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། དངོས་གནས་ང་ཚོ་རླབས་ཆེ་བ་ཆགས་ཡོད། ལས་ཀའི་ངོ་བོ་ནི་མང་རུང་ཉུང་རུང་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་གཞན་ཕན་གྱི་ངོ་བོ་རེད། དེ་འདྲའི་གཞན་ཕན་གྱི་ལས་ཀ་བཟང་པོ་དེའི་འགན་ཁུར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མར་འཁྲི་བ་མ་གཏོགས་མི་རེ་ཟུང་ལ་འཁྲི་བ་ཞིག་མ་རེད། སྤྱི་པའི་དོན་ལ་སྤྱི་པའི་ནུས་པ་འདོན་དགོས། ནུས་པ་འདོན་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་ནུས་པ་མ་བཏོན་ན་ཁ་ཙམ་ཚིག་ཙམ་གྱི་ནུས་པས་ལྡང་གི་མི་འདུག་པས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་གསང་པོ་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

དམིགས་བསལ་གྲོས་གཞི་གྲོས་ཆོད་འཇོག་དགོས་པའི་ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་མིན་པར་སྤྱིར་བཏང་དུས་དུས་ལ་དགེ་སྐྱོན་ཞིབ་འཇུག་དང༌། ལས་བྱེད་ནང་ཚགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གསང་པོ་ཡོང་བའི་དོན་དག་ལ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས། འབྲེལ་བ་གསང་པོ་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་དགེ་མཚན་ལ་བསྟོད་ར་མིས་བཏང་ན་འགྲིགས་པ་རེད། སྨད་ར་མིས་མ་བཏང་གོང་ལ་ང་རང་ཚོས་རང་སྐྱོན་རང་གིས་ངོས་ཟིན་ཏེ་ལེགས་བཅོས་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

དེང་སང་ལས་བྱེད་རྒན་གཞོན་སྣ་མང་ཞིག་ཆགས་ཡོད། སྔོན་མའི་རྩིས་ནས་རྒན་པ་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། ལས་ཁུངས་མང་ཆེ་བའི་ནང་ལ་ཧ་ལམ་གཞོན་སྐྱེས་མང་བ་ཆགས་བསྡད་ཡོད། རྒན་གཞོན་གྱི་བར་ལ་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དགེ་མཚན་ཡོང་གི་རེད། རྒན་པ་ཚོར་རྒན་པར་དཔག་པའི་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་བོད་ཀྱི་དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། གནས་ཚུལ་ཇི་ཡོད་རྒྱུས་མངའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། དེ་སྔའི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། གནས་ཚུལ་ཆ་རྒྱུས་མེད་པའི་མི་ཞིག་གིས་འབྱོན་པོ་རྒོད་པོ་ག་ཚོད་ཡོད་ཀྱང་ལས་དོན་རིགས་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། དྲན་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། རྒན་པ་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་པའི་ལས་དོན་ཁག་གཅིག་ཡོད། ཡང་ལས་ཀའི་དམིགས་ཡུལ་བོད་ལུང་པའི་དོན་ལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ཐད་དེ་སྔའི་དུས་ཚོད་ཐོག་རྩ་བ་ནས་མ་བསྡད་པར་དུས་ཚོད་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ཡོད་སྟབས། དུས་ཚོད་དེ་ལ་དཔག་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་པ་དང༌། ལས་དོན་སྒྲུབ་ཤེས་པའི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ཁུར་ཆེན་པོ་ལེན་དགོས་པའི་དབང་གིས་ལས་བྱེད་གཞོན་པའང་མང་པོ་ཡོད།

ལས་བྱེད་རྒན་གཞོན་དབར་འབྲེལ་བ་མ་གཞི་ཡག་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་རྒན་པ་ཚོས་གཞོན་པ་ཚོར་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་མིན་པ་ཞིག་དང༌། དེ་བཞིན་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ཀྱང་རྒན་པ་ཚོར་བརྩི་མེད་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་མིན་པར་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་བྱེད་དགོས། དགེ་སྐྱོན་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀར་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

སྐྱོན་གཅིག་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཆ་ཐམས་ཅད་ནས་སྐྱོན་ཅན་རེད་ཅེས་ལབ་མི་ཐུབ་ལ། དགེ་མཚན་གཅིག་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཆ་ཐམས་ཅད་ནས་ཡོད་ཏན་ཅན་རེད་ཅེས་ལབ་ཐུབ་ཐབས་མེད། དེང་སང་བོད་པ་ནང་ཁུལ་ཚོགས་པ་འདྲ་མི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་དང༌། འཆམས་མ་འཆམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་སོ་སོ་མ་དགའ་ས་དེར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ནག་པོ་ཞིག་དང༌། དགའ་ས་དེར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་དཀར་པོ་མཐོང་སྡོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག ང་རང་ཚོ་མི་ཞིག་ཡིན། ཕྱིན་ཆད་ལ་དགེ་སྐྱོན་གཉིས་ཀ་ཡོང་གི་རེད། དགེ་དགེ་ལ་ངོས་འཛིན་དང༌། སྐྱོན་སྐྱོན་ལ་ངོས་འཛིན་པའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡིན་ན། བཤད་ས་ཞིག་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

དགེ་དང་སྐྱོན་ཆ་འདྲེས་ཤིག་ལ་ཆ་ཐམས་ཅད་ནས་སྐྱོན་ཅན་དང༌། ཆ་ཐམས་ཅད་ནས་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་བལྟས་ན། ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ས་མི་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲ་བྱེད་མི་རུང༌། རྒན་གཞོན་དབར་འབྲེལ་བ་དམ་པོ་དང༌། བཟང་པོ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་ལས་དོན་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་རྒན་གཞོན་ཚང་མའི་ནུས་པ་མཉམ་དུ་འདོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

གཞོན་སྐྱེས་འགའ་ཤས་ལས་མེད་བསྡད་དུས་ཁ་བདེ་མདོག་ཁ་པོ། དངོས་སུ་ལས་འགན་ཞིག་འཁྲི་བའི་སྐབས་ལ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་འོད་ཆུང་དུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་ཁ་ཤས་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཡིན་པ་མ་གཏོགས། ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་ཟས་ཆོག་ཆོག བཏུང་ཆོག་ཆོག་མེད། སྙུགས་བསྲིངས་ཏེ་ལས་ཀ་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། ཡང་འགའ་ཞིག་ནས་ལོ་རེ་ཟུང་དང༌། ཟླ་བ་ཁ་ཤས་ལས་ཀ་བྱས། དེ་ནས་གཤོག་སྒྲོ་སྐྱེས་མ་ཐག་འཕུར་འགྲོ་མཁན་ཡོང་གི་འདུག སོ་སོར་སེལ་ཐབས་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་འདྲ་འཕྲད་ཡོད་ན་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད་མ་གཏོགས། དེ་མིན་ང་ཚོའི་སྤྱི་དོན་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུའི་ལས་དོན་གལ་འགངས་གཉན་འཕྲང་ཆེ་བའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ངེས་པར་དུ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐུག་བྱེད་རོགས་ཞེས་ཡང་བསྐྱར་འབོད་སྐུལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་རིང་འཛོམས་ཐོག་འདིར་གོ་མིང་ཏང་གི་སྐོར་ལ་གཅིག་བཤད་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། རྩ་བ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་ལོའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་རྗེས་བོད་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཅང་གིས་གསུང་བཤད་ཅིག་གནང་བའི་ནང༌། ཕྱིན་ཆད་སྐམ་ས་ཆེན་པོ་བཅིང་བཀྲོལ་བཏང་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་བོད་མིར་རང་ཐག་རང་གཅོད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བཀོད་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་གླེང་བའི་སྐབས་ལ་ཡང་བོད་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་པ་གང་ཞིག་ལ་རྩ་བ་བོད་རྒྱ་མིའི་ཁོངས་གཏོགས་སུ་ངོས་འཛིན་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པ་རེད།

ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་སམ། བསམ་ཚུལ་སྐོར་ད་ཕན་ཚར་ཁ་ཤས་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད་པ་ལྟར། ང་ཚོས་བདེན་པའི་དོན་དག་གཅིག་གི་ཐོག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་ང་ཚོས་རིང་ལུགས་གཅིག་ལ་དགའ་བ་དང༌། གཅིག་ལ་མ་དགའ་བ་ལྟ་བུ་དངུལ་དང་དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་ལས་ཀ་མིན་ཞེས་འགྲེལ་བཤད་སྔ་རྗེས་བྱས་ཡོད།

ང་རང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ལངས་ཕྱོགས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་དེ་འདྲ་ཞིག་གཞི་ལ་བཞག་ནས། བར་ལམ་རྒྱ་ནག་པེ་ཅིན་གཞུང་གི་གནས་སྟངས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་སྟངས་འགྱུར་བ་གང་འཚམས་ཕྱིན་པའི་སྐབས་དེར། གཅིག་བྱས་ན་རྒྱ་མི་གུང་ཁྲན་ལ་ཐད་ཀར་གདོང་བསྟན་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་བརྡར་ཤ་གཅོད་རྒྱུ་ཡོང་སྲིད། གོ་སྐབས་བྱུང་ན་རྒྱ་མི་དམར་པོ་ལ་ཡང་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ཏེ་སྐད་ཆ་ཤོད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་འཛིན་གྱི་ཡོད་པའི་སྐོར་བཀའ་ཤག་ཏུ་ཡང་སྐད་ཆ་ཡོང་གི་ཡོད།

བསམ་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་སྐབས་ཤིག་ཀུན་བདེ་གླིང་ཉི་ཧོང་ལ་འགྲོ་བའི་ཞོར་དུ་ཧོང་ཀོང་ལ་རྒྱ་མི་གུང་ཁྲན་གྱི་ཚགས་པར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཁ་ཤས་ཐུག་པ་རེད། དེ་ཡང་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་དང་བཅས་ཏེ་ཐུག་པ་མ་གཏོགས། རྒྱ་མི་གུང་ཁྲན་ལ་ང་ཚོ་གདོང་བསྟན་མ་ནུས་པ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། དེ་ག་ནང་བཞིན་གོ་མིང་ཏང་གི་ཕྱོགས་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྩ་བའི་ཁོང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་གོང་སྨོས་ལྟར་ལ་བརྟེན་ཐོག་མར་ང་ཚོས་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་མེད།

བར་ལམ་ཞིག་ནས་བོད་རིགས་སྒེར་མི་ཉུང་ཤས་ཐེ་ཝན་ལ་འགྲོ་སྡོད་དང༌། འབྲེལ་བ་བྱས་པ་བྱུང་སོང༌། དེ་ཚོའི་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་འདི་དང༌། སྲིད་བྱུས་འདི་ལ་འགྱུར་བ་སྤུ་ཙམ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་ཐེ་ཝན་ལ་ང་ཚོས་གདོང་བསྟན་ཏེ་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱས་ན་དགེ་མ་གཏོགས་སྐྱོན་མི་འདུག་བསམ་པ་དང༌། བར་ལམ་དེ་གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བར་ཐེ་ཝན་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་སྟངས་ཕྲན་བུ་ཉམས་དམས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པར་བརྟེན། དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པའི་བསམ་བློ་འཁོར་བ་འདྲ་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་བྱུང༌།

གཉིས་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་མི་ངོ་ཤེས་པ་ཁག་ཁ་ཤས་ནས་ཀྱང་ཐེ་ཝན་ལ་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཟེར་མཁན་བྱུང༌། དེར་བརྟེན། ཐེ་ཝན་ལ་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ཏེ་འབྲེལ་བ་ཞིག་བྱས། ཡིན་ས་མིན་སའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བཤད་ན། རན་པ་དང་འགྲིགས་པའི་བཟོ་ལྟ་ཆགས་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཆགས་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ཆགས་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་གསལ་པོ་ཞིག་ཆགས་འགྲོ་གི་རེད། གསལ་པོ་ཞིག་ཆགས་སོང་ན་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེ་དང་བསྟུན་པའི་བྱེད་སྟངས་ཤེས་ཀྱི་རེད་བསམ་ནས། ཐོག་མར་ཀུན་བདེ་གླིང་དང༌། དེ་རྗེས་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས་ཕྱིན་པ་རེད། ང་ཚོས་བྱབ་སྐྱེལ་བར་ཕྱིན་པ་མ་རེད། དངུལ་སློང་བར་ཕྱིན་པ་མ་རེད། རྩ་བའི་བོད་རང་བཙན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དེ་བརྗེས་ཏེ་ཕྱིན་པ་མ་རེད།

རྩ་བ་ང་ཚོའི་རང་བཙན་གྱི་སྲིད་བྱུས་དེ་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་འབྲེལ་བ་དང་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་རེད། ཐེ་ཝན་གཞུང་གི་ལས་འགན་མེད་པའི་མི་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་རང་བཙན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། སེམས་ཁུར་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཕྱོགས་འགའ་ཤས་ནས་བསྟན་འདུག་ཀྱང༌། གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་བོད་རྒྱ་འོག་ཏུ་འདོད་པའི་བསམ་ཚུལ་མཁྲེགས་བཟུང་སྔར་བཞིན་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོས་གདོང་དང་གདོང་བསྟན་ནས་འབྲེལ་བ་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་མེད་པ་ང་ཚོས་གསལ་པོར་ཤེས་སྟབས། ད་ཆ་ཐེ་ཝན་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་དོན་མི་འདུག་པས་སྐབས་གཅིག་སྔོན་མ་ལྟར་འབྲེལ་བ་བར་མཚམས་འཇོག་རྒྱུ་བྱས་པ་ཡིན། ལས་བྱེད་ཚོའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོ་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེ་མིན་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་ཆ་ཚང་ཞིག་མགོ་མ་འཚོས། ཟེར་སྐད་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཁ་ནས་ཀུན་བདེ་གླིང་དང༌། མདའ་དཔོན་མི་བྱེད་དགུ་བྱེད་སྒང་ལ་བསྐྱལ་བ་དང༌། ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་བརྗེས་ཀྱི་མེད་དམ་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན་སྟབས། དེ་རིང་ངས་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ཡིན། གནས་ལུགས་ཞིབ་པ་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་ཤག་ནས་རྒྱུན་ལས་སམ། ལས་བྱེད་ཧྲག་བསྡུས་ཀྱི་ཐོག་ལ་གསལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཤེས་སོང་ངམ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་བདུན་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནས་རང་ལ་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ངེས་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་རྩོད་གླེང་ལས་འགུལ་བརྩམས་ནས་མི་ལོ་བཅུ་བདུན་སོང་བའི་དུས་དྲན་གྱི་ཉིན་མོ་འདིར་ངེད་ནས་རྩ་དོན་འདིའི་ཆེད་དུ་ལུས་སྲོག་ལོངས་སྤྱོད་བཏང་དང་གཏོང་བཞིན་པའི་བོད་མི་རྣམས་ལ་རྗེས་དྲན་གུས་འདུད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་དམིགས་ཡུལ་ནི། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཁེ་ཕན་དང་རེ་འདོད་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཞིང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཕྱི་ནས་དགྲ་བོའི་བཙན་དབང་དམ་གཅུར་འོག་གཡོ་འགུལ་བྱེད་པའི་རང་དབང་གཏན་ནས་མེད་པ་དང༌། ནང་ནས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱིས་གདུངས་ཏེ་ཕན་ཚུན་སྨྲ་བརྗོད་ཀྱི་ཐོག་མར་ལྟོ་ཟས་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཆུང་དྲི་རྨེད་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ཐོག་གནས་ཡོད།

འོན་ཀྱང་འདྲ་མཉམ་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་སྙན་པོ་དེས་བློ་འདོད་མ་ཁེངས་པའི་བོད་མི་རྣམས་ནས་དགྲ་བོའི་གནོན་བཙིར་དང༌། ལྟོ་གོས་ངལ་དུབ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར། རང་གི་རེ་འདོད་བོད་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་ཐོག ལུས་སྲོག་ཡལ་བར་འདོར་ནུས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་མེད་ངང་བཙན་དབང་ལ་ངོ་རྒོལ་འཐབ་རྩོད་རྒྱུན་བསྲིངས་བྱས་ཏེ་དགྲ་བོ་ནམ་ཡང་བཟོད་བདེ་བག་ཕེབས་མེད་པའི་དཀའ་བསུན་བཟོས་དང་བཟོ་མུས་རེད།

བོད་ནང་ཡོད་པའི་རང་རིགས་རྣམས་ནས་དཀའ་ངལ་དེ་འདྲའི་འོག་འབད་བརྩོན་དེ་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན། ཕྱི་ནང་འགལ་རྐྱེན་གོང་གསལ་གཉིས་དང་ཡོངས་སུ་བྲལ་བའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་ཁག་ནང་གནས་པའི་ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ནས། བོད་ནང་རང་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་དཀའ་སྡུག་ལས་མྱུར་དུ་གྲོལ་བའི་ཆེད་དང༌། རང་ཉིད་ཐེ་བའི་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་རང་དབང་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་འབད་བརྩོན་ཤུགས་སྐྱེད་འགྱོད་པ་མེད་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་འོས་པ་མ་ཡིན་ནམ།

དེང་སང་བརྒྱ་ཕྲག་ཉི་ཤུ་པར་འབོད་པའི་དུས་རབས་འདིའི་ནང༌། འཛམ་གླིང་འདིར་རང་དབང་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཉི་མ་ཤར་ཏེ་མི་རིགས་མང་པོ་སྔོན་མེད་རང་དབང་དྲོ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་སྤྱོད་བཞིན་པའི་དུས་འདིར། སྔ་དུས་ཤར་གླིང་ཡུལ་གྲུའི་ནང་ཤེས་རིག་སྙིང་སྟོབས་ཚད་མཐོའི་སྙན་གྲགས་ཡོད་པའི་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་གཞི་ནས་ཀླ་ཀློའི་ཚེ་གཡོག་སྡུག་བསྔལ་མུན་ནག་གི་ཁུང་བུར་འཛུལ་སྡོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། མ་བཅོས་རང་བྱུང་གི་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྐྱེ་དངོས་ཀྱིས་གང་བའི་བོད་གངས་ཅན་དེ། ཡུལ་གྱི་བདག་པོ་བོད་མི་རྣམས་མནར་གཅོད་སྡུག་སྦྱོང་མྱོང་བའི་ཁྲིམས་ར་ཞིག་དང༌། གླིང་ཆེན་ཨེ་ཤ་ཡར་དམག་གི་འཕྲུལ་འཁོར་སྐོར་སའི་མཁར་རྫོང་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་འཇུག་རྒྱུ་ཡིན་ནམ།

འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱི་བྱེད་པོས་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བགོ་སྐལ་དུ་སྦྱིན་པའི་གསེར་དང༌། ཟངས་ལྕགས། རྡོ་སྣུམ་གྱི་རིགས། ཚ་ལ་དཀར་པོ། རྡོ་སོལ། ཏིག་ཚ། ཞྭ་ཉེ་སོགས་སྣ་མང་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་ས་གཏེར་རྣམས་ཐོབ་ཐང་བདག་དབང་སྤུ་ཙམ་མེད་པའི་ཀླ་ཀློའི་ཇག་ཚོགས་ནས་ཅི་དགར་བསྔོགས་འདོན་བེད་སྤྱོད་ད་མུས་བཞིན་བྱེད་འཇུག་འདོད་འདུག་གམ།

བོད་མི་ཚོ། རང་ཡུལ་འཕྲོག་མཁན་དགྲ་བོ་སྣང་མེད་དུ་བཞག་ནས་བོད་མི་ནང་ཁུལ་ཚིག་སྐམ་སྟོང་བཤད་ཀྱིས་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་པ་དང་གཅིག རང་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་སྡུག་ལ་སེམས་ཁུར་བོར་ཏེ་རང་ཉིད་གཅིག་པུ་རང་མགོ་གང་ཐོན་བྱེད་པ་དང་གཉིས། ད་ལྟ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་བདེ་སྡུག་གནས་སྟངས་ཛ་དྲག་གང་འདྲ་ཞིག་ཐོག་ཡོད་པ་ངོས་མ་ཟིན་པར། འབྱོར་ལྡན་རང་དབང་ཅན་གཞན་དག་ལ་དཔར་བཀབ་རྒྱས་སྤྲོས་སྐྱིད་འདོད་བྱེད་པ་དང་གསུམ་ནི། ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་ཚབས་ཆེ་བས་མནོ་བསམ་ནན་ཏན་གཏོང་དགོས།

དགྲ་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ནས་བཤད་ན། རང་གིས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་དང༌། བྲིས་པའི་ཡིག་ཆ། འཛིན་པའི་དམིགས་ཡུལ། མོས་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ཡོངས་སུ་རྒྱབ་འགལ་གྱི་བྱ་སྤྱོད་མང་པོ་ཞིག་མི་འདོད་བཞིན་དུ་དང་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ལ་སླེབས་འདུག

འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚུལ་ལུགས་མཐའ་དག་རྣམ་པར་གཡོ་ཞིང་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས། མཐུན་པའི་རྐྱེན་དང༌། བཟང་པོའི་དུས་སྐབས་ཆུད་ཟོས་མ་བཏང་བར་རང་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས་པ་མ་ཡིན་ནམ།

ང་ཚོས་ལོ་རེ་བཞིན་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་བྱེད་པ་འདི་གཞན་གྱིས་ཁྲལ་འགེལ་བྱས་པ་དང༌། མཛེས་ཆོས་དགའ་སྤྲོའི་ཆེད་དུ་ག་ལ་ཡིན། དུས་དྲན་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གིས་རང་ལ་སྐུལ་ལྕག་བྱས་ཏེ་ད་ལྟའི་ཆར་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཇི་ཡིན་དྲན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། གནས་སྟངས་དེ་ལས་གྲོལ་ཆེད་བོད་རང་དབང་སྒྲུབ་པའི་སེམས་ཤུགས་གོང་ནས་གོང་མཐོར་སྤེལ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

ཞུམ་པ་དང༌། སྒྱིད་ལུག དཀའ་ངལ་ལ་ཐབས་ཀྱིས་གཡོལ་བ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་བཅས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། དཀའ་ངལ་ལྷུར་ལེན་དང༌། རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རང་དབང་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཚང་མས་ལྷག་བསམ་ནུས་ཤུགས་ཆིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས།

༡༩༧༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་བཀའ་ཤག་དང་ཚོགས་གཙོས་དབུས་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཚོགས་མི་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སྐོར་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཚོགས་གཙོ་ནས་ཉེ་དུས་ཆོ་འཕྲུལ་བཅོ་ལྔའི་གསུང་ཆོས་ཉིན་ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་ང་མི་གཅིག་ལག་གཅིག་ལ་ཐུག་ཚུལ་སོགས་བཀའ་ཕེབས་དང༌། དེ་རྗེས་འབྲས་སྤུངས་བླ་སྤྱིས་གནས་ཆུང་ལོ་གསོལ་སར། ཞིང་གཞན་ཕེབས་ཉེན་གྱི་བཀའ་ལུང་གནང་བ་བཅས་བདག་ཅག་བཟོད་དཀའི་ངལ་གདུང་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་ཞབས་པད་མ་བརྟན་ཕྱིན་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཕུགས་བདེ་ཐབས་དང༌། རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་དང་བཅས་པར་ཉམས་ཉེས་ཅིར་འགྱུར་ལྷ་དགོངས་ཆོད་གསལ་ལགས་ན། ད་ཆ་བདག་ཅག་རང་རང་སོ་སོའི་ངོས་ནས་བླང་དོར་འགལ་ནོངས་ཅི་མཆིས་སྔར་འགྱོད་ཕྱིས་སྡོམ་ཞུ་ཆོག་པར། ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་དུ་བརྟན་པ་དང༌། བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་ཞིག་ཀྱང་བསྟར་འབུལ་ཞུ་ཆོག་པའི་བཀའ་བཞེས་སྐྱབས་འཇུག་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བ་ཞེས་ཞུས་པར།

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས། ང་ཤི་བ་ཡིན་ན། དེ་ལས་ཀྱང་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ངས་ཤེས་ཀྱི་འདུག བརྟན་བཞུགས་དགོས་དོན་མི་འདུག ཆོ་ག་ཞིག་བཏོན་མ་བཏོན་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་དོགས་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་རེད་ལ། ང་རང་སྐྱེ་འཆི་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཁྱེད་རང་ཚོས་ལབ་པ་དེ་ག་བརྟན་བཞུགས་རེད། དེ་ལས་ལྷག་པ་ཡོད་མ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ལབ་པ་བཞིན་ངས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ང་བསོད་ནམས་མེད་པ་ཞིག་རེད་ཟེར་ན། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་དགའ་མོས་བྱེད་ཡུལ་ཞིག་དང༌། རེ་བ་རྒྱག་ཡུལ་ཞིག་དང༌། ཕན་གནོད་དངོས་སུ་འབྲེལ་ས་ཞིག་ལ་སྐྱེས་པ་རེད། བསོད་ནམས་ཡོད་ཟེར་སར་སླེབས་དུས། དུས་ཚོད་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས། ད་ལྟ་བར་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་ཙམ་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་མ་གཞི་སྐུ་མཉེལ་པོ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་གྱི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་རང་མ་བྱུང་བ་རེད། ངའི་མི་ཐོག་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་པ་མཐོང་གི་འདུག

ཡིན་ནའང་ང་ཤི་བ་ཡིན་ན། དེ་ལས་ཀྱང་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཡང་ངས་ཤེས་ཀྱི་འདུག གང་དྲག་ཅི་དྲག་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ང་མ་ཤི་བའི་འཕེན་པ་གཏོང་དང་གཏོང༌། ངས་རྟག་པར་ཤོད་བཞིན་པ་དེ་རེད། ལོ་བརྒྱད་ཅུ་དགུ་བཅུ་ཙམ་བསྡད་ནས་བོད་ལུང་པར་སླེབས་པ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོར་གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་བྱུང་ན། ངས་དེར་བསླབ་བྱ་བརྒྱབ་ནས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་ཏེ་མི་རྒན་མགོ་དཀར་པོ། ལག་ཏུ་འཁར་རྒྱུག་ཐོགས་པའི་སྤོའོ་ཞིག་བྱས་ཏེ་ཚེ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་མི་ལ་ཕན་པ་ཞིག་བྱེད་སྙམ་པའི་འདུན་པ་ཡོད་ལ། སྨོན་ལམ་ཡང་དེ་འདྲ་རྒྱག་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ལ། ངས་ཀྱང་ཁས་ལེན་གཙང་མ་ཡོད་མ་གཏོགས་ཕྱིར་འཐེན་རྒྱག་རྩིས་གང་ཡང་མེད།

གཞི་རྩ་ཁ་སང་ངས་ཞུ་དགོས་དོན་ནི། ང་ཚོ་ཐབས་སྐྱོ་པོའི་དུས་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ང་ཚོས་ལྷོད་ཡངས་འགྲོ་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག ང་རང་ཡང་སྣང་བ་དག་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་རྟག་པ་བརྟན་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། གཉིས་ནས་ང་ཚོར་བོད་གཞུང་དང༌། མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཡོད། ང་ཚོ་དགའ་རབ་ཅིག་ཡིན་བསམ་པའི་སྣང་བ་དག དེ་བཞིན་ང་ཚོའི་བོད་མིར་སེམས་ཤུགས་ཡོད་བསམས་ནས་སྣང་བ་དག་སྟེ་བསྡད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོར་བོད་གཞུང་ཡོད་བསམས་ཏེ་སྣང་བ་དག་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ངོ་མ་ནི་མིའི་ལུང་པར་ཡུལ་གྱར་ནས་སྡོད་མཁན། ཁ་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད་པ། རྒྱུ་ཤུགས་དང༌། མི་ཤུགས་གང་ཡང་མེད་པ། ཐབས་སྐྱོ་པོའི་སྒང་ལ་གནས་ཡོད། གནས་སྟངས་དེ་ལ་གཞིགས་པས་མི་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་དང༌། ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་སྣང་བ་དག་ནས་གཞུང་ཕན་ཚུན་དང་འདྲ་མཉམ་གྲུ་བཞིའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ས་དང༌། ནུས་པ་འདྲ་མཉམ་འདོན་ས་ཁག་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། སོ་སོ་སྣང་བ་དག་ནས་བསྡད་དེ་རིམ་པས་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ན། ཉི་མ་གཅིག་གང་འདྲ་བྱས་ཡོང་བསམ་གྱི་འདུག

གཅིག་བྱས་ན། ངའི་བསམ་བློའི་ནང་གནས་ཚུལ་སྡུག་པ་ཞིག་ནས་བསམ་བློ་འཁོར་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ངའི་ཚེ་ལ་ཆ་བཞག་ན་འདུན་པ་ཡོད་ན་ཡང་རྟག་པ་བརྟན་པའི་ངེས་པ་གང་ཡང་མེད། བོད་རང་བཙན་གྱི་ལས་ཀ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བདེ་སྡུག་ཟེར་བ་འདི་མི་གཅིག་གི་བདེ་སྡུག་མིན་པར། མུ་མཐུད་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། མུ་མཐུད་ནས་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། གལ་ཏེ་ངེས་མེད་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཤི་སོང་བ་ཡིན་ན་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་ངམ། གྲ་སྒྲིག་ག་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དམ། དེ་སྐོར་སྔོན་མ་ང་ཚོ་བཀའ་ཤག་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌།

ད་ལྟ་ང་ཚོར་གཞུང་ཞེས་ལབ་བདེ་བ་ཚོས་བོད་གཞུང་དང༌། གཞུང་ལབ་མི་བདེ་བ་ཚོས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཞེས་བཤད་པ་དེ་འདྲའི་ངང་ལ་ཉིན་མ་འཁྱོལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་འདི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད། མི་གཅིག་ལ་རག་ལུས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན། མི་དེ་ཤི་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཉིན་མོ་སྒྲཽམ་ཞིག་ཉེན་ཁ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལས་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་ཁྲིམས་སྲོལ་དང་མཐུན་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་བཟོས་ནས་དེབ་སྐྱེལ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན། ངས་ཚོགས་པ་དེའི་འགོ་ཁྲིད་བྱས། གལ་ཏེ་ངེས་མེད་ང་ཤི་བ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཚོགས་པ་དེབ་སྐྱེལ་བྱས་པ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་ཡག་པོ་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་གྱི་འདུག དེ་སྐོར་བཀའ་ཤག་དང་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང༌།

བར་ལམ་ང་ཚོས་ངོ་ཤེས་པ་དེ་འདྲ་ལ་ཡང་སྐད་ཆ་འདྲ་དྲིས། བསླབ་བྱ་འདྲ་ཉན་ནས་ཡིག་ཟིན་འདྲ་ཡང་གོ་སྒྲིག་བྱས་ནས་བཟོ་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་ལ་དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་འཁོར་གྱི་འདུག སྡུག་པ་གཅིག་ཕལ་ཆེར་ཡོང་གི་མ་རེད་དེ། གལ་ཏེ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ང་ཚོའི་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་ངེས་པར་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་ངའི་ཚེ་ལ་རྟག་པ་བརྟན་པ་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་ཧ་ཅང་རང་ཡང་སྣང་བ་དག་དྲགས། ངས་ཀྱང་དེ་འདྲ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ཡིན་ན་མི་འགྲིགས་པར་བསམ་གྱི་འདུག བོད་དོན་བོད་དོན་ཟེར་བ་འདི་མཐར་གཏུགས་ན་མི་གཅིག་གི་ཚེ་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་བྱབ་ཆུང་རེད། ཁྱད་མཚར་པོ་ཞིག་ཆགས་འགྲོ་གི་འདུག དེར་བརྟེན། ངས་སྐད་རྒྱག་དགོས་པའི་དོན་དག་དེ་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག ཞུ་དོན་དེ་ཡིན།

ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་གྱོང་པོ་ཡིན་ཐག་ཆོད་རེད། ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་ལ་ལབ་པ་བཞིན། ང་ཚོས་རང་བསྟོད་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་ད་ཕན་ལོ་བཅུ་བདུན་གྱི་རིང་ལ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ར་སྤྲོད་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང༌། རང་རང་སྒེར་སོ་སོའི་དོན་དག་ལ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡོད་མཁན། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་སླེབས་དུས་སྤྱི་རྟ་སྒལ་རལ་གྱི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག ད་དུང་འདི་ལས་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་དང༌། རྡོག་འགྲིལ་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་ཚོས་ཕྲན་བུ་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་གྱི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག

ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ལ་རང་བཞིན་གྱི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ནུས་པ་དེ་འདོན་ཐུབ་པ་དང༌། རྡོག་ལ་འགྲིལ་བ་སུས་བྱེད་དགོས་ཟེར་ན། ཐོག་མར་ལས་བྱེད་པས་བྱེད་དགོས། དེ་རིང་འདིར་ཡོད་པའི་མི་འདི་དག་ལ་བྱ་བ་འདིའི་ལས་འགན་འཁྲི་ཡོད། མི་སོ་སོའི་ངོས་ནས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བཀའ་ཞིག་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། བཀའ་འབྲེལ་ཟེར་བ་འདྲ་པོ། བཀའ་དགོངས་ཟེར་བ་འདྲ་པོ་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་བཤད་ནས་སྡོད་པ་མིན་པ་ཞིག་དང༌། ལས་ཁུངས་ནས་བཀའ་ཞིག་མ་བྱུང་བར་དུ་གཡོ་འགུལ་མི་བྱེད་པ་འདྲ་པོ། ལས་ཁུངས་ནས་མཛུབ་སྟོན་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། ལན་དེ་འཁྱོལ་ཙམ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སྡོད་པ་ལྟ་བུ་དེ་རིགས་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག

ལས་ཀྱི་སྣེ་མོར་གཏོགས་མཁན་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་མིས་རྩད་གཅོད་བྱེད་མཁན་བྱུང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར། སོ་སོའི་ངོས་ནས་སེམས་ཁུར་བླངས་ཏེ་ནོར་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། དངུལ་རྩིས་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་སྒོར་མོ་ཕྱེད་ཀ་ཙམ་ལ་ཡང་ཧ་སོང་ཧེ་བག་མེད་པ་བྱས་ཏེ། སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཧེ་བག་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་བཏང་མེད་བསམ་པའི་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད།

ལས་བྱེད་མང་ཆེ་བ་ཡག་པོ་ཡིན་ན་ཡང༌། བདེན་མི་བདེན་གང་ལྟར་རྩིས་ཐོག་ཧེ་བག་བཏང་འདུག་ཟེར་བ་དང༌། རྫུན་བཤད་འདུག་ཟེར་བ། ཉེ་དགའ་ཕྱོགས་ལྷུང་བྱས་སོང་ཟེར་བ། ཕྲན་བུའི་ཕན་གནོད་འབྲེལ་ས་ལ་ལྐོག་ཏུ་རྒྱུ་དངོས་རྗེས་འབྲངས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་འདུག སོ་སོའི་ལུང་པར་གྲ་འགྲིགས་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་དང་མི་འདྲ་བར། དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ཐབས་སྐྱོ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་འདི་འདྲའི་སྐད་ཆ་ལྷགས་ཡོང་བ་འདི་གླེང་གཞི་ཕྲན་བུ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྟགས་རེད། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག རང་རང་སོ་སོའི་ངོས་ནས་རྒྱུ་འབྲས་འཕེར་བའི་བསམ་པ་རྣམ་དག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ལོ་དང་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། རྐྱེན་རེ་རེ་འཕྲད་དུས་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། ཡང་རྐྱེན་དེ་འཇགས་པའི་སྐབས་ལ་སོ་སོའི་ཆགས་སྡང་གི་བློ་ངན་པ་དེ་རྩལ་མཐོན་པོ་ཆགས། དེའི་དབང་གིས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཕྲན་བུ་རང་གཞན་ཚང་མར་ཡོང་གི་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ཁ་ཐབས་འདིར་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་དྲན་ཡོང་གི་འདུག

དེ་ག་ནང་བཞིན་ང་རང་ཚོ་ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་མཚོན་ན། འགོ་འཁྲིད་མཁན་ང་རང་ནས་བཟུང༌། ང་ཚོ་ཚང་མ་སྐྱོན་མེད་དཀར་གཙང་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། ང་ཚོ་ནང་ཁུལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་སྐྱོན་གང་ཡོད་པ་རྣམས་འདི་དང་འདི་འདྲ་ཞིག་འདུག་ཅེས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བཤད་དགོས་ཞེས་ངས་རྟག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། འགའ་ཤས་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལ་དགའ་བསུ་ཡོད། དོན་དང་ལྡན་པ་རེད། མདུན་བསྟན་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁ་ཤས་ཤིག་གིས་མདུན་ལ་བླ་དཔོན་གོང་རིམ་གྱི་རིམ་པ་མ་འཆོལ་བ་གཞན་ལས་ཀྱང་འདྲ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱབ་ཏུ་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་སྐད་ཆ་ལྷགས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག

ང་རང་ཚོ་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་རང་ཉིད་ཐེ་བའི་བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་དང༌། རང་བཙན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་རེད། གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དང༌། བྱེས་འབྱོར་མི་མང༌། ང་ཚོ་ཚང་མ་ཐུན་མོང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་དང༌། ཐུན་མོང་གི་ཁེ་ཕན་རེད། སོ་སོ་ལས་ཀྱི་སྣེ་ལ་གཏོགས་ཡོད་པས་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དང༌། ཤོད་མཁན་ལ་དགའ་བསུ་ཞུ་སར་མདུན་དུ་མ་བཤད་པར། རྒྱབ་ཏུ་རིང་ཙམ་ཐུང་ཙམ་བཤད་པ་ཡིན་ན། དེ་ནི་བྱེད་སྟངས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད།

ང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཁྱེད་རང་བཟང་དྲགས་འདུག་ཟེར་མཁན་བྱུང༌། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ངས་མི་ཚེ་འདི་ལ་མི་ལ་བསམ་གནག་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། མི་ལ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་འབྱོན་གྱི་ཡང་མ་རེད་ལ། ངའི་གཤིས་ཀ་རང་ལ་མེད། ང་ཁ་གསང༌། གདིང་གསང་བྱས་ནས་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན། ད་ལོ་བཞི་བཅུ་ལ་སླེབས་སོང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་ལ་ངོ་ལྐོག་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། ང་ཚོས་ལས་ཀ་རྒྱུ་འབྲས་དཔང་འཕེར་བྱེད་བཞིན་དུ་རྒྱབ་མདུན་མི་མཚུངས་པའི་བྱེད་སྟངས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་མཐོང་གི་འདུག མང་ཆེ་བ་མིན་ཡང༌། རེ་ཟུང་རེ་ཟུང་གཅིག་བྱས་ན་མེད་དམ་བསམ་པ་ཡོང་གི་འདུག་པས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས།

མ་གཞི་ལོ་བཅུ་བདུན་འདིའི་རིང་ལ་ང་རང་གི་ངོས་ནས་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ལ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་གནས་ཡིད་ཆེས་ཆེ་དྲགས་པའི་སྐྱོན་ཡོང་གི་འདུག ད་ཆ་བསྡོམས་རྩིས་ཤིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་ངས་ཡིད་ཆེས་ཆེ་དྲགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས། ང་ལ་ཚུར་བརྙས་བཅོས་ཀྱི་བཟོ་འདྲ་པོ་དང༌། ཁྱད་གསོད་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་བུ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཀྱང༌། ཁྱད་གང་ཡང་མི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་རེད། ང་ཚོས་དྲང་བདེན་གྱི་ལམ་ཞིག་དང༌། ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པའི་སྤྱི་དོན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བཟུང་སྟེ་ཐབས་ཤེས་བརྟེན་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། ཚང་མས་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པའི་སྤུས་དག་པོ་དང་གཙང་མ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་རོགས་བྱས་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

མིས་བྱེད་དགོས་ཞེས་སྐུལ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར། ང་རང་ཚོའི་སྤྱིའི་ལམ་ཕྱོགས་གཏན་འཁེལ་ཡོད་པ་འདིའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་ཁུར་བླངས་ཏེ་ཤུགས་བསྐྱེད་བྱས་པ་ཡིན་ན། རང་བཞིན་གྱི་མི་སོ་སོར་ནུས་པ་ཡོད་པ་རྣམས་རྡོག་འགྲིལ་པོ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་གྱི་འདུག དཔེར་ན། ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མིར་ཆ་བཞག་ན། བདེན་ཆ་མེད་པའི་སྐད་ཆ། མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་གིས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་གིས་སློབ་གསོ་བཏང་ནས་འགུལ་བསྐྱོད་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོས་བདེན་པ་བདེན་ཐུབ། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ནས་མི་ལ་སློབ་གསོ་དང༌། སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་བཟོ་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། འདིའི་ཐོག་ལ་ལས་བྱེད་སོ་སོས་ཁུར་བསྐྱེད་ནས་ད་དུང་འདི་ལས་འབད་བརྩོན་ཆེ་ཙམ་དང༌། ད་དུང་འདི་ལས་ཚགས་ཚུད་པ་བྱེད་རྒྱུ་མེད་དམ་བསམས་ནས་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཕྱོགས་གཅིག་འདི་ཡིན།

གཉིས་ལ། ཆོས་བྱེད་མཁན་ཚོ་ལ་མཚོན་ན། བླ་ཆེན་རྣམ་པ་ཚོ་དང༌། ད་ལྟ་དགེ་ལུགས་ཀྱི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་ཚང་མས་དངོས་གནས་ཐུགས་ཁུར་བསྐྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡག་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ཆོས་ཟེར་མཁན་འདི་རང་རང་སོ་སོའི་འདི་དང་ཕྱི་མའི་དོན་དག་སྒྲུབ་ཐབས་དང༌། མི་ཡ་རབས་བཟོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་དྲག་ཤོས་དེ་ཡིན་པ་རེད། རང་རང་སོ་སོ་དངོས་ནས་དྲང་གནས་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མཁན་ཡིན་ན། ཆོས་ནང་བཤད་པ་ནང་བཞིན་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གིས་དོ་སྣང་དང༌། ལག་ལེན་བཀལ་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་ནས་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དང༌། ང་རང་ཚོའི་བོད་མིའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ནུས་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོའི་ཆིག་སྒྲིལ་ལ་ཕན་གྱི་རེད། སེམས་ཤུགས་ལ་ཕན་གྱི་རེད། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་ཆོས་ཀྱི་ནུས་པ་ག་ཚོད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཡང༌། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་མཐུན་སྒྲིལ་གཏོར་བཤིག་འགྲོ་གཞི་དང༌། ཕྱོགས་ཞེན་འཐེན་འཁྱེར་འགྲོ་གཞི་དེ་འདྲའི་ཐོག་ལ་ཆོས་བེད་སྤྱོད་སྡུག་ཅག་དེ་འདྲ་ཡོང་བའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཡོད། ད་ལྟ་བར་དུ་ལོ་བཅུ་བདུན་གྱི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཚང་མ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ཞེས་ངས་སྐད་དེ་ག་ཙམ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཁ་ཤས་ཀྱིས་དེ་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག དེ་ཚོའི་གྲས་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་དུས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁ་སང་ཞུས་པ་བཞིན། ང་ཚོའི་མི་ལ་ཆགས་སྡང་བྱེད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་མང་པོ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཡོད་བཞིན་དུ་ད་དུང་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་ཆགས་སྡང་བྱས་པ་ཡིན་ན། ད་ག་རེ་བྱས་སོང་བསམས་ཏེ་དངོས་གནས་སེམས་སྐྱོ་གི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་ན་བོད་གཞུང་ལ་ཆོས་མེད་ཅེས་ཟེར་རྒྱུའི་མཚམས་ལ་དངོས་གནས་སླེབས་ཡོང་གི་འདུག

དཔེར་ན། ང་རང་སྒེར་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཆོས་བྱེད་དང་མི་བྱེད་རང་དབང་རེད། ཆོས་གང་འདྲ་བྱེད་དང་མི་བྱེད་རང་དབང་རེད། འདི་ལ་སུ་གཅིག་གིས་བྱུས་གཏོགས་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ། ད་ཆགས་སྒོ། ཆགས་སྡང་འདི་ག་འདྲ་པོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ང་ཚོ་མིའི་རྒྱུད་ལ་ཆགས་སྡང་ཕྲ་མོ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཉུང་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ལ་གསུངས་པའི་ཆོས་དེ། དེང་སང་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཐབས་སྡུག་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཆོས་ལ་བརྟེན་པའི་ཆགས་སྡང་ཆེན་པོས་ལུང་པ་སྡེ་དཀྲུག་བཟོ་གཞིའི་ཐོག་ལ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན། ཨ་ཙི་ད་ག་འདྲ་བྱས་སོང་བསམས་ནས་ང་རང་དངོས་གནས་བློ་ཕམ་པོ་ཡོང་གི་འདུག ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་བཞེས་དགོས་གསུང་གི་ཡོད་སྟབས། ད་ལྟ་ཆོས་དང་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ལ་ང་རང་གིས་མཐོང་ཚུལ་ཞུ་གི་ཡོད། སེམས་ནང་ལ་ད་གང་དྲག་བསམ་པ་ཤར་བའི་གཞི་རྐྱེན་ཡོང་སྟངས་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་རེད།

གཞན་དག་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་གི་འདུག ང་ཚོ་སྤྱིའི་ཆ་ལ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་བ་ལ། དངོས་གནས་དྲང་གནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཡོད། ད་རེས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་འདུག ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། བསམ་འཆར་འཁྲོལ་པོ་དང་གསང་པོ། སྒེར་གྱི་ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུ་མེད་པ། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་འཛེམ་ཟོན་མེད་པ། ཡག་པོ་བྱུང་འདུག བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ང་ལ་མཚོན་ན། མཚམས་མཚམས་ལ་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུའི་གནས་ཚུལ་རེད། རྩ་བ་ནས་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

ཆོས་སྐྱོང་གིས་ལུང་གསལ་པོ་སྐྱོན་ཡོད་ན། གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ང་རང་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལ་ངས་དམིགས་བསལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་དོན་མི་འདུག དེ་འདྲ་ཆོས་སྐྱོང་ནས་གསུངས་ཡོད་ན། གནས་ཚུལ་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ཡོད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ངས་དམིགས་བསལ་བཤད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག་ཅེས་ཕེབས། (མཚམས་འདིར་ཤར་རྩེ་མཁན་པོས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་འཐུས་ཆོག་པ་སྙན་སེང་ཞུས་པར།)

བརྟན་བཞུགས་དགོས་ཀྱི་མ་རེད། དེས་ང་བསུན་གྱི་འདུག གཞི་ནས་འདོན་པ་འདྲ་གཅིག་བཏོན་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་ཡིན་ཟེར་བ་དེ། མཚམས་མཚམས་ལ་རྫུན་ཤོད་མཁན་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག སྤྲོས་པའི་རིགས་དང༌། བྱེད་བྱེད་འབལ་པོ་དེ་ལ་དགའ་གི་མི་འདུག དེ་གཡུགས་བཞག་ན་ལེགས། དུས་དུས་ལ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་རེད། ན་ནིང་ཡང་ཕུལ་བ་རེད། གཡུགས་བཞག་གནང༌། ཀླད་པ་ལྗང་གུའི་སྐད་ཆ་མ་ཤོད། བརྟན་བཞུགས་ཟེར་ན་ངོ་ཐོག་སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། སེམས་འགུལ་ཐེབས་པ་ནི་ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནས་བདེ་སྡུག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་རེད། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སེམས་སྐྱོ་གི་འདུག དེ་འདྲའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་རང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སེམས་འགུལ་ཐེབས་ཀྱི་འདུག དེ་ལས་ལྷག་པའི་བརྟན་བཞུགས་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་ཕེབས། (ཡང་བསྐྱར་སྒོ་མང་མཁན་པོས་བརྟན་བཞུགས་སྐོར་བསྐྱར་ཞུས་ལ།)

ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས་ལྷག་པ་ཁྱོན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། བརྟན་བཞུགས་གཡུགས་བཞག་གནང༌། སྔོན་མ་སྤྱི་འཐུས་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཐུགས་དམ་ཞུས་པར། ངས་མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཐམ་པ་གསོག་རྒྱུ་ལབ་པ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡི་གེ་ནོར་ཏེ་ཀླད་གོར་གཅིག་འཐོལ་བ་བརྒྱབ་ནས་མི་རེས་འབུམ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་རེ་གསོག་དགོས་ཟེར་སོང༌། གང་ལྟར། ལོ་འདིའི་ནང་ལ་མ་ཎི་གང་འཚམས་ཤིག་བསགས་ན་ཡག་པོ་རེད། ཞབས་བརྟན་དེ་ལས་ལྷག་པ་དགོས་དོན་མེད། ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན་ན། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས་ལྷག་པ་ཁྱོན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་རེད་ཟེར་གྱི་མེད། ང་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཡིན་ན། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཞབས་འདྲེན་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། སོ་སོའི་ཚེ་སྔོན་མའི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བལྟས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ང་རང་ཚོས་གཟུངས་སྔགས་ཡིག་དྲུག་ཡག་པོ་བཟླས། དེ་ནས་གཞིས་སྒར་སོ་སོའི་ནང་ལ་དེ་རིང་ང་ཚོ་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་བྱུང་སོང༌། ང་ལ་ལབ་པ་ཡིན། གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཟེར་གྱི་འདུག་ཅེས་ལབ་ཀྱི་ཡིན་ན། དེས་མི་འགྲིགས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག ང་ཨ་མདོ་ཐེབས་ཆག་གཅིག་ལ་ཨ་མདོ་བླ་རྒན་གཅིག་གིས་འདི་ལྟར་ལབ་པ་རེད། འདི་ངས་ཁས་ལེན་བྱེད་དང་བྱེད། དེས་རྟེན་འབྲེལ་འགྲིགས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྷག་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ་དགོས་དོན་མི་འདུག (རྙིང་མའི་སྤྱི་འཐུས་ཨ་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ད་ལམ་ཚོགས་ཆེན་སར་ཚང་མས་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་མི་བྱེད་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་པའི་སྐོར་སྙན་སྒྲོན་དང་སྦྲགས་བརྟན་བཞུགས་བཞེས་རོགས་ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པར།)

གནས་སྐབས་བརྟན་བཞུགས་དགོས་ཡག་མི་འདུག དེ་ལས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོ་ནས་མ་ཎི་གང་ཡོང་བསགས། གནས་སྐབས་བརྟན་བཞུགས་ཀྱི་བྲེལ་བ་མི་འདུག ང་རང་ཡང་མཚམས་ཤིག་བསྡམ་དགོས་བསམ་ནས་བསྡད་ཡོད། ཟླ་བ་ཁ་ཤས་ཤིག་རིང་ལ་མཚམས་དམ་ཙམ་ཞིག་བསྡད། མཇལ་ཁ་ཡང་མི་དགོས་པ་གཙོ་བཟུང་བྱས་ནས་སྡོད་རྩིས་ཡིན། ད་ལྟ་ང་ཚོ་ཚང་མས་ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མིག་གིས་མཐོང་བའི་ཆ་ནས་སོ་སོའི་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་ཀ་རྣམས་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས། རང་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ནུས་པ་གང་ལས་མེད་པ་རྣམས་བཏོན། བཀའ་འབྲེལ་ཟེར་བ་ཞིག་མ་བྱུང་བར་དུ་རང་དགར་ཉིན་མ་གང་འཁྱོལ་དུ་མ་བསྡད་པ་བྱས། རྒྱ་མིས་ཚགས་ཚུད་པོ་ག་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ལ་དཔེ་བལྟས་ནས་ཚང་མས་སྔར་ལས་ལྷག་ཙམ་གྱི་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ང་རང་ཚོས་མིག་གིས་མ་མཐོང་བ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་མ་ཎི་བགྲང་བ་ལས་ལྷག་པ་ཁྱོན་ནས་མེད་པས་ཁྱེད་རང་ཚོས་མ་ཎི་གང་ཡོང་བསགས། ངས་མཚམས་ཤིག་བསྡམ་ནས་སྨོན་ལམ་འདྲ་བརྒྱབ་ན། བཟོ་ལྟ་ཞིག་ཆགས་མི་ཡོང་ངམ། ངེས་མེད་ཀྱི་བརྟན་བཞུགས་དགོས་པ་འདྲ་བྱུང་ན། མ་ཎི་དུང་ཕྱུར་བརྒྱ་ཐམ་པ་ལོངས་པ་བྱུང་སོང་ན། དེའི་མཚམས་ལ་ང་ཚོ་མི་མང་པོ་འཛོམས་དགོས་པ་མི་འདུག བཀའ་ཤག་དང༌། སྤྱི་འཐུས། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐུས་མི་བཅས་འདི་གར་ཡོད་མུས་ཡིན་སྟབས། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ་རྒྱུ་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་བལྟ་ཆོག་གི་རེད། སྔོན་ལ་མ་ཎི་བསགས་ན་ལེགས། བརྟན་བཞུགས་ཡིན་ཞེས་འདོན་པ་འདྲ་བཏོན། ང་རང་ཆུ་ཚོད་ཁ་ཤས་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་ཕྱིན། དེ་ལ་དགོས་པ་དེ་ཙམ་མི་འདུག མཁྱེན་སོང་ངམ། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།།

བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གི་འཕྲིན་བསྐུལ་དམ་ལྡན་མྱུར་བསྐུལ་མའི་དགོས་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བཤད།

༄༅།། ཀྱཻ། མ་སྨད་བསོད་ནམས་མཐུ་དང་སྨོན་ལམ་གྱིས།། ཕྱག་ན་པདྨོའི་གདུལ་ཞིང་བསིལ་ལྡན་ལྗོངས།། མཐའ་དབུས་ཡུལ་ཁམས་སྐྱོང་ཕྱིར་དེ་དང་དེར།། གནས་ཤིང་རྒྱུ་བའི་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་དང༌།། ཁྱད་པར་ཚེ་རིང་མཆེད་ལྔ་བསྟན་མའི་ཚོགས།། སྲིད་པའི་ལྷ་དགུ་རྗེ་ཡི་མགུར་ལྷ་སོགས།། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གཉན་པོ་མཆེད་འཁོར་རྣམས།། གདུང་བས་འབོད་དོ་འདིར་བྱོན་མགྲོན་དུ་བཞུགས།། ཞེས་ཐོག་མར་སྤྱན་འདྲེན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་མི་ཚེ་ལ་བདེ་སྡུག་འཕར་བུབ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་ཉམས་དམས་པའི་སྐབས་སུ་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་དེ་རྣམས་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ཡོད་པའི་མཚན་མ་ང་རང་ལའང་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཞིང༌། དེ་བཞིན་ངོ་ཤེས་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་འདྲ་ལའང་དེའི་རྟགས་གསལ་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་འདུག དེ་འདྲའི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཐོག་ནས་ངས་བྲིས་པ་དེ་ལྟར་རེད།

དེ་ནས། རྫས་སྔགས་ཏིང་འཛིན་རོལ་པ་ལས་བྱུང་བའི།། དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་ཕྱེ་མར་ཆང་ཕུད་སོགས།། ཡིད་འོང་བཟའ་བཅའི་བྱེ་བྲག་དུ་མ་དང༌།། རིན་ཆེན་དར་ཟབ་གོ་མཚོན་སྤྱན་གཟིགས་ཚོགས།། མི་གཙང་ཉེས་ཀུན་སེལ་བའི་བསང་མཆོད་དང༌།། སྙིང་ནས་མཛའ་ཞིང་དབུ་འཕང་མཐོར་བཏེག་སྟེ།། གསོལ་ལོ་མཆོད་དོ་དམ་སྐོང་དགྱེས་མཛོད་ལ།། བག་མེད་ལེ་ལོས་ནོངས་པ་ཅི་མཆིས་བཤགས།། ཞེས་དངོས་སུ་བཤམས་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་མཆོད་པ་དང༌། གཙོ་བོ་སྙིང་ནས་མཛའ་ཞིང་དབུ་འཕང་མཐོར་བཏེག་སྟེ། ཞེས་ང་རང་ཚོས་བློ་གཏད་བཅོལ་བ་རེད།

བློ་གཏད་ཐུབ་པ་གྲོགས་ཀྱི་མཆོག། ཟེར་བ་ནང་བཞིན་སེམས་ནས་བློ་གཏད་བཅོལ་ཏེ་ཡིད་ནས་མཛའ་བོ་བྱས་ན་མཆོད་པ་རྣམ་པ་ཅི་ཙམ་ཞིག་ཕུལ་བ་ལས་ཡིད་མཛའ་བོ་བྱས་པ་དེ་ལྷད་མེད་ཀྱི་མཆོད་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་མི་ལ་ཡིན་ན་ཡང་སྙིང་ནས་བློ་གཏད་བཅོལ་ན་མིག་ལ་མཛེས་རུང་མ་མཛེས་རུང༌། ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་སྦྱིན་རུང་མ་སྦྱིན་རུང༌། ཁོས་ང་ལ་བློ་གཏད་བཅོལ་བ་རེད། ངས་འདི་ཁུར་བླངས་ན་མ་གཏོགས་འགྲིག་གི་མ་རེད་བསམ་པ་དང༌། ངས་འདི་གཟབ་གཟབ་བྱ་དགོས་བསམ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད།

བློ་གཏད་བཅོལ་བ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཁ་ནས་འདྲ་ཆག་པོ་བྱས། ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་ག་ཚད་སྤྲད། གསོལ་མཆོད་ལྟ་བུ་ག་ཚད་བྱས་ཀྱང་དེ་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། དེ་ནང་བཞིན། སྙིང་ནས་མཛའ་ཞིང་ཟེར་བ་འདི་ཡིན། དབུ་འཕང་མཐོར་བཏེག་སྟེ་ཞེས་པ་འདི་བསྟན་མ་བཅུ་གཉིས་སོགས་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་ཆོས་སྲུང་རྣམས་ངེས་དོན་ལ་ག་རེ་ཡིན་རུང་མིན་རུང་ཐུན་མོང་སྣང་ངོར་དྲེགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་དུས་ལྷ་མི་ཀུན་སྤྱོད་གཅིག་ཟེར་བ་བཞིན་སྤྱོད་ལམ་མི་དང་མཐུན་ཡོང་བ་འདྲ་པོ་ཕལ་ཆེར་ཡིན་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་མི་རྣམས་སེམས་ཤུགས་ཆག་ཡོང་དུས་ལས་ཀ་ལམ་དུ་མི་འགྲོ་བ་དང༌། སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ཡོང་ན་ལས་ཀ་ལམ་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ལྟར། དེ་དག་ལ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ཡག་གི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་རེད། ང་རང་ཚོས་བསྟོད་བསྔགས་བརྗོད་དེ་དབུ་འཕང་བསྟོད་པའི་ཚེ་ཁོང་རང་ཚོ་ཡང་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་གཟེངས་དང༌། སྤོབས་པ་མཐོ་རུ་ཕྱིན། དེའི་ཚོད་ཀྱིས་མཐུ་རྩལ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་འདྲ། སྙིང་ནས་མཛའ་ཞིང་དབུ་འཕང་མཐོར་བཏེག་སྟེ། གསོལ་ལོ་མཆོད་དོ་དམ་སྐོང་དགྱེས་མཛོད་ལ། ང་རང་ཚོ་ཆོས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཚོ་ནས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད་དང༌། ཞབས་འདྲེན་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཆ་མ་འཚལ་བས་གནས་སྐབས་དེ་འདྲ་རང་གཞན་ཚང་མར་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་དེ་ཚོའི་གྲས་དམ་ཚིག་ལ་གཙིགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཆོས་བཞིན་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་ཚོ་ནས་ང་རང་ཚོ་འདྲ་པོ་སྤང་བླང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྱོད་ན་འཕྲིན་ལས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། དེ་དག་གིས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་ཚོ་ལ་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱིས་དམ་ཚིག་གཉེར་དུ་གཏད་ནས་ཆོས་བཞིན་སྒྲུབ་མཁན་ལ་ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་གསུངས་པ་མ་གཏོགས། ཆགས་སྡང་ཕྱོགས་རིས་ཅན་ལ་ལྟ་རྟོག་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གཉེར་གཏད་བྱས་མེད་པ་ཡིན་དུས་འདི་ཚོའི་གྲས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་བག་མེད་ལེ་ལོས་ནོངས་པ་ཅི་མཆིས་བཤགས། ཞེས་རང་ངོས་ནས་ཚུལ་བཞིན་མ་བསྒྲུབས་པ་འདི་དག་རང་ནོངས་ངོས་ལེན་གྱིས་བཤགས་སྡོམ་བྱས། རང་གིས་དགེ་བ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ། སྤང་བླང་ཐུབ་པའི་བཀའ་དང་མ་འགལ་བ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན། དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་དེ་དག་གིས་སྐྱབས་དགོས་པ་དང༌། འཕྲིན་ལས་བྱེད་དགོས་པ། སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་པ་གཅིག་རེད། རང་གིས་ཐུབ་པའི་བཀའ་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཐོག་ནས་དེ་དག་ལ་བློ་ཞིག་བཅོལ། འཕྲིན་ལས་ཞིག་བསྐུལ་གྱི་ཡིན་ན་ཡང༌། བསྐུལ་གཞི་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་རེད།

ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང༌། གཞན་ཕན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། ཐུབ་པའི་བཀའ་ལུང་བསླུ་བ་མེད་པའི་མཐུ་ལས་ཞེས། ང་ཚོ་བོད་མི་ཉུང་ཉུང་རེད། ང་རང་ཚོ་ལ་ནུས་པ་ཆེན་པོ་མེད་ན་ཡང༌། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་ཡོད་མཁན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྒྱུད་ལ་ཡོད་མཁན་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ལ་འགའ་ཤས་ཏན་ཏན་ཡོད་རེད། ཕར་ཙམ་དེར། ང་ཚོར་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་མཁན་རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ནས་མི་གྲངས་མང་པོ་རེད། དེ་བག་ཆགས་བཟང་བ་འདྲ་ནི་ཡོང་གི་རེད་མ་གཏོགས། དེ་ལྟའི་ལམ་ལ་དངོས་སུ་སློབ་མཁན་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད། སྔོན་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེས་ཟིན། ད་ལྟ་བསམ་བཞིན་སྲིད་བཟུང་བསྡད་མཁན་འདྲ་ནི་ཡོད་ཤས་ཆེ་མ་གཏོགས་དེ་མིན་ཁག་པོ་རེད།

དེའི་བདེན་པའི་ཆ་ནས་བདེན་པ་ཞིག་བདར་བ་ཡིན་ན། ང་ཚོར་བདེན་པ་ཕྲན་བུ་ཡོད། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང༌། གཞན་ཕན་བྱང་ཆུབ་སེམས་གཉིས་པོ་དེ་ལ་མཐུ་དང་ནུས་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཐུབ་པའི་བཀའ་ལུང་གིས་ཀྱང་ད་ལྟ་བསྟན་པ་འཇིག་པའི་དུས་ལ་སླེབས་མེད་པ་མདོ་རྒྱུད་མང་པོ་གཅིག་གི་དགོངས་པ་མཐུན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེས་ན། ཐུབ་པའི་བཀའ་ལུང་བསླུ་བ་མེད་པའི་མཐུས།། ཞེས་བཀོད་པ་རེད།

སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་གྱུར་ནག་ཕྱོགས་སྡེར་གཏོགས་ཀུན།། སྡང་དང་གདུག་པའི་བློ་ངན་རབ་ཞི་ནས།། བླང་དོར་འབྱེད་པའི་བློ་མིག་མྱུར་ཐོབ་ཅིང༌།། དུས་ཀྱི་རྒུད་པའི་མུན་པ་ཡོངས་སངས་ཏེ།། ཆོས་སྲིད་རང་དབང་གཙང་མའི་སྣང་བའི་དཔལ།། འཆར་བར་ངེས་སོ་དམ་ལྡན་སྙིང་མ་ཞུམ།། ཞེས་པ་ནི། བློ་ཁོག་བསླབ་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ངའི་འདི་རྫུན་པ་རང་ཆགས་ཡོད་མ་རེད། སྔོན་མ་ཡི་གེ་འདི་བྲིས་པ་ནས་བཟུང་བར་སྐབས་ལོ་ཤས་སོང་རིང༌། རྒྱ་ནག་ནང་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་གྲ་མ་འགྲིགས་མང་པོ་ཞིག་གཅིག་མཇུག་གཉིས་མཐུད་ཐོག་ཡོང་གི་འདུག

ལོ་གཅིག་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོས་དགྲ་ཡུལ་ལ་ཐན་དང༌། ལྟས་ངན་འགོ་ཚུགས་ཡོད་གསུངས་པ་རེད། དེ་ནས་བཟུང་ཏན་ཏན་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་གཅིག་རྒྱ་ནག་ལ་བྱུང་སོང༌། དེ་རིང་ཁ་སང་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་དེ་དག་གི་དབུ་འཕང་དང༌། བསོད་ནམས་ཀྱི་དཔལ་མཐོ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་དང༌། ནག་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའམ། ནག་ཕྱོགས་པའི་མི་དང་མི་མིན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུ་ཅུང་ཟད་མར་ཞན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་དུང་ང་ཚོས་ཞེ་ལྷོད་དུ་མ་སོང་བར་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།

དེ་ནས། སྔོན་ཚེ་སློབ་དཔོན་མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེ་དང༌།། རྒྱལ་བློན་སེམས་དཔའ་དུ་མས་བཀའ་བསྒོས་ཤིང༌།། ད་ལྟ་རིག་འཛིན་རྣལ་འབྱོར་བདག་ཅག་གིས།། གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་མཆོད་ཅིང་ཉེར་བསྐུལ་ན།། རང་རང་མཐུ་སྟོབས་ནུས་པའི་དཔུང་བསྐྱེད་དེ།། རང་ཡུལ་གངས་ཅན་ཞིང་དུ་བདེ་སྐྱིད་དཔལ།། མྱུར་དུ་བཞད་པའི་རྣམ་བཞིའི་འཕྲིན་ལས་ཀུན།། མ་ཐོགས་ད་ལྟ་ཉིན་དུ་སྒྲུབས་ཤིག་ཀྱེ།། ཞེས་པ་འཕྲིན་ལས་བསྐུལ་བ་རེད། ང་ཚོ་ཕལ་པ་ཚོས་དེ་ཙམ་བསྐུལ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། དེས་ན། སྔོན་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ཆོས་མིན་གྱི་རིགས་རྣམས་ཕམ་པར་བྱས། ཆོས་བཞིན་སྐྱོང་མཁན་རྣམས་ལ་འཕྲིན་ལས་གཉེར་དུ་གཏད་ནས་རྒྱབ་རྩ་ལྟ་བུ་གནང་མཁན་གྱི་གཙོ་བོ་སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེ་ཅན་དེ་རེད།

བོད་ལ་ད་ལྟ་བསྟན་སྲིད་ཉམས་ཆག་ཡོད་པ་དེ་མ་གཞི་གོང་དུ་ཞུས་པ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཆད་ཉན་སྒོམ་སྒྲུབ་ཉམས་ལེན་ཚུལ་མཐུན་ཡག་པོ་མ་བྱུང་བ་འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་ལན་པ་ལྟར་རེད་དེ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནག་ཕྱོགས་མི་དང་མི་མིན་གྱི་མཐུ་རྒྱས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཡིན་དུས་ཙ་ན། དེའི་གཉེན་པོ་འདུལ་བྱེད་དེ་ས་ཆེན་གོང་མ་ཚོ་ཡང་མ་རེད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་མ་རེད། བཀའ་བརྒྱུད་གོང་མ་ཚོ་ཡང་མ་རེད། སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་ཉག་གཅིག་རེད། དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། ལུང་དང་རིགས་པ་མང་པོའི་སྒོ་ནས་ཤོད་ཐུབ་པ་ཡོད་རེད། བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ཆོས་མིན་ནག་ཕྱོགས་མི་དང་མི་མིན་གྱི་དཔུང་རྣམས་ཕམ་པར་བྱས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས་རྒྱུའི་ཐུགས་རྗེ་འཕྲིན་ལས་སྐབས་བབས་དེ་སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། ངས་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་སྨྲོས་ཏེ་དམ་ཚིག་བསྒྲགས་ནས་བཤད་དོན་དེ་ལྟར་རེད།

ད་ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེ་ཅན་དེ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ། ཐུགས་རྗེ་བསྐུལ་ན་དེའི་འཕྲིན་ལས་དང་བཀའ་དྲིན་ཉག་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་སླར་ཡང་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཤར་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཡོད་པའི་བཟོ་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། སྔོན་གྱི་བཀའ་བཀོད་གཉེར་གཏད་གནང་མཁན་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་དང༌། དེ་བཞིན་རྒྱལ་བློན་དེ་དག་གིས་བཀའ་བསྒོས་པ་དང༌། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོས་ཀྱང་རེ་བས་བློ་གཏད་བཅོལ་ཏེ། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་རང་རང་སོ་སོའི་མཐུ་སྟོབས་ནུས་པའི་དཔུང་བསྐྱེད་དེ་བོད་རང་བཙན་བདེན་པའི་དཔལ་མྱུར་དུ་འཆར་ཐུབ་པའི་འཕྲིན་ལས་ད་ལྟ་ཉིད་དུ་སྒྲུབས་ཤིག་ཀྱེ། ཞེས་འཕྲིན་ལས་བསྐུལ་བ་ཡིན། དེ་ཡན་ཆད་ངས་བྲིས་པ་རེད།

དེ་ནས་རྐང་པ་ཐ་མ་འདི། བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་རིས་མེད་རྒྱལ་བསྟན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཀའ་སྲུང་དུ་འཕྲིན་ལས་གཉེར་གཏད་ཡོད་པ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་དགོངས་པ་རེད། ལྷ་མོ་འདི་ས་སྐྱ་ཡིན་ནའང་རེད། རྙིང་མ། བཀའ་བརྒྱུད། དགེ་ལུགས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷ་མོའི་རྣམ་འགྱུར་འདྲ་མི་འདྲ་སྐུ་མདོག་ཕྱག་མཚན་འདྲ་མི་འདྲའི་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། རྩ་བ་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་དེ་མཛད་པ་འཕྲིན་ལས་ཆོས་སྲུང་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད།

ཁྱེད་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་སྲོག་ཤིང་སྟེ།། མཁས་གྲུབ་བསྟན་འཛིན་ཡོངས་ཀྱི་སྲིང་གཅིག་མ།། བསྟན་པའི་རྗེས་འཇུག་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་ཀྱི་མ།། བསྟན་པའི་གཉེན་གྱུར་ཁྱེད་ལ་རྩེ་གཅིག་བསྟོད།། གསུངས་པ་བཞིན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འཕྲིན་ལས་མངའ་བསྡད་པ་ཞིག་རེད།

བྱེ་བྲག་ཏུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་ནས་བཟུང་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་གཉེར་དུ་གཏད་པའི་སྲུང་མ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཆགས་ཏེ། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མཛད་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་སྦྱར་མཁན། མི་མཐུན་པའི་བར་ཆད་སེལ་བར་བྱེད་པའི་བཀའ་སྲུང་གཅིག་པུ་དེ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་ཉག་གཅིག་རེད་འདུག ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་མི་ཕལ་པ་གང་ཡང་མི་ཡོང་མཁན་ཐེབས་ཆག་ཅིག་རེད་དེ། རྒྱལ་བའི་མིང་ཐོགས་ཏེ་ཐོག་མར་བདག་པོ་རྒྱག་མཁན་དེ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རེད། ཨ་མདོའི་ཕྲུ་གུ་ཆ་རྒྱུས་རྩ་བ་ནས་མེད་པ། ལུང་པ་ལུང་ཁུག་ནང་སྡོད་མཁན་ཞིག་སླེབས་མ་ཤེས་པ་ཞིག་ལ་སླེབས་པ་རེད། སླེབས་སྟངས་ནི་ཆོས་འཁོར་རྒྱལ་ལྷ་མོའི་བླ་མཚོ་ནས་ཨ་ཀ་མའི་ཡི་གེ་དང༌། སྐུ་འབུམ་གྱི་ས་ཆ། ལུང་པའི་ཡུལ་བཀོད་གསལ་པོ་བསྟན་ཏེ་དེ་འདྲས་རྐྱེན་པས་སླེབས་བསྡད་པ་ཡིན་དུས། བདག་པོ་རྒྱག་མཁན་དེ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོས་བརྒྱབ་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་དེང་སང་བོད་གངས་ཅན་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་ལས་འགན་ཐོག་འ་ཆད་འུ་ལ་ཐུག་པའི་གནས་སྐབས་སུ་མཐའ་བསྐྱལ་རྒྱུ་འདི་ཡང་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོས་ལས་འགན་བྱས་ཏེ་མཐའ་བསྐྱལ་ཡོང་བསམ་པའི་ང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད། མཚན་མ་ཡང་བསྟན་མྱོང་ཡོད། ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན། ངས་འདི་བྲིས་པའི་རྗེས་ལ་འདོད་ཁམས་བདག་མོའི་ཐུགས་ཀྱི་བཞེད་པ་ལྟར་གནས་ཆུང་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོས་མཇུག་ཏུ་ཤོ་ལོ་ཀ་འདི་ཁ་སྣོན་དུ་འཇུག་དགོས་གསུངས་པ་བཞིན་བྲིས་པ་ཡིན།

ལྷག་པར་གངས་ཅན་མགོན་པོ་དང༌།། བསྟན་འཛིན་དམ་པའི་སྐུ་ཚེ་སྲིངས།། མཁའ་མཉམ་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་སྐྱིད་སྤེལ།། བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པར་མཛོད།། ཅེས་པ་འདི་ཡིན། འདི་ལྟ་བུའི་སྲུང་མ་དམར་ནག་གཉིས་ཞེས་བཤད་ཡོང་བ། རྩ་བ་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དེ་ངེས་དོན་ལ་གང་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། ཐུན་མོང་སྣང་ངོར་དྲེགས་པའི་སྡེ་དཔོན་སུམ་ཅུའི་ནང་ཚན་ནས་པེ་ཧར་གཙོ་བོའི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་དང༌། པེ་ཧར་རྒྱལ་པོ་ཞེས་རྣམ་འགྱུར་གཅིག་དེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོན་ཏན་འཕྲིན་ལས་ཞེས་ལྔ་ལ་ཕྱེས་ཡོང་དུས་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔའི་རྣམ་པར་བསྟན་པ་དང༌། ཡང་དེ་རྣམས་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་པའི་གནས་སྐབས་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་ཤར་ཡོང་དུས་རྒྱལ་པོ་བྱེ་ཆས་ཞེས་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་ཤར་ཡོང་མཁན།

ཡང་སྐབས་རེ་རྒྱལ་པོ་དང༌། བློན་པོ་ཞེས་སྤྲུལ་པ་ཡང་སྤྲུལ་ཕྱེས་ཡོང་དུས་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་བློན་པོའི་ཚུལ་ལ་ཤར་ཡོང་མཁན། ཡང་སྐབས་རེ་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་གཙོ་བོའི་ཚུལ་སོགས་སྐུ་ལྔའི་རྣམ་འགྱུར་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པར་ཤར་ཡོང་བ་བཅས་གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་ནུབ་ཕྱོགས་གསུང་གི་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་བློན་ཡིན་པ་རེད།

ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་གསུངས་པ་བཞིན། འཇིག་རྟེན་མཆོད་བསྟོད་དཀྱིལ་འཁོར་གྲུ་འཛིན་པ།། དྲེགས་པའི་སྡེ་དཔོན་སུམ་ཅུའི་ནང་ཚན་ནས།། པེ་ཧར་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་གསང་ཡུམ་དང༌།། བློན་པོ་འཁོར་ཚོགས་རྒྱ་མཚོ་ད་ཚུར་སྤྱོན།། ཁྱད་པར་དགྲ་ལྷ་སྐྱེས་གཅིག་གསུང་གི་རྒྱལ།། བློན་པོ་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་མཐུ་རྩལ་ཅན།། སྐུ་ལྔའི་རྣམ་རོལ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པར།། སྟོན་མཛད་སྤྲུལ་པའི་ཆོས་རྒྱལ་གནས་འདིར་གཤེགས།། ཞེས་གསུངས་པ་ནང་བཞིན་སྤྱིར་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔའི་རྣམ་སྤྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་པའི་ནང་གི་འཕྲིན་ལས་རྒྱལ་པོའམ། རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་ཞེས་པ་དེ་ལྟར་རེད།

དེ་ཡང་སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་གི་སྐབས་སུ་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་ཏེ་དཀོར་བདག་ལ་གནོད་སྦྱིན་མཐུ་ཆེན་པོ་ཞིག་དགོས་པ་དང༌། དེ་ཡང་གནས་ཆུང་པེ་ཧར་རྒྱལ་པོ་ལ་འོས་བབས་ཡོད་པ་གཟིགས་དུས། དེའི་སྐབས་སུ་བྷ་ཏ་ཧོར་གྱི་སྒོམ་གྲྭ་ལ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནས་སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང༌། དངོས་སུ་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་སྲས་ཀྱིས་དམག་དྲངས་ཏེ་བྷ་ཏ་ཧོར་གྱི་སྒོམ་གྲྭ་བཅོམ་པའི་ཚེ་དཀོར་རྫས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྒྱལ་པོ་པེ་ཧར་འབྲངས་ཏེ་བསམ་ཡས་སུ་ཕེབས་ཏེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་གཉེར་གཏད་བྱས་པ་རེད། དེ་ལྟར་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་རེད།

ཡང་སྔར་གྱི་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་བརྩིས་ན་ཆོས་རྒྱལ་དཀོན་མཆོག་འབངས་ཀྱི་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་ཞིག་དང༌། བར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་གནས་ཆུང་འོད་ལྡན་དཀར་པོ་འདི་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཇི་སྲིད་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བོད་ཀྱི་འགན་འཁྱེར་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་རིང་ལ་བོད་ཀྱི་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་གཙོ་བོ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་དང༌། གནས་ཆུང་གཉིས་ཡིན་སྟངས་དེ་འདྲ་རེད།

དེར་བརྟེན། ལྷ་མོའི་བཞེད་པ་གནས་ཆུང་གིས་དངོས་སུ་གསུངས་ནས་བྲིས་པ་ཤོ་ལོ་ཀ་འདི་ཡིན། ཅེས་པ་འདི་ནི་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་པའི་བོད་ལྗོངས་ད་སྐབས་མུན་ནག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གླིང་དུ་གྱུར་ཏེ། གཟུགས་ཅན་མི་རྣམས་དང་ཆབས་ཅིག་གཟུགས་མེད་རྣམས་ཀྱང་མགོན་སྐྱབས་དཔུང་གཉེན་བྲལ་ཞིང་ཉམས་དམས་པའི་དུས་སུ་འདུག་པས། བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་གཞི་བདག་ཆེ་ཕྲ་བསྙེན་ཅིང་བསྟོད་དེ་འཕྲིན་ལས་བསྐུལ་བ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་བོད་ལྗོངས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་རྒུད་པ་ཞི་བ་སོགས་ཀྱི་དགོས་པ་འགའ་ཞིག་མཐོང་སྟེ་བྲིས་ཤིང༌། མཇུག་གི་ཤོ་ལོ་ཀ་གཅིག་ནི་འདོད་ཁམས་བདག་མོའི་བཞེད་པ་ལྟར་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་ནས་གསུང་བྲིས་བྱས་པ་ཡིན། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས། བོད་རྒྱལ་ལོ་ ༢༡༠༠ ཆུ་གླང་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡ དགེ་བ་ལ། ཞེས་སྩལ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༥ ཉིན་དགོང་དྲོར་ཝར་ཎ་བོད་ཀྱི་ཆེས་མཐོའི་སློབ་གྲྭའི་དགེ་སློབ་ཡོངས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ངོས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ངོས་རང་འདིར་ཉི་མ་ཁ་ཤས་ཤིག་སྡོད་པའི་རིང་ལ་བྲེལ་བ་འཚུབ་འཚུབ་འདྲ་པོ་བྱས་ཏེ་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱུང༌། དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་ང་ཚོས་འདིར་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཆེན་པོ་གཅིག་དང༌། གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ནས་སློབ་གྲྭ་འདི་བཙུགས་པ་རེད། ད་ཆ་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཚར་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན་དུས་ཕལ་ཆེར་གྲ་འགྲིགས་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

གཙོ་བོ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་དང་མི་འགྲོ་ཟེར་བ་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཕྱིའི་དངུལ་གྱི་མཐུན་རྐྱེན་རེད་དེ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མིའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། ང་རང་ཚོ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རྒྱུར་རག་ལུས་པ་ཡིན་པས། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱས། སློབ་སྤྱི་ཡིན་ན་ཡང་ད་ལྟ་བར་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཧུར་ཐག་བྱ་དགོས། སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་བྱིངས་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡིན་ཀྱང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཁྱེད་རང་ཚོ་ནང་ཚགས་ཉམས་མྱོང་གསོག་གིན་གསོག་གིན་ཐོག་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ཡར་རྒྱས་གང་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག བསྒྱུར་བཅོས་གང་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག སྣོན་འཕྲི་སྤོར་གཅོག་གང་དང་གང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཁྱེད་རང་ཚོ་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཚོ་ཕར་ཚུར་གོ་བསྡུར་བརྟག་ཞིབ་ཡག་པོ་བྱས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་བཞིན་དགེ་རྒན་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུས་མཚོན་པས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ། ད་དུང་སྔར་བཞིན་དུ་དཀའ་ངལ་ལ་མ་འཛེམས་པ་བྱ་དགོས།

ཁ་སང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་སློབ་ཚན་སྐོར་ཞིག་གསུངས་སོང་ངམ། སློབ་ཚན་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ལེན་དགོས་རྒྱུའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད། ཕན་སེམས་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན། ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཡིན་དུས་མིའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྨོངས་པའི་མུན་པ་དེ་སེལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། བསླབ་བྱ་ཞིག་ཀྱང་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོའི་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་སློབ་ཚན་རྣམས་ཤེས་རྒྱུད་འདུལ་བའི་དོན་དག་ཡིན་པ་རེད། རང་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རྒྱུད་འདུལ་ཐབས། གཞན་གྱི་ཤེས་རྒྱུད་འདུལ་ཐབས། དེ་འདྲའི་དོན་དག་ཡིན་དུས་ཀུན་སློང་ཡག་པོ་ཞིག་བཅོས། མཁས་འདོད་གྲགས་འདོད་ཀྱི་བསམ་བློ་མེད་པ་བྱས། གང་ཕན་ཅི་ཕན། གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་ཡག་པོ་ཞིག་སློབ་ཀྱི་ཡིན་ན་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་རེད། ཡག་པོ་འདུག་གམ། ཁྱེད་རང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་སྤྲད། ཚང་མས་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་ཧུར་ཐག་གནང་ཤོག་ཨ། དགེ་ཕྲུག་ཚོ་ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ་ངེས་པར་དུ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ཡང་ཆོས་ལ་དད་པ་མེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། ཆོས་ལ་ཉམས་ལེན་གྱི་འདུ་ཤེས་མེད་པར་ཤེས་བྱའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་ཡང་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལ་ཁྱད་གང་ཡང་མི་འདུག ཆོས་དད་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱིན་བྱེད་ཀྱིན་རྒྱུད་ཐོག་ལ་སྐོར་གྱིན་སྐོར་གྱིན་བྱས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང༌། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་མཉམ་དུ་བྱས་ན་མི་མེད་ལུང་སྟོང་ལ་ཕྱིན་པ་མ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སའི་སློབ་གྲྭ་དེར་གནས་བཞིན་པའི་ཐོག་ལ་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་དགོས་པའི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་ཤེས་ཐུབ་པ་དང༌། ཉམས་མྱོང་ཐོག་ནས་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སོ་སོའི་རྒྱུད་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གིན་གཏོང་གིན་བྱས་ཏེ་བྲོ་བ་ཞིག་མྱོང་ཐུབ་ན་དཔེ་ཆ་ཀློག་ནས་ཚིག་སྐམ་པོའི་གོ་བ་ཆགས་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་ནང་ནས་གོ་བ་ཆགས་ཡོང་བ་དང༌། ངེས་པ་བརྟན་པོ་རྙེད་ཡོང་གི་རེད།

ཆོས་དད་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སྟངས་དེ་གཞུང་ནས་བཤད་ཚོད་དང༌། རང་གི་རྒྱུད་ཐོག་ནས་བློ་ལ་འཆར་ཚུལ་དེ་དང་སྒྲིག་གིན་སྒྲིག་གིན་བྱེད་དགོས། དགེ་རྒན་ཡིན་ནའང་བཤད་པ་ན་འབྱམས་ཀླས་པའི་གོ་བ་བསྐྱེད་པ། བསྟན་པའི་ཐ་མ་ལ་གང་ཕན་དང༌། ཐད་ཀར་དོན་དུ་གང་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པ་ནང་བཞིན་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་འཁྲིད་པ་དང༌། ཉན་མཁན་ཚོ་ཡིན་ནའང་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཉན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། རེད་དམ། སློབ་ཚན་གཞན་དག་ནི་ངས་ཅང་མི་ཤེས་པ་རེད། དཔེ་ཆ་ལྟ་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྩོད་རྒྱུགས་ཟེར་ཡང་རུང༌། དམ་བཅའ་བཞག་པ་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། གཞི་རྩ་ནི་གཞུང་ཆེན་པོ་རྙོག་གྲ་ཚ་པོ་དང༌། གཏིང་རིང་པོ་ཡིན་དུས་སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་ནང་དོན་རིག་གཞུང་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཕལ་ཆེར་སློབ་ཚན་ཁག་ཤོས་ཤིག་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

མ་གཞི་ང་རང་སློབ་ཚན་གཞན་ལ་རྒྱུས་མངའ་མེད་ཙང་ཤོད་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། ཕལ་ཆེར་ནང་པའི་གཞུང་འདི་གཏིང་རིང་པོ་དང༌། རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིན་དུས་དཀའ་ངལ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་མཁས་པ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་རེད་མ་གཏོགས་དཀའ་ལས་མ་བརྒྱབ་པའི་ཐོག་ནས་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་པས་སྡུག་རུས་རྒྱག་དགོས།

དཔེ་ཆ་བལྟ་རྒྱུའི་དོན་ལ་སྡུག་རུས་བྱེད་ཐུབ་ན། སྡིག་སྒྲིབ་བྱང་ནས་དཔེ་ཆ་ཡག་པོ་ཤེས་ཐུབ་པ་དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དོན་གཉེར་ཡོད་མཁན་ཚོས་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་དཔེ་ཆའི་ཐོག་ལ་ཤུགས་ཡག་པོ་རྒྱག་དགོས། ཚར་གཅིག་ཀློག ཚར་གཅིག་ཉན་པས་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། ཀླད་པ་ལ་ཟུག་པ་ནང་བཞིན་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན་དུས། ཡང་ཡང་མི་བལྟ་བརྩོན་འགྲུས་སྐྱོན། གསུངས་པ་བཞིན་ཚར་གཉིས་གསུམ་བཞི་ལྔ་ག་ཚོད་མང་བ་གོམས་འདྲིས་བྱུང་བའི་ཚོད་ཀྱིས་བསམ་བློའི་གཏིང་ལ་ཟུག་པོ་ཡོང་བ་ཡིན་དུས། ཁྱེད་ཚོས་གཟབ་གཟབ་གྱིས། ཤེས་སོང་ངམ། བརྩོན་འགྲུས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དགོས། གཞན་ཡོང་གི་མ་རེད། རྒས་ཚར་ནས་དཔེ་ཆ་ཞིག་ཀློག་དགོས་བསམ་ནའང་ལོ་ན་ཚོད་ཀྱིས་གདུངས་ཚར་དུས་ཁག་པོ་རེད། ད་ལྟ་གོ་སྐབས་ཡོད་དུས་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་མ་བཏང་བར་ཡག་པོ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས། འདིར་གྲྭ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། མཐོ་རིམ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་དགེ་འདུན་གྱི་བསྟི་གནས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་གྲྭ་པ་ཚོའི་སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དགེ་རྒན་ཚོ་ཡིན་ནའང་ད་ལྟ་ལབ་པ་ནང་བཞིན་གྱིས་བསླབ་བྱ་ཡག་པོ་བྱས། དཔེ་ཆ་འཁྲིད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཁོ་ལ་མི་ཚེ་གཅིག་གི་མདུན་ལམ་ཞིག་སོྟན་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་བཟང་པོའི་བསླབ་བྱ་ཡག་པོ་བྱས། དགེ་ཕྲུག་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་བཟང་པོའི་བསླབ་བྱ་དེ་སེམས་ལ་བཅངས་ནས་འཛིན་གྲྭའི་སྐབས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དེ་སེམས་ལ་ངེས་པ་ཙམ་མ་ཟད། མི་ཚེ་གཅིག་ལ་སོ་སོ་ཡ་རབས་ཤིག་དང༌། མི་ཚེ་ཡག་པོ་ཞིག་བསྐྱལ་རྒྱུའི་དོན་དག་ལ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་བཟང་གོམས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་བ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

གཞན་ཡང་གྲྭ་པ་ཚོས་དུས་རྒྱུན་དུ་སྤྱོད་ལམ་འཁྱེར་སྟངས། གོས་གྱོན་སྟངས། སྐྲ་བཞར་སྟངས། གྲྭ་ཆས་གྱོན་ནས་སྐྲ་རིང་པོ་བཞག་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་མིན་པ། དེ་ག་ནང་བཞིན་གྱོན་གོས་གྱོན་སྟངས་ཛ་རེ་ཛོར་རེ་མིན་པ། སྤྱིར་བཏང་གྲྭ་པ་ཚོ་ལ་ལྟ་སྣང་མཐོང་ཕྱོགས་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་ལ་འགྲོ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད་མ་གཏོགས། ཛ་རེ་ཛོར་རེ་འདྲ་པོ། ཕྱེད་ཀ་གྲྭ་པ་ཡིན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། ཕྱེད་ཀ་སྐྱ་བོ་ཡིན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མ་རེད།

སྐྱ་བོ་སྐྱ་བོའི་ཆས་གོས་ཁོ་རང་གོས་ཐུང་སྟོད་ཐུང་ཞིག་གྱོན་པ་ཡིན་ནའང་ཁོ་རང་ཁོ་རང་གྱོན་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། སྐྱ་བོ་ཡིན་ན་ག་རེ་ཡིན་ནའང་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད། ང་རང་ཚོ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་རབ་ཏུ་བྱུང་སྙིང་འདོད། ཡང་ཁྱིམ་པའི་ལམ་ལུགས་དོར་སྙིང་མ་འདོད་པ་དེ་འདྲ་བྱས་ཏེ་རྐང་པ་ཉིས་འཛུགས་བྱས་ན་ཡོང་གི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་རྟགས་ཆ་ལུགས་གཙང་མ། དང་བ་འདྲེན་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད། གྲྭ་པའི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་སྤྱོད་ལམ་བཟང་པོ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད། ཤེས་སོང་ངམ། ལུས་ལ་གྲྭ་ཆས་གྱོན། སྤྱོད་པ་གཞན་ལས་ཉེས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་འདྲ་གྲྭ་པ་མ་བྱས་ན་ཡག་ཤོས་རེད། དེ་འདྲ་བྱས་ན་སོ་སོ་སྡུག་པའི་ཐོག་ལ་སྤྱི་ཡོངས་བསྟན་པའི་ལ་རྒྱར་གནོད་ཀྱི་རེད། ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སྡེའི་ནང་ལ་ཞུགས་རྗེས་རབ་བྱུང་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་རེད།

འདི་གར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་སློབ་དཔོན་སུ་ཡིན་ནའང་དངོས་གནས་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་གྲྭ་པ་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཁོ་ཕུད་རྐྱང་རེད་མ་གཏོགས་དེ་ལ་ཡ་ང་བག་ཚ་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་བསྡད་ཡོད་པ་མ་རེད། རྐྱེན་དང་འཚམས་པ་ཚར་མི་གཅོད། ཅེས་བཤད་པ་རེད། ཁོ་རང་ལ་སྡུག་པོ་གཏོང་དགོས་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁོ་རང་གི་མདུན་ལམ་དང༌། བསྟན་པ་སྤྱིའི་དོན་དག་ལ་རེད་མ་གཏོགས་སྒེར་གྱི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་བྱས་པ་དེ་འདྲ་མ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་རབ་བྱུང་ཚོས་ཚུལ་དང་མཐུན་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག རྡོ་རྗེ་གདན་དགོན་པ་ཡིན་ནའང་རུང༌། འདི་གར་ཡིན་ནའང་རུང༌། ངས་རྟག་པར་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད། མི་མང་པོ་གནས་སྐོར་དང༌། ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་སའི་ས་ཆར་སྡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་དུས་བོད་ཀྱི་གྲྭ་པའི་སྤུས་ཚད་སྟོན་མཁན་འདྲ་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཀུན་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཟེར་མཁན་དེ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་འདུག་བསམ་པ་ཡོང་གི་རེད། ཞི་ཞིང་དུལ་ལ་བག་ཡོད་པ། གཏམ་ཞིག་བཤད་ནའང་དྲང་པོར་སྨྲ་བ། དཔེར་ན། ཁྲོམ་ལ་ཚལ་ཞིག་ཉོ་བའི་སྐབས་ཡིན་ནའང༌། དངོས་གནས་ཞི་ཞིང་དུལ་ལ་བག་ཡོད་པ་ཡག་པོ་ཞིག་འདུག་བསམ་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་ན་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་ལ་ཕན་པ་རེད། གྲྭ་པ་ཚོ་གཞན་ལས་ཧམ་པ་ཚ་བ་དང༌། གཞན་ལས་མ་རབས་ཚ་བ། དཔེར་ན། གྲྭ་པ་འདི་ཚོས་ཞེས་ལབ་གཞི་འདྲ་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་སྤུས་ཚད་སྟོན་མཁན་འདྲ་པོ་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ཤེས་སོང་ངམ།

དེ་ག་ནང་བཞིན་འདིར་ང་རང་ཚོ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཚང་མའི་མི་ཡོད་པ་རེད། ངའི་ཐོག་མའི་རེ་བ་འདྲ་པོ་འདི་ཡིན། གཅིག་གི་གཅིག་ལ་རྒྱང་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ན་དཀྲོག་གཏམ་དང༌། མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ནའང༌། དངོས་དོན་ངོ་མ་ཧ་མ་གོ་བར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དག་པ་མི་སྟེར་བ་དེ་འདྲ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། ཉེ་པོ་བྱས། ཕན་ཚུན་གཤིབས་ཏེ་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་གིས་གསལ་པོ་ཤེས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། གཅིག་གིས་གཅིག་རྒྱུས་ལོན་ནས་ཡོང་དུས་དངོས་གནས་དད་པ་དག་སྣང་སྐྱེ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཡག་པོ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང༌། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་རེ་བ་ཇི་བཞིན་ང་ཚོ་ཏན་ཏན་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱི་འགན་ཞིག་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡིན་བསམ་པ་བྱས་ནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དག་སྣང་ཡག་པོ་སྦྱངས། ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་དག་སྣང་སྦྱངས་དགོས་པ་མིན། རྩ་བ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བཞི་ཀ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པ། མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་བྱེད་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་བྱེད་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་མིན་པ་སྔོན་གྱི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་རང་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་དེ་ཉམས་སུ་བཞེས་ནས་གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་མཐོན་པོར་གཤེགས་པ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་རྟགས་མཚན་དེས་བསྟན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་འདིར་མི་གཅིག་གཉིས་གཅིག་གིས་ཚིག་གཅིག་གཉིས་ཤིག་ལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཤེས་མ་ཤེས་དང༌། བཤད་ཤེས་མ་ཤེས་ལ་བལྟ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད།

རྩ་བའི་གྲུབ་མཐའ་དེ་དང་དེ་ཞེས་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ས་དེ་སྔོན་གྱི་མཁས་དབང་དེ་དག་གིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་འདི་ཡིན་དུས། མཁས་དབང་དེ་དག་གིས་རང་ལམ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉོན་མོངས་འདུལ་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། རང་ལམ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང་བརྙེས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། གྲུབ་མཐའ་སྐྱོན་ཅན་ཞིག་གིས་དེ་འདྲ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། རྩ་བ་སྐྱོན་མེད་ཤ་སྟག་རེད། སྐྱོན་མེད་པའི་གནས་ལུགས་སྐོར་ལ་མཉམ་དུ་གཤིབས་ནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་གོ་བསྡུར་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྩད་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ཡང་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ན། མཉམ་དུ་གཤིབས་ནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགེ་མཚན་མ་མཐོང༌། ཡོན་ཏན་མ་མཐོང་བར་སྐྱོན་མཐོང་སྟེ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐོ་གནོན་ཕྲག་དོག གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྙས་སྨོད་ཡོང་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཡོད། རྒྱང་རིང་པོར་བསྡད་པ་ཡིན་ན། བླ་མའི་བྱིན་རླབས་རྒྱང་ནས་ཆེ་ཟེར་བ་བཞིན་དད་པ་དག་སྣང་ཆཻ་མདོག་ཁ་པོ། གཤིབས་ནས་བསྡད་དུས་དད་པ་དག་སྣང་གིས་མ་ལྡང་པར་རྩོད་པ་ལུང་པ་གང་བརྒྱབ་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཡོང་སྲིད་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་སྣང་གནང༌། ཕན་ཚུན་ཚང་མ་ཉན་ཤེས་གོ་ཤེས་ཡོད་པ། རྒྱུ་མཚན་ལ་བསམ་བློ་མང་ཙམ་བཏང༌། ང་བདེན་ཁོ་རྫུན་གྱི་སྐད་ཆ་མེད་པ་བྱས། བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བྱེད་ཀྱི་ཡང་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་གཟབ་གཟབ་བྱ་རྒྱུ་འདི་གལ་ཆེན་པོ་འདུག སློབ་གཉེར་ཁང་གཅིག་གི་ནང་ལ་གཤིབས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ཡིན་དུས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དགེ་མཚན་ཐོན་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། ཡག་པོ་མ་བྱུང་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

སློབ་གཉེར་བྱེད་སྟངས་སྐོར་ལ་གཙོ་བོ་ཆོས་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ཐོག་མར་སློབ་གཉེར་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གནས་སྐབས་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་ཕྱོགས་ཆར་མ་ལྷུངས་པའི་ཉམས་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་དེ། ཡིན་ན་ཡང༌། གཙོ་ཆེ་ཆུང་ཡོད། ད་ལྟ་འདིར་ཤེས་བྱ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སླད་དུ་གཙོ་བོ་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཡིན་དུས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་ཚང་མས་གཞུང་ཆེན་པོའི་སྒྲོ་འདོགས་ཡག་པོ་བཅད། གཞུང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་འབྱམས་ཀླས་པའི་གོ་བ་འཇགས་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། མན་ངག་རྡོག་རྡོག་གཅིག་ཙམ་བསྟན་ནས་དེ་ཙམ་གྱིས་འགྲིགས་པ་ལྟ་བུའི་ཆོག་ཤེས་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད། གཞུང་ཆེན་མོའི་ཐོག་ནས་བརྡར་ཤ་བཅད། རང་རང་བླ་མ་གོང་མའི་གདམས་པ་ཇི་ཡོད་དེའི་ཐོག་ལ་བསྒྲིལ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་འདྲ་མ་གཏོགས་རྩ་བ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་གཞུང་ཆེན་མོའི་ཐོག་ལ་སློབ་གཉེར་ཤུགས་བསྐྱེད་ཡག་པོ་གནང་དགོས།

སྤྱིར་བཏང་དགེ་ལུགས་ལ་གཞུང་འདི་ཚོའི་གྲས་ཤུགས་ཆེ་བ་དང༌། ཕྲ་ཚུགས་པ་ཡོད་པ་འདི་གཞན་དག་དགེ་ལུགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་དྲགས་པ་གང་ཡང་མ་རེད། རྩོད་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། རྩོད་པས་བརྡར་ཤ་གཅོད་པའི་མིག་ལྟོས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་འདིའི་དྲིན་རེད། དྲང་པོ་བཤད་ན་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བཞིའི་ནང་ལ་གཞུང་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་མཁས་པའི་ལེགས་བཤད་ཀྱི་འཆད་སྤེལ་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན། དགེ་ལུགས་པ་དྲག་ཤོས་ཡིན་པ་དེ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། གྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་དང༌། ནང་གི་རྟོགས་པ་མཐོ་དམན་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་དགོས་བྱུང་ན་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་པ་གཅིག་པ་ཡིན་འགྲོ། ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་རེད། ཁག་པོ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། བཤད་པའི་ཐོག་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་དགོས་བྱུང་ན་དགེ་ལུགས་པ་དྲག་ཤོས་ཆགས་བསྡད་ཡོད། དེ་ཡོང་བ་ཡང་ལོ་སུམ་ཅུ་བཞི་བཅུའི་རིང་ལ་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་རྒྱུན་བསྲིངས་བྱས་པ་དེའི་ལག་རྗེས་རེད། དགེ་ལུགས་པ་ཟེར་ན་བླ་མ་མཆོད་པ་འདོན་ཤེས་ཙམ་ཞིག་དགེ་ལུགས་པ་གང་ནས་ཡིན། ཆོ་ག་འདོན་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་དགེ་ལུགས་པ་ག་ནས་ཡིན། དངོས་གནས་དྲང་གནས་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གཞུང་ཆེན་མོ་དེ་དག་གི་དགོངས་པ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་མ་ནོར་བ་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ། གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དོན་དེ་ཉིད་རྡོག་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཤེས་པ་ཞིག་ལ་དགེ་ལུགས་ཟེར་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས། མིང་ཙམ་གྱིས་དགེ་ལུགས་པ་དང༌། ཞྭ་མོ་སེར་པོ་གྱོན་པ་ཙམ་གྱི་དགེ་ལུགས་པ་དང༌། ཞྭ་མོ་དམར་པོ་གྱོན་པ་ཙམ་གྱི་བཀའ་བརྒྱུད་པ་དང༌། རྙིང་མ་ག་ནས་ཡིན། ས་རྙིང་བཀའ་བརྒྱུད་གང་ཡིན་ཀྱང༌། སྔོན་གྱི་མཁས་པ་ཚོས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གཞུང་ཆེན་མོ་དེ་ཚོ་གཞི་ལ་བཞག དེའི་སྟེང་དུ་མྱུར་ལམ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རང་རང་བླ་མ་སོ་སོའི་ཉམས་མྱོང་གིས་ཁྲིད་བཞག་པ་དེ་ཚོ་སྣོན་པ་བརྒྱབ་ནས། གཞུང་ཆེན་མོའི་དགོངས་པ་འདི་རེད། བླ་མ་རང་རང་གི་མན་ངག་འདི་རེད་ཅེས་བཤད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲིགས་པ་རེད།

རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཨ་ཏི་ཡོ་ག་བཤད་ཡོང་དུས་ཐེག་པ་དགུའི་ཡང་རྩེ་ཡིན་ལུགས་དེ་ཐེག་པ་འོག་མ་འོག་མའི་འགྲོ་སྟངས་ཆ་ཚང་ཤེས་པའི་ཐོག་ལ་ཨ་ཏི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཟབ་ཁྱད་འདི་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་བཤད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ངེས་པ་རྙེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་མ་གཏོགས་ཐེག་པ་འོག་མ་འོག་མའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་གོ་བ་གང་ཡང་མ་ཆགས་པ་ཞིག་གིས་ཨ་ཏི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་གཞན་ལས་ལྷག་ཚུལ་གནད་འགག་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་ཤོད་ག་ལ་ཐུབ། ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་པའི་མཛོད་བདུན་དང༌། ངལ་གསོ་སྐོར་གསུམ་ལ་སོགས་པ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་དངོས་གནས་གཞུང་ཆ་ཚང་ལ་སྦྱངས་ནས་དེའི་དོན་དག་ཚུར་རྡོག་རྡོག་བཟོས་པ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས་ལས་སླ་པོ་མི་འདུག

དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། རང་རང་སོ་སོའི་མཁས་པ་ཚོས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་ཡོད་པ་རྣམས་ཁྱེད་རང་ཚོས་གཞུང་ཆེན་མོའི་ཐོག་ནས་སྒྲོ་འདོགས་བཅད་ནས་འགྲོ་སྟངས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་འདིར་སློབ་གཉེར་བྱེད་སའི་བསྟི་གནས་ཤིག་ཡིན་དུས། དེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་གནང༌། གཞན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ།

དེ་ནས་ཁ་སང་འདིར་རྟགས་གསལ་གཏོང་བའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གིས་ཐམས་ཅད་ཟེར་བའི་ཚིག་འདི་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་ (པུ་ར་) ཞེས་ལབ་སོང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ནང་ཐམས་ཅད་ཟེར་བའི་ཚིག་ཅིག་ཡོད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱིན་ལ་པུ་ར་ཟེར་བ་ལབ་དགོས་དོན་མེད། དེ་བཞིན་དེང་སང་སྤྱིར་བཏང་སྐད་ཆ་བཤད་དུས་ (ཧབ་ཏ) གཅིག ཧབ་ཏ་གཉིས་ཞེས་ཟེར་བ་འདི་ང་རང་ཚོའི་བདུན་ཕྲག་ཅེས་བོད་ཀྱི་ཚིག་གཅིག་ཡོད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱིན་ལ་ཧབ་ཏ་ཟེར་བ་ལབ་སྟེ་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག

བོད་སྐད་ཀྱི་ནང་ལ་གོ་དོན་ཆ་ཚང་གསལ་པོ་བཤད་མ་ཐུབ་པའི་མིང་ཚིག་གསར་པ་འདྲ་ཡོད་ན་དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་དང༌། ཧིན་རྡུའི་ཚིག་འདྲ་པོ་གནས་སྐབས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུ་གནས་ཚུལ་ཁག་ཁག་རེད་མ་གཏོགས། ང་རང་ཚོར་སོ་སོ་བོད་པའི་མིང་ཚིག་ཡོད་དང་ཡོད་བཞིན་པ་དེ་ཕར་བཞག་ནས། སྐད་གཞན་དག་གཅིག་བསྲེས་ཀྱིན་བསྡད་ན་དོན་དག་གང་ཡང་མི་འདུག ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་བོད་ཡིག་གི་ཐོག་ལ་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་འདུག རྒྱ་མིའི་ཤོག་ལོར་ཐོག་བོད་ཡིག་གཅིག་བྲིས་ཡོད་པ་དྲིལ་བསྒྲགས་ཙམ་རེད་མ་གཏོགས་དོན་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་བོད་མིར་མཐོང་ཆུང་ག་ཚོད་ཙམ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་གི་ཐོག་ལ་བརྙས་བཅོས་ག་ཚོད་ཙམ་ཞིག་བཤད་ཀྱི་ཡོད།

རྒྱ་མིའི་མིང་བཏགས་ནས་བོད་པའི་མིང་བརྗེས། མིའི་མིང་དང་ས་ཆའི་མིང་ལ་བོད་པའི་མིང་ཡོད་ཡོད་པ་དེ་ཕར་བཞག་ནས་རྒྱ་མིའི་མིང་དེ་འདྲ་བཏགས། ཤན་ཟེར་བ་དང༌། ཆུས་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་སྤྱིར་བཏང་བོད་པའི་མིང་ཚིག་ནང་རྒྱ་མིའི་ཚིག་མང་པོ་ཞིག་བླུག་ཡོང་གི་མི་འདུག་གམ། ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མིས་ང་ཚོ་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་ནས་འཆར་གཞི་དང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་མེད་པ་བཟོ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང༌། ཚུར་ཙམ་འདིར་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་ཡོད་མཁན། སོ་སོའི་སྐད་དང་ཆ་ལུགས་དེ་དག་ལ་གཅེས་འཛིན་བྱེད་པའི་ཁུར་བབས་བསྡད་མཁན་གྱི་མི་ཚོས་རང་གི་འདོད་པས་དང་དུ་བླངས་པའི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་ལ་ཞེ་ལྷོད་བྱས་ནས། མི་གཞན་དག་གི་སྐད་ཡིག་སྣོན་མ་རྒྱབ་གང་ཐུབ་དང༌། བསྲེས་གང་ཐུབ་བྱས་ན་དགོས་པ་ག་རེ་འདུག་གམ། ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མིས་རྩ་མེད་གཅིག་བཟོས། ཚུར་ཙམ་འདིར་ང་ཚོས་དོ་སྣང་མེད་པར་གཡུག་བཞག་ན་ཡག་པོ་མ་རེད།

དབྱིན་ཇི་ཤེས་མཁན་ཞིག་གིས་ངས་དབྱིན་ཇི་གང་འཚམས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་བསམས་ནས་བོད་སྐད་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱས། ཧིན་རྡུ་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ངས་ཧིན་རྡུ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་ནས་བོད་སྐད་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱས་ན་བྱབ་ཆུང་རེད། ཆོ་མི་འདུག བོད་པའི་མིས་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་བདག་པོ་མ་བརྒྱབ་ན་སུས་རྒྱག་གི་རེད།

ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་སྐད་བསླབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་བོད་སྐད་བརྒྱུད་ནས་དོན་དག་གཞན་དག་ཤེས་པའི་ཆེད་རེད་མ་གཏོགས། ཁོས་བོད་སྐད་ལ་ཤ་ཚ་ནས་བསླབ་པ་མ་རེད། རྒྱ་གར་བ་ཁ་ཤས་བོད་སྐད་བསླབ་མཁན་ཡོད་པ་རེད། དེ་བོད་སྐད་ལ་ཤ་ཚ་བ་གང་ཡང་མ་རེད། བོད་སྐད་ལ་ཤ་སུས་ཚ་ཟེར་ན་ང་ཚོ་བོད་པས་ཤ་ཚ་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་མི་རིགས་ཤིག་གི་དོན་དག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འཐབ་རྩོད་ཅིག་རེད། འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ངོ་བོའམ་རྩ་བ་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད། ཤེས་རིག་གི་རྣམ་པ་ཐ་དད། སྐད་དང་ཆ་ལུགས་ཐ་དད་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་བརྡར་ཤ་གཅོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་སྐད་འདི་ཨ་ཧཕི་རི་ཀའི་ནང་གི་ཡར་རྒྱས་མ་ཕྱིན་པའི་མི་རིགས་ཆུང་ཁག་དེ་གྲས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་འདྲ་པོ་ཞིག་མ་རེད། ང་ཚོའི་སྐད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད། ཡི་གེ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དང་གདན་ཐོབ་ལྟ་བུ་འདྲ་འདྲར་གནས་པ་དེ་ང་ཚོ་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་སྐྱོ་པོ་རེད་མི་འདུག ང་ཚོའི་སྐད་ཡིག་དངོས་གནས་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་དང༌། ངོམ་འོས་པ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས། ངོ་ཚ་དགོས་པའི་སྐད་ཡིག་མ་རེད། དེ་འདྲའི་སྐད་ཡིག་ཅིག་ཡོད་བཞིན་དུ་དེ་ལ་བདག་པོ་མ་བརྒྱབ་ན་ལྐུག་པ་རེད། བྱབ་ཆུང་རེད། དེ་ལ་བདག་པོ་ཡག་པོ་རྒྱག་དགོས།

ཁ་སང་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཧིན་རྡུ་དང༌། གཉིས་པ་མཇུག་དེར་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཙམ་བསྒྱུར་ཙམ་འདྲ་ཞིག་མ་གཏོགས་མི་འདུག མཛད་རིམ་དེ་ཡང་ང་ལ་བཀླག་རྒྱུ་ཞིག་མ་གཏོགས། གཞན་བོད་ཡིག་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་ཞིག་མི་འདུག ཁ་སང་གསོལ་རས་སྤྲོད་རྒྱུའི་ནང་ལའང་དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེ་མ་གཏོགས། བོད་ཡིག་གང་ཡང་བྲིས་མི་འདུག བོད་པའི་ཡི་གེ་མང་ཙམ་ཞིག་བྲིས། ཚོགས་འདུ་འཚོགས་དུས་ཀྱང་དང་པོ་དེ་བོད་སྐད་བརྒྱབ་ན་ཡག་གི་རེད།

ང་ཚོའི་འདིར་བོད་པའི་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཟེར་བ་མ་གཏོགས་རྒྱ་གར་བ་ནི་མ་རེད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ད་ལྟ་ང་ཚོར་རོགས་རམ་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་ཙང་བྱས་པ་མ་གཏོགས། རྒྱ་གར་བ་གཅིག་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁ་སང་ཉེ་བའི་རིགས་བདག་ཁོང་གི་གསུང་བཤད་ནང་ལ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཕྲུ་གུ་འདི་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་སྤྲད་ནས་རྗེས་མ་རྒྱ་གར་གྱི་མི་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ནས་དཀའ་ངལ་མ་ཡོང་བ་བྱ་དགོས་ཞེས་བཤད་སོང༌། ཁོང་གི་འདི་དགོངས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་རེད། གཅིག་བྱས་ན་ཁོང་གི་མ་ཤེས་པ་ཡིན་འགྲོ། གཅིག་བྱས་ན་བཤད་མ་བདེ་བ་ཡིན་འགྲོ། གཅིག་བྱས་ན་ཁོ་རང་ཚོ་དམའ་རིམ་གྱི་མི་དེ་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་མེད་པ་ཡིན་འགྲོ།

རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་པར་དམིགས་བསལ་ལྟ་སྟངས་དེ་གང་རེད་ཟེར་ན། བོད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བའི་དོན་དག་ལ་བོད་པར་རོགས་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བོད་པ་འདི་དག་རྒྱ་གར་ནང་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་མི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་བྱས་ནས་ལྟོ་གོས་འཕྱིད་ཙམ་བྱ་རྒྱུའི་དོན་དག་ཡིན་ན་ང་ཚོའི་ཚོགས་པ་ཟུར་དུ་བཙུགས་ཏེ་བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་འཛུགས་དགོས་དོན་དང༌། ང་ཚོ་བོད་པའི་གཞིས་ཆགས་ཟུར་དུ་འཛུགས་དགོས་དོན་མེད། ང་ཚོས་བོད་པའི་གཞིས་ཆགས་ཟུར་དུ་བཙུགས། ང་ཚོར་འདིར་བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཟུར་དུ་བཙུགས། ལས་སླ་བ་དེ་ཕར་བཞག དཀའ་ལས་ཁག་པ་དེ་དང་དུ་ལེན་དགོས་དོན་དེ་ག་རེའི་དོན་དག་རེད་ཅེས་ཟེར་ན། བོད་པའི་རྣམ་པའམ། བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་མ་བརླག་པའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོའི་འཆར་གཞི་ཟུར་དུ་བཟོས། འགྲོ་སྟངས་ཟུར་དུ་བཟོ་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

དཔེར་ན། འདིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་རྩ་བ་བོད་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་བོད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་རེད་མ་གཏོགས། རྒྱ་གར་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་མ་རེད། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། འདིར་རྒྱ་གར་སྐུ་མགྲོན་མང་པོ་ཡོད་ཙང༌། རྒྱ་གར་སྐད་དུ་ངེས་པར་བསྒྱུར་དགོས་ཀྱི་རེད་དེ། རྩ་བ་དེ་ང་ཚོས་བོད་སྐད་བྱས་ན་སུས་བྱས་ཆོག་གི་མ་རེད་ཟེར་གྱི་རེད། སུ་གཅིག་གིས་ཟེར་གྱི་མ་རེད། གཟི་བརྗིད་ཅིག་འདུག་གམ། ང་ཚོ་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་མང་པོ་ཞིག་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་རེད། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་སྟངས་ཇི་ལྟར་བྱ་དགོས་ཟེར་ན། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་དེ་མཆོད་གཤོམ་ནང་ལ་བཞག་རྒྱུ་ཞིག་མ་རེད། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་མ་གཏོགས། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཡར་རྒྱས་མ་བཏང་བར། ལྐུག་པའི་ཞེན་ཁོག་གི་ཐོག་ནས་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་ལབ་ན་ཆོ་གང་ཡང་མི་འདུག

བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཡར་རྒྱས་ཀྱང་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་གཏོང་དགོས་པ་མ་གཏོགས། བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་པར་ཡར་རྒྱས་ག་ལ་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ང་ཚོར་མིང་ཚིག་མ་ལྡང་པ་གཅིག་བྱུང་ན། ལམ་སང་མིང་ཚིག་གསར་པ་ཞིག་བཟོས། མིང་ཚིག་གསར་པ་ཞིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་ཀྱིན་བྱེད་ཀྱིན་བྱས་པ་ཡིན་ན། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ནང་ལ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ཁྲིམས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་འདྲ། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ཚན་རིག་དང་འཕྲུལ་རིག་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ལ་ཡིན་ནའང༌། བོད་པའི་མིང་ཚིག་ག་ལེར་ག་ལེར་གསར་བཟོ་དང༌། བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ན་ཡར་རྒྱས་ལྡང་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཅི་སྟེ། ངེས་མེད་ཀྱིས་མ་ལྡང་པ་ཞིག་འདུག་ན་ང་ཚོའི་བོད་པའི་ཚིག་གི་ནང་ལ་པདྨ་ཟེར་བ་དང༌། སེངྒེ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་དེ་ཚོའི་གྲས་རྒྱ་གར་སྐད་ཁོ་རང་བཞག་སྟེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དཔེར་ན། དེ་འདྲའི་རིགས་ལ་ངོ་ཚ་དགོས་དོན་མི་འདུག མིང་ཚིག་གསར་པ་ང་ཚོའི་བོད་སྐད་དུ་སྒྲ་སྒྱུར་བྱས་ནས་མ་ཡོང༌། དོན་སྒྱུར་བྱས་ནས་མ་ཡོང་བ་ཞིག་འདུག་ན་ནི་ཨེ་ཀྲོམ་ (Atom) ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ལ་རྡུལ་ཕྲན་ཞེས་ལབ་སྟེ་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་བྱས། དེ་མིན། དེ་ག་སོར་བཞག་བྱས་ན་རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་ནང་དབྱིན་ཇིའི་མིང་ཚིག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དང་གཅིག་པ་རེད། གང་ལྟར། ང་རང་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་རེད། བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་པར་གཡུག་བཞག་ན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་མ་རེད། ཡར་རྒྱས་མ་བཏང་བར་ང་ཚོའི་སྐད་ཡིག་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། སྐད་ཡིག་ལ་ཐུགས་སྣང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ལབ་ན་ཆོ་གང་ཡང་མི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། འདི་ལ་དོ་སྣང་ཆེ་ཙམ་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

གཉིས་ནས། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་འདི་དག་དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ཙམ་དུ་མ་ཟད། མ་འོངས་པར་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་ནང་ལ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ངེས་ཡིན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས། ཐེག་པ་གོང་འོག མདོ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཆ་ཚང་བ་ཤོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བཤད་པའི་སྟེང་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་ཐུབ་པའི་སྐད་ཡིག་བོད་སྐད་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་གཞན་གང་གིས་ཀྱང་བྱེད་ཐུབ་མི་ཡོང་དྲན་གྱི་འདུག

ད་ལྟ་དབྱིན་ཇིའི་ནང་ལ་ནང་པའི་ཆོས་སྒྱུར་གྱི་ཡོད་པ་རེད་དེ། དུས་རབས་འདིའི་ནང་ལ་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བོད་སྐད་དུ་བཤད་པ་ནང་བཞིན་ཞིག་ཤོད་མི་ཐུབ་པ་ཕལ་ཆེར་ངས་ཚོད་ཐིག་གི་འདུག དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་ནང་ལའང་བོད་སྐད་ཀྱིས་བཤད་པ་ནང་བཞིན་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཐོག་ཤོད་ཐུབ་པ་ཕལ་ཆེར་ཁག་པོ་ཡིན་འགྲོ། དེ་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་སྨད་ཙམ་ལ་གང་འདྲ་བྱེད་གྲབས་ཡོད་མེད་མི་ཤེས། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ང་ཚོས་ག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ཡང་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་མཐོང་ཆུང་བྱེད་པ་དང༌། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཚུར་ཙམ་དེར་བཞག་ནས་བེད་སྤྱོད་གཙོ་བོ་བྱེད་མི་དགོས་པ་དེ་འདྲ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མི་འདུག གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག སྐད་ཡིག་འདི་རླབས་ཆེན་རེད། འདི་ལ་བདག་པོ་ཡག་པོ་རྒྱག་དགོས།

ཁྱེད་རང་ཚོ་མཱ་རྡེ་ཡ་འཛིན་གྲྭའི་ཕོགས་ཐོབ་སྐོར་ ༧༥ ཐོག་ནས་འཚོ་ཐབས་མ་ལྡང་པའི་སྐོར་དེ་ཕལ་ཆེར་ཐག་ཆོད་ཡོང་བ་ཡོད། ད་རེས་ང་ཡོང་ཁར་ཤེས་རིག་བཀའ་བློན་ཐུབ་བསྟན་ཉིན་བྱེད་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཁོང་གིས་ལྡི་ལིར་རྒྱ་གར་ཤེས་རིག་བློན་ཆེན་ལ་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུའི་དོན་ཚན་ནང་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཕོགས་ཐོབ་སྐོར་འདི་རེད། བཀའ་མོལ་ཞུས་ནས་དངུལ་རྩིས་ལས་ཁུངས་ནས་བསྐྱར་དུ་རྙོག་གྲ་མ་བྱུང་ན་ཕལ་ཆེར་གཏན་འཁེལ་བའི་བཟོ་འདྲ་པོ་རེད། དཀའ་ངལ་སེལ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་ཚོ་ཡར་མར་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་གོ་བསྡུར་བྱེད་ཀྱིན་བྱེད་ཀྱིན་ཐབས་ཤེས་བྱས་ན་འགྲིགས་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་ཡག་པོ་བསྐྱེད་དགོས།

ང་ཚོ་བོད་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ནས་བདེན་པའི་རྩ་དོན་གཅིག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱ་རྒྱུ་མུ་མཐུད་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་སོས་དལ་ཞེ་ལྷོད་དུ་སྡོད་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་མ་རེད། མ་གཞི་ད་ལྟ་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭའི་ནང་ལ་སྲིད་དོན་ཐོག་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་འདུག འཐུས་མི་དང༌། ལྟ་སྐོར་བྱེད་མཁན་སྔ་རྗེས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཉེ་ཆར་རང་ལས་བསྡོམས་ནང་ལ་བཀོད་འདུག སེམས་ཤུགས་འཁུར་བསྡད་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ནའང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱས།

ང་རང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་འདི་ལྟ་བའི་ཐོག་ལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། ལམ་སྲོལ་ཐོག་ལའང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། གསར་བརྗཻར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་དག་མ་རེད། ང་ཚོ་གང་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། རྒྱ་མིའི་འགོ་ཁྲིད་པས་ང་ཚོའི་ཐོག་ལ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་མཐོང་ཆུང་དང༌། ཁྱད་གསོད་བྱས་ནས་ཐོབ་ཐང་གང་ཡང་མེད་པར་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་དབང་འཛིན་བྱེད་པ་དེར་ང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། གཞན་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་གུང་ཁྲན་ལ་ང་ཚོ་ནང་པ་ཡིན་ཙང༌། ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཚོར་བཅོས་བསྒྱུར་གཏོང་བར་ཡོང་གི་འདུག ང་ཚོར་བཅོས་བསྒྱུར་དགོས་ཀྱི་མེད་ཟེར་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད།

ང་ཚོའི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་དེ་ལ་རྒྱ་མིས་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་གསར་པ་ཞིག་བཙུགས་ཡོང་གི་འདུག་ཟེར་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། ང་ཚོར་ལུགས་སྲོལ་གསར་པ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བཅོས་བསྒྱུར་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས། རྒྱ་མི་མེད་ན་ཡང་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས། ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ང་རང་ཚོར་གཅིག་བྱས་ན་དམར་པོའི་ལུགས་སྲོལ་རན་པ་ཞིག་ཡོང་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གཞན་དག་ཀྱང་འཛུགས་རྒྱུ་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

གཅིག་བྱས་ན། དམངས་གཙོའི་རིང་ལུགས་འཛུགས་རྒྱུ་ཡོང་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ང་རང་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཡིན་ན། ང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་དེང་སང་ཡོ་རོབ་ནང་དམར་པོ་ཕྲན་བུ་དཀར་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུའི་དཔེ་གསར་གཅིག་ཤོད་ཀྱི་མི་འདུག་གམ། ཡང་མིའི་གཤིས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པའི་དམར་པོའི་རིང་ལུགས་ཟེར་མཁན་ཞིག མི་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་དམར་པོའི་རིང་ལུགས་ཟེར་མཁན་ཞིག་ཤོད་ཀྱི་འདུག

གཅིག་བྱས་ན། དེ་འདྲ་ཞིག་ང་ཚོར་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་འདྲར་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་འདྲ་ཡོད་ན་ངེས་པར་དུ་དོ་སྣང་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག དེ་མ་འོངས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་ང་ཚོར་དགོས་པ་ཞིག་རེད། རྩ་བ་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ཁྱེད་རང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་ཡིན་ནའང་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཙོ་བརྒྱད་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

ང་ཚོས་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་བྱེད་པའི་སྐབས་འདིར། རང་རེའི་ཕ་ཡུལ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཡོད་མེད་ལ་བསམ་གཞིགས་མི་བྱ་ཐུ་མེད་ཡིན། ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར་བོད་ནང་རྒྱ་དམར་བཙན་འཛུལ་གྱིས་རྒྱ་ཁྱབ་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་རྒྱ་དམར་ཞི་དྲག་མི་སྣ་ཤིན་ཏུ་ཁྱོན་ཆེ་བཅའ་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པའི་ཁར། བོད་ཤར་ཕྱོགས་དང༌། བྱང་ཤར་ས་ཁུལ་ས་མཚམས་ཁག་ཏུ་རྒྱ་མི་གཞིས་ཆགས་པ་ཡོད་དང་ཡོད་བཞིན་པའི་ཐོག ད་ཆ་བོད་དབུས་ཕྱོགས་སུའང་གཞིས་ཆགས་པ་འབྱོར་བཞིན་པ་རེད།

ལྷ་སའི་རླུང་འཕྲིན་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་དོན་ལྟར་ན། ༡༩༧༥ ཟླ་ ༥ ནས་འདི་ལོ་ཟླ་ ༡ བར་རྒྱ་ནག་ས་ཁུལ་སྣ་ཚོགས་ནས་བཅིངས་བཀྲོལ་དམག་མི་རྙིང་པ་དང༌། སློབ་གཉེར་ཟིན་པའི་སློབ་ཕྲུག་ཚོ་ཁག་ཚོ་ཁག་ཏུ་བྱས་ནས་ཁྱིམ་ཚང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པར་དང་བླངས་ཀྱིས་བསྐྱོད་ཚུལ་མིང་འདོགས་ཀྱིས་བོད་དབུས་ནང་གཞིས་ཆགས་སུ་གཏོང་ཐེངས་ ༤༣ ལ་མི་གྲངས་ ༦༦༦༠ ཙམ་བཏང་འབྱོར་བྱུང་འདུག

གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་འཚོ་བ་ཞན་ལ་ལས་རྩོལ་མཚམས་ཚིགས་མེད་པའི་གནས་སྟངས་ནི་སྔར་མུས་བཞིན་ཡིན་པ་དཔེར་ན། ཉེ་ཆར་དགུན་དུས་ལྷ་རྩེ་ཁུལ་ཆུ་རྫིང་ཞིག་གསར་བཟོ་བྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་འགྲེལ་བརྗོད་ལ། ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་ཚང་མ་དུས་གཅིག་ཏུ་ལས་ཡུལ་དུ་བསྐྱོད་དེ་ཉིན་གུང་ངལ་གསོ་ཡང་མ་རྒྱབ་པར་ཉིན་མཚན་བསྟུད་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ལུགས་དང༌། མི་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གི་རྐང་ལག་འཁྱག་འཕྱིད་ཤོར་བ་དང༌། སྒལ་པར་རྨ་བཟོས་ཡོད་ན་ཡང་སྔར་བཞིན་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ལུགས། སྟག་རྩེ་ཁུལ་ཨར་ལས་བྱེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང༌། མི་ཚོས་ཉིན་མོ་ཞིང་ལས་བྱེད་པ་དང༌། མཚན་མོ་དཔལ་འབར་འཁྱེར་ནས་གློག་ཁང་ཨར་པོ་རྒྱབ་ཚུལ་བརྗོད་འདུག གནས་ཚུལ་འདི་ཚོ་ང་ཚོས་རང་བཟོ་འུར་ཤོབ་བཤད་པ་མིན་པར་བདུན་ཕྲག་གསུམ་བཞིའི་གོང་དུ་ལྷ་སའི་རླུང་འཕྲིན་ནས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་རེད།

ཟླ་ཤས་སྔོན་མའོ་ཙེ་ཏུང་འདས་པའི་མྱ་ངན་ཚོགས་འདུ་ལྷ་སར་ཚོགས་པའི་སྐབས་སུ་བོད་མི་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་འཛིན་བཟུང་བཙོན་འཇུག་བྱས་པས་མ་ཚད། འགའ་ཤས་སྲོག་ཐོག་ཏུ་བཏང་འདུག དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། མི་དེ་ཚོས་ཚོགས་འདུའི་སར་སེམས་སྡུག་མྱ་ངན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་མ་ཐོན་པར་ཁག་འདོགས་བྱས་པ་རེད། གནས་ཚུལ་འདི་ཚོར་ཞིབ་ཏུ་བལྟས་ན། རྒྱ་མི་དམར་པོས་བོད་མི་རིགས་ལ་བཙན་དབང་གཉའ་གནོན་ཇི་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་འདུག

དེང་སང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་མི་སེར་སྤེལ་སྲོལ་དང༌། རྒྱ་བསྐྱེད་རིང་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཐམས་ཅད་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་ལེན་ལས་འགུལ་རླབས་འཕྲེང་འཕྱུར་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། ཤར་གླིང་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་ལོ་རྒྱུས་སྙན་གྲགས་ལྡན་པའི་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་ལོག་སྨོན་རྒྱ་མི་དམར་པོས་བཙན་འཛུལ་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱས་ཏེ་སྙོམས་ཆུང་བོད་མི་རིགས་ལ་མཚམས་ཚིགས་མེད་པའི་བཙན་དབང་མནར་གཅོད་སྡུག་སྦྱོང་འདི་ལྟ་བུ་གཏོང་བཞིན་པ་འདི་དག་བདག་མེད་རང་དགར་འཇོག་ཐབས་ག་ལ་ཡོད།

ང་ཚོས་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་རྩོད་ལེན་བྱེད་པ་འདི་ནི། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་རེ་འདུན་དང་མཐུན་ཞིང༌། ཐོབ་ཐང་དང༌། བབས་འོས་ཡོད་པ། དྲང་བདེན་ཅན་ཞིག་ལ་བརྟེན། དམིགས་དོན་འདི་དག་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་བོད་མི་རིགས་ཐམས་ཅད་བློ་སེམས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པའི་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས།

རང་ཅག་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་དྲང་བདེན་ལ་བརྩི་བཀུར་དང༌། རྒན་རབས་ལ་ཞེ་ས། དཀའ་སྡུག་ལ་བཟོད་བསྲན། གཞན་ལ་ཕན་སེམས། སྙོམས་ཆུང་དམན་ས་འཛིན་པ། ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་སོགས་རང་རེའི་ཕ་མེས་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་གི་མིག་ལྟོས་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་འདི་དག་བོད་མི་རྒན་གཞོན་བར་མ་མཐའ་དག་ནས་ཡུལ་དུས་གང་འདྲ་ཞིག་ལའང་ཉམས་བརླག་མ་བཏང་བར་གཅེས་སྐྱོང་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱེད་དགོས། གལ་ཏེ་འཕྲལ་སྒང་ཁེ་གྲགས་ཕྲ་མོའི་སླད་གཡོ་ཁྲམ་མ་རབས་ཚུལ་མིན་གྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་ན། རང་ཉིད་ཀུན་གྱིས་འཕྱ་དམོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་སྨོས་ཅི། སྨྲ་ཤེས་དོན་གོ་མི་ཡི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པའི་དགོས་དོན་མ་ཚང་བ་ཡིན་པས། ཚང་མས་ཡ་རབས་བག་ཡོད་སྤྱོད་བཟང་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་ཚུལ་བཞིན་གཞོལ་བ་གལ་ཆེ། ཞེས་སྩལ།

༡༩༧༧ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་ཆུ་སྒང་འགན་འཛིན་མི་འཐུས་བཅས་ནང་འགྲིགས་མཇལ་བཅར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པའི་ཡིག་ཆ་སྔ་རྗེས་ལ་ཞིབ་ཕྲ་བལྟ་ཆོག་གི་རེད་ལ། ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ངག་ཐོག་ནས་བཤད་པ་བཞིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་རྙོག་གྲ་ཤོད་རེས་མ་བྱས་པར་བོད་མི་གཅིག་གིས་བོད་པ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ཞིག་དང༌། བོད་ལུང་པའི་ནང་ཡག་པོ་བྱུང་ན་བསམ་པ་ཚང་མར་ཡོང་དགོས་ཀྱི་རེད་ལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཚང་མ་འཆམ་པོ་དང༌། སྤྱི་པའི་དོན་ཐོག་ལ་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ཀྱི་ནུས་པ་སྔར་ལས་ཤུགས་ཆེ་བ་འདོན་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་བ་དེ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག

ང་ཚོ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་སྡུག་ས་ནས་ཆ་བཞག་ན་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ཚོགས་འདུ་མང་པོ་འཚོགས། ཡིག་ཆ་བཞག ས་ཡིག་མང་པོ་བརྒྱབ་ཀྱང༌། མདུན་དུ་བཤད་པ་དེ་དང་ལག་ལེན་གཉིས་མ་མཚུངས་པའི་རིང་ཐུང་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཆ་དེ་འདྲ་མིན་པར་ངོས་ནས་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ངེས་ཡིན། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་ཤ་སྟག་རེད།

གཞན་དག་བསམ་བློ་མ་འཁོར་ཡང་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཤོད་དགོས་བྱུང་ན། མདུན་དུ་བཤད་པ་དང༌། རྒྱབ་ཏུ་ལག་ལེན་བྱེད་པ་གཉིས་གཅིག་གྱུར་དགོས་པ་མ་གཏོགས་རྒྱབ་ཏུ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་དང༌། མདུན་དུ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་བྱས་ན་ང་ཚོའི་ལས་དོན་གང་ཡང་འགྲུབ་ཐབས་མེད། གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཚད་བཟུང་རྒྱུ་མེད་མཁན། སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན་ནའང་ཆ་འཇོག་འཕེར་བ་མེད་མཁན། དེ་འདྲ་མིན་པར་རྒྱབ་མདུན་གང་དུ་བཤད་ཀྱང་རིང་ཐུང་ཧེ་བག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཁྱེད་རང་ཚོས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས་ཞིབ་གྲོས་བྱས་ཏེ་ཡིག་ཆའི་ཐོག་བཞག་པ་དང༌། དེ་རིང་འདི་གར་སྒོར་སྒོར་བྱས་ནས་བཤད་པ་དེ་ངའི་མདུན་དུ་ལན་བསྐྱལ་བ་ལྟ་བུ་མིན་པར་དོན་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་ལག་ལེན་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཁྱེད་རང་ཚང་མས་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། ད་ཕན་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་རིང་ལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་བྱས་ཡོད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། རྐང་རྗེས་ལག་བསུབས་མང་པོ་བྱས་ཡོད།

དེ་འདྲ་མིན་པར་སོ་སོས་སོ་སོར་ཞུ་དག་ཞིབ་བཤེར་བྱས་ཏེ་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱས་ན། ང་ཡང་དགའ་པོ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། ཆོས་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཡང་འདི་ཕྱི་དཔང་དུ་འཕེར་བ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ཡ་རབས་ཐོག་ནས་ཡིན་ཀྱང་དྲང་བདེན་གྱི་ཚད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ཡིག་ཆ་འདྲ་ཆགས་པོ་བཞག་པར་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པར་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས།

རྩ་བའི་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་བོད་མི་རེད། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་བོད་མིའི་དོན་དུ་རེད། རྒྱ་མི་དང་བོད་མི་ཟེར་བ་གཉིས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། ལྟོ་ཟ་སྟངས། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་སོགས་སྒོ་ཀུན་ནས་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལ། བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་རེད་ཅེས་ལབ་ཡོང་དུས་ནད་ཐེག་ཐབས་མེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཁེ་ཕན་བཟང་བ་ཞིག་ཡོད་ན། ང་ཚོས་འདི་གར་རྩོད་དགོས་པ་དང༌། ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་ཤོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ད་དུང་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

ཆོལ་ཁ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པར་བོད་རིགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པ་དང༌། རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་ཆགས་ཡོད། དེང་སང་ཡང་ས་གནས་ཁ་ཤས་ནང་ཟང་ཟིང་ཕྲན་བུ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་རྒྱུ་འདུག དེ་ཚོ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་རྒྱ་མིར་དགའ་མིན་ཞེ་འཛིན་བྱས་པ་མིན་པར་མི་མང་པོ་དཔུང་བསྒྲིགས་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་རེད། དེ་འདྲ་མིན་ན། ཟང་ཟིང་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་རྣམས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་རེད།

ཁྱེད་རང་རྒན་པ་ཚོས་རང་ཐོག་ལ་རྒྱ་མིའི་སྡུག་པོ་ག་ཚོད་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡོད་པ་ཨ་ཅང་སྟེ། ༡༩༥༩ ཚུན་དེ་ལས་ཀྱང་སྡུག་པ། འགུལ་སྐྱོད་བྱེད་ས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་བསྡད་ཡོད་ན་ཡང༌། སེམས་ཤུགས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དུས་ང་ཚོ་འདི་གར་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་ཚོས་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོ་མ་བརྗེད་པའི་ཐོག་ནས་ཆེན་པོའི་འོག་ལ་ཆུང་ཆུང་བརྗེད་རྒྱུ་དང༌། གཡུག་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་དང༌། དེ་འདྲའི་ཛ་དྲག་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་གཏིང་བརྗེད་བཏང་སྟེ་ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་ཚིག་ཁ་མཐོ་དམན་ཕྲན་བུ་ཞིག་ལ་ནད་ཐེག་མ་ཐེག་གི་སྐད་ཆ་རྫོགས་རྒྱུ་མེད་པ་ཟླ་བ་དང་ལོ་སྦྲེལ་ནས་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དེ་ལ་སྙིང་པོ་དང་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པར་ང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་ཆ་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མ་འོངས་པར། བོད་རིགས་སྟོབས་ཤུགས་ག་འདྲ་ཡོང་མིན་དེ་བོད་མི་རིགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་མ་བསྒྲིལ་ལ་རག་ལས་པ་རེད། ང་ཚོ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱུང་ན་ས་ཆའི་ཆ་ནས་ཨེ་ཡིན། གཙོ་བོ་མིའི་ཆ་ནས་ཨེ་ཡིན། དངོས་གནས་ང་ཚོར་ནུས་ཤུགས་ཤིག་ཡོང་གི་རེད།

ང་ཚོ་ཆིག་སྒྲིལ་མ་བྱུང་ན་དེ་སྔ་ཡང་བོད་སིལ་བུ་ཆགས་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད་ལ། མ་འོངས་པ་ལ་ཡང་བོད་སིལ་བུར་ཕྱིན་ན་བོད་རིགས་ཡས་མས་ཚང་མར་གྱོང་རག་རྒྱུ་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད་ངེས་ཡིན། སྔར་ཕན་བོད་དབུས་གཞུང་ནས་མཐའ་མཚམས་ཁག་ལ་འབྲེལ་བ་དང༌། ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་དང༌། མཐའ་མཚམས་ཁག་གི་མི་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་དབུས་གཞུང་འདི་གནད་ཆེན་པོ་དང༌། རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ། འདི་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཁེ་གྱོང་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡང་གསལ་པོ་གོ་རྟོགས་མ་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་འདུག

དེ་སྔ་གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ནས་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་བྱུང་ཡོད་མེད་ཞིབ་ཕྲ་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་བ་དང༌། བར་ལམ་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་ཚོ་དགུང་ལོ་ཆུང་ཆུང་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པོ་ཞིག་མ་བྱུང༌། སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་སུ་ཐུགས་ཁུར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བཞེས་ཡོད། ཁམས་ཕྱོགས་སུ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་གཟིགས་ཏེ་ས་ཆ་དེ་ཚོ་ནས་རྒྱ་དམག་གི་ནུས་ཤུགས་མཐར་སྐྲོད་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། མཐར་སྐྲོད་བཏང་སྟེ་ས་ཆ་གཙང་མ་ཆགས་པ་དེ་རྣམས་རང་མགོ་རང་ཐོན་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཁམས་པ་ཚོར་འགན་དབང་ཆ་ཚང་སྤྲད་དེ་རང་སྲུང་བྱེད་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་མ་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་མི་རྒན་རྒྱུས་ཅན་ཁུངས་ལྡན་གྲས་ནས་ཐོས་རྒྱུ་འདུག

དེ་ཚོ་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་གསལ་པོ་མི་འདུག ཁམས་ཁུལ་མི་དྲག་ཚོའི་རྒྱུད་འཛིན་གྲས་ལྷ་སར་སྐད་བཏང་ནས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་དེ་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཏུ་གཏོང་རྒྱུའི་དགོངས་པ་བཞེས་འདུག་ཀྱང་དངོས་སུ་ལག་ལེན་འགེལ་མ་ཐུབ་པ་དེ་ཚོ་བློ་ཕམ་གྱི་གནས་ཚུལ་རེད། ཁམས་ལུང་པར་བོད་དབུས་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་འགྲོ་དུས་བརྡབ་གསིག་གཏོང་མཁན། སྒེར་གྱི་དངུལ་ཁུག་རྒྱོང་ཆེད་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་འདུ་ཤེས་མ་གཏོགས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ས་ཁུལ་དེའི་མི་མང་གི་བདེ་རྩ་དང༌། ས་ཁུལ་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང༌། སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་འགྲོ་མཁན་དེ་ཙམ་བྱུང་མེད། གཞི་རྩ་དེ་དུས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྐབས་ཀྱི་བོད་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཁོ་རང་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་པོ་ཡིན་ལ། ལྷག་པར་དུ་ཡང་མཐའ་མཚམས་ཁག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱིས་ལྟ་རྟོག་བྱ་རྒྱུའི་ཚབ་ལ། དམིགས་བསལ་ལྷོད་ཡངས་ཕྱིན་ཡོད་པ་ང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

ངས་གསལ་པོ་བཤད་ན། ཁམས་པ་མང་པོ་ཞིག་བློ་ཕམ་བྱུང་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མི་གུང་ཁྲན་ཐོག་མ་ཡོང་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནས་དགའ་བསུ་ཞུ་མཁན་བྱུང་ཡོད། དེ་དུས་ང་ཚོ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་ཆིག་སྒྲིལ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ཏེ། ༥༥།༥༦ མཚམས་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་ལོག་བྱས་པ་ནང་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོས་ཆེ་བཞག་ཆུང་བཤོལ་གྱི་ནུས་པ་བཏོན་ནས་རྒྱ་མིར་འཛིངས་ཡོད་ན་ ༥༠།༥༡ དེའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིར་ནུས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་མེད་པས་ལོ་གཅིག་གཉིས་ང་ཚོས་ཏན་ཏན་བཀག་འགོག་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེའི་མཚམས་ནས་རྒྱ་གར་ནས་ཀྱང་རོགས་བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ག་ས་ག་ནས་གནས་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དེ་མ་བྱུང་བ་རེད། མ་བྱུང་བའི་རྩ་བ་ག་རེ་རེད་ཟེར་ན། ཁམས་པ་ཚོས་བློ་ལོག བོད་གཞུང་གི་ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ། ཐབས་ཤེས་ཡག་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ། གང་ལྟར། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ལྷོད་ཡངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ང་ཚོ་ཐབས་སྡུག་པོ་ཆགས་འདུག

ད་ཆ་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། མ་འོངས་པར་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ནས་རང་བཙན་ཐོབ་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་བོད་ལུང་པ་ཞིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་ཁ་བཤད་སྐམ་པོ་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཚང་མར་དཔེ་མི་སྲིད་པའི་གྱོང་ཕོག་གི་རེད། དབུས་གཙང་གི་མི་ལ་ཆ་བཞག་ན་ང་ཚོ་བོད་སྤྱིའི་སྟོབས་ཤུགས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་སྟབས། དབུས་གཙང་མི་ལ་ཡང་གྱོང་རག་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁམས་པ་ཨ་མདོ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདི་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོའི་ས་མཚམས་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཡོད་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་རེད།

དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་སུ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། ཁམས་པ་ཨ་མདོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་འགྲོ་མཁན་དེ་རྣམས་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རྗེས་ལ་ཇི་ཡོང་བརྗོད་མི་ཐུབ་ཀྱང༌། གནས་སྐབས་གཅིག་གི་རིང་ལ་རྒྱ་མིའི་ཚེ་གཡོག་གཙང་མར་འགྲོ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། ད་རེས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདིར་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་སེམས་ལ་བཅངས་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་མདོ་སྟོད་སྨད་དབུས་གཙང་ཚང་མས་ནུས་པ་གང་ཡོད་བཏོན་ཏེ་་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་ལ་སླེབས་ཡོད་པས་ཚང་མས་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་ཧུར་ཐག་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

དེ་ཡང་རྒྱ་སྡེ་བོད་སྡེ་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་བཤད་ཡོང་དུས་དབུས་གཙང་གི་མི་ཚོ་ཕྲན་བུ་འདྲ་གི་མ་རེད། དབུས་གཙང་གི་མི་རྣམས་མི་ཐོག་མང་པོ་ཞིག་བོད་གཞུང་གི་ཁུངས་ལ་བསྡད་པ་ཡིན་དུས་རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་ཡོང་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ལྟ་སྟངས་དང་བསམ་ཚུལ་གཅིག་འདུག ཁམས་པ་དང་ཨ་མདོ་སྤྱི་དང༌། དེའི་ནང་ཚན་ནས་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སྡོད་མཁན་ཚོའི་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ང་ཚོའི་ཚེ་ཕྱི་མའི་བླ་མ་ཡིན། ཚེ་འདི་ཡི་དཔོན་པོ་རྒྱ་མི་ཡིན་བསམ་མཁན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུའི་གནས་སྟངས་ཆགས་བསྡད་ཡོད།

དཔེར་ན། ང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཨ་མདོ་རེད་དེ། ཨ་མདོའི་སྐད་ནི་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། ང་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ཟི་ལིང་ཁུལ་གྱི་རྒྱ་མིའི་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ཨ་མདོའི་སྐད་ཤེས་ཀྱི་མེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་འདུག རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཡིན་པ་རེད་དེ། རང་བཞིན་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དཔོན་མ་པི་ཧཕང་ཡིན་བསམ་པ་ལས། དཔོན་པོ་བོད་གཞུང་ཡིན་བསམ་པ་ཧ་ལམ་དྲན་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་རྩ་བ་ནས་ནོར་འཁྲུལ་རེད། བོད་གཞུང་ནས་ཀྱང་དེ་སྔ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་འདུག

མ་འོངས་པའི་བོད་གཞུང་ངས་དབང་ཆ་ཟིན་ནས་འགན་འཁྱེར་བའི་རིང་ལ་དེ་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོང་གི་མ་རེད། ཕྱིན་ཆད་ངས་ལས་ཀ་བཞག་པའི་མཚམས་ལ་མི་གསར་པ་དུས་ཚོད་ལ་རན་པ་ཞིག་སླེབས་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེས་ཀྱང་དེ་འདྲའི་ལམ་ཀྱོག་དང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ལས་ཀ་བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། དེ་འདྲ་མེད་པའི་རྗེས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དོ་བདག་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་སྤྱི་ལ་ཕན་པའི་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་དགོས་པ་མ་གཏོགས། དེ་སྔའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་བཟུང་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་སྡེ་ཡིན་བསམ་པ་དང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་མི་རིགས་ཡིན་བསམ་པ་འདྲ་པོ། གུང་ཁྲན་གྱིས་ང་ཚོ་སྡོད་བཟོད་མ་བདེ་བ་བཟོས་པ་མ་གཏོགས། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་ཁོངས་ཡིན་བསམ་པའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་སེམས་ལ་བཅངས་ན། དེ་ཚོའི་གྲས་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོའི་བསམ་བློ་རེད། གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནང་ཚགས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སློབ་གསོ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས།

ན་ནིང་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་ནས་ཡིག་ཆ་ཞིག་བཟོས་ཏེ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རེད། དེ་སྐོར་བཀའ་བློན་གྱི་ཐོག་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོར་གསལ་བཤད་བྱས་པ་རེད། དེ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེ་ཚོ་ང་ཚོས་འཕྲལ་ཕུགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁ་ཤས་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱིས་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཡག་པོ་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་འདུག

གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་མིན་རྐྱེན་གྱིས་ང་ཚོའི་ནང་ལ་ཁྲག་གི་ཁྲུག་གི་ཡོང་བ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་ཚང་མས་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་ཀྱི་སྤྱིའི་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་འདོན་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་གཡས་ཁག་གཡོན་དཀྲིའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཆགས་སྲིད་པ་ཡིན་པས། དེ་ཚོར་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས། དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ང་ཚོ་བོད་རིགས་གོང་བུ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཆགས་རྒྱུ་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ནས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

གོ་མིང་ཏང་གི་བྱེད་སྟངས་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་གུང་ཁྲན་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་འདི་གོ་མིང་ཏང་ལ་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་མཁན་ཡིན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ། ཉེ་ཆར་ལས་བྱེད་ཚོགས་འདུའི་སར་ཨ་རིའི་རོགས་རམ་སྐོར་བཤད་པ་བཞིན། ཧ་ལམ་ང་ཚོའི་བོད་མི་མང་པོའི་ལུས་སྲོག་ལོངས་སྤྱོད་བློས་བཏང་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདི་ཨ་མི་རི་ཀའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་འདྲ་པོ་ཆགས་ན་མི་འགྲིགས།

ང་ཚོས་རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུར་སེམས་ཐག་བཅད། སོ་སོ་རང་གིས་འདོད་པས་དང་དུ་བླངས་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུར་སེམས་ཐག་བཅད་པ་དེ་ལ་མཐུན་འགྱུར་གྱི་རོགས་རམ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་གཅིག་ཕན་གཉིས་ཕན་གྱིས་ང་ཚོས་རོགས་རམ་བླངས་པ་མ་གཏོགས། ཨ་མི་རི་ཀའི་རོགས་རམ་ཡོད་ན་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་དང༌། ཨ་མི་རི་ཀའི་རོགས་མེད་ན་ང་ཚོས་རྒྱ་དམར་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུ་མིན་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། བར་སྐབས་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྟངས་དེ་ཁྱད་མཚར་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།

ལྷག་པར་གོ་མིང་ཏང་གི་ངོས་ནས་དེ་རིང་ཁ་སང་ཡང་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་ཁག་ལ་ཟང་ཟིང་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་གོ་མིང་ཏང་གི་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་དང༌། གོ་མིང་ཏང་གི་སྲིད་བྱུས་འོག་ནས་ལས་འགུལ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་ཉེ་ཆར་གསར་ཤོག་ཅིག་ནང་ཐོན་འདུག དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུ་དེ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་དོན་དུ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ང་ཚོས་ལུས་སྲོག་བློས་བཏང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ཐའེ་ཝན་གྱི་ས་སྡེའི་སྒང་ལ་སྡོད་མཁན་གོ་མིང་ཏང་གི་ལྟ་བའི་འཁྱེར་སོ་དང༌། གོ་མིང་ཏང་གི་སྲིད་གཞུང་ལ་ཞེན་ཤ་ཚ་བྱས་ནས་བོད་ནང་ལ་ཤི་མཁན་སུ་ཞིག་ཡོད།

དངོས་གནས་དྲང་གནས་གནས་ཚུལ་བཤད་པ་ཡིན་ན། གལ་སྲིད། བོད་ནང་ལ་ལུས་སྲོག་བློས་གཏོང་བྱེད་མཁན་ཞིག་གོ་མིང་ཏང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་བློས་གཏོང་མཁན་དེའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང༌། ངས་ལབ་ན་འདྲ་ཆགས་པོ་མི་འདུག་སྟེ། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དོན་དག་ཡིན་བསམས་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལ། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་འཁྱོག་བཤད་དེ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དེ་ཧ་ཅང་གི་སེམས་ཕམ་དང༌། ཐབས་སྐྱོ་པོའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། ད་ཆ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་གཟབ་གཟབ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡིན་ལུགས་ཟེར་བའི་ས་ཁུལ་དེ་ཚོ་རང་བཙན་ཡོང་དང་མི་ཡོང་སྐོར་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་ཁག་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། རྩ་བ་བོད་སྤྱིའི་རང་བཙན་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་ཅིག་གིས་སྟེར་སློག་གི་སྐད་ཆ་མ་རེད། ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱབ་མ་རྒྱབ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པའི་ས་སྡེ་མི་གསུམ་པོ་དེ་ཕྱིན་ཆད་བོད་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་སུ་ཚུད་དང་མི་ཚུད་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་མང་གི་བསམ་བློར་རག་ལུས་པ་ལས། བོད་གཞུང་གིས་སྟེར་སློག་གི་སྐད་ཆ་མ་རེད།

དཔེར་ན། ང་རང་སྐྱེས་ས་ཨ་མདོ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཕྱིན་ཆད་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཨ་མདོ་མི་མང་ལ་ཡོད་ན། བོད་རང་བཙན་གྱི་ཁོངས་ལ་ཡོང་རྒྱུའི་རང་དབང་ཡོད་པ་རེད། ཨ་མདོའི་མི་མང་གི་སེམས་ནང་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་ཡོད་ན། ལྷ་སར་ཕྱིན་ཆད་རང་བཙན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེས་ཨ་མདོ་ཡོང་དགོས་བཤད་ཀྱང་སུས་ཡོང་གི་རེད། ཨ་མདོ་མི་མང་གིས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་ན། སུ་གཅིག་གིས་འཕྲོག་ལེན་བྱེད་ཐབས་མེད། དེ་ག་ནང་བཞིན་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཡོད་པའི་ཁམས་པ་ཚོས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། ང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་ཁོངས་ལ་འགྲོ་གི་མིན་ཅེས་ལབ་ན་སུ་གཅིག་གིས་ཕར་བསྒྲིལ་དགོས་ཚུར་བསྒྲིལ་དགོས་ལབ་མཁན་ཡོང་གི་མ་རེད།

དེ་ག་ནང་བཞིན་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཁོ་རང་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྐྱིད་པ་འདུག་ཅེས་ལབ་ན། སུ་གཅིག་གིས་རང་བཙན་སྐད་ཆ་ཤོད་དོན་མེད། ད་ལྟ་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་དེ་བཞིན་དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་བསྡད་པའི་ཨ་མདོ་ཚོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཚུད་པའི་ཁམས་པ་ཚོ་ཡིན་ནའང་འདྲ། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག ནད་ཐེག་གི་མི་འདུག་ཟེར་བ་ལྟར་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། དེ་མིན་ཡོང་ཐབས་མི་འདུག་གམ། དེ་ཚོའི་གྲས་ང་ཚོས་དེ་སྔ་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡིག་ཆའི་ནང་བཀོད་ཡོད་པ་ལྟར་ཚང་མས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་ཡག་པོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ད་ཕྱིན་ཆད་ཁ་ཀྱོག་སྣ་ཀྱོག་མ་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་ཡག་པོ་གྱིས། ཚང་མར་ལྷག་བསམ་ནི་ཡོད། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་གཅིག་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མ་བརྗེད་པ་གྱིས། དེ་ནས་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ལས་ཀ་འགོ་བཙུགས་པ་དེ་མཇུག་འཁྱོལ་བ་བྱེད་དགོས། གཞན་དག་ལབ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དགུ་པའི་ཐོག་སྩལ་བའི་གསུང་འཕྲིན།

དེ་རིང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་བཅུ་དགུ་པ་བྱེད་པའི་སྐབས་འདིར། ངས་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་མཐའ་དག་ལ་འཚམས་འདྲི་དང༌། བོད་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུ་ལུས་སྲོག་དོར་བའི་རང་རིགས་རྣམས་ལ་རྗེས་དྲན་སྨོན་ལམ་ཞུ་གི་ཡོད།

བར་ལམ་བཙན་འཛུལ་མཁན་གྱིས་བོད་ནང་བོད་མི་རྣམས་སྔོན་མེད་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་རྒྱང་བསྒྲགས་ཚིག་སྐམ་གཏམ་བཤད་དང༌། བཅོས་མ་ཆེད་བསྒྲིགས་བརྙན་དཔར་གྱིས་དྲིལ་བསྒྲགས་རྒྱ་ཆེ་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱ་མིས་འདེམས་སྒྲུག་བྱས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་འགའ་ཞིག་བོད་ནང་འཁྲིད་གཏོང་གིས་དུས་ཐུང་ཉིན་ཤས་རིང་རྒྱ་མིས་གོ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ས་གནས་འགའ་ཤས་ལ་རྒྱ་མིའི་སྣེ་ཤན་དང་སྦྲགས་ལྟ་སྐོར་བྱས་ཤིང༌། རྒྱ་མིས་ཆེད་བཙུགས་སྐད་སྒྱུར་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཉན་རྒྱུ་བཅས་དེ་ཙམ་ཞིག་གིས་བོད་ནང་མི་མང་རྣམས་ཀྱི་གཞི་རྩའི་བདེ་སྡུག་གནས་སྟངས་ངོ་མ་གསལ་ཤེས་ཡོང་ཐབས་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟར་བཅོས་མ་དང༌། ཕྱོགས་སུ་ལྷུངས་པའམ། མི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་མིག་རྣ་གཅིག་པའི་ངོ་སྤྲོད་གསལ་བཤད་ཡིན་ཁུལ་དེ་ལ་མིག་རྣ་གཉིས་ལྡན་གྱི་དཔྱོད་ལྡན་སུ་ཡང་ཡིད་ཆེས་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་གཟུ་བོར་གནས་ཏེ་བལྟས་ན་ཤེས་གསལ་རེད།

བོད་ནང་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གིས་སྔོན་མེད་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་ཅི་དགར་སྤྱོད་པ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ལ་རྩོད་པ་རྒྱག་དོན་ཅི་ཡོད། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བོད་ནང་སྔོན་མེད་བདེ་སྐྱིད་རང་སྐྱིད་གཞན་སྨོན་ངོམ་དུ་ཆོག་པ་ཞིག་ཡོད་ན། ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། གོང་སྨོས་ཀྱི་གུ་དོག་དེ་འདྲ་མིན་པར་རང་དབང་གི་སྒོ་ནས་བོད་ནང་འགྲོ་འོང་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན། དེ་མཚམས་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ངོ་མ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། ལྷག་ཏུ་བོད་ནང་ནས་བོད་མི་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོང་འདོད་ཡོད་མཁན་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོང༌། རང་གི་ཕ་མ་སྤུན་གྲོགས་འདྲ་ཡོད་ན་ཐུག་འཕྲད་བྱས། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་ལ་བལྟས།

དེ་ནས་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུ་དང༌། དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་འདོད་ཡོད་མཁན་རྣམས་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན། དེ་མཚམས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དོན་དམ་གསལ་རྟོགས་ཡིད་ཆེས་ངེས་རྙེད་ཐུབ་རྒྱུ་མ་ཟད། དེ་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཡ་རབས་སྤྱོད་བཟང་འོས་བབས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ཞིག ལག་ལེན་ཡང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། རྒྱ་མིས་དེ་ལྟར་མི་བྱེད་པར་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་བོད་མི་རྣམས་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་བྱེད་དོན་གང་ཡིན་ནམ།

མཐའ་དོན། ཞུམ་པས་ཕོངས་ལས་གྲོལ་མི་སྲིད་པས། གངས་ཅན་བོད་མི་རིགས་རྣམས་རྒྱལ་སྤྱིའི་མི་རིགས་གཞན་དག་དང་འདྲ་བར་རང་ཡུལ་རང་གིས་སྐྱོང་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་ལྷག་བསམ་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་མེད་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས། ཞེས་སྩལ།

༡༩༧༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༣ ཉིན་དོལ་རྒྱལ་བསྟེན་གསོལ་ཅམ་བསྐྱུར་གཙང་འཇོག་བསྐྱངས་ཚུལ་ཡོངས་ཁྱབ་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ།

དེ་རིང་ངས་སྒྲུང་གཅིག་ཤོད་འདོད་བྱུང༌། དེང་སང་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གྱི་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། ངས་རྣམ་གྲྭ་དང༌། གནས་ཆུང་པ་ཁྱེད་རང་ཚོར་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གྱི་སྐོར་ལ་འགྲེལ་བཤད་ཅིག་བརྒྱབ་ན་བསམས་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། བར་ལམ་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་སྐོར་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང༌། འགྱུར་བ་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་དངོས་རྗེན་རྣམས་བཤད་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། གཞན་དག་སུས་ཀྱང་འདི་སྐོར་ད་ཕན་གང་ཡང་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད།

རྒྱལ་ཆེན་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་ནི་སྐྱབས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་མཛད་པའི་བསྟོད་པའི་འགྲེལ་པའི་ནང་གསུངས་པ་བཞིན། སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་ནས་བྱུང་བར་གསུངས། སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་ཁོང་རང་གི་གཤིས་ཀ་དང༌། དགོངས་པ་བཞེས་སྟངས་དེ་ཚོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་འབུམ་བྲིས་མ་ཞིག་ངས་མཐོང་བྱུང་བ་དེའི་ནང་ཁོང་གི་གསང་རྣམ་ཡང་འདུག ཁོང་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་དང༌། ཐུགས་དུལ་པོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ཚོད་འདུག

ཁོང་གི་གསུང་ནང་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཁག་ཁ་ཤས་འདུག གཅིག་གི་ནང་ལ་དབུས་སུ་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དང༌། དེའི་མཐའ་སྐོར་ལ་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་དབུས་སུ་བཞུགས་པར་དེའི་མཐའ་རྙིང་མ་བརྒྱུད་པའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ། ས་ཆེན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ་གཙོ་བོར་བྱས། དེའི་མཐའ་ལ་ས་སྐྱའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ། མར་མི་དྭགས་གསུམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་བརྒྱུད་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡབ་སྲས་གཙོ་བོར་བྱས་པ་ལ་དགེ་ལུགས་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ། མདུན་དུ་ཆོས་འབྲེལ་དངོས་ཐོབ་རྩ་བའི་བླ་མ་པཎ་ཆེན་ཆོས་རྒྱན་དང༌། རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་གཉིས་ཡོད་པ། དེ་འདྲའི་ཚོགས་ཞིང་ཞིག་བསྒྲིགས་ནས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དང་རྗེས་འབྲེལ་གྱི་དངོས་གཞི་ཡན་ལག་བདུན་པའི་ཕྱག་འཚལ་བའི་ཡན་ལག་དང༌། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཡན་ལག དེ་ཚོའི་སྐབས་ལ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་བླ་མ་གོང་མ་ཚོའི་མཛད་པའི་སྙིང་པོ་རྣམས་བཀོད་ནས་དེ་འདྲའི་ཡོན་ཏན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་བ་དང༌། བསྟོད་པ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ། མཇུག་བྱང་ལ་དེང་སང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྡིག་པ་ཚབས་པོ་ཆེ་ཞིག་བསགས་ཏེ་ངན་སོང་ལ་ལྷུང་བའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་མཁན་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་དགག་བྱ་སེལ་བའི་དོན་དུ་འདི་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་བསྒྲིགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་འདུག

ངས་དེ་མཐོང་སྟེ་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། རྣམ་ཀུན་རྒྱལ་ཆེན་ཕྱོགས་ལྷུང་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་བརྩི་གི་ཡོད་པ་རེད་དེ། གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་གི་ནང་དུ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཙང་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། རྒྱལ་དབང་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་སྐབས་ཤིག་ཡང་སྲིད་རིན་པོ་ཆེས་གཟིམ་ཆུང་ནང་ཆུ་རྩེད་མཛད་པས་ཞབས་ཞུ་དྲུང་གསུང་རབ་པས་མ་མགུ་ནས་སྙན་སྒྲོན་ཕུལ་བ་མ་གསན་ན་ང་ནི་པཎ་ཆེན་བསོད་ནམས་གྲགས་པས་བདག་པོ་བསྐྱོན་པ་ཡོད། གཟིམ་ཁང་གོང་ལ་འགྲོ་གི་ཡིན་ཞེས་དེ་འདྲ་བགྲང་གི་ཡོད་པ་གསལ་འདུག

དེའི་བབས་ནས་བལྟས་ན་ཡང་གཟིམ་ཁང་འོག་ཅེས་པ་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བླ་བྲང་དང༌། གཟིམ་ཁང་གོང་ཞེས་པ་སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་ན་རིམ་བཞུགས་སའི་བླ་བྲང་གཉིས་ཀ་དར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་གཤམ་འོག་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ནང་དུ་ཡང་ཕྲན་བུའི་མཐུན་མི་མཐུན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད་ཚོད་འདུག

ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་ཐར་ནང་སྐབས་ཤིག་གཟའ་འཛིན་དང་བསྟུན་མ་ཤའི་ལས་སྦྱོར་གནང་རྩིས་ཀྱིས་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་མཚམས་བཞུགས་རྩིས་སྐབས་ལ་སྔ་དྲོ་སྐུ་ཉོབ་མདངས་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་ཐུན་ལེགས་པོ་ཡེ་མ་བྱུང༌། དེ་ཉིན་གཟིམ་ཁང་གོང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་བསྙུན་གྱི་འདུག་ཅེས་གློ་བུར་དུ་ལན་ཞིག་འབྱོར། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་འབྱུང་པོ་ཞིག་གིས་བརླམས་པས་ཐུགས་དྲན་མི་ཟིན་པར་ཡོད་པར་གཟིགས་ཤིང༌། རྒྱལ་དབང་ཉིད་ཀྱི་སྐུའི་ཉོབ་མདངས་དེ་ཡང་གདོན་གྲིབ་ཡིན་པ་འདྲ་འདུག་ཅེས་གསུངས་པ་གསལ་གྱི་འདུག དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་ལ་བལྟས་ན་རྒྱལ་དབང་རིམ་པར་གནས་སྙིང་རྒྱལ་པོའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཞིག་ཡོད་པར་སྣང༌།

ཡང༌། རྒྱལ་དབང་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་གསལ་གྱི་ཡོད་མ་རེད་དེ། སྤྱིར་བཏང་བཤད་རྒྱུན་ཞིག་ལ་དར་བརྫོང་བརྒྱབ་ནས་བཀྲོངས་པ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡང༌། གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་སྐུ་སྐྱེ་གོང་མ་ཞིག་ལ་གནས་ཆུང་གིས་བསྐུལ་བ་རེད་ཅེས་ཟེར་རྒྱུན་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོ་སྤྱིར་བཏང་ཡིག་ཆའི་ནང་ཡོད་པ་སོང་ཙང་ངས་ཞིབ་བཤད་མ་དགོས་པ་བྱས། གང་ལྟར་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དང༌། གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གཉིས་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས། དེ་ནས་སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དྲེགས་པའི་སྐུར་བཞེངས་པ་རེད་ཅེས་སྐད་ཆ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ཡང༌། ྋགོང་ས་ལྔ་པའི་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ནང་ཡོད་པ་བཞིན་དོལ་རྒྱལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་འགྱུར་གང་ལ་གང་འཚམས་ཤིག་བྱུང༌། དེ་མེད་པ་བཟོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ལ་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་རང་ནས་ཀྱང་དྲག་ལས་གནང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་གི་རིག་འཛིན་གཏེར་བདག་གླིང་པ་དང༌། རྡོ་རྗེ་བྲག་གི་རིག་འཛིན་པདྨ་འཕྲིན་ལས་ཁོང་གཉིས་ནས་གཅིག་གིས་ཨེ་ཝཾ་དང༌། གཅིག་གིས་རྩེ་ལ་སྦྱིན་སྲེག་དུས་གཅིག་ལ་གནང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ཡོད་ཚོད་འདུག

རིག་འཛིན་པད་འཕྲིན་གྱི་རྣམ་ཐར་ནང་སྐབས་དེར་དོལ་རྒྱལ་གྱི་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་དྲག་པོའི་སྦྱིན་སྲེག་གནང་བའི་སྐབས་ལ་ཤ་རྗེན་མེར་བསྲེགས་བཏང་བའི་དྲི་མ་དངོས་སུ་ཚོར་བ་ཞིག་བྱུང༌། དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཤུལ་མེད་དུ་སོང་བའི་ལོ་རྒྱུས་གསུང་རྒྱུན་གཅིག་ཡོད་པ་དང༌། ཡང༌། རིགས་གཅིག་ལ་བསེ་ཁྲབ་པས་རྒྱལ་ཆེན་ལ་གྲོགས་འཕྲིན་ལས་བྱས་ཏེ་སྲེག་མ་ཐུབ་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད།

ཡང་སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དྲག་པོ་ལ་བཞེངས་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་ཁོང་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་གྱི་སློབ་མ་ཡིན་ཙང་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོར་ཕེབས། བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོར་རྣམ་སྲས་རྟ་བདག་བརྒྱད་ཀྱིས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོའི་དགོན་པ་བསྐོར་ནས་ནང་དུ་མ་ཐར་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཡོད་པ་དེ་རེད། འདི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་འདུག དེའི་སྐབས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོར་བཞུགས་པའི་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པའི་བདག་པོར་ཡོད་པ་དང༌། ཁོང་ཉིད་ཀྱི་སློབ་མ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པའི་དོན་དུ་དྲག་པོའི་སྐུར་བཞེངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་རྗེ་བླ་མས་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མར་བསྔགས་པའི་ནང་ཚན་རྣམ་ཐོས་སྲས་ཀྱིས་གྲོགས་འཕྲིན་དགའ་བསུ་ཞུ་དགོས་ཚོད་རེད།

གང་ལྟར། བླ་མའི་ཞལ་ལ་གཟིགས་ནས་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱུ་མཚན་ག་རེ་ཡིན་རུང་མིན་རུང་ཞལ་མཇལ་དམ་འདོགས་མ་བྱུང་ནས་གནས་ཚུལ་གྲ་མ་འགྲིགས་ཤིག་ཐོན། དེ་ནས་སྐབས་དེའི་ས་སྐྱའི་བདག་ཁྲི་ནས་བདག་པོ་བསྐྱོན་ཡག་གི་དགོས་པ་ཞིག་གཟིགས་ཚོད་ནས་བདག་པོ་བསྐྱོན་ཏེ་ས་སྐྱ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་སྟངས་འདི་འདྲ་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ལོ་རྒྱུས་གཅིག་བྱས།

ད་རྒྱལ་དབང་དྲུག་པ་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོས་རྙིང་མའང་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད་ཚོད་རེད། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་མཛད་སྲོལ་དྲི་མ་མ་ཡལ་བར་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེ་རྗེས་རྒྱལ་མཆོག་བདུན་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ལ་དགེ་ལུགས་གཙང་མ་གནང་བ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོང་དགོས་ཚོད་རེད་དེ། རྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་གི་གསུང་ནང་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གླེང་གཞི་རྩ་བ་ནས་མི་འདུག

དེ་ནས་རྒྱལ་བ་རིམ་བྱོན་སྐུ་མདུན་སྐུ་གོང་མ་ལ་ཐུག་གི་བར་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་ནང་ལ་རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་རྩ་བ་ནས་ཡོད་ས་མ་རེད། རྒྱལ་མཆོག་ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། ལུང་རྟོགས་གཉིས་སུ་ཡིན་གཅིག་ཁམས་ནས་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་ལམ་ཁ་ཞིག་ལ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཕེབས་ཞིག་གིས་མཇལ་ཁ་ཞུས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་འདུག དེ་ནི་ས་གནས་དེ་གའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལས། དེ་ལས་སྤྲོས་པའི་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང་དམིགས་སུ་བསལ་བའི་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་བྱུང་མི་འདུག

པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་སྐབས་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཚོད་མི་འདུག དེའི་རྗེས་ཀྱི་པཎ་ཆེན་དཔལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་ལའང་འབྲེལ་བ་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་འདུག བསྟན་པའི་ཉི་མའི་སྐབས་ལ་ག་འདྲ་ཡིན་མིན་ངས་གསལ་པོ་མི་ཤེས། བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་གི་སྐབས་ལ་འཁོན་འགྲས་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་དང་པོ་བསྟེན། དེ་ནས་འཁོན་འགྲས་ཤོར་བ་ཡིན་ནམ། དང་པོ་ནས་འབྲེལ་བ་དམིགས་བསལ་མེད་པར་འཁོན་འགྲས་ཤོར་བ་ཇི་ཡིན་མི་ཤེས། དེ་ནས་རྒྱལ་བ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལ་སྤྱིར་བཏང་ལྷ་ཕེབས་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ལ་དམ་བསྒྲགས་གནང་བ་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ཐོག་ལ་དམ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད་ཚོད། ལྷ་ས་སྤྲོ་བདེ་ཁང་གསར་ལ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཕེབས་མི་ཆོག་པའི་དམ་བསྒྲགས་བཀག་འགོག་ནི་གནང་ཡོད་པ་མ་རེད། རྒྱ་ཁྱབ་ལ་དམ་བསྒྲགས་ཀྱི་བཀའ་རྒྱ་ཞིག་བཀྲམས་ཡོད་ཚོད་འདུག

སྐབས་དེར་འབྲས་སྤུངས་ལ་ཡང་དམ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་འབྲས་སྤུངས་སྔགས་ཁང་ནང་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་གཅིག་ཡོད་ཚོད་དེ་ཡང་མར་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས་པ་དང༌། སྤྲོ་བདེ་ཁང་གསར་ལ་དུང་རྒྱ་གཏོང་མཁན་འབྲས་སྔགས་ནས་ཡོང་ལམ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་མཚམས་བཞག་འདུག

དེ་བཞིན་དགའ་ལྡན་ལའང་ཁང་ཚན་འགའ་ཤས་ནང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་ཚོར་སྐབས་དེར་དམ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང༌། སྐུ་གོང་མས་དམ་བསྒྲགས་གནང་བའི་རྗེས་འབྲེལ་སྐབས་དེར་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་མི་ཉག་ཨ་མིའམ། ཡེ་ཤེས་དབང་ལྡན་ཡིན་ཚོད་ཁོང་གིས་ཀྱང་དེའི་ཐོག་ལ་མཇུག་གནོན་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་ནས་གང་ལྟར་དགའ་ལྡན་གླིང་ནང་ལ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མངོན་གསལ་ཆུང་ཆུང་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཚོད་འདུག དེ་ཚོ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལ་བྱུང་བ་རེད།

དེ་ནས་ངོས་ནས་ནོར་འཁྲུལ་བྱས་པ་རེད། ངས་ནོར་འཁྲུལ་ག་འདྲ་བྱས་པ་རེད་ཟེར་ན། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་གོང་མ་དེ་ཚོའི་རང་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་སྒང་ལ་འགྲོ་སྡོད་རང་ཚུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཡང་གྲོ་མོར་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་གྲོ་མོ་དུང་དཀར་དགོན་པར་བསྡད་རྒྱུ་འཁེལ། གྲོ་མོ་དུང་དཀར་དགོན་པར་དྲག་པོ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཕེབས་རྒྱུ་དང༌། འདུལ་འཛིན་ཞི་བའི་སྐུ་ཕེབས་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད། སྐུ་རྟེན་ཁོང་རང་མཁས་པ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཡོད་མཁན་ཞིག་མ་རེད་དེ། སྐུ་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་ལུང་གསལ་པོ་དང་ངོ་སོ་ཐོན་པོ་ཡག་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག

དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སྐབས་དེར་ང་ལྷ་ས་ནས་གྲོ་མོར་འགྲོ་དགོས་གློ་བུར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས། གནས་ཆུང་སྐུ་རྟེན་དང༌། དགའ་གདོང་སྐུ་རྟེན་གཉིས་ཀ་ཆིབས་ཞབས་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་དུས་གནས་དགའ་གཉིས་ལ་འཆར་ཅན་ལོ་གསོལ་དབྱར་གསོལ་དགུན་གསོལ་གྱི་སྤྱན་འདྲེན་མ་གཏོགས་དམིགས་བསལ་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་བཏང་ནས་ཉེ་པོ་བྱས་པ་སོགས་གང་ཡང་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། མ་གཞི་དེ་ཕན་ཆད་ཀྱི་ངའི་གནས་སྟངས་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་འཚར་ལོངས་བྱེད་པའི་སྐབས་རེད། སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་རང་དབང་གི་ཐོག་ནས་ལྷའི་གནས་ཚུལ་ཕར་བཞག་སྟེ་སྤྱིར་བཏང་ཡང་ངས་དེ་ཙམ་བསམ་བློ་འཁོར་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད།

གང་ལྟར། ཡང་སྙིང་སྐབས་དེར་གནས་དགའ་གཉིས་མེད་པ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་རྒྱ་བོད་གཉིས་གྲོས་མཐུན་བྱེད་རྒྱུས་མཚོན་པའི་གནས་ཚུལ་རྙོག་གྲ་མང་པོ་བྱུང༌། ལས་བྱེད་ཚོའི་ཁོངས་ནས་ཕར་ལྷ་སར་ལོག་དགོས་ཟེར་མཁན་ཁག་གཅིག་དང༌། ཚུར་རྒྱ་གར་ལ་འགྲོ་དགོས་ཟེར་མཁན་ཁག་གཅིག་སོགས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་ཧ་ཅང་བྱེད་ཁག་པོའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང༌།

དེ་འདྲའི་སྐབས་ལ་འདུལ་འཛིན་སྐུ་ཕེབས་ཡག་པོ་གཅིག་འཁྲིས་དེར་ཡོད་པ་བྱས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་གི་ངོས་ནས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་ལ་དད་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་ཞེན་ཁོག་དང་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་ཆགས། སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་ཐུགས་མཉེས་པོ་གནང་གི་ཡོད་པ་དེ་འདྲས་ཀྱང་རྐྱེན་བྱས། གང་ལྟར། རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་དེ་ཐ་མ་གྲོ་མོར་གཟིམ་ཆུང་དུ་འདུལ་འཛིན་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས་པ་རེད།

སྤྱན་འདྲེན་གཏོང་བའི་སྐབས་ལ་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མར་སྟག་ཕུའི་གསང་རྟ་བསྐྱོན་ནས་འདོན་གྱི་འདུག སྐུ་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང༌། པཎ་ཞྭ་བཞེས། ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་འདུག ངོས་ལ་ཕྱོགས་ནས་སྡོང་པོ་འགྱེལ་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱག་འཚལ་གྱི་འདུག ལུང་འདྲ་དོགས་གཅོད་ཞུས་པའི་སྐབས་ལ་གསལ་པོ་གང་ལ་གང་འཚམས་འདུག ཚར་གཅིག་གི་སྐབས་ལ་ད་ལྟ་དགའ་ལྡན་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེར་དགོངས་སྐོར་ཞུས་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་ཞེས་ཐག་ཆོད་མདོག་ཁ་པོ་དང༌། ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་གསུངས་བྱུང༌།

དེ་ནས་གྲོ་མོ་ནས་ལྷ་སར་ལོག་ཁར་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ནས་དུང་དཀར་དགོན་པའི་ཚོམས་ཆེན་ནང་ཤུགས་ལྡན་དྲག་པོ་སྤྱན་འདྲེན་ཞུས། དེ་ལ་རྒྱས་ཆས་གསར་པ་བཟོས་ནས་ཕུལ། ཐོག་མ་རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་སྟངས་དེ་འདྲ་བྱས་ནས་བྱུང་བ་རེད། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པས་རང་ཚུགས་ཟིན་མ་ཐུབ་པར་རྒྱལ་དབང་གོང་མའི་ལམ་ལ་ཏག་ཏག་འགྲོ་མ་ཐུབ་པའི་ནོར་འཁྲུལ་དང་པོ་དེ་དུས་བྱས་པ་རེད།

སྐྱབས་རྗེ་སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱལ་ཐོག་གནང་བའི་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་ནས་ལྕགས་པོ་རི་དང༌། སྤྱན་བསལ་གླིང་ཁར་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དྲག་པོའི་འཕྲུལ་འཁོར་སྒྲུབ་ཏུ་འཇུག་གནང་སྐབས་དང༌། ང་གྲོ་མོར་འགྲོ་ཤུལ་དུ་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་ནས་རྒྱས་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་དང༌། དབང་གི་འཕྲུལ་འཁོར་བསྒྲུབས་ཏེ་གྲོ་མོར་ཆེད་མངགས་བཏང་བྱུང་བ་བཅས་ཁོང་དང་འབྲེལ་བ་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་དང༌། དེ་ནས་གྲོ་མོ་ནས་ལྷ་སར་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་གཟིམ་དཔོན་མཁན་པོ་བྱམས་པ་ཆོས་བཟང་དང༌། དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་གཉིས་ཧ་ཅང་ཉེ་པོ་རེད།

དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་ལྕགས་ཟམ་ལ་བཞུགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་ཆོས་རྗེ་ད་ལྟ་མོན་གྷོ་ལ་ཡོད་པ་དེ་དང་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་གཉིས་ཉེ་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་སྐབས་ཤིག་ལ་ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ལུང་བསྟན་གཅིག་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་ནས་གཟིམ་དཔོན་བྱམས་པ་ཆོས་བཟང་བརྒྱུད་ང་ལ་བསྐུར་འབྱོར་བྱུང༌།

དེ་རྗེས་གཞི་ནས་གཟིམ་དཔོན་བྱམས་པ་ཆོས་བཟང་བརྒྱུད་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་སར་ཡར་མར་ཆིབས་གཡོག་བཏང༌། ཆིབས་གཡོག་གི་མདུན་ལ་ལུང་ཞུའི་ས་བོན་འདྲ་བསྐུར་ཏེ་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་བསམ་གྲུབ་བརྒྱུད་ནས་ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་ལ་ལུང་ཞུ་ཐེངས་འགའ་ཤས་བྱས་པ་ཡིན། དེའི་སྐབས་ལ་ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ལུང་དོན་ལྟར་ལྷ་ས་ཞོལ་དཔར་ཁང་གི་འཇིགས་བྱེད་དང༌། རིག་བྱེད་མ། དུས་འཁོར་བཅས་པའི་སྐུ་བཞེངས་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་འདུལ་འཛིན་གྱི་ལུང་ཞིག་ནང་འཆར་ལོའི་ལོ་གསར་ཚེས་གསུམ་ལ་ངས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་ཞིག་འདོན་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་བྱུང་ན་དེ་ལ་མཚན་མ་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་ཞེས་གསུངས་བྱུང༌།

དེ་ནས་རྗེས་ལོའི་ལོ་གསར་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་གསུམ་ཉིན་འཆར་ཅན་ལྷ་མོའི་ཚེས་གསུམ་ཟན་བསྒྲིལ་བྱ་རྒྱུའི་ཚེས་གཏོར་འདོན་སྐབས་ལ་ཞོགས་པ་ལྷ་མོའི་འཕྲིན་བཅོལ་བཏོན་པའི་ཞོར་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་དེ་བཏོན། དེ་དུས་གཟིམ་ཆུང་དུ་རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཐང་དང༌། སྐུ་གང་ཡང་མེད་ཙང་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་མདུན་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཐང་ཞིག་གཡར་པོ་ཞུས་ཏེ་བཤམས། དེ་ནུབ་རྨི་ལམ་ལ་ནོར་བུ་གླིང་ཁའི་མགོན་པོ་ཁང་གི་རྒྱབ་ལོགས་སུ་སྤང་གཤོངས་ཡོད་ས་དེར་ཉི་འོད་དྭངས་པོ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་མུས་དེར་མེ་ཏོག་སེར་ཆེན་གང་འཚམས་དང༌། སྤང་ཁའི་སྒང་ལ་གཡག་ཁ་ཤས་ཤིག་འདུག དེ་ནས་མཁན་པོ་དམ་པ་བསྟན་བྱུང༌། མཁན་པོ་དམ་པའི་ཕྱག་ལ་གསེར་སྐྱོག་ནང་མར་ཁུ་བླུགས་པ་ཞིག་བསྟན་བྱུང་དེ་ཚོ་ཡག་པོ་རེད། གཡག་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་གཞི་རེད། དེང་སང་བསམ་གཞིགས་བྱས་ན་གཡག་དེ་ཚོས་དམ་སྲི་མཚོན་གྱི་ཡོད་པ་འདྲ། དེ་འདྲའི་རྨི་ལམ་ཞིག་བསྟན་བྱུང༌།

དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ལོ་ལྟར་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་གསུམ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་རེ་གཞེས་ནིང་ལོ་བར་བཏོན་པ་རེད། དེ་མཇུག་ལ་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཐང་ལ་དཔེ་བལྟས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཐང་གསར་པ་ཞིག་བཞེངས་པ་ཡིན། དེ་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་ཐར་ནང་དུའང་གསལ་འདུག དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་ངས་ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་ལ་བརྟག་དཔྱད་ཆེད་ཉིན་གཅིག་སྤྱིར་བཏང་ལུང་ཞུ་ནང་བཞིན་ཡི་གེའི་ནང་དོན་དག་མ་བཀོད་པར་གསང་ཏར་གྱི་ཨང་ཀི་བཀོད་དེ་བཏང་བ་ཡིན། དེའི་ལན་ལ་གོ་བ་བླངས་ན་ལེན་རྒྱུ་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་གསལ་པོ་རང་མེད་པ། མར་ཨང་གྲངས་བཀོད་དེ་བཏང་བ་ལ་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་འདྲ་པོ་ཕྲན་བུ་འདུག དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་པ་རེད།

ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་དེ་སྐུ་གསོལ་ཞུས་པ་སོགས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་བརྒྱུད་ནས་སྤང་ལུང་རྒྱལ་ཆེན་ལ་འཕྲིན་བཅོལ་འདྲ་རེ་ཟུང་བྱུང་ཡོད་ན་མ་གཏོགས་གཞན་དག་གང་ཡང་མེད། ངས་ལོ་གསར་ཚེས་གསུམ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་རེ་དང༌། ནམ་རྒྱུན་ཉིན་རེའི་ཁ་འདོན་གྱི་འཕྲིན་བཅོལ་ཁོངས་མགོན་ཆོས་ལྷ་མོ། རྣམ་སྲས། ཞལ། ལྕམ་སྲིང༌། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་བཅས་ཀྱི་མཇུག་རང་ཉིད་ཡི་དམ་ཟེར་བའི་རྒྱལ་ཆེན་འཕྲིན་བཅོལ་དེ་ཆག་མེད་དུ་བཏོན་པ་རེད། རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་ཡོང་སྟངས་དང༌། བར་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད།

དེ་སྔ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལ་གནས་ཆུང་གི་ལུང་བསྟན་ཞིག་ནང༌། དགོས་པའི་མཆོད་རྟེན་ནག་པོར་བཞག། མི་དགོས་བྲག་ལ་སྐུ་དཀར་གསོལ།། ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་བཞིན། ངས་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ལས་ཐག་རིང་ཙམ་བྱས་ན། བོད་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐབས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ། ད་དུང་དེ་ལས་ཐག་རིང་བ་བྱས་ན་རྒྱལ་པོ་དཀོན་མཆོག་འབངས་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་མཁན་གྱི་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང༌། ལྷག་པར་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་དང་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་བ་ཟབ་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་བའི་ཁར། གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་དང༌། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལ་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་པའི་ལྷ་གསར་པ་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་ཆགས་བསྡད་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། རྒྱ་ནག་ལ་མ་ཕྱིན་གོང་ཙམ་ནས་གནས་དགའ་གཉིས་གཟིམ་ཆུང་དུ་སྤྱན་འདྲེན་གཏོང་རྒྱུ་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་གནས་དགའ་གཉིས་རིམ་པར་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་བཏང༌། བློ་ཐག་ཉེ་པོ་དང༌། ཕན་ཚུན་རྒྱུད་ཚོད་ལོང་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་དུས་སྤྱིར་བཏང་ལྷ་མི་ཀུན་སྤྱོད་གཅིག་ཟེར་བ་ལྟར་ལུང་ཡང་ཇེ་གསལ་དུ་ཕྱིན། སྐད་ཆ་ཡང་འདྲི་བདེ་པོ་ཆགས་པ་རེད། དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཆོས་འཁོར་ཡང་རྩེའི་རྒྱལ་ཆེན་དང༌། གཞན་དག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་པ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། གནས་དགའ་གཉིས་ཐད་ཀར་སྤྱན་འདྲེན་གཏོང་གིན་གཏོང་གིན་བྱས། གནས་དགའ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐག་མ་ཆོད་པའི་རིགས་ཟན་བརྟགསྒྲིལ་གྱིན་སྒྲིལ་གྱིན་བྱས་པ་རེད། ཟན་བརྟག་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ངོ་མཚར་སྐྱེ་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་ཚོ་ངས་ད་ལྟ་འབྲེལ་བ་མེད་ཙང་ལབ་དགོས་ཡག་མི་འདུག

དེ་ནས་ ༡༩༥༦ ལོར་རྒྱ་གར་ལ་ཡོང་རྒྱུར་རྒྱ་མིའི་བཀག་འགོག་འགལ་རྐྱེན་ཀ་ཀོར་གནས་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང་སྐབས་གནས་ཆུང་གིས་དཀའ་རྙོག་གང་ཡང་མེད་པས་བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་ཡོང་ཞེས་ལུང་ཕེབས་པ་ལྟར། ཐ་མ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་རེད། ཡང་དེ་དུས་རྒྱ་གར་ནས་ཕར་ལྷ་སར་ལོག་དང་མ་ལོག་སྐོར་ལའང་གནས་ཚུལ་དཀའ་རྙོག་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བར་གནས་དགའ་གཉིས་སྤྱན་འདྲེན་བཏང༌། ལྷག་པར་གནས་ཆུང་ནས་རྒྱ་གར་ནང་བསྡད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད་པས། བོད་ལ་ལོག་ན་ལེགས་ཞེས་ཐག་གཅོད་གཙང་མའི་བཀའ་ལུང་གནང༌།

དེ་ནས་ ༡༩༥༩ ལོར་ཟིང་འཁྲུག་ལངས་པའི་སྐབས་གནས་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་ཐེངས་ཁ་ཤས་ཞུས། ཐ་མ་ནོར་བུ་གླིང་ཁ་ནས་བྲོས་ཡག་གི་དུས་ཚོད་སྔ་རྗེས། ཚེས་གྲངས། ལམ་ཕྱོགས་ག་ནས་འགྲོ་དགོས་སོགས་ཆ་ཚང་གནས་ཆུང་ནས་ཐག་གཅོད་གནང་ནས་ཡོང་བ་རེད། གང་ལྟར། ཉེ་ཞོ་མེད་པར་གྲ་འགྲིགས་འཐུས་ཚང་བྱུང་བ་རེད། གནས་དགའ་གཉིས་དང༌། ལྷག་པར་གནས་ཆུང་འདི་དོན་དག་འགངས་ལ་ཐུག་པའི་སྐབས་ལ་ཡིད་ཆེས་འཕེར་ངེས། བསླུ་བ་མེད་པའི་ཐག་ཆོད་པོ་ཞིག་རེད།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས། ཐོག་མར་མ་སུ་རི་དང༌། དེ་རྗེས་ངྷ་རམ་ས་ལར་སླེབས་ཚར་ཙམ་ཞིག་ལ་ངས་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྲོག་གཏད་ཞུ་འདོད་བྱུང་བས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་སྙན་སེང་ཡང་ཞུས། སྐབས་དེར་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་མི་འདི་ཡིན་ངོ་ཆ་གསལ་པོ་མི་འཕྲོད་པ་ཞིག་གིས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་དགའ་ལྡན་དཔར་རྙིང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་འབུལ་མཁན་བྱུང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཀྱང་རྒྱལ་ཆེན་སྲོག་གཏད་ཞུ་སྐབས་ལམ་རིམ་ཕྱག་དཔེ་ཞིག་དགོས་རྒྱུར་སྐབས་དེར་དཔེ་ཆ་དེ་གནང་གི་ཡིན་ཞེས་གྲ་སྒྲིག་གནང་ནས་བཞག

དེ་ནས་སྡོད་ཁང་སརྦ་ཨ་ཤ་རམ་ནས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ལ་སྤོས་ཚར་ཙམ་ཞིག་ལ་གནས་དགའི་སྤྱན་འདྲེན་ཞིག་གི་སྐབས་གནས་ཆུང་གིས་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་བསྟེན་རྒྱུ་འདི་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་གསུང་གི་འདུག ངའི་བསམ་པར་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་ཟེར་བ་དེ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་ལ་ཟེར་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་ཞིག་ཡྀན་འདུག་པ་དེ་གསུང་གི་ཡོད་དམ་སྙམ་པ་དེ་དོན་གནས་ཆུང་ལ་དྲིས་པས་དེ་ཡིན་གསུངས་བྱུང༌། དེ་ཡིན་ན། དེང་སང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་མང་པོ་རེད།

གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་གི་ཞལ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་གསུངས་ན་མི་མང་པོའི་སེམས་ནང་ལ་དམ་ཚིག་བསྲེས་ལྷད་འགྲོ་གི་རེད། ཞལ་ཁ་བཞུགས་ན་ཡག་གི་རེད་ཅེས་ཞུས་པ་ཡིན། ལགས་གསུངས་ཏེ་དུས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཕ་རྒོད་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་གི་དེབ་སེར་པོ་ཐོན་ཐོན་བར་ལ་ཧ་ལམ་ལོ་བདུན་བརྒྱད་ཅིག་སོང་བ་དེའི་རིང་གནས་ཆུང་གིས་ཚིག་གཅིག་གསུང་མ་བྱུང༌། དེ་ལྟར་གནས་ཆུང་གིས་དེ་འདྲ་གསུང་སྐབས་མི་མང་པོའི་སེམས་ཟང་ཟིང་བྱས་ནས་དཀྲོག་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་ཡོང་བསམས་ནས་ངས་ཟོལ་མེད་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཞལ་ཁ་བཞུགས་ཞུས་ཏེ། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཚིག་གཅིག་སྒྲོས་གཅིག་གསུང་གི་མི་འདུག

འོན་ཀྱང༌། ང་ལ་སྤྱང་གྲུང་ཞིག་སླེབས་པ་རེད། རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྲོག་གཏད་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ཡག་པོ་མི་འདུག་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། དེའི་སྐབས་དེར་ཆ་བཞག་ན་ང་རྒྱལ་ཆེན་ལ་དགའ་མོས་ཡོད། སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཐོག་ནས་བྱས་ནའང་ཞེན་ཁོག་གཅིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱལ་ཆེན་ལ་ཉེ་པོ་ཡོད་དེ། ཡིན་ནའང༌། རྒྱལ་ཆེན་དང་གནས་ཆུང་གཉིས་མ་འགྲིགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

གནམ་འདིའི་འོག་ལ་གནས་ཆུང་རྒྱུས་ཡོད་པའི་མི་སུ་ཡོད་ཟེར་ན་མངོན་ཤེས་ཡོད་པའི་མི་ཚོ་ཕར་བཞག སྤྱིར་བཏང་མིའི་ནང་ལ་གནས་ཆུང་རྒྱུས་ཡོད་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་མི་དེ་ང་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ངའི་རྒྱུས་ཡོད་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡང་ཕལ་ཆེར་གནས་ཆུང་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། ནམ་རྒྱུན་ཕྱི་ལ་གསུང་རྒྱུན་གཅིག་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གནས་ཆུང་གིས་བསྐུལ་བ་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། གནས་ཆུང་དང་རྒྱལ་ཆེན་མི་འགྲིགས་པ་ཡོང་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད་ཅེས་བསྟོད་འགྲེལ་གྱི་ནང་ལའང་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་ཡོད་པ་རེད་ལ། སྤྱིར་བཏང་གསུང་རྒྱུན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ཕྱི་ནས་ག་རེ་བཤད་རུང་མ་བཤད་རུང་གང་ལྟར་གནས་ཆུང་དང་རྒྱལ་ཆེན་གཉིས་མ་མཐུན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ངའི་ངོས་ནས་གནས་ཆུང་ལྷ་རྙིང་མི་རྙིང་རེད། རྒྱལ་ཆེན་ལྷ་གསར་མི་གསར་རེད། འདི་གཉིས་ནས་གཅིག་འདེམས་དགོས་ན་ངས་གནས་ཆུང་འདེམས་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས་རྒྱལ་ཆེན་འདེམས་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྲོག་གཏད་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག་བསམས་ནས་སྲོག་གཏད་ཞུས་མེད།

འོན་ཀྱང༌། ལམ་སང་ཐག་གཅོད་བྱེད་བདེ་པོ་ཞིག་མེད་ཙང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ང་གཉིས་གོ་བསྡུར་ཞིག་བྱུང༌། བར་ལམ་གནས་ཚུལ་འདི་དང་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག་ཅེས་གནས་ལུགས་ཆ་ཚང་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་ངས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་ནས་ལམ་སྒྲོན་བཤད་ལུང་ཞུ་བའི་སྐབས་ལ་ཡིན། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་ང་གཉིས་གསུང་ཆོས་ཀྱི་བར་ལ་གསོལ་ཇ་མཆོད། བཀའ་མོལ་ཞུ་བསྡད་པའི་སྐབས་ལ་ཐོག་ཁའི་སྒང་ལ་རྡོ་གཅིག་ཐག་སེ་གཞུས་ནས་ཐག་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཀྱང་བྱུང༌།

དེ་རྗེས་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེར་འདི་དང་འདི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སོང༌། ད་ག་འདྲ་བྱས་ལེགས་ཞེས་དགོངས་སྐོར་ཞུས་པར་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྲོག་གཏད་མ་ཞུས་ན་ལེགས་ཞེས་གསུངས་བྱུང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་སྔོན་དུ་སྲོག་གཏད་ཞུ་རྒྱུའི་སྙན་སེང་ཞུས་ཟིན་སྟབས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རང་ལ་གནས་ལུགས་ཇི་བྱུང་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་ཞུས་ནས་ད་ཆ་སྲོག་གཏད་ཞུ་གི་མིན་ཞེས་མཚམས་འཇོག་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་སྐབས་ནང་དོན་ངས་སྲོག་གཏད་ཞུ་དང་མི་ཞུའི་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐག་གཅོད་བྱས་པ་མ་གཏོགས། ལོ་གསོལ་འདོན་རྒྱུ་དང༌། ནམ་རྒྱུན་འཕྲིན་བཅོལ་འདོན་རྒྱུ་གཉིས་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མ་བཏང་བར་འཆར་ཅན་རང་བྱས་པ་ཡིན།

དེ་ནས་སྐབས་ཤིག་གནས་ཆུང་གིས་ལུང་ཞིག་ནང༌། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་ཞིག་འབུལ་དགོས། དེ་ཕུལ་ན་བོད་དོན་སྤྱིར་རྟགས་མཚན་ཡོང་ཞེས་གསུངས་བྱུང༌། ཐོག་མར་གུ་རུའི་འབུམ་ཚོགས་འབུལ་བའི་སྐབས་དེ་ལ་ང་ཚོར་རྙིང་མའི་ཆོ་ག་རྒྱུས་ལེགས་པོ་མེད་ཅིང༌། ངེད་རང་གི་ལག་པར་གསང་བ་རྒྱ་ཅན་གྱི་དཔེ་ཆ་ཡང་འབྱོར་རྒྱུ་ཡིན།

དཔེ་ཆ་རྩད་ཞིབ་སྐབས་ཐུའུ་བཀྭན་གྱི་གསུང་རྟ་མགྲིན་གསང་སྒྲུབ་སྐོར་གྱི་རྟ་པོད་ནང་ཚེས་བཅུ་གཏོང་སྟངས་དང༌། ཚོགས་འབུལ་སྟངས་སྐོར། སློབ་དཔོན་ལ་ཚོགས་འབུལ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བཅས་བཀོད་པ་ཡག་པོ་ཞིག་འདུག་པ་དེ་གཞིར་བཞག་བྱས། དེའི་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཁོང་རང་གིས་གནང་བ་མ་གཏོགས་གཙོ་བོ་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་དང༌། པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་གྱི་གསུང་གཉིས་ཕྱོགས་བསྡེབས་བྱས་པ་ཞིག་རེད། བར་སྐབས་ང་ཚོས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་འདོན་པ་དེ་རེད།

དེ་ནས་ལོ་ཤས་རྗེས་ ༡༩༧༥ ཤིང་ཡོས་འབུམ་ཚོགས་ཚུགས་པའི་སྐབས་ལ་དགེ་ལུགས་པའི་གྲྭ་པ་ཁ་ཤས་དང༌། ཨ་ནེ་ཁ་ཤས་ཡོང་ལ་མི་ཡོང་བྱས་བྱུང༌། བོད་མི་ཚང་མ་རང་བཙན་འདོད་ཀྱི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་རེད། གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སློབ་དཔོན་གྱི་སྐུ་བཞེངས་པ་དང༌། འབུམ་ཚོགས་འབུལ་རྒྱུ་ང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྒེར་གྱི་དོན་ལ་མིན། བོད་སྤྱི་པའི་བླ་མ་དུས་ཚོད་སྙིགས་མ་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་དང་མི་མིན་འབྱུང་པོའི་རིགས་ཁ་རྒྱས་ནས་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཐུགས་བསྐྱེད་དམ་བཅའ་དམིགས་བསལ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་འབངས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཀྱང་ལས་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དམིགས་བསལ་ཡོད་པའི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་འབྲེལ་བ་དེ་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་རེད།

དེས་ན། ང་ཚོས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེར་གསོལ་བ་འདེབས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱི་པའི་དོན་དག་གལ་ཆེ་དོན་ཆེ་ཞིག་ལ་འདི་འདྲ་བྱེད་པ་དེ་མི་བདེ་ཙམ་བྱུང༌། དེ་རྗེས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དེབ་ཞེ་སྣང་ཆེན་པོ་ཞིག་དོན་འདུག བྱས་ཙང༌། ཨ་ནེ་ཚོ་བླ་འདར་ནས་ཡོང་མ་ནུས་པ་རེད་ཅེས་ཤོད་མཁན་འདུག

དེའི་རྗེས་རྩད་དཔྱོད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ཕ་རྒོད་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་ཟེར་བའི་དེབ་སེར་པོ་དེ་མཐོང་བྱུང༌། ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེས་ང་ལ་གསང་བ་བྱས་པ་རེད། ངས་ཚོགས་ལ་ཡོང་ལ་མ་ཡོང་ཇི་བྱས་རྩད་དཔྱོད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་གཞི་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་མ་གཏོགས་ངས་ཤེས་མ་བྱུང༌། ཕྱི་ལ་དཔར་ཐོན་ཚང་མ་ཚར་བ་རེད། དེ་ནས་ཉི་མ་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་ལ་གདོང་ཐོག་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བྲིས་པའི་དགག་པའི་དེབ་དེ་ཁོ་རང་གི་ལག་བྲིས་ཀྱི་ཡི་གེ་དང་སྦྲགས་དཔར་ཕུད་ཡིན་ཞེས་འབྱོར་བྱུང༌། དེབ་སེར་པོ་དང༌། གདོང་ཐོག་གི་དགག་པ་གཉིས་ཀ་མཐོང་བྱུང༌།

དེའི་སྐབས་ལ་དངོས་གནས་བློ་གང་འཚམས་ཕམ་བྱུང༌། ངས་རང་གི་ཤག་གི་ནང་ལ་སྡོད་པའི་སྐབས་ལ་ཁ་འདོན་ག་རེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། ངས་ཡིག་ཚང་འདིའི་ནང་ལ་ཡོང་དུས་སྤྱི་པའི་སྤྱི་མི་ཞིག་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། དགེ་ལུགས་པ་ཡིན་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་གི་མེད། རྙིང་མ་ཡིན་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་གི་མེད། ས་སྐྱ་ཡིན་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་གི་མེད། བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་གི་མེད།

ཨ་མདོ་དང་ཡས་མས་ཟེར་བ་སུ་གཅིག་གི་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བར་ངས་སྤྱི་པའི་སྤྱི་མི་ཞིག་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱི་མི་ཞིག་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་ལས་ཚང་མའི་སྣང་བར་འགྲོ་མི་འགྲོ་སྣ་ཚོགས་རེད། གཅིག་གི་སྣང་བ་ལ་ཕྱིན་ན། གཅིག་གི་སྣང་བ་ལ་མ་འགྲོ་མཁན་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག དཔེར་ན། དགེ་ལུགས་པའི་གྲས་ནས་ངས་དགེ་ལུགས་པར་བདག་གཅེས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་མདོག་མདོག་དང༌། དེ་བཞིན་རྙིང་མ་དང༌། བཀའ་བརྒྱུད་པའི་གྲས་ནས་ཀྱང་ཕྲན་བུ་བཤད་ཡོང་གི་འདུག

འོན་ཀྱང༌། གནས་ཚུལ་འདི་ནི་སྤྱི་མི་ཡིན་པའི་རྟགས་མཚན་རེད་བསམ་པ་མ་གཏོགས། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ང་ལ་རྣམ་རྟོག་གང་ཡང་མེད། ངས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་ཁུར་བླངས་ཏེ་སྡོད་པའི་སྐབས་འདིར། དེ་སྔ་བློ་མ་རང་བའི་མིའམ། ཡང་ན་གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་མཁན་ཞིག་གིས་དཀྲོག་རྐྱེན་བཟོས་ན་དེ་ཡོང་སྲིད་པ་རེད། དེ་ཆོས་ཉིད་རེད། ངས་ངེས་པར་དུ་དག་པ་སྟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་གཉིས་ཀ་མིན་པའི་སྐུ་ཞབས་ཛེ་སྨད་ལྟ་བུ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཆོས་ལུགས་སྐོར་ལ་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྔ་ཕྱིའི་སྲིད་བྱུས་སམ་ལྟ་སྟངས་ག་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་ཆ་ཚང་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པ་རེད། དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་ཐོག་མ་འགོ་འཛུགས་པའི་སྐབས་ངྷ་རམ་ས་ལ་ཤོད་དུ་ཁང་པ་འགྲིགས་མིན་བྱུང་སྟེ་ཀང་རར་ཚུགས་པའི་སྐབས་ངས་ཉིན་གཅིག་ཀང་རར་ཆེད་མངགས་ཕྱིན། ཁོང་ཚོའི་སྡོད་ཁང་ཉམས་ཆེ་ས་དེར་གཞོགས་གཅིག་ལ་ཀུན་བདེ་གླིང་དང༌། གཞོགས་གཅིག་ལ་ཛེ་སྨད་བསྡད། ང་དཀྱིལ་དུ་བསྡད་ནས་དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་བ་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་རིང་པོ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན།

དེའི་ནང་ཆོས་ལུགས་སྐོར་ལ་གལ་ཏེ་ལྟ་བ་སྐྱོན་མེད་ནི་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་འདི་རེད། དགེ་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་མ་གཏོགས་གཞན་དག་གི་ལྟ་བ་རྣམས་སྐྱོན་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ། གལ་ཏེ། དེ་ལྟར་བདེན་ན་བོད་གངས་ཅན་ལ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་མ་བྱུང་སྔོན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཕར་ཞོག ཚོགས་ལམ་ཆེ་འབྲིང་ཡན་ཆད་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་གཅིག་ཀྱང་མ་བྱུང་ཞེས་ལབ་དགོས་བྱེད་ཀྱི་རེད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་མ་བྱུང་གོང་བོད་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང་བརྙེས་མཁན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། དེ་རྣམས་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ངེས་པའི་སྟེང་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་མ་གཏོགས་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པ་མ་ནོར་བ་ཞིག་རང་རྒྱུད་ལ་མེད་པར་ཚོགས་ལམ་ཆེ་འབྲིང་ཡན་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད་ཅེས་ངས་བཤད་པ་ཡིན།

རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། བཀའ་རྙིང་ས་དགེ་ཚང་མ་སངས་རྒྱས་བདེ་བླག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཟབ་ཆོས་ཤ་སྟག་ཡིན་པས། ང་ཚོས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཕྱོགས་རིས་དང་བཟང་ཞན་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མི་འདུག་ཅེས་གསལ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན། སྐབས་དེར་ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་པ་སོང་ཙང༌། མ་གོ་མ་ཐོས་མེད་པར་ཆ་ཚང་ཐོས་ཡོད། མི་ཤེས་པ་ཡོང་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། གཉིས་ནས་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་སྟབས་བྱས་ནས་ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་ངས་རྒྱ་ནག་ལ་འཁྲིད་པ་ཡིན།

༡༩༥༦ ལོར་སངས་རྒྱས་མྱང་འདས་ཀྱི་དུས་དྲན་སྐབས་རྒྱ་གར་ལ་འཁྲིད་པ་ཡིན། དེ་ནས་ ༡༩༥༩ ཟིང་འཁྲུག་བྱུང་ནས་ཁོང་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་རྗེས་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་བྱས་ནས་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་ཆེད་འཛུགས་བྱས་པ་དེའི་འགོ་བྱེད་ལ་བསྐོས་པ་ཡིན། དེ་འདྲ་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་ཤེས་མཁན་དང༌། བཟང་པོས་མཐའ་བསྐྱངས་ཏེ་བསྐྱངས་པའི་མི་གཅིག་གིས་བྱེད་སྟངས་དང༌། ཁ་ཐབས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་པ་རེད།

ངས་བོད་པའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་སྲིད་བྱུས་བཟུང་བ་དེར་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་ཀྱི་ཆར་པ་ཆུ་གྲོགས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕན་ཐོགས་ཤིག་བྱེད་མ་ཐུབ་ནའང༌། གནོད་སྐྱོན་འགྲོ་གཞིའི་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་བབས་འོས་ཡོད་པ་ག་ནས་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡིན་དུས་བྱེད་སྤྱོད་འདི་ནི་གལ་སྲིད་ཤེས་བཞིན་དུ་ཁྱད་གསོད་མིན་ནའང༌། སྣང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་བཅད་ཆོག་པ་ལོང་བས་བལྟས་ཀྱང་ཤེས་ཀྱི་རེད།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། དངོས་གནས་དྲང་གནས་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། མི་གཞན་དག་ནས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་མཐོང་གི་རེད། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བར་ཆ་བཞག་ནས་ལས་ཀ་བསྐུལ་སའི་མི་ཞིག་གིས་དེབ་དེ་འདྲ་ཞིག་བྲིས། དེ་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་གསུང་ཡིན་པ་རེད། སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ངའི་བླ་མ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། མི་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཨ། ཁ་གསང་ལོས་དང༌། ཁ་གཏིང་གི་ཁྱད་པར་ཙམ་མ་གཏོགས་དེ་ཚོ་འགྲོ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་རེད། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བླ་མས་དེ་འདྲ་གསུང་གི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་དམིགས་བསལ་གཟིགས་བསྐྱངས་གནང་སའི་མི་ཞིག་ནས་དེ་འདྲ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

གང་ལྟར། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་སྤྱི་པའི་སྲིད་བྱུས་ཕྱོགས་རིས་མེད་ཅེས་འདྲ་ཆགས་པོ་གསུང་གི་ཡོད་པ་རེད་དེ། རྡོ་དོན་ངོ་མའི་སྲིད་བྱུས་སམ། སྙིང་ཕུགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་རེད། དེ་ལ་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ནའང་དགོངས་བཞེས་གནང་དགོས་པ་གཅིག་དང༌། ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ནའང་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་རེད་དེ་མ་བྱུང་བ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེབ་ནང་གི་དོན་དག་དེ་ཚོ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཁས་བླང་དུ་རུང་མི་རུང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཞི་ཆེན་པོ་རེད་ལ། མཐར་གཏུགས་ན་ཡིན་ནམ་བསམ་བྱུང་ཟེར་རྒྱུ་མ་གཏོགས་ཨེ་ཡོད་སྙམ།

གལ་ཏེ། དེ་བདེན་པའི་དབང་དུ་བཏང་རུང་བསྟོད་རར་འགྲོ་དང་སྨད་རར་འགྲོ་ཆ་མ་གཏོགས་པ་རེད། ལྷག་པར། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་ཆེ་བ་ཆོས་སྐྱོང་རྩོད་པ་ཅན་གཅིག་ལ་ཐུག་པ་འདྲ་པོ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་འདྲ་འདུག ཅི་སྟེ། བསྟོད་རར་འགྲོ་གི་ཡོད་ནའང་དགོས་པ་ལས་དགག་བྱ་ཆེ་བས་ཤོད་མ་འོས་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས་ད་ལྟ་དེ་བཤད་ནས་ག་རེ་ཕན་ཐོགས་ཀྱི་རེད། ལར་ནས། རྩ་བའི་གླེང་གཞི་དགེ་ལྡན་བསྟན་ལ་བསྲེས་ལྷད་འཇུག་བྱེད་ཅེས་པའི་བསྲེས་ལྷད་ཀྱི་དོན་མི་གཅིག་གིས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་མེད་ཀྱི་ཆོས་བྱས་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་ན། རྒྱལ་བ་གོང་མ་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་གཉིས་པ། གསུམ་པ། ཁྱད་པར་དུ་ལྔ་པ་ལས་བསྲེས་ལྷད་ཆེ་བ་སུ་ཡོད།

དེ་ལྟར་ན། ཁོང་གིས། བློ་བཟང་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་བསྟན་པ་ལ།། བསྲེས་ལྷད་མེད་པའི་རྣམ་ཐར་འཁྱོངས་པར་ཤོག། གསུངས་པ་ཞལ་རྫུན་ཆེན་པོ་རེད། ཁོང་དགེ་སློང་མཁས་པ་ཞིག་གིས་མངོན་སུམ་ལ་བསྙོན་པའི་རྫུན་གོག་དེ་འདྲ་ག་ནས་གསུངས།

གལ་ཏེ། བསྲེས་ལྷད་ཀྱི་གོ་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་ལྟ་ཁྲིད་མུན་སེལ་སྒྲོན་མེའི་ནང་དཔལ་ས་སྐྱ་པའི་ཀུན་གཞི་རྒྱུ་རྒྱུད་ལ་འཁོར་འདས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་སྒོམ་ཚུལ་ཞོར་འཕྲོས་སུ་གསུངས་ནས་དེའི་ཆོས་སྐད་རྗེ་བླ་མའི་ལྟ་བ་སྐྱོང་ཚུལ་ལ་མི་བསྲེ་བར་གསུངས་ཏེ་གདམས་ངག་ཐམས་ཅད་བརྡ་ཆད་ཕར་བསྲེས་ཚུར་བསྲེས་བློ་བཟོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གདམས་ངག་སོ་སོའི་ཐུན་མིན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཆལ་ཆོལ་དུ་གཏོང་མི་རུང་ཚུལ་དང༌།

ཡང་མན་ངག་གཞན་གྱི་དོན་དང་ཐ་སྙད་འདིར་བསྲེ་བར་མི་བྱ་ཞིང༌། འདི་ནས་ཀྱང་དེ་དག་ཏུ་བསྲེ་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བསྲེས་ན་མན་ངག་ཐམས་ཅད་རང་སྲོལ་འཕྱུག་འགྲོ་བའི་རྐྱེན་དུ་གསུངས་འདུག་པས། དགེ་ལུགས་པས་ས་རྙིང་གི་ཆོས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་དང༌། ས་རྙིང་སོགས་ཀྱིས་དགེ་ལུགས་པའི་ཆོས་བྱས་ནའང་མི་འགྲིགས་པར་འགྲོ་རྒྱུ་རེད།

དེ་ལྟར་ན། རྒྱལ་ཚབ་མཁས་གྲུབ་ཁོང་རྣམ་པ་ནས་བཟུང་བའི་དགེ་ལུགས་དགེ་བཤེས་མང་པོ་བསྲེས་ལྷད་གཏོང་མཁན་ཆགས་པ་རེད་ལ། ད་ལྟ་དགེ་ལུགས་པ་འགའི་མཐོང་སྣང་ལ་དགེ་ལུགས་པ་ཞིག་གིས་རྙིང་ཆོས་སོགས་ཉན་ན་མི་འགྲིགས་པའི་ཕྱོགས་དང༌། ཡང་རྙིང་མ་པ་ཞིག་གིས་ལམ་རིམ་ཉན་ན་སྤྲོ་སྤྲོ་བྱེད་པ། དགེ་ལྡན་གྱི་ཆོས་རྙིང་མར་བསྲེ་བའི་བསྲེས་ལྷད་བྱས་ཏེ་མཁས་གྲུབ་དགོངས་པ་དང་འགལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད།

མདོར་ན་ཕྱི་ནང་ཐུག་པ་ལྟར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྒྱབ་བསྟན་ནས་སྡོད་དགོས་ཚོད་རེད། དེས་ན་བསྲེས་ལྷད་ཀྱི་དོན་ནི་མི་གཅིག་གིས་རིས་མེད་བྱས་པར་གོ་རྒྱུ་མིན་པར་སོ་སོའི་ཐུན་མིན་གསུང་ལུགས་ཕར་བསྲེས་ཚུར་བསྲེས་ཆལ་ཆོལ་དུ་བཏང་བར་གོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་འདྲ། དེས་ན། ྋརྒྱལ་དབང་ལྔ་པའི་དགེ་ལུགས་ཀྱི་ལམ་ཁྲིད་འཇམ་དཔལ་ཞལ་ལུང་ནང་ས་རྙིང་གི་ཐུན་མིན་བརྡ་ཆད་བསྲེས་ལྷད་མེད་ཅིང༌། རྫོགས་ཆེན་ལྟ་ཁྲིད་རིག་འཛིན་ཞལ་ལུང་ནང་ས་དགེའི་ཐུན་མིན་བརྡ་ཆད་བསྲེས་ལྷད་མེད་པར་རང་རང་གི་ལུགས་སྲོལ་བརྡ་ཆད་གཙང་མར་ཡོད་པ་འདི་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་དགོངས་པ་ངོ་མ་རེད་སྙམ་པ་འདུག

རྒྱན་ལས། འགྲོ་ལ་ཕན་པར་བྱེད་རྣམས་ལམ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དོན་སྒྲུབ་མཛད་པ་གང༌།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཐེག་ཆེན་ལ་མོས་པའི་གང་ཟག་གཅིག་གིས་གྲུབ་མཐའ་གོང་འོག་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་དགོས་པ་བཞིན་དུ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རྒྱུད་ཚོད་དང་བསྟུན་པའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་བྱེད་པ་བསྔགས་པའི་འོས་ལས་སྐྱོན་ག་ལ་ཡིན། བར་སྐབས་དེབ་དེ་ཐོན་པའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་གདོང་ཐོག་རིན་པོ་ཆེའི་དགག་པ་ཞིག་བྱུང༌། གདོང་ཐོག་གི་དགག་པ་བྱུང་བའི་མཚམས་ཝར་ཎ་ཁུལ་དགེ་ལུགས་པ་གང་འཚམས་ཤིག་ནས་ནད་མ་ཐེག་པར་དེ་ལ་དགག་ལན་ཞིག་འབྲི་གི་ཡིན་ཞེས་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ལུགས་ཤོད་མཁན་བྱུང༌། དགེ་ལུགས་འགའ་ཤས་ནས་གདོང་ཐོག་གི་དེབ་དེ་གདོང་ཐོག་གིས་བྲིས་པ་མ་རེད། བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བྲིས་ཏེ་མིང་གདོང་ཐོག་གིས་ཁྱེར་བ་རེད་ཅེས་དེ་འདྲ་ཤོད་མཁན་ཡང་བྱུང་ཚོད་སྣང༌། ད་ག་འདྲ་ཞིག་འདུག་གམ།

ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་དང་གདོང་ཐོག་ཁོ་རང་གཉིས་གདོང་ཐུག་རྩོད་པ་བྱུང་བར་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག་སྟེ། ཛེ་སྨད་ཀྱི་དེབ་དེ་དགེ་ལུགས་པའི་བླ་མ་གཙོ་བོ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ཞེས་དངོས་སུ་བཀོད་ཡོད་པ་དང༌། གདོང་ཐོག་གི་དགག་པ་དེ་བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བྲིས་པ་རེད་ཟེར་དུས། ཐུག་ས་དེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ལ་ཐུག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ད་ཆ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཆོས་ལུགས་ནང་ཁུལ་འཁྲུག་རྩོད་སྤེལ་རྒྱུའི་ཛ་དྲག་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས། ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མིང་ཐོག་ནས་རྩ་བའི་དུག་རྩ་ཛེ་སྨད་ཀྱི་དེབ་འདིས་བྱས་ཤིང༌། དེང་སང་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་གི་སྐབས་འདིར་ཕན་ཚུན་ཚང་མས་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་ཕན་པའི་བསམ་ཤེས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་མ་གཏོགས། དཀྲོག་རྐྱེན་རིགས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ཞེས་ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ནས་ཆེད་གཉེར་གྱིས་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བྱེད་བཅུག་དགོས་བྱུང༌།

དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་རྗེས་ལ་དགེ་ལུགས་ནང་ནས་དགག་པ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། རྙིང་མ་པ་འགས་ཀྱང་དེ་དུས་གྲ་སྒྲིག་ཕྲན་བུ་བྱས་འདུག་ཀྱང༌། ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་གསལ་བསྒྲགས་དེ་ཐོན་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་དོན་གྱི་གསལ་བསྒྲགས་ལ་ཉན་ནས་ལྷིང་འཇགས་སུ་བསྡད་དེ་རྙིང་མ་རང་ཁུངས་ནས་དགག་པ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད།

གདོང་ཐོག་ཁོང་རང་སྒེར་གྱི་ཆོས་ལུགས་ས་སྐྱའི་ཐོག གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ལ་དད་པ་དག་སྣང་བྱེད་མཁན་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་དགག་པ་དེ་བྲིས་པ་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་བྱུང་ནས་གང་ལྟར་དཀྲོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་པའི་སྐབས་རེད། ངའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ངས་ད་ལྟ་བར་དུ་ནི་ཞེ་ས་མ་ཞུས་ན་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་པ་ཡིན།

ད་ཆ་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་ན་ང་མ་དྲང་བ་རེད་བསམས་ནས་ཉི་མ་གཅིག་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་སྐབས་ལ་ངས་གསལ་པོ་བྱས་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པ་ཡིན། སྔོན་མ་ལོ་བརྒྱད་དགུའི་གོང་ལ་གནས་ཆུང་ནས་ཨ་སྲས་འཁྱམ་པོ་བསྟེན་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། དེ་དུས་ངས་ཟོལ་མེད་ཀྱིས་ཁྱེད་རང་ཞལ་ཁ་བཞུགས་ན་ཞེས་ཞུས་པ་ཡིན། ཆོས་སྐྱོང་ནས་ཀྱང་ད་ལྟ་བར་དུ་འཇམ་ཐིང་ངེར་བཞུགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ཆ་ཕར་ཕྱོགས་ནས་རྐང་བརྐྱངས་ལག་བརྐྱངས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བཤད་ཆོག་གི་ཡོད་པ་རེད། ངས་ཚུར་ཕྱོགས་འདིར་གནས་ཆུང་ཞལ་བཀག་སྟེ་བཞག་ན་ང་མ་དྲང་བ་རེད།

ཁྲིམས་ལུགས་ལྟ་བུ་ནས་བྱས་ནའང་ཕར་ཕྱོགས་དེ་ནས་གང་ཡང་བཤད་ཆོག་པ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་ནས་བཤད་མ་ཆོག་པར་བཀག་ན་དྲང་པོ་མ་རེད། ད་ཆ་གནས་ཆུང་གི་ངོས་ནས་ག་རེ་གསུང་རྒྱུ་ཡོད་ནའང་གསུངས་ཤོག དེ་ལ་ངས་དྲང་བདེན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞུས་པ་ཡིན། གཞི་ནས་ཆོས་སྐྱོང་གིས་ལྷོད་ལྷོད་བྱས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གྱི་སྔ་ཕྱིའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་པའི་རྡོ་དོན། རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་འདི་བསྟེན་ན་ཕན་ལས་གནོད་པ་ཆེ་བ་ཡིན། དེང་སང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་ཚོར་མི་ཁ་དང༌། ནང་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད། ཐ་མ་གྲ་མ་འགྲིགས་གང་འདྲ་ཞིག་དོན་གྱི་ཡོད་མེད་ཞིབ་བརྟག་གནང་ན་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།

ཡང་ན། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་དེ་རྣལ་འབྱོར་པ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རྟོགས་པ་མཐོན་པོར་སླེབས་པ་ཞིག་ནས་ཤིན་ཏུ་གསང་བའི་ཚུལ་གྱིས་བསྟེན་པ་ཡིན་ན་མ་གཏོགས་ད་ལྟའི་བྱེད་སྟངས་འདི་འདྲ་བྱས་ན་ཁེ་ལས་ཉེན་ཆེ་བ་དང༌། དགེ་ལས་སྐྱོན་ཆེ་བ་ཡིན་ཞེས་དང༌། ལྷག་པར་དུ། རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་བསྟེན་པ་ཡིན་ན་འདོད་ཁམས་བདག་མོ་ལ་ཕོག་ཐུག་འཁོན་དོགས་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་ངས་ཤེས་པ་རེད།

གནས་ཆུང་དང༌། རྒྱལ་ཆེན་མཐུན་དང་མི་མཐུན་གླེང་གཞི་ཡོད་ཀྱང༌། ལྷ་མོ་དང་འཁོན་གྱི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་འདི་ད་རེས་དང་པོ་རེད། ལྷ་མོ་འཁོན་གྱི་ཡོད་ན་གནས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་འགངས་ཆེན་པོ་དང༌། གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཐུག་གི་ཡོད་དུས། ངའི་ངོས་ནས་ཏན་ཏན་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་འདུག་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། དེའི་སྐབས་ཡོས་ལོའི་ཟླ་བ་ ༦།༧ ཙམ་ཡིན། ངས་འཕྲིན་བཅོལ་འདོན་རྒྱུ་དེ་འཆར་ཅན་ལྟར་འདོན་གྱི་ཡོད།

དེ་རྗེས་དགུན་མཚམས་འབྲུག་གི་ལོ་གསར་དང་ཐག་ཉེ་པོར་སླེབས། ལོ་གསར་སྐབས་ལ་འཆར་ཅན་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་འདོན་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་ད་ཆ་བསྐང་གསོ་འདོན་དང་མི་འདོན་བརྟག་དཔྱད་ཏན་ཏན་ཞིག་བྱས་ན་བསམ་བྱུང༌། སྐབས་དེར་ཉེ་ཆར་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་ནས་སྤྱན་རས་གཟིགས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་བཀའ་དབང་ཞུས་ནས་ཡོད་པས། སྤྱན་རས་གཟིགས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྒེར་སྔགས་དང༌། རྐང་ཡིག་དྲུག་བསགས་ནས་མཚམས་ཤིག་ལ་བསྡད་ཡོད།

སྐབས་དེར་གྲྭ་ཚང་མཁན་པོ་ཝར་ཎར་འཚེམ་བཟོ་རུ་ཕེབས་ནས་བཞུགས་མེད། ཁོང་ཡར་ཕེབས་པ་དང་ལྷ་མོའི་གཟབ་གསོལ་ཞིག་ཚོགས་ཏེ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་རྒྱུ་དང༌། ཟན་བརྟག་གི་ཐོག་ནས་གང་ཕེབས་བྱུང་ནའང་དེ་དོན་སྤང་བླང་བྱེད་དགོས་བསམས་ནས་བློ་བསྒྲིལ་ས་དེ་ཟན་བརྟག་ཐོག་ལ་བསྒྲིལ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་བྱས་པ་ཡིན། ཡོས་ལོའི་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡༥།༡༦ ཙམ་ལ་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་ཡར་ཕེབས་བྱུང༌།

ཚེས་ ༡༨།༡༩ ཙམ་ཡིན་པ་ཡོད་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་དང༌། ངེད་རང༌། གྲྭ་ཚང་གི་ཆོག་གྲྭ་བཅོ་ལྔ་ཙམ་བཅས་ནས་ལྷ་མོའི་བསྐང་གསོ་ཞིག་བཏོན། དེའི་ཉིན་མོ་འབྲུག་སྐད་རྒྱག་པ་སོགས་གནམ་གཤིས་འཚུབ་པོ་ཞིག་བྱུང༌། དེ་ནས་ཟན་བརྟག་མ་བསྒྲིལ་གོང་ལ་མངའ་གསོལ་ཞིག་བཏོན། རྣལ་འབྱོར་སྲུང་མའི་གཙོ་བོར་མངའ་གསོལ་གྱི་ཟེར་བའི་སྐབས་གློག་ཤི་སོང༌། ངྷ་རམ་ས་ལ་གློག་བརྟན་པོ་རང་མེད་པ་འཆར་ཅན་ཡིན་པས་དེ་ལ་གཅིག་བྱས་ན་རྣམ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་བྱུང༌།

གཅིག་བྱས་ན། གལ་སྲིད། མཚན་མ་འདྲ་ཡིན་པ་ཡིན་ན། དེ་ལོས་བདེན་བསམ་བྱུང༌། གང་གིས་ཟེར་ན། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རྒྱལ་མཆོག་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གཅིག་ཆོག་ཀུན་འདུས་ཀྱི་ཆོས་སྐྱོང་ཞིག་ཡོད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱིན་ལ་དེས་མ་ཆོག་པར་ངས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྣལ་འབྱོར་སྲུང་མའི་གཙོ་བོར་མངའ་གསོལ་གྱི་ཟེར་བ་དེ་ཚིག་སྐམ་པོ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། དོན་དག་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་དུས་དེའི་མཚན་མ་ཡིན་ན་ནི་ལོས་བདེན་བསམ་པ་རང་དྲན་བྱུང༌། དེ་ནས་དངོས་གཞི་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བའི་སྐབས་ལ་དོན་གསུམ་བཀོད་ཡོད།

དང་པོར། རྒྱལ་ཆེན་ད་མུས་བཞིན་དུ་བསྟེན་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་འཕྲིན་བཅོལ་དང༌། ལོ་རེའི་བསྐང་གསོ་འདོན་རྒྱུ་དེ་ཚོ་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་མ་དགོས་པ་བྱ་རྩིས་ཡིན།

གཉིས་པར། རྒྱལ་ཆེན་ཤིན་ཏུ་གསང་བའི་ཚུལ་གྱིས་བསྟེན་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་གྲྭ་ཚང་མཉམ་དུ་བསྐང་གསོ་འདོན་མ་དགོས་པར་ང་རང་གཅིག་པུས་བསྐང་གསོ་འདོན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། འཕྲིན་བཅོལ་ངས་རྟག་པར་འདོན་མུས་ལྟར་བཏོན་ན་བསམ་པ་བྱུང༌།

གསུམ་པར། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱས་ན་བཟང་ཟེར་བ་གཅིག་ཡོད། དེ་ཕེབས་ན་འཕྲིན་བཅོལ་དང༌། བསྐང་གསོ་འདོན་མ་དགོས་པར་ཅམ་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་འཆར་རྩིས་བཀོད་ནས་ང་ཚོ་ཚང་མས་རེ་རེ་ནས་ོ༹ཿབདུན་མ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་རེ་བགྲངས། མངའ་གསོལ་ཞིག་བཏོན། གལ་ཆེན་པོར་རྩིས་ཏེ་སྨོན་འདུན་ཤུགས་དྲག་དང་བཅས་ཏེ་ཟན་བརྟག་དོན་གསུམ་པོ་དེ་བསྒྲིལ་བ་ཡིན། བབས་ཐོན་ཡོང་རྒྱུར་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱེད་ཅེས་པ་བབས་ཐོན་བྱུང༌།

དེ་ཉིན་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་པོ་གསར་པ་སུ་བསྐོ་ཡང་མིང་དོན་འགའ་ཤས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ཏེ་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་ཐོན་པ་རེད། ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་ང་རང་གི་ངོས་ནས་སྤང་བླང་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་ཐག་ཆོད་པ་བྱུང་སྟེ་ཞེ་བློ་བདེ་སོང༌། དེ་བཞིན་གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་གིས་དེ་གོང་ནས་གསུངས་པ་དེ་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་བདེན་པ་ར་འཕྲོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་ཙང༌། སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་ངེས་ཤེས་འདྲོངས་པ་དང༌། ཡ་མཚན་སྐྱེ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང༌།

དེའི་ནུབ་མོ་འཕྲིན་བཅོལ་དེ་ཅུང་ཟད་འཇོག་མ་ཤེས་པ་འདྲ་པོ་ཞིག་བྱུང༌། དེ་ནུབ་ཉལ་ཁར་འཕྲིན་བཅོལ་བཏོན་པ་ཡིན། ཞོགས་པའི་ཐོ་རེངས་ཀྱི་རྨི་ལམ་ལ་རྣམ་ཀུན་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་དང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ཀྱི་དྲུང་ནས་གསུང་ཆོས་ཞུ་སའི་ཁང་མིག་ནང་ཕྲ་མའི་མདུན་དེར་གདན་འབོལ་གདན་ཆ་གཅིག་བཏིང་འདུག་པ་དེའི་སྟེང་དུ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་བཞུགས་འདུག བཞུགས་ས་དེ་གྲལ་མཇུག་སྒོ་འགྲམ་གྱི་འབོལ་གདན་གཤམ་མ་དེར་བཞུགས། དབུ་ས་གདན་སྒང་ལ་བཞག ཉམས་དམའ་བོ་བྱས་ནས་གཟིམ་བཞུགས་འདུག

ངས་དེར་སླེབས་པ་དང་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་འདི་འདྲ་གནང་ནས་མ་གཟིམ། གཟིམ་ན་དབུ་སྒོ་ལ་མ་གཟིགས་པར་དབུ་ཡར་ཕྱོགས་ནས་འབོལ་གདན་གཉིས་ཀའི་སྒང་དེར་ཡག་པོ་བྱས་ནས་གཟིམ་ན་ཞུས་སོང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་མ་རེད། ད་ང་འགྲོ་གི་ཡིན་གསུང་གི་འདུག ད་འོ་ན་གསོལ་ཇ་ཞིག་བཏེགས་ན་ཞུས་པར། མིན་འགྲོ་གི་ཡིན་གསུང་གི་འདུག འོ་ན་ཆབ་བསྐོལ་ཞིག་བཏེགས་ན་ཞུས་པར་ཆབ་བསྐོལ་བཞེས་ཀྱི་ཡིན་གསུང་གི་འདུག ངའི་ལག་པར་ཤེལ་ཕོར་དང༌། ཇ་དམ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་ཆབ་བསྐོལ་ཕུལ་སོང༌། དེ་ནས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཆབ་བསྐོལ་དེ་བཞེས་སོང༌། ཆབ་བསྐོལ་དེ་དང་མཉམ་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྨན་སྔོ་སྐྱ་རིལ་བུ་ཆ་གཅིག་བཞེས་སོང༌། དེ་བཞེས་ཚར་བ་དང༌། ད་འགྲོ་གི་ཡིན་གསུང་གི་འདུག

དེ་ནས་ངས་མར་ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུས་སོང༌། སྒོ་ནས་ཐོན་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་ཁང་པ་འདི་མིན་པར་སྡོད་ཁང་རྙིང་པའི་ལྟག་སྒོ་ཐོན་ནས་རྡོ་སྐས་ཡོད་ས་དེ་ནས་ཡར་ཐབ་ཚང་གི་ངོས་ནས་ཕྱིར་ཕེབས་སོང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ཕེབས་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་ཡིག་ཚང་གི་གཡས་གཡོན་ལ་མི་ཁམས་པ་འདྲ་པོ་སྟོད་གོག་དམར་ཧྲེང་བྱས་པ་རེ་ཟུང་འདུག ངའི་བསམ་པར་ཁོང་ཚོ་དད་པ་བྱས་ནས་འདིར་མཇལ་ཁར་བཅར་བ་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

དེ་ནས་ང་ཡར་ལོག་ཡོང་བ་ཡིན། དེ་འདྲའི་རྨི་ལམ་ཞིག་བྱུང༌། གཉིད་སད་པ་དང་བསམ་བློར་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་དང་རྒྱལ་ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་རྨི་ལམ་འདི་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་རྟགས་ཤིག་ཡིན་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་འདུག དབུ་འཕངས་དམའ་བོ་འདི་གནས་ཆུང་གིས་བཀའ་ལུང་དང༌། ལྷ་མོའི་ཟན་བརྟག་ནས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱེད་དགོས་ཞེས་བབས་པ་ཡིན་ཙང༌། དབུ་འཕངས་དམས་པའི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཆགས་པ་རེད།

ཡིན་ནའང༌། ངའི་ཐོག་ནས་མ་འགྲིགས་པ་གང་ཡང་མེད་པ་བྱས། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེས་ཕེབས་ཀྱི་ཡིན་གསུངས། ངས་ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུས་ནས་དགའ་དབྱེ་འཛུམ་བྲལ་བྱས་པ་རེད། དེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟེ་གོ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། དེ་མིན་འདི་སྐོར་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་རྒྱལ་ཆེན་དྲེགས་པ་ཞིག་ལ་ཐུག ཡང་སྒོས་ལྷག་པར་ཅན་དུ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་རང་གི་བླ་མ་ལ་ཐུག་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ལ་གནས་ཆུང་དང༌། ལྷ་མོ་གཉིས་ལ་ཐུག་པ་བཅས་ང་དེ་རྣམས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་བྱ་སྟངས་བྱེད་སྟངས་མི་ཤེས་པའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་བྱུང༌། གང་ལྟར་ཐ་མ་ཟན་བརྟག་ནས་དེ་ལྟར་བབས་པ་དང༌། རྨི་ལམ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་ངོས་ནས་འཕྲེང་དོགས་གང་ཡང་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞིག་ཆགས་དུས་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌།

དེ་ནས་ང་རང་སྒེར་ངོས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་སྤང་བླང་མིག་ཁ་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་སོང་སྟེ། གྲྭ་ཚང་གྲྭ་པ་མཉམ་དུ་ལོ་གསོལ་འདོན་རྒྱུ་དེ་གྲྭ་ཚང་གི་གྲྭ་པའི་མིག་གིས་མཐོང་སར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། དེ་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་དུས་འགྲེལ་བཤད་ཅིག་མ་བརྒྱབ་ནའང་མི་འགྲིགས་མཁན། འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་ལ་ཡང་ཕྲན་བུ་ལབ་མ་ནུས་མཁན་ལྟ་བུར་གང་འདྲ་ཞིག་དགའ་གི་ཡིན་ནམ་བསམ་བྱུང༌།

ང་རང་གི་ངོས་ནས་སྤང་བླང་བྱེད་ཕྱོགས་དེ་ཕུ་ཐག་ཆོད་པོ་བྱུང་སོང་སྟེ། མི་ལ་ལབ་དང་མ་ལབ་ཕུ་ཐག་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ཙང༌། ཤོ་མོ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན། ཤོ་མོ་རྒྱབ་པའི་སྐབས་ལ། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་སྟངས་ཟན་བརྟག་ནང་ཇི་ལྟར་ཕེབས་པ་བཞིན་མི་ལ་མ་ལབ་པར་གསང་བ་བྱས་ནས་ཁ་རོགས་བསྡད་པ་ལེགས་དང༌། མི་ལ་ཇི་ལྟར་རིག་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱབ་ན་ལེགས་ཞེས་མོ་བརྒྱབ་པར། མི་ལ་ལབ་ན་ལེགས་པ་བབས་སོང༌།

དེ་བབས་པ་ཡིན་ཙང་དེ་ཉིན་གྲྭ་ཚང་མཁན་པོ་འདི་གའི་ཡིག་ཚང་དུ་སྐད་བཏང་སྟེ་ཁ་སང་ང་ཚོས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་དེ་དག་གནད་སྨིན་ལོས་གང་འདྲ་བྱུང་སོང་ངམ་ཞེས་དྲིས་པར། མཁན་པོས་སྤྱིར་བཏང་ནི་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་གནང་བ་དེ་ལ་གནད་སྨིན་དང་མ་སྨིན་ཞུ་རྒྱུ་གང་ནས་ཡོང༌། གནད་སྨིན་པ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཡོང་ཡག་མེད་པ་རེད། ལྷག་པར་ད་རེས་ཟན་བརྟག་གནང་བའི་སྐབས་ལ་ོ༹་ཿབདུན་མ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་བགྲངས། ཐུགས་སྨོན་མཚམས་སྦྱོར་ཤུགས་དྲག་གནང་ནས་ཟན་བརྟག་གནང་བ་དེ་ལ་བསླུ་བ་གཏན་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད་ཟེར་གྱི་འདུག

གལ་སྲིད། བསླུ་བ་མེད་ན། དེའི་དོན་དག་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་དོན་དག་སྔ་ཕྱིའི་ཡོང་རྐྱེན་རྣམས་ཆ་ཚང་གཅིག་བཤད་པ་ཡིན། སྐུ་ཞབས་ང་གཉིས་རྒྱ་མིའི་བརྗོད་སྟངས་ལྟར་བྱས་ན་བློ་མཐུན་པ་རེད། ཁོང་སྤོབས་པ་མཐོ་པོ། ང་རྒྱལ་ཚ་སི་སི། མགོ་མཁྲེགས་པོ། དགེ་ལུགས་ལ་ཞེན་ཁོག་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད་དེ། དཔལ་ཆེན་ཕུར་པར་དད་མོས་ཆེན་པོ་གནང་གི་ཡོད། རྡོ་དོན་ངའི་སྲིད་བྱུས་ག་རེ་ཡོད་པ་དེར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་རྒྱག་གཅིག་མཆོངས་གཅིག་ངོ་ལྐོག་གཡོ་ཟོལ་མེད་པ་བྱས་ནས་འགྲོ་མཁན་ཞིག་ཡིན།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ཁོང་གཤེགས་པའི་རྗེས་ལའང་ངའི་སེམས་ནང་མི་དེ་སྙིང་རྗེ་བསམ་ནས་ཕངས་ཀྱི་ཡོད། རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གྱི་སྐོར་ལ་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཁ་སང་བར་དུ་ག་རེ་བྱུང་བ་དེ་རྣམས་ངས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དུས་རྒྱག་གཅིག་མཆོངས་གཅིག་རེད། དེ་ལ་རྣམ་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་བྱེད་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་ལ། ཡིན་དང་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བྱུང༌། དེ་ནས་ངས་ད་ཆ་ལོ་གསོལ་གྱི་རྒྱལ་ཆེན་བསྐང་གསོ་འདོན་མ་དགོས་པ་ཡིན་ཞེས་མངགས།

དེ་ནས་གྲྭ་ཚང་དུ་ནམ་རྒྱུན་འཕྲིན་བཅོལ་འདོན་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་འཕྲིན་བཅོལ་སྐབས་རེ་འདོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་དང༌། ལྷག་པར། གཟིམ་ཆུང་དུ་དགོང་དྲོའི་སྲོད་གསོལ་ལ་བར་སྐབས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་འཕྲིན་བཅོལ་ཡང་འཆར་ཅན་བྱས་ནས་འདོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་རྐྱེན་ཞིག་མ་འཕྲད་བར་དུ་ལམ་སང་རྒྱས་བསྡུས་བྱེད་སྟབས་མི་བདེ་བས་དུས་སྐབས་ཤིག་འཕྲད་རྒྱུར་དེ་མཚམས་ལབ་ན་ཞེས་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་ང་གཉིས་གོ་བསྡུར་དེ་ལྟར་བྱས། ཁོང་རང་རྒྱལ་ཆེན་སྲོག་གཏད་ཞུས་ཏེ་བསྟེན་མཁན་སོང་དེ་ལ་བཀག་འགོག་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། བསྟེན་ཆོག་གི་རེད། ད་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཚོ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

སྔོན་ཆད་རྭ་ལོ་ཙཱ་བ་དང༌། དར་མ་མདོ་སྡེ། གཉན་ལོ་ཙཱ་བ་སོགས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐུ་རྒྱབ་སྟེ་གསོད་རེས་བཏང་བ་རེད། མ་འཆམས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་གསོད་རེས་གཏོང་རྒྱུ་དེ་རེད། རྣལ་འབྱོར་པ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐུ་རྒྱབ་སྟེ་གསོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཚོ་གསང་སྔགས་ལ་ནུས་པ་ཐོན་པའི་གདེང་ཚོད་རྙེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིན་དུས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྒྱུད་ལ་མེད་པ་ཞིག་ཡོང་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད།

བྱང་སེམས་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་རིག་པ་འཛིན་པ་མཚན་ཉིད་པ་གཅིག་གིས་སྤྱིར་བཏང་འབུ་སྲིན་གྱི་སྲོག་ལའང་རྒོལ་གྱི་མ་རེད་དེ། འོན་ཀྱང༌། རྣལ་འབྱོར་པ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐུ་རྒྱག་རེས་བྱས་ནས་གསོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དངོས་གནས་སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་འགལ་འཛོལ་རེད་དེ། འོན་ཀྱང༌། དེ་ང་རང་ཚོ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་བློས་བསམ་དུ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་དང༌། དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ཚུལ་ཟེར་བ་རེད། ཅེས་ངས་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་ལ་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་སྟེ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌།

རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང༌། ལྷ་མོར་ཕོག་ཐུག་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གསལ་པོ་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང༌། དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་གཅིག་ལ་བསྟོད། གཅིག་ལ་སྨད་དེ་སྐུར་བ་འདེབས་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོ་བཏང་སྙོམས་སུ་བསྡད་ན་འགྲིགས། ཁྱེད་རང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་རྒྱུ་དེ་ཡང་མུ་མཐུད་ནས་བསྟེན་ན་མ་འགྲིགས་པ་གང་ཡང་མེད། ཅེས་ལབ་པ་ཡིན།

དེའི་དགོང་དྲོ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་འཕྲིན་བཅོལ་འདོན་རྒྱུ་དེ་ཡང་ཅམ་བཞག་བྱས་ཏེ་བློའི་ཡུལ་དུ་མ་འཁོར་བ་བྱས་པ་ཡིན། རྒྱལ་ཆེན་འཁོན་དོགས་ཀྱི་བཟོ་འདྲ་པོ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་གཉིད་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་ཁུག་གི་འདུག མཚམས་མཚམས་ཁྲག་རྒྱས་ནས་གཉིད་མ་ཁུག་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་མ་གཏོགས་ལྷ་འདྲེའི་ཆོ་འཕྲུལ་མིན་ནམ་བསམ་པ་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། དེའི་རྗེས་ལ་རྒྱལ་ཆེན་མིན་ནམ་བསམ་པའི་རྨི་ལམ་ཐེངས་གཅིག་གཉིས་བྱུང༌། དེ་ནི། ཁང་ཆུང་ཞིག་ནང་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་བཞུགས་པ་དང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ད་ང་འདིར་སྤོས་ཡོད་གསུང་གི་འདུག གྲྭ་རྐྱང་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བཞུགས་འདུག ཞབས་ཕྱི་ཞུ་མཁན་གྲྭ་པ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་འདུག ང་འདིར་སྐྱིད་པོ་འདུག་གསུང་གི་འདུག ངས་དེར་མེ་ཏོག་གཅིག་ཕུལ་སོང༌། དེ་གཅིག་མིན་ནམ་བསམ་པ་བྱུང༌།

དེ་ནས་ལོ་གསར་ཚེས་གསུམ་ཉིན་ངས་མཆོད་གཡོག་ལ་ད་རེས་དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་ལྷ་མོ་རྐྱང་རྐྱང་བཏོན་ཏེ་འགྲིགས་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་མངགས། རྒྱལ་ཆེན་ཞེས་དམིགས་སུ་བསལ་བའི་སྐད་ཆ་གང་ཡང་མ་དགོས་པ་བྱས། སྐབས་རེ་ལྷ་མོའི་ཐོག་ང་ཚོས་མགོན་ཆོས་བེག་རྩེ་སོགས་ཀྱང་བཏོན་པ་རེད། སྐབས་དེར་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་མ་བརྗོད་པར། བོད་ལ་སྔོན་མ་གང་བཏོན་པ་བཞིན་འདོན་གྱི་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། དེ་དུས་རྣམ་གྲྭ་ཁྱེད་རང་ཚོས་གནད་དོན་གང་ཡང་གོ་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད།

དེ་ནས་འབྲུག་ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བཅུ་ཉིན་གནས་ཆུང་གི་ལུང་ལ། དམར་ནག་གཉིས་ལ་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱིས་འཕྲིན་ལས་གཉེར་དུ་གཏད་པའི་དགྲ་ལྷར་མིང་བཏགས་ཏེ་ཡོད་པ་ལས། འདྲེ་ཤར་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གནས་པ་ལ་གླུད་ནུབ་སྒོར་གཏོང་བའི་དཔེ་དོན་ལྟར་མ་སོང་བ་དགོས་པའི་ལུང་དེ་བསྐྱོན་སོང༌། ལུང་དེའི་དགོངས་དོན་དེ་མིང་རྒྱབ་འཁུར་གྱི་ལྷ་མོ་དང་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་རྩེ་གཅིག་ངོ་ཐོན་མེད་པ་ལ། ལྷ་གསར་མི་གསར་གསོལ་མཆོད་བྱས་པ་འགྲིགས་ཀྱི་མེད་པའི་དགོངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ངས་གསལ་པོ་ཤེས་བྱུང༌།

དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། དེའི་ཉིན་མོ་བཀའ་ཤག་སྤྱན་འདྲེན་སར་འཆར་ཅན་ཡོད་པ་ནས་སྤྱན་འདྲེན་གྲུབ་པ་དང་ཡར་ཕེབས་ཤོག་ཅེས་སྐད་བཏང་སྟེ། ད་གིན་ཆོས་སྐྱོང་གི་ལུང་བསྐྱོན་པའི་དགོངས་དོན་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་ཞིབ་གླེང་བྱས་ཏེ། ཐོག་མར་རྒྱལ་ཆེན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་སྟངས། བར་དུ་རྒྱལ་ཆེན་འཕྲིན་བཅོལ་བཏོན་སྟངས། གནས་ཆུང་གིས་ཐོག་མར་ལུང་བསྐྱོན་པའི་སྐབས་ལ་ངས་ཞལ་རོག་བཞུགས་ཞེས་ཞུས་སྟངས། དེ་རྗེས་དེབ་སེར་པོ་ཐོན་པའི་སྐབས་ལ་ཁྲིམས་ས་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་དྲང་ཐིག་ལ་གནས་དགོས་པ་ཡིན་དུས་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་གནས་ཆུང་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་སྟངས། གནས་ཆུང་གིས་ལུང་བསྐྱོན་སྟངས། ད་དུང་གལ་ཆེ་ཡང་ནན་གྱིས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་སྟངས་སོགས་ཆ་ཚང་བཀའ་བློན་ཚོར་ཞུས། ད་ཆ་བོད་གཞུང་གི་གཞུང་ཞབས་ཤིག་གིས་བོད་གཞུང་དང༌། ངེད་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང༌། ལྷ་མོ་རེད་མ་གཏོགས། རྒྱལ་ཆེན་ལ་གསོལ་མཆོད་བྱེད་རྒྱུ་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད།

ཡང༌། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་དད་རང་མོས་རེད། དེ་སོ་སོའི་འདོད་མོས་ལྟར་བྱས་ན་འགྲིགས། བོད་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ལ་འཕྲིན་ལས་གཉེར་གཏོད་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དེ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད་ཅེས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ནས་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོར་གྲྭ་ཚང་དབུ་ཆོས་བརྒྱུད་ནས་དེ་རིང་ནས་བཟུང་སྟེ་གྲྭ་ཚང་ལ་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་འཕྲིན་བཅོལ་འདོན་མི་དགོས་པ་དང༌། ལོ་རེའི་བསྐང་གསོ་རྒྱས་པ་ཡང་འདོན་མི་དགོས་ཞེས་མངགས་ཏེ་དམ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ཡིན། ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བཅུ་ལ་གནས་ཚུལ་དེ་བྱུང༌། ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བཅུ་གཉིས་ཡིན་པ་ཡོད། ཡོངས་འཛིན་གླིང་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེ་གདན་ནས་ཡར་ཕེབས་ཏེ་མཇལ་བར་དེའི་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་ཞུས་པ་ཡིན།

ཚེས་ ༡༣ ཉིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་མལ་སོར་ནས་ཡར་ཕེབས་ཏེ་མཇལ་བྱུང༌། གནས་ཚུལ་སྔ་རྗེས་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱིས་གསལ་པོ་ཞུས་པ་ཡིན། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཟན་བརྟག་དང༌། གནས་ཆུང་ནས་དེ་འདྲ་ཕེབས་ཡོད་ན་དངོས་འབྲེལ་རེད། བསླུ་བ་ཡོད་པ་མ་རེད། གནས་ཆུང་ལ་ཆ་བཞག་ན་འགག་དོག་སར་སླེབས་དུས་བསླུ་བ་མེད་པའི་ལུང་ཨང་ཀི་དང་པོ་གང་འདྲ་གནང་གི་ཡོད་མེད་ཤེས་གསལ་ཡིན།

དེ་བཞིན་ཟན་བརྟག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ལྷ་མོ་གསུང་བྱོན་མའི་སྐུ་ཐང་ལ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་རེད། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ཐེངས་གཅིག་གཤེགས་ཚར་རྗེས་སྡེ་སྲིད་ནས་གསང་སྒོ་ལོ་ག་ཚོད་དགོས་མིན་སོགས་སྡུག་སྐད་ཞུ་འབོད་ཤུགས་དྲག་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ལྗགས་དབུགས་ཆད་ཚར་བ་དེ་ཡང་བསྐྱར་ཚུར་གསོས་ནས། གལ་ཆུང་བ་དེ་ཚོ་ཁྱོད་རང་གིས་བློ་ཐག་གཅོད། གལ་ཆེ་བ་དེ་ཚོ་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་ལྷ་མོ་གསུང་བྱོན་མའི་སྐུ་ཐང་མདུན་དུ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད། དེ་ལ་བསླུ་བ་མི་ཡོང་ཞེས་གསུངས་པའི་སྐུ་ཐང་འདི་རེད།

འདི་ལ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བསླུ་བ་གང་ཡང་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། བསླུ་བ་མེད་ཐག་ཆོད་རང་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ཐག་ཆོད་ཡིན་པ་རེད་ཅེས་དང༌། འོན་ཀྱང༌། ད་ལྟ་ལྷ་མོ་དང་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་གཉིས་མ་འཆམས་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཕལ་ཆེར་བོད་ཀྱི་བསྟན་སྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ཡིན་གྱི་རེད་མ་གཏོགས། སྤྱིར་བཏང་ལྷ་མོ་དང་ཤུགས་ལྡན་གཉིས་མ་འགྲིགས་པ་རྩ་བ་ནས་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད་ཅེས་གསུངས་བྱུང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཡིད་ཆེས་གནང་གི་མི་འདུག གཞུང་གི་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཏན་ཏན་ཡིན་གྱི་རེད། རྒྱལ་བ་ལྔ་པའི་སྐབས་ལ་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ཙང༌། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཡིན་གྱི་རེད་ཅེས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གོ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་བསྐྱོན་གྱི་འདུག

གང་ལྟར། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་ཆ་ཚང་ཞུས་པ་ཡིན་ལ། ང་རང་ཡང་ཧ་ཅང་བློ་བདེ་པོ་བྱུང༌། དེ་ནས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་འདི་གར་སྐུ་ཐང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ལ་གནང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད་དམ་གསུང་གི་འདུག རྒྱལ་ཆེན་སྐུ་ཐང་ཡོད་པ་དེ་དྲན་ཡང་མ་བྱུང༌། ད་ལྟ་བར་དུ་བརྗེད་པ་རེད། དེ་ལམ་སང་གཞན་དག་ལ་སྤྲོད་དགོས་ཨེ་ཡོད། འདི་གར་སྐུ་ཐང་གཞན་དག་བྱིངས་ཆེ་དེ་ཚོ་མཉམ་དུ་བཞག་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མིན་འགྲོ། ཉར་མ་ཆོག་པ་དེ་འདྲ་ཡོད་ན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་འབུལ་གྱི་ཡིན། དེ་ཡང་ཉར་ཆོག་དང་མི་ཆོག ཡང་ན། ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་ཐག་གཅོད་ཀྱི་ཡིན། ཡང་ན། གནས་ཆུང་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་གི་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པ་ཡིན།

ཚེས་ ༡༤ ཉིན་ལོ་གསར་པའི་གཟིམ་ཆུང་སྤྱན་འདྲེན་འཁེལ་བ་དེའི་སར་ངས་དོགས་གཅོད་ཞུས་པ་ཡིན། བར་ལམ་ཆོས་སྐྱོང་གིས་གསུངས་པ་དང༌། ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་དེ་གཉིས་རྩེ་མཐུན་བབས་ནས་བློ་བདེ་པོ་ཡག་པོ་བྱུང༌། ངའི་ངོས་ནས་སྤང་བླང་འདི་ལྟར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། ད་ཆ་འདི་གར་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཐང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ངས་ཉར་ན་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་ན་ནི་ཉར་གྱི་ཡིན། དེ་མིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་འབུལ་གྱི་ཡིན་པས་གང་དགའ་ཞེས་ཞུས་པར། ཆོས་སྐྱོང་གིས་དྲག་ཤུལ་དང་བཅས་སློབ་དཔོན་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་གྱི་གནས་ནས་ད་ལྟ་རང་དོར་དགོས་གསུངས་བྱུང༌། སྤྱན་འདྲེན་གྲུབ་མ་ཐག་ཏུ་ལམ་སང་མཆོད་གཡོག་ལགས་སྐུ་ཐང་དེ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་འབུལ་དུ་བཏང་བ་ཡིན། དེ་འདྲ་བྱས་ནས་གཙང་མ་བཟོས་པ་ཡིན། དེ་ལེའུ་གཅིག་བྱས།

དེ་ནས་ངས་རྙིང་ཆོས་དག་སྣང་རྒྱ་ཅན་ཁོངས་ཀྱི་བཀའ་བརྒྱད་སྤྱི་དྲིལ་གྱི་བསྙེན་པ་གཏོང་སྐབས་རྨི་ལྟས་བཟང་པོ་རེ་མང་བྱུང་ཡང་སྐབས་དོན་མིན་པས་ཤོད་རྒྱུ་མིན། འབྲུག་ལོའི་དབྱར་གཞུང་དུ་ལ་དྭགས་ལ་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་བྱེད་པའི་ཆེད་མ་འགྲོ་གོང་དེར་དགའ་ལྡན་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནས་ཐུགས་དམ་ཞིག་འབྱོར་བྱུང༌། དེའི་ནང་བར་ལམ་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནང་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་རྒྱུན་མཐུད་བྱུང་བ་དང༌། སློབ་གཉེར་བ་མང་པོར་གྲ་མ་འགྲིགས་ཡོང་གི་འདུག སྤྱིར་བཏང་ཐུགས་དམ་ཁག་གི་ནང་ལ་སྲུང་མའི་འཁུ་ལྡོག་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་ཡོང་གི་འདུག བར་ལམ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་བཀའ་སློབ་ཞུས་ཏེ་ལྷ་མོའི་རྟེན་རྫས་གསར་བཙུགས་དང་འབྲེལ་ཟབ་གསོལ་གནད་སྨིན་བསྒྲུབས་པ་ཡིན། ད་ཆ་ལྷ་མོའི་འཁོན་དོགས་འདྲ་ཡོད་མེད་མོ་ཞིག་རྒྱག་རོགས་ཞེས་གསལ་འདུག

ཐུགས་དམ་ས་བོན་དེ་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེས་བསྣམས་ཕེབས་བྱུང༌། དགའ་ལྡན་བྱང་རྩེ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་བསྟན་པ་འཛིན་མཁན་གྱི་གྲྭ་ཚང༌། བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལ་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཡོད་པའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་དེང་སང་ངས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་སོགས་བཏང་འགྲོ་བཞག་སྡོད་འཕེར་བ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཆ་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་ཡོད་སའི་གྲྭ་ཚང་ལ་ཉམས་རྒུད་བྱུང་ན་རྗེའི་བསྟན་པ་ལ་གནོད་རྐྱེན་ཞིག་ཆགས་ཡོང་དུས་གལ་ནི་ཆེན་པོ་རེད། ཁོང་རང་ཚོས་དོགས་མ་ཆོད་པར་ང་ལ་དྲིས་པ་རེད།

ངས་མོ་ཤབ་བེ་ཤོབ་བེ་ཞིག་བརྒྱབ་ནས་ཐག་བཅད་ན་འགྲིགས་ཡག་མི་འདུག་བསམས་ནས་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན། ཟན་བརྟག་ལ་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནང་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་རྒྱུན་མཐུད་ནས་ཡོང་བ་འདི་ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ནམ། མིན་ཞེས་བསྒྲིལ་བར། ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ཞེས་བབས་སོང༌། ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ན། ལྷ་མོ་འཁོན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་དག་ཅིག་ཡིན་ནམ། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ཆེས་པའི་དབང་གིས་ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ཞེས་བསྒྲིལ་བར། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ཆེས་པའི་དབང་གིས་ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ཞེས་པ་བབས་སོང༌།

དང་པོར་ལྷ་མོ་འཁོན་པ་ཡིན་ཞེས་དང༌། གཉིས་པར་ལྷ་མོ་འཁོན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ཆེས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ཞེས་བབས་དུས་ང་ལ་ཡང་བསྐྱར་ངེས་པ་རྙེད་སོང་སྟེ། དེ་ཐུགས་དམ་བཀའ་ལན་ནང་བྲིས་ན་ནི། ཡང༌། མི་མང་པོའི་བསམ་བློའི་ནང་མཐོང་ཕྱོགས་བསམ་ཕྱོགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་གྲབས་ཡོད་ཚོད་མ་ཐིག་པ་དང༌། མ་བྲིས་ན་ནི། ཁོང་ཚོས་འགངས་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཐུག་སྟེ་ང་ལ་དྲིས། ངས་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་དེ་མིན་པ་ཞིག་བཤད་ན་བཤད་པས་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག བྱེད་ཁག་པོ་བྱུང༌།

དེ་ནས་གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་གཉིས་སྐད་བཏང་སྟེ། བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གི་ཐུགས་དམ་སྐོར་ལ་ངས་གལ་ཆེ་དོན་ཆེ་བྱས་ནས་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན། ཟན་བརྟག་དོན་ཚན་གཉིས་བསྒྲིལ་བར། བབས་སྟངས་འདི་ལྟར་བབས་སོང༌། ད་ཆ་དེ་གསལ་པོ་བྱས་ནས་ལབ་ན་ལབ་པས་མི་འགྲིགས། མ་ལབ་ན་མ་ལབ་པས་མི་འགྲིགས་པའི་ཁག་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུས་ཡོད་བྱས་ན་གང་འདྲ་བྱས་ན་ལེགས་པར་འདུག་ཅེས་གོ་བསྡུར་བྱས་པ་ཡིན།

དེ་ནས་ཐ་མའི་མཇུག་བསྡོམས་ལ་ཐུགས་དམ་བཀའ་ལན་ནང་གསལ་པོ་རང་བྲི་མ་དགོས་པ་བྱས། ལྷ་མོ་འཁོན་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པས་ལྷ་མོ་རང་ལ་གཙོ་བོར་འཕྲིན་བཅོལ་དགོས་པ་དང༌། ལྷག་པར་སྔོན་བསྟེན་སྲུང་མ་མིན་པའི་སྔར་མེད་གསར་སྤྲོས་ཀྱི་རིགས་ལ་འཛེམས་ཆ་བྱེད་དགོས་ཞེས་གོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྲིས། ངག་ཐོག་ནས་ཁྱེད་རང་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གི་གྲྭ་པ་དོ་བརྟན་རིགས་ལ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་འོས་རྒྱབ་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཅེས་ཞུས་པ་ཡིན།

སྐབས་དེར་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གི་ཐུགས་དམ་བཀའ་ལན་ཞུ་མཁན་གྲྭ་པ་ཞིག་ཡོད་འདུག་པ་དེ་ལ་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་དང༌། གསེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་ཀས་མངགས་ཚོད་མ་ཟད། གྲྭ་ཚང་ལ་ཡི་གེ་ཡང་བཏང་ཡོད་ཚོད་འདུག བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནང་ལ་སྲོག་གཏད་ཞུས་པ་མང་པོ་བྱས། ཁོང་ཚོས་བསྐང་གསོ་དང་འཕྲིན་བཅོལ་ཚོགས་ཆེན་ནང་འདོན་གྱི་ཡོད་འདུག་ཀྱང༌། དེ་རྗེས་རྒྱས་བསྡུས་བསྒྱུར་བཅོས་ཕྲན་བུ་བྱས་ཤག

དེ་ནས་འབྲུག་ལོའི་ལས་བསྡོམས་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་ལ་བློ་གླིང་མཁན་པོ་ཡེ་ཤེས་ཐུབ་བསྟན་དང༌། བྱང་རྩེ་མཁན་པོ་དགེ་འདུན་བཟང་པོ། སེར་བྱེས་མཁན་པོ་ལེགས་ལྡན་བཅས་འདིར་འབྱོར་ངོས་འཕྲད་སར་ཁོང་ཚོར་ངས་དེ་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་ཆ་ཚང་བརྒྱབ་པ་ཡིན། བྱང་རྩེ་མཁན་པོ་དགེ་འདུན་བཟང་པོར་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་དུ་ཇི་བྱས་དྲི་རྩད་ཀྱང་བྱས་པར། ཚོགས་འདོན་སོགས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་ལུགས་ཟེར་གྱི་འདུག

ཁོང་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་ཆ་ཚང་བརྒྱབ་པའི་རྗེས་ལ་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོས་ད་དུང་གྲྭ་ཚང་ནང་དམ་བསྒྲགས་གང་ལ་གང་འཚམས་བྱས་པ་འདྲ། དེ་ནས་ན་ནིང་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་ལ་འགྲོ་ཁར་བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ནས་ཐུགས་དམ་གཉིས་པ་ཞིག་འབྱོར་བྱུང༌། དེའི་ནང་ན་ནིང་ཐུགས་དམ་ཞུས་པའི་དགོངས་དོན་ཞབས་བརྟན་རྣམས་བསྒྲུབས་ཚར་བ་ཡིན། ད་ཆ་ལྷ་མོའི་འཁོན་དོགས་ཞི་ཡོད་དམ་མེད། གཙང་མ་ཆགས་ཡོད་དམ་མེད་མོ་རྒྱབ་རོགས་བྱེད་ཅེས་ཐུགས་དམ་ཞིག་འབྱོར།

དེ་ཡང་ངས་གལ་ཆེ་དོན་ཆེར་བརྩིས་ཏེ་སྤྱིར་ཕྱོགས་བསྐྱོད་གལ་ཆེའི་སྐབས་ལྷ་མོའི་སྟོང་ཚོགས་རེ་འབུལ་གྱི་ཡོད་པས་སྐབས་དེར་ཟབ་གསོལ་དང་སྟབས་བསྟུན་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན། བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་ལ་ལྷ་མོའི་འཁོན་དོགས་ཡོད་པ་དེ་ཞི་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་བསྒྲིལ་བར་ད་དུང་ཞི་མེད་ཅེས་བབས་སོང༌། ཞི་མེད་ན། དེ་ཞི་ཐབས་སུ་ལྷ་མོའི་བསྐང་བཤགས་ཚོགས་བསྐོང་འགྲོ་ཆེ་ཞིག་གསོག་དགོས་པ་ཡིན་ནམ། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་དམ་བསྒྲགས་ད་དུང་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་དམ། ཞེས་བསྒྲིལ་བར། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་ད་དུང་དམ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་དགོས་ཞེས་པ་བབས་སོང༌།

ང་མལ་སོར་ལ་འགྲོ་རན་ནས་ཡོད་ཙང་ཐུགས་དམ་བཀའ་ལན་ལམ་སང་ཡིག་ཐོག་མ་བྲིས། དེ་ནས་ང་མལ་སོར་ལ་འབྱོར་སྐབས་བྱང་རྩེ་མཁན་པོར་གོ་བསྡུར་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན། ཁ་སང་ཐུགས་དམ་གཉིས་པ་དེ་ཡང་ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་ནས་འདི་ལྟར་བབས་སོང་བས་གང་འདྲ་ཞིག་དགའ་བ་འདུག་གམ་ཞེས་ལབ་པར། བྱང་རྩེ་གྲྭ་ཚང་གི་ལས་སྣེ་དགེ་བཤེས་འགའ་ཤས་ཤིག་ཐོག་ལ་བསླབ་བྱ་འགྲེལ་བཤད་ཅིག་རྒྱག་རོགས་ཟེར་གྱི་འདུག

དེ་ནས་དགའ་ལྡན་ལ་མཆོད་མཇལ་ཞུ་བའི་ཉིན་མོ་དེར་བྱང་རྩེའི་གཟིམ་ཆུང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་ནང་སྐུ་ཞབས་མཁན་པོ་དང༌། དབུ་མཛད། བྱང་རྩེའི་དགེ་བཤེས་རྒན་པ་འགའ་ཤས་བཅས་ཁོང་ཚོ་མི་བཅུ་གྲངས་ཤིག་ལ་བྱང་རྩེའི་ཐུགས་དམ་སྔ་རྗེས་གཉིས་ཀྱི་སྐོར་ལ་འགྲེལ་བཤད་མདོར་བསྡུས་ཤིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན། དེ་མ་གཏོགས་ངའི་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཤོད་དགོས་དོན་མི་འདུག་ལ་བཤད་མེད།

ད་ཆ་རྡོ་དོན་གནས་ཚུལ་འདི་དག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་གོ་བ་བླངས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། ངའི་གནས་ཚུལ་འདི་ཚོ་སྔ་རྗེས་མང་པོ་ཞིག་ནས་བྱུང་བ་དང༌། དོ་དོ་ཏན་ཏན། མ་ལན་མ་འགྱོད་པ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་བྱས་ཡོད་མ་གཏོགས། ངས་ཧ་རེ་ཧུ་རེ་བྱས་ནས་ཐག་བཅད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། བརྟག་དཔྱད་སྔ་རྗེས་རིམ་པས་བྱས་པ་སྔ་རྗེས་གུང་མཐུན་པའི་ཐོག་ནས་གང་ལྟར་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་པ་ཡིན་ན་ལྷ་མོའི་འཁོན་དོགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ལུང་བརྟག་སྔ་རྗེས་དང༌། ཚད་ཐུབ་དཀའ་ཡང་ལུང་བརྟག་གི་བབས་དང་བསྟུན་སྔ་རྗེས་ཀྱི་རྨི་ལྟས་འགའི་གོ་རྒྱུ་ཡང་བྱུང་བ་བཅས་རྟགས་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་བྱུང༌།

ངས་ད་གིན་བརྗེད་གྲབས་བྱས་པ་རེད། ངས་གནས་ཆུང་ལ་ཐོག་མར་རྒྱལ་ཆེན་སྐོར་ཕར་ཞུས་ནས་ཚུར་འགྲེལ་བཤད་བསྐྱོན་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་ཕན་ལས་གནོད་ཆེ་བ་ཡིན། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་སྐུ་མདུན་སྐུ་གོང་མ་གསེར་ཞལ་འཚོ་བཞུགས་སྐབས་ལའང་འདྲེ་ངས་སྙན་སེང་ཞུ་རྒྱུ་འཁེལ་བྱུང་ཞེས་གསལ་པོ་བྱས་ནས་གསུང་གི་འདུག ཡང་ཤུགས་ལྡན་སྐོར་གནས་ཚུལ་གཞི་ནས་རྩད་དཔྱོད་ཉང་ཞིབ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་དེ་སྔ་གོ་བོ་ཆོས་ཟུར་གྱི་སྐབས་སྤྱི་སྒེར་འགའ་ཤས་ལའང་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་ན་གནས་ཆུང་འཁོན་གྱི་ཡོད་པའི་རྟགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད་འདུག

དེ་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་དགེ་བཤེས་རྒན་པ་ཚོའི་ངག་རྒྱུན་ལ་གསལ་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དེ་བཞིན་དེ་སྔ་འབྲས་སྤུངས་ལ་སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་འདྲེ་ལ་སྐྱེ་བ་ག་ལ་སྲིད་ཅེས་པའི་ལུང་ཞིག་ཀྱང་གསུང་འདུག ངེད་རང་གི་རྨི་ལམ་ཞིག་ལའང་དེ་དོན་གསལ་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟེ་ཆ་འཛིན་འོས་མིན་བཤད་དཀའ། དེ་མཚུངས་འབྲས་སྤུངས་དགེ་བཤེས་རྒན་པ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ལ་སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་ལ་གནས་ཆུང་གི་འཁོན་དོགས་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་པའི་བཤད་རྒྱུན་ཡང་འདུག

དེ་བཞིན་རྗེ་ཕ་བོང་ཁའི་སློབ་མ་བྲག་གཡབ་རྟོགས་ལྡན་ཁམས་ཁུལ་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཞབས་བཅགས་ནས་ཕེབས་པའི་སྐབས་ལ་ཁོང་རང་ཤུགས་ལྡན་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྟེན་གྱི་ཡོད་ཙང༌། རྒྱལ་ཆེན་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་ཚོད་འདུག དེ་ལྟར་གསར་དུ་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྟེན་མཁན་གྱི་དགོན་པ་དང༌། བླ་བྲང༌། མི་ཁྱིམ་ཁག་མང་པོར་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་བརྟག་དཔྱད་ཡུན་རིང་བྱས་པའི་སྐབས་ལ་གང་ལྟར་ཐ་མ་དེར་གྲ་མ་འགྲིགས་མང་པོ་ཐོན་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་འདྲ་པོ་འདུག གང་ལྟར་ཟན་བརྟག་དང༌། གནས་ཆུང་གི་བཀའ་ལུང་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྟངས་འདི་ཚོར་ངེས་ཤེས་རྙེད་རྒྱུ་བྱུང་བ་རེད།

དེ་དང་དེ་མཚུངས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གནས་ཚུལ་དང༌། ངེད་རང་གི་མཐོང་ཆོས་གནས་ཚུལ་ཅི་རིགས་ནས་ཀྱང་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་སྐབས་གནས་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲ་ཡིན་དུས། གཞི་ནས་ཞོར་ཞོར་ལ་གནས་ཆུང་ལ་བཀའ་འདྲི་དོགས་གཅོད་འདྲ་ཞུས་པའི་རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་ལ། ལྷ་མོ་འཁོན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ནི་གཙོ་བོ་གཅིག་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་འདི་ལ་གཉེར་གཏད་སྲུང་མ་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མ་ཡིན་པ་དང༌། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མས་མ་ཆོག་པར་ཆོས་སྐྱོང་གསར་པ་ཞིག་ཀུན་ལས་ལྷག་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོང་དུས་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་འཁོན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཅིག་དེ་ཡིན་འདུག

རྒྱུ་རྐྱེན་གཅིག་ལ། རྒྱལ་དབང་གོང་མ་རིམ་བྱོན་གྱི་བཀའ་བསྒོས་གཉེར་གཏད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྲུང་མ་དེ་ལྷ་མོ་རེད། དེ་ལ་འགྲན་ཟླ་ལྟ་བུའི་དྲེགས་པ་གསར་པ་ཞིག་བསྟེན་པ་དེས་ཀྱང་ལྷ་མོ་འཁོན་གཞི་གཅིག་བྱུང་ཤག ཡང་ད་ལྟའི་རྒྱལ་ཆེན་ཁོག་བརླམས་འདི་པཎ་ཆེན་བསོད་ནམས་གྲགས་པའི་སྐྱེ་སྲིད་མིན་པ་དང༌། སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྐྱེ་སྲིད་ཀྱང་མིན་པ་འདྲ། འོ་ན། ག་རེ་རེད་ཟེར་ན། སྨོན་ལམ་ལོག་པ་ཞིག་ཡིན་ཚོད་འདུག དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གསོལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་མཁན་དེ་ལ་གང་བྱས་ཀྱང་མི་ཁ་འདྲ་ཡོང་མཁན་གཅིག་དང༌། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་འཁྲིད་པའི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་སྐབས་རེ་ཁྲག་གི་ཁྲུག་གི་ཡོང་བ་རྒྱུ་རྐྱེན་གཅིག་ཆོས་སྐྱོང་དེའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན་ཚོད་འདུག

ཡང་ངས་གནས་ཆུང་ལ་དེ་འདྲ་ཡིན་ན། སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྟོགས་པ་ཐོབ་པའི་བླ་མ་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡིན་རྒྱུ་རེད། དེས་ཆོས་སྐྱོང་ཚད་ལྡན་ཞིག་ལ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་འདིའི་སྲོག་གཏད་ཀྱི་བརྒྱུད་པ་སྟག་ཕུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ལ་དག་སྣང་བྱུང་སྟེ་འདུལ་འཛིན་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་ཞལ་གཟིགས། དེ་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པ་རེད། དེ་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་གཅོད་ཞུས་པར། ཆོས་སྐྱོང་གིས་ཐག་ཆོད་པོ་བྱས་ནས་གསུང་རྒྱུར། སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་ལ་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་ཞེས་མཚན་བསྟོད་གསུང་གི་འདུག

རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་དེའི་སྐུ་ཚེའི་སྨད་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་ང་པེ་དཀར་རྒྱལ་པོ་འཁོན་པ་ཅི་ལ་ཡིན་ཏེ། རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་དེའི་སྐུ་ཚེ་མཛད་པ་མཐའ་མའི་སྐབས་རྣམ་རྟོག་མི་ཤིས་པ་ཇི་བྱུང་རྩད་དཔྱོད་གནང་ན་མཁྱེན་པ་ཡོད། དེའི་ཡང་སྲིད་རྒྱ་གར་ལ་གཤེགས་པ་དེ་གཤེགས་པའི་སྐབས་ལའང་མཚན་མ་ངན་པ་ག་འདྲ་བྱུང་རྩད་དཔྱོད་བྱས་ན་ཤེས་པ་ཡོད། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། དེའི་ཡང་སྲིད་བརྒྱུད་མར་བཅས་པའི་སྐུ་ཚེ་མཛད་འཕྲིན་མཐའ་འཁྱོངས་ཡོང་གི་མ་རེད་ཅེས་གསུང་གི་འདུག

སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་ལ་གྲ་མ་འགྲིགས་བྱུང་བ་དེ་མི་མང་པོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མང་པོའི་བསམ་ཚུལ་ལ། སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པའི་ཐོག་ལ་མཛད་རྗེས་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་ཡིན་ཙང་དེས་རྐྱེན་པས་རྙིང་མ་སོགས་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ཕྱོགས་ནས་གཏད་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་ངན་ཁག་དེ་རྙིང་མ་པའི་ཐོག་ལ་བྱུག་གི་ཡོད་པ་རེད་དེ། གནས་ལུགས་ངོ་མ་དེ་འདྲ་ཡིན་བཟོ་མི་འདུག དེ་དམར་ནག་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཀའ་ཆད་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདྲ། དག་སྣང་སྐོར་ལ། དག་སྣང་ལ་གཉིས་ཡོད། རྩ་གསུམ་ལྷ་ཡི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བའི་དག་སྣང་གཅིག་དང༌། བར་ཆད་ཀྱི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་དག་སྣང་གཅིག་སྟེ་གཉིས་ཡོད། འདི་བར་ཆད་དབང་གིས་བྱུང་བའི་དག་སྣང་དེ་ཨེ་ཡིན། ཞེས་གསུང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་པོ་དང༌། ཁ་ནས་ཤོད་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུ་འདུག

ལོ་འགའི་སྔོན་གནས་ཆུང་གིས་ཐོག་མའི་ལུང་བསྐྱོན་མ་བསྐྱོན་མཚམས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ནུབ་གཅིག་རྨི་ལམ་ལ་སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་མཇལ་ཏེ་རྒྱལ་ཆེན་སྲོག་གཏད་ཞུ་དགོས་གསུངས་བྱུང༌། དེ་མདུན་གླིང་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་མཛོད་ལགས་ཡོང་ནས་དེ་དོན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཟེར་བྱུང༌། འོན་ཀྱང༌། ཕ་བོང་ཁའི་ཕྱག་ངར་ལ་རྨ་ཤུལ་ཁྲག་དོན་བསྡད་པས་ངེད་རང་གི་བློར་དངངས་སྐྲག་དང་མི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་ཞིག་བྱུང༌། ད་ཆ་བསམ་སྐབས་བར་ཆད་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན་པ་འདྲ་བསམ་པའི་ངེས་ཤེས་རྙེད་ཀྱི་འདུག འདི་ཞོར་འཕྲོས་ཡིན།

སྐབས་དོན་གོང་སྨོས་གནས་ཚུལ་འདི་ཛ་དྲག་ཧ་ཅང་རང་ཆེ་བས་ང་ཡང་འགན་མ་བཟོད་པར་ཐོག་མར་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེར་ཞིབ་ཕྲ་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ཙམ་བག་ཚ་གནང་གི་མི་འདུག དེ་ནས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་ཆ་ཚང་ཞུས་པ་ཡིན། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་མ་ཞུས་ན་ནི་བློས་མ་བཟོད་མཁན་ཞིག་འདུག ཞུ་སར་སླེབས་དུས་ཞུ་མ་ནུས་མཁན་ལྟ་བུ་བྱུང༌། འོན་ཀྱང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ད་ལྟ་བར་དུ་སྐུ་ཚེ་མཛད་པ་འཕྲིན་ལས་བཟང་མཐའ་འཁྱོངས་པ་རེད།

ཡིན་ནའང༌། བོད་ལ་ཇི་སྲིད་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་མ་ནུབ་བར་དུ་སྐྱབས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ནས་ཐུགས་བསྐྱེད་དམ་བཅའ་བཙན་པོའི་སྒོ་ནས་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ཕེབས་དགོས་པ་དང༌། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་དོན་སྨོན་ལམ་དང་རེ་བ་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་གྲ་མ་འགྲིགས་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གནང་བ་དེ་ད་ལྟ་སྐུ་ཚེ་འདི་ལ་གསར་པ་བཟོས་གནང་བ་མིན་པར་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ནས་བསྟེན་གནང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་མཚམས་འཇོག་གནང་དགོས་ཡག་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད་དེ།

ཡིན་ནའང༌། ལྷ་མོ་ནི་དཀོན་མཆོག་གོང་ཕུད་རེད། དེ་འོག་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ། མི་ཚང་གཅིག་ལ་ཆ་བཞག་ན་མི་ཚང་དེའི་འགནས྄ཁུར་གཙོ་བོ་ཕྱག་མཛོད་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་གནང་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། ཤུགས་ལྡན་དེའི་འོག་གི་གཉེར་པ་ལས་བྱེད་ཕལ་པ་ལྟ་བུར་ངོས་འཛིན་གནང་སྟེ། གང་ལྟར། སོ་སོའི་སྐྱེས་ལྷ་ཡུལ་ལྷ་འདྲ་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་གནང་སྟེ་གསོལ་མཆོད་དང༌། འཕྲིན་བཅོལ་གནང་ན་མ་འཐུས་པ་གང་ཡང་ཨེ་ཡོད་སྙམ། དེ་མིན་ཐུགས་ཀྱི་གཏད་སོ་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་དང་འདྲ་མཉམ་མམ།

ཡང་ན། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་ལས་ལྷག་པ་ལྟ་བུའི་དགོངས་པ་བཞེས་ན། སྐྱབས་རྗེ་ཕ་བོང་ཁ་བླ་མ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རེད་དེ། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་བྱུང་བ་རེད། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔའི་འཁུ་ལྡོག་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་རེད། དེ་དགོངས་པར་བཅངས་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ངས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་གསལ་པོ་ཞུས་པ་ཡིན། ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ནི་མཛད་དཀའ་གང་ཡང་ཡོད་མ་རེད་ལ། སྔར་ནས་འབྲས་སྤུངས་དགེ་བཤེས་དབུ་མཁྲེགས་ཐག་ཆོད་ཅིག་རེད། དེ་ལྟར་གནས་ཚུལ་འདི་རྣམས་གཙོ་བོ་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ཆ་ཚང་མཁྱེན། དགོངས་པར་ཆུབ་པ་དེ་འདྲ་ཡིན། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེར་རྒྱལ་ཆེན་གྱི་སྐོར་ལ་གནས་ཚུལ་འགངས་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་ཞིག་འདུག

ད་ཆ་ངས་རྒྱལ་ཆེན་ལ་དམ་བསྒྲགས་བྱེད་སྐབས་ཤེས་པ་དང་མི་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཀའ་འདྲི་བཀའ་སློབ་ཞུ་མཁན་ཡོང་སྐབས་སྔ་ཕྱིའི་ཡོང་རྐྱེན་ཆ་ཚང་ཐུགས་ཆུབ་ཡོད་སྟབས་དེ་བསྟུན་གང་ལ་དེ་འཚམས་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་བཀའ་སློབ་གསུང་བཤད་གནང་རོགས་གནང༌། ངས་བརྒྱ་ཐམ་པ་སྟོང་ཐམ་པ་བཤད་པ་ལས་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་སློབ་ཚིག་གཅིག་གནང་ན་རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་མཁན་ཚོར་དེ་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད།

རྒྱལ་ཆེན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་གཙོ་བོར་བསྟེན་གནང་གི་ཡོད་པ་ཡིན་ཙང༌། རྒྱལ་ཆེན་བསྟེན་གནང་མཁན་ཁོང་རང་གིས་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཟིགས་ནས་འགྲེལ་བཤད་བསྐྱོན་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཞུ་གི་རེད། ངས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རེད་དེ། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མི་བྱེད་སྣ་ཚོགས་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་ཙང༌། ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ནས་བཀའ་སློབ་གནང་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེར་ཡང་བཀའ་སློབ་གནང་རོགས་གནང་ཞུས་པ་ཡིན།

ད་ལྟ་བར་དུ་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་དྲག་པ་འགའ་རེ་དང༌། དགེ་བཤེས་དྲག་པ་རེ་ཟུང་ལ་དངོས་སུ་ཐུག་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཕྲན་བུ་རྒྱབ་པ་མ་གཏོགས། ཚོགས་པ་འདྲ་པོར་ཚིག་གཅིག་ལབ་མེད། ད་ཆ་གཙོ་བོ་རྣམ་གྲྭ་དང༌། གནས་གྲྭ་ཐུན་མོང་ལ་བར་ལམ་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ན་གང་འདྲ་ཡོང་བསམས་ནས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་བཟང་པོ་འདུག བརྟག་དཔྱད་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས་པའི་སར་འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་ཡིན། ཤེས་སོང་ངམ།

སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། སྟངས་འཛིན་བྱེད་དགོས་ཡག་འདི་ངས་འདོད་མི་འདོད་བྱས་པ་གང་ཡང་མ་རེད། སྔ་རྗེས་བར་གསུམ་གྱི་ཡོང་རྐྱེན་རྣམས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་བལྟས་ན་ཤེས་ཀྱི་རེད། རྩ་བ་འགངས་ནི་ཆེན་པོ་ཆགས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཀྱང་ཏན་ཏན་བྱེད་དགོས་པ་གཅིག་དང༌། མིས་གནས་ཚུལ་འདྲ་མི་འདྲ་ཤོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གནས་ཚུལ་དོགས་པ་གཅོད་མཁན་འདྲ་ཡང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

སྐབས་སུ་བབས་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་པ་བྱུང་ན། ད་ལྟ་ངས་ལབ་པ་འདི་རྣམས་དངོས་དངོས་རྗེན་རྗེན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཤ་སྟག་ཡིན། གནས་ཚུལ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱབ་ན་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟག་པ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་གོ་རྟོགས་ཤིག་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྐབས་སུ་བབས་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་འདྲ་བྱུང་ན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱབ་ན་ཡག་པོ་རེད། འདིར་ཚོགས་པ་འདྲ་པོ་ཡོད་པ་གྲྭ་ཚང་དང༌། གནས་ཆུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་གཉིས་ནས་གྲོང་ཆོག་རྒྱུག་མཁན་ཚོགས་ཁག་རེ་ཡོད་པ་རེད། མ་གཞི་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་ཀྱི་མཁན་བླ་གཉིས་ཀར་ལབ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་ཆ་ཚང་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གྲོང་ཆོག་རྒྱུག་མཁན་གྲས་ནས་གྲྭ་ཚང་སྐུ་ཞབས་ཚོ་ལ་ན་ནིང་ངས་མ་འདོན་ཞེས་ལབ་ཚར་བ་ཡིན། ཕར་ཕྱོགས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་འདོན་དགོས་ཟེར་མཁན་འདུག་ན་གྲྭ་ཚང་ལ་ཕྱག་བཞེས་མེད་ཅེས་ལབ་རྐྱང་རེད།

ཡིན་ནའང་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་གཉིས་ཀྱི་གྲོང་ཆོག་རྒྱུག་མཁན་ཚོའི་ཐོག་ནས་ལམ་སང་སྡུམ་སྟེ་བཅད་སྟབས་མ་བདེ་བ་འདྲ་པོ་གལ་སྲིད་ཡོད་ན་ཡང༌། མི་དགོས་པ་གཙོ་བཟུང་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་རྒྱུད་པ་རང་ལ་རྗེ་བཙུན་ཤེས་རབ་སེང་གེ་ཡབ་སྲས་ནས་བསླབ་པའི་ཆོས་སྐྱོང་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་མི་ཆོག་པ་ཅི་ཡོད། དེས་ན་ཁྲོ་བཅུ་རྒྱས་པ་ཞིག་བཏང༌། དྲུག་ཅུ་མ་ཞིག་ཕུལ། དེས་མི་འགྲིགས་པ་ཡོང་མི་ཤེས་པ་ཞིག་རེད། སོ་སོས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང་བླ་མ་གོང་མ་ཚོས་མ་ཆད་མ་ལྷག་པ་ཞིག་རྩིས་སྤྲད་ནས་བཞག་ཡོད་པ་དེ་གའི་གཞུང་བསྲིངས་ནས་ཕྱིན་ན་ཡག་ཤོས་རེད། དེས་མ་ཆོག་པ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། བསྐང་གསོ་ཁྲ་ཁྲ་ཟིང་ཟིང་མང་པོ་མི་དགོས་པ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ། ཡང་ཅི་སྟེ་ངེས་མེད་སྦྱིན་བདག་གི་ངོ་ལ་བལྟས་ནས་མ་བཏོན་ཀ་མེད་འདྲ་བྱུང་ན་ཡང༌། སྤྲོས་པ་ཆུང་བ་ཞིག་བྱས་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་བསམ་གྱི་འདུག

རྒྱུད་པའི་བསྐང་གསོའི་ནང་ལ་མེད་པའི་འདོན་པ་གཞན་དག་འདོན་དགོས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ལྷ་མོ་དང༌། སྐུ་ལྔ་གཙོ་བོ་བྱས། རྒྱལ་ཆེན་འདོན་དགོས་པ་བྱུང་ན་འཕྲིན་བཅོལ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་འདོན་པ་མ་གཏོགས། དགྲ་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་མི་དགོས་པ་བྱས་ན་ལེགས། ད་ཚང་མས་ཤེས་སོང་ངམ། རིགས་ལམ་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་ལ་ན་ནིང་རོམ་ཙམ་ཞིག་ལབ་པ་ཡིན། དེ་རིང་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་དགེ་བཤེས་ནང་ཚགས་དང༌། ངོ་ཤེས་པ་ཚོར་བཤད་བདེ་པོ་དང༌། དོ་སྣང་ཡོད་པ་འདྲ་བྱུང་ན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱོབས། ཤེས་སོང་ངམ། གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཞིག་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། གནས་ཚུལ་མ་ཤེས་པར་ཁྲོག་ཐེབས་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག

དེ་ནས་སྐུ་ཞབས་ཛེ་སྨད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡང་དེབ་དེ་ཐོན་རྒྱུ་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་ཡིན་ས་རེད། གང་ལྟར་ཐོག་མར་རྒྱུད་སྟོད་བླ་མ་དབུ་མཛད་འོས་འཆར་ལ་འབྱོར་དུས། དང་པོ་སྐུ་ཞབས་བླ་ཏི་དང༌། དེ་ནས་ཛེ་སྨད། དེ་ནས་དགེ་བཤེས་མིང་རིམ་བཞིན་མོ་རྒྱབ་པ་ཡིན། རྩ་བ་ནས་བཟང་པོ་ཞིག་བབས་མ་བྱུང༌། བྱེད་མ་ཤེས་པར་ཟླ་ཤས་ཤིག་བཞག་པ་ཡིན།

དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྐབས་ལ་སྐུ་ཞབས་མཁན་ཟུར་རྣམ་རྒྱལ་འདིར་མཇལ་ཁ་ཞིག་ལ་ཕེབས་བྱུང་བར་བླ་མ་དབུ་མཛད་ཀྱི་འོས་འཆར་རྣམས་ལ་མོ་བརྒྱབ་པར་བཟང་པོ་ཞིག་བབས་ཀྱི་མི་འདུག དྲག་པ་ཞིག་སུ་འདུག་གམ་ཞེས་དྲིས་པར། རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་ལ་རྒྱུད་པ་ཚོས་རེ་འདུན་ཆེན་པོ་ཞུ་གི་འདུག་གསུངས་བྱུང༌། དེ་དངོས་གནས་རེད་ཡག་པོ་འདུག འོས་ངེས་ཐེག་ངེས་རེད་ལབ་པ་ཡིན། དེ་ནས་སྐུ་ཞབས་ཐུག་ཚར་བ་དང༌། ལམ་སང་ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་རང་ལ་མོ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན། མོ་བཟང་པོ་རྩ་བ་ནས་བབས་མ་བྱུང༌། ཁྱད་མཚར་བསམས་ནས་ཡང་གཡུགས་བཞག་པ་ཡིན།

ཡང༌། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཅིག་གཉིས་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱུད་པའི་བླ་མ་དབུ་མཛད་གཏན་མ་འཁེལ་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད་བསམས་ནས་ཡང་བསྐྱར་མོ་ཞིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན། ཁྱོན་ནས་བཟང་པོ་གཅིག་བབས་མ་བྱུང༌།

གང་ལྟར། མོ་ཚར་གསུམ་གྱི་ཐོག་ནས་ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེ་བཀག་སོང༌། དེ་བཀག་ཚར་ཙམ་ཞིག་ལ་དེབ་སེར་པོ་དེ་ཐོན་པ་རེད། དེ་ལྟར་ཡིན་དུས་ཙ་ན། ཛེ་སྨད་རིན་པོ་ཆེའི་ཆད་པ་ལྟ་བུ་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་ཡོང་རྒྱུའི་རྒྱུ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་གྲུབ་ཚར་བ་ཡིན་ཙང་མོ་ལ་མ་བབས་པ་འདྲ། མོ་ལ་བབས་ཏེ་རྒྱུད་སྟོད་བླ་མ་ཆགས་ཚར་ན་དེབ་ཐོན་ཏེ་རྙོག་གྲ་བྱུང་ན་ཡང་གནས་སྟངས་རྩ་བ་བརྟན་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁྱད་མཚར་ཞིག་འདུག གཞན་དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།

ཚིག་འགྲེལ།

བློ་གསར་བ་སོགས་མཛད་རྣམ་འདི་ཀློག་པ་པོ་ཕྱི་བོད་ཐ་སྙད་གསར་རྙིང་གི་དངོས་དོན་ཤེས་རྒྱ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་དོན་རྟོགས་སླ་བའི་ཆེད་དུ། སྤྱིར་བཏང་ཡོངས་གྲགས་མིན་པ་དང༌། ཚིག་མཛོད་ཆེ་ཆུང་ཁག་ནང་མ་གསལ་བའམ། གསལ་ཡང་ཚིག་དོན་འགྲེལ་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་ཚིག་དང༌། ཚིག་གྲུབ། དག་ཆ་འདྲ་མིན་བཅས་པར་དམིགས་བསལ་འགྲེལ་བཤད་དགོས་རིགས་ཟུར་བཏོན་འདི་གཤམ་ཀ་སྡེའི་རིམ་པར་བཀོད་ཡོད། མཁྱེན་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚིག་འགྲེལ་འདི་དག་ལ་དཔྱད་ཞིབ་གནང་སྟེ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཁུངས་དག་དར་ཁྱབ་སླད་དུ་སྐྱོན་སེལ་དགོངས་འཆར་གསལ་པོར་སྩོལ་བའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཞུ་བཞིན་ཡོད།

ཀ་དར་སྒྲོག མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་གྲུབ་སྟེ་གྲོལ་ཁར་རྟེན་འབྲེལ་སླད་ཚོམས་ཆེན་གྱི་ཀ་རིང་མདུན་མ་གཉིས་རེ་རེར་དར་དཀར་ཨ་ཤེ་རེ་བསྣར་ཏེ་བསྒྲོགས་པ་ལ་ཟེར་ཞིང༌། ཀ་བ་ཕྲ་བའི་རིགས་ལ་ཀ་དར་བཅིངས་ཞེས་འབྲི་དགོས།

བཀར་ཡོང་བོགས་གསུམ། བཀར་འཇུག ཡོང་བཞེས། བོགས་མ་བསྡུ་མཁན།

ཀེར་ལེབ་སྒུར་གསུམ། མི། ས། ཕྱུགས།

བཀའ་བློན་བླ་མ། སེར་མོ་བའི་བཀའ་བློན།

དཀར་སྤྲོ། མཛད་སྒོའི་སྐབས་བསྒྲིགས་པའི་མར་ཁུ་དང་སྣུམ་ལ་བསྲེགས་པའི་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཞེ་ས།

བཀའ་སྒྱུར་སྩལ། ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། ྋརྒྱལ་ཚབ་བམ། སྲིད་སྐྱོང༌། བཀའ་ཤག་ཅི་རིགས་ནས་བཀའ་ཁྱབ་གནང་དགོས་རིགས་མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་དང༌། སྣེ་མགྲོན། བཀའ་མགྲོན་བཅས་ཁུངས་སོ་སོ་བརྒྱུད་དེ་ཡིག་ཐོག་དང༌། ངག་ཐོག་ཇི་འོས་སྐབས་བསྟུན་བཀའ་ཁྱབ་སྩལ་བ་དེ་ལ་མགྲོན་བརྒྱུད་བཀའ་སྒྱུར་སྩལ་ཟེར།

བཀའ་ཐམ་བདེ་སྐྱིད་མ། ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བདུན་པ་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གིས་བོད་གཞུང་བཀའ་ཤག་བསྐྱར་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་དེ་སྐབས་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་ཐམ་ག་ཞལ་རིས་སུ་ཧོར་ཡིག་‘བདེ་སྐྱིད’ཅེས་འཁོད་པ་དེ་ཡིན།

བཀའི་གུང་བློན། བཀའ་བློན་ལ་གོ་དགོས།

སྐུ་རྒྱབ་སློང་ཁྲ། བཞུགས་ཁྲིའི་སྟེང་གི་རྒྱབ་བསྙེས།

བཀྱེ་ཆོག་ཞུས། མཛད་སྒོའི་སྐབས་བསྒྲིགས་པའི་དཀར་སྤྲོ་དང༌། ཤིང་འབྲས་སྣ་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུད་དེ་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་འབུལ་བ་དང༌། དེ་ནས་མཛད་སྒོར་བཅར་བ་གོང་རིམ་ལ་འབུལ་འགྲེམས་ཞུ་བ། དེ་མིན་ཡོངས་རྫོགས་མི་དམངས་ལ་སྟོན་ཆེན་བཤམས་ཆོག་པ་ཞེས་ྋསྙན་གསན་ཞུས་པའི་དོན།

ཀྲད་བཀྲོན། གཞུའི་འཐེན་སྐུད།

བཀྲུ་བྱབས། བྱབས་ཁྲུས་དང་དོན་གཅིག

བསྐྲུ་བ། ཟས་སློང་བའི་དོན་ཡིན།

ཁ་ཡར། ཁ་ཤས་ཀྱི་དོན་ཡིན།

ཁ་ཤའི་གཤག་དེར། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

ཁང་ཡོད་ཁང་ཆུང༌། ལྷ་ས་ཁུལ་གཞུང་སྒེར་ཆོས་བཅས་ཀྱི་ཁང་ཁུངས་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ཁོངས་ནས་སྒེར་པ་ཁྱིམ་ཚང་ཁག་གཅིག་ལ་ས་ཞིང་ཡང་ཡོད་འདུག་ཅིང༌། དེ་དག་གིས་རང་རང་གི་ས་རྟེན་ལ་འཁྲི་བའི་རྟ་འུལ་དང༌། ཁལ་མ་གཏོང་བ་སོགས་གཞུང་ཁྲལ་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་དུད་ཚང་དེ་རྣམས་ལ་ནང་གསེས་ཁང་ཡོད་ཁང་ཆུང་ཟེར་བའི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཐོགས་འདུག

ཁད་ཆུད། ས་ཁད་རྒྱང་ཐག་རིང་ལ། ལམ་ཀྱོག་ཏུ་ཆུད་པ།

ཁོག་བརླམས། ཆོས་སྐྱོང་གི་སྐུ་རྟེན་ནམ། ལྷ་པའི་ཁོག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་པ་ཞུགས་པ་ལ་ཟེར།

ཁྲི་དར་སྒྲོན། མཛད་སྒོའི་རིམ་པ་གྲུབ་འཕྲལ་ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་ཁྲི་ལས་མ་བཞེངས་ཙམ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་སླད་བཞུགས་ཁྲིའི་མདུན་སྟེང་མཇལ་དར་ཨ་ཤེ་ཕྲེད་དུ་བསྣར་ཏེ་བསྒྲོན་པ་ལ་ཟེར།

ཁྲུང་ཞུ་མ། ཆང་འདྲེན་མ།

ཁྲོམ་ཆོས། ཁྲོམ་ཚོགས་ལྟ་བུའི་སྐྱེ་བོ་སེར་སྐྱ་མང་པོ་འདུས་ཚོགས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་བ།

གུ་ཤའི་ཨ་ཁྲབ། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

གོས་ཆེན་གྱི་གྷན་སྦྱར། འདི་ནི་ཡོངས་འཛིན་རྣམ་པས་མཆོད་བཞེས་ཀྱི་སྐུ་བེར་དང་ཆ་འདྲ་བ་ཞིག

གྲུ་སུག་བྱས། སྐབས་འདིར་གྲུ་ནི། ལག་ངར་བསྐུམས་པའི་ཟུར་ཐོན་ཚིགས་རྡོག་གྲུ་མོ་ལ་ཟེར་བ་དང༌། གྲུ་མོའི་ཟུར་དེ་རང་གི་ཉེ་འཁྲིས་སུ་ཡོད་པར་བསྣུན་པའམ། བཙུགས་པ་ལ་གྲུ་སུག་བྱས་ཟེར།

གླིང་མེ། དགའ་ལྡན་ལྔ་མཆོད་དང་འདྲ་བར། དགོན་པ་རི་ཁྲོད་ཁག་ལ་སོགས་པའི་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ཁའི་སྟེང་དང༌། སྒེའུ་ཁུང་གི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མཆོད་མེ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་སྟར་བསྒྲིགས་ཀྱིས་འབུལ་བ་ལ་ཟེར།

མགོ་དང་འགོ འཇུག་ཡུལ་མི་འདྲ་བ་འབྲི་སྲོལ་ཡོད་ཅིང༌། འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་མགོ་མཇུག་མ་མགོ་དང༌། བྱ་བའི་འགོ་མཇུག་འ་འགོ་ཡིན། ཞེས་པ་སྟེ། དཔེ་བརྗོད་དུ་ ‘‘མགོ་ཆེན་མགོ་སྐོར་ཐེབས་ནས་མགོ་བོ་ན། ལས་འགོ་འཛུགས་སྐབས་འགོ་ཁྲིད་གྲལ་འགོར་འཁོད།’’ ཅེས་པ་འདི་ལྟའི་སྔོན་འཇུག་འདྲ་མིན་འཇུག་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་རྩ་བཟུང་གཅིག་གྱུར་འབྲི་སྤྱོད་བྱས་ཡོད།

གོ་དྲུང༌། དྲུང་ཡིག གོར་ཁའི་སྐུ་ཚབ་ཀྱི་དྲུང་ཡིག

མགྲོན་ཚབ། རྩེ་མཁན་མགྲོན་ཆེ་བའམ། མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོའི་ལས་ཚབ་རྩེ་མགྲོན་ལ་ཟེར།

འགག་དེབ། རྩེ་འགག་ཏུ་རྩེ་མགྲོན་གྱིས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཉིན་རེའི་མཛད་པ་ཡིག་ཐོག་བཀོད་པའི་མཛད་དེབ་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་དེབ་ཆེན་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་བསྡུས་མིང་ཡིན།

མགོ་མཆན་ཐམ་འབྱར། ཆོག་མཆན་གནང་བ་ཞིག

རྒྱ་རྡོའི་སྒྲོམ་སྐྱོར། རྒྱ་ཕྲ་ལྟ་བུ།

རྒྱན་བཞི་མཚལ་ཀའི་ཡོལ་བ། གྱང་ལ་འགེལ་བྱེད་གོས་ཆེན་རྒྱན་བཞིའི་ཡོལ་བ།

གྱ་རི་གྱུ་རི། བརྟན་པོ་མེད་པའི་དོན།

རྒྱ་གར། མིང་ཚིག་འདིའི་རྩ་བའི་དག་ཆ་ ‘རྒྱ་དཀར་’ ཡིན་ཞིང༌། དེ་ལ་འགྲེལ་བཤད་འདི་ལྟར་ཡོད། སྔར་བོད་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་བྱུང་སྐབས། གངས་རིའི་ར་བས་བསྐོར་བའི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྡེའི་ལྷོ་རྒྱུད་རི་བོ་རྣམས་ཀྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ཐང་ངམ། ས་ཐང་རྒྱྃ་ཆེར་ཡུལ་ལུང་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། ཡུལ་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོས་དཀྃར་པོ་གྱོན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས། ཡུལ་མིང་ལ་ ‘རྒྱ་དཀར་’ དང༌། ཡུལ་མི་ལ་ ‘རྒྱ་དཀར་བ་’ ཞེས་འབོད་ པའི་ཐ་སྙད་ཐོགས།

‘རྒྱ་དཀར་’ ཞེས་ངག་ནས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ལ་ (རྒྱ་གར་) ཞེས་རང་བཞིན་གྱིས་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡིག་ཐོག་ཏུ་འབྲི་སྲོལ་དར་བ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་བོད་སྐད་ནང་ཚིག་འབྲུ་གཉིས་བསྡེབས་པའི་མིང་དང༌། ཚིག་གང་རུང་གི་ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་དམའ་པོ་དང༌། ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་ མའི་སྒྲ་མཐོ་པོ་ཡིན་ཚེ། ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་དམའ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མའི་སྒྲ་མཐོ་པོ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་བར་འགྱུར་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ ‘འབྲས་དཀར་’ལ་ (འབྲས་གར་) དང༌། ‘འགྲོ་སྟངས་’ ལ་ (འགྲོ་སྡངས་) ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་བཞིན་ཚིག་འབྲུ་སྔོན་མའི་སྒྲ་མཐོ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མའི་སྒྲ་དམའ་པོ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་མཐོ་བར་འགྱུར་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ‘དབྱར་ག་’ ལ་ (དབྱར་ཀ་) ཟེར་བ་དང༌། དེ་བཞིན་ ‘རྒྱུན་གཏན་’ལ་ངག་ནས་ (རྒྱུན་གདན་) ཞེས་ཚིག་འབྲུ་ཕྱི་མ་‘གཏན་’གྱི་སྒྲ་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་བར་འགྱུར་ཞིང༌། དེ་ལས་‘རྒྱུན་ལྡན་’ཞེས་པའི་དག་ཆ་སྣ་སྒྲ་ཅན་ལ་འགྱུར་བའང་འབྲི་སྲོལ་དར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། འདི་རིགས་ནི། སྐད་རིགས་ཚང་མའི་རང་བཞིན་སྒྲ་འགྱུར་འགྲོ་ལུགས་གཅིག་གྱུར་ཅིག་ཡིན་སྐོར་འཕྲུལ་སྤྱད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྟག་ཞིབ་བྱས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་གནས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སྒྲ་འགྱུར་རིག་པར་དཔྱད་ན་དངོས་དོན་གསལ་བར་ རྟོགས་ཐུབ།

རྒྱ་སེའི་གཟར་ཆེན་གཟར་ཆུང༌། རྟ་སྒའི་འོག་ཏུ་འདིང་རྒྱུའི་གོས་ཆེན་གྱི་གདན་ཞིག

རྒྱ་ནག འདི་ལའང་རྒྱ་དཀར་དང་འདྲ་བའི་འགྲེལ་བཤད་ཡོད། དེ་ནི་གངས་རིའི་ར་བས་བསྐོར་བའི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྡེའི་ཤར་རྒྱུད་རི་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ཐང་ངམ། ས་ཐང་རྒྱྃ་ཆེར་ཡུལ་ལུང་ཆགས་པ་དང༌། ཡུལ་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོས་ནྃག་པོ་གྱོན་པས་ན། ཡུལ་མིང་ལ་ ‘རྒྱ་ནག’ དང༌། ཡུལ་མི་ལ་ ‘རྒྱ་ནག་པ་’ ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཐོགས།

རྒྱ་འདྲེ་བརྒྱབ། ཚིག་འདི་ནི་ཕལ་སྐད་དུ་ ‘རྒྱམ་འདྲེ་བརྒྱབ་’ ཟེར་བ་དེ་ཡིན། ཚིག་འདིར་ཁ་རྩོད་བརྒྱབ་པ་དང༌། རྒྱག་རེས་བརྒྱབ་པའམ། གཞུ་རེས་བཏང་བ་གཉིས་ཀའི་གོ་དོན་ཡོད། རྒྱ་འདྲེ་ལ་ ‘རྒྱམ་འདྲེ’ ཟེར་བ་ནི། དགྲ་འདུལ་ལ་ ‘དགྲམ་འདུལ་’ ཟེར་བའི་སྒྲ་འགྱུར་འགྲོ་ལུགས་དང་འདྲ་བ་ཡིན།

སྔར་སྲོལ་སྦད་རྒྱང་བཤད་པ། གཟིམ་ཆུང་དམག་མིའི་དམག་རྩལ་དང་དམག་གཞས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས།

ཅ་འགྲོས་ཅ་འགྲོས། འདི་ནི་ཚིག་རིས་ལྟར་རིམ་བཞིན་གྱི་དོན།

ཆབ་བདག་མ་གཉིས། གདན་ས་ཁག་གི་ལས་སྣེ་གལ་ཆེ་བ་ཞིག

ཆིབས་བསྟར། རྟ་བཞོན་པ་མང་པོ་བསྟར་བསྒྲིགས་པའི་ཞེ་ས་ཡིན།

ཆིབས་རགས་དང་ཆིབས་ཧྲག ཆིབས་རགས་ནི། ཆིབས་བསྟར་གྱི་རིམ་པ་མ་འཁྲུགས་པར། ཆུ་རགས་ཀྱི་རྡོ་བསྟར་ཇི་བཞིན་གྲལ་བསྟར་འགྲིཊ་པོར་བསྒྲིགས་པ་དེ་ལ་ཟེར། ཆིབས་ཧྲག་ནི། ཆིབས་རྟ་ཤེད་ལྡན་ཞེ་གཅིག་བཅིབས་པའམ། བཞོན་པའི་རྟ་པ་མང་པོ་ཞིག་སྟེ། དེ་རྣམས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྔ་རྟིང་གྲལ་བསྟར་བསྒྲིགས་མ་དགོས་པར། གཉིས་གསུམ་མམ། འགའ་ཤས་མཉམ་སྐྱོད་དང༌། སྡེབ་སྐྱོད་བྱས་ ནའང་འགྲིགས། ཁ་རྒྱུན་དུ་རྟ་ཧྲག་མི་ཧྲག་ཟེར་བ་དེ་ཡིན།

འཇུ་ལང༌། སོག་པོའི་དམག་དཔོན་ཞིག་གི་གནས་བབས་རྒྱུད་འཛིན་བྱེད་པའམ། ཚབ་བྱེད་ཀྱི་མི་སྣ།

འཇུ་ཐ། མདོའི་རྣམ་གྲངས་སམ་མིང༌།

ལྗགས་རྒྱངས། གཞས་གདངས་ཀྱི་མིང་དམག་གཞས།

མཆོང་དམར། མཆོང་ཞེས་པའི་རྡོ་རིགས་ཁ་དོག་དམར་ཤས་ཆེ་བ་ཞིག་འཇོག་བཟོ། རྗེས་འབྲས་སམ། ལྟ་བཟོ།

སྙན་གསན་ཞུས། སྙན་དུ་གསན་པར་གསོལ་བའི་དོན་གང་ཞིག་ཡིག་ངག་ཅི་རིགས་ནས་ཞུས་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། བར་ལམ་ཞིག་ནས་གཞུང་སྒེར་ཡིག་ཆ་ཁག་ནང༌། ‘སྙན་གསན་’ དང༌། ‘སྙན་གསང་’ ‘སྙན་སང’ ‘སྙན་གསེང༌།’ ‘སྙན་སེང༌།’ ཞེས་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་ལྔ་བྲིས་དང་འབྲི་བཞིན་དུ་མཆིས།

སྙེག་ལ་ཁད། སྙེག་ལ་ཉེ་བ། སྙེག་གྲབས།

གཏན་མེད་ཀྱི་གཏོང་བ། གཏན་མེད་ནི་སྒོ་གཏན་མེད་པ་སྟེ། སྒོ་དབྱེ་མི་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ། སྒོ་རྒྱབ་ལ་ཕྲེད་གཏན་ཟེར་བའི་ཤིང་གདུང་ཞིག་གིས་བཀག་སྟེ་སྒོ་བརྒྱབ་པ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར། མཛོད་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཡོངས་སུ་ཕྱེ་སྟེ། དགོས་འདོད་ཀྱི་ཟས་ནོར་ཅི་ཡང་འཛད་མེད་མཆོད་སྦྱིན་དུ་གཏོང་བའི་དོན་ཡིན།

གཏན་ཞལ། ཁྱོ་ཤུག་གམ། བཟའ་ཚང་གི་ཞེ་ས་ཡིན། སྟེང་ཞལ་དང༌། སྟངས་དཔྱལ་ཞེས་ཀྱང་འབྲི་སྲོལ་སྣང༌།

རྟགས་ཐམ། ལས་ཁུངས་གང་ཞིག་མཚོན་པའི་དམ་ཕྲུག

སྟན་དམར། འགོ་སྣམ་མཚལ་ཀ་ཁ་གདན་རིང་པོའི་ཆ་ཚད་དང་མཚུངས་པར་མཐའ་ལྕགས་གོས་ཆེན་ཧོར་ཇུས་དམར་པོས་བརྒྱན་པ། ནང་ཤ་གྲུའུ་ཙེ་མཚལ་སྨུག་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཟེར། དེ་ནི་ྋགོང་ས་མཆོག་གམ། ྋརྒྱལ་ཚབ་བམ། སྲིད་སྐྱོང་གིས་སྐུ་ཕྱག་འབུལ་གནང་སྐབས་སུ་གཙང་སྟན་གྱི་ཚུལ་དུ་འདིང་དགོས་པ་ཡིན།

ལྟག་མཚེར། གླེགས་བམ་གཉིས་པའི་ཟུར་སྣོན་ཡིག་ཆའི་དཀར་ཆག་ལ་ གཟིགས།

སྟེགས་སྟན། སྟེང་དུ་གདན་ཆུང་བཏིང་བའི་རྐུབ་སྟེགས་ལ་ཟེར།

བསྟེན་སྐྱིལ། གང་ཞིག་གིས་རང་གི་དགོས་དོན་ཆེད་དུ་མི་གཞན་དག་གམ། རྟ་ཟོག་སེམས་ཅན་ཅི་རིགས་འཇམ་རྩུབ་ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྟེན་ཉར་བཀག་བསྐྱིལ་བྱས་པ།

ཐོན་ཐི་ཚོན་ཁྲའི་ཞྭ་མོ་སྒ་སྦུབ་རྒྱབ་འཇར་ཅན། རྩེ་དྲུང་ཚོས་དགུན་ཁ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་གྱོན་བྱེད་ཞྭ་མོ་ཞིག

མཐར་ཐོན་ཐི་མཚལ་སེར་གྱི་ཁ་གོས། གོས་ཆེན་གྱི་རིགས་ཤིག

ཐོལ་བྱུང༌། གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ།

ཐེ་ཇི་འོ་ཆུ་སྡེ་དཔོན་དགའ་བཞི་བ། སོག་སྐད་ཀྱི་ཆེ་བསྟོད་ཅིག

དག་པ་ཤེལ་རི། བོད་དབུས་ཙ་རིའི་ནང་བདེ་མཆོག་གི་ཕོ་བྲང་ཡིན་པར་གྲགས་པའི་གནས་ཆེན་གངས་རི་ཞིག

དར་སང༌། དར་གོས་སྲབ་མོ་སང་རས་འདྲ་བ།

དོན་མཐུན། མངོན་བརྗོད་དུ་གསལ་བ་ལྟར། འདིར་ཡང་ཚོང་པའི་མིང་ཡིན་ཏཻ། མཐའ་ཡི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནས་ནོར་བུ་ལོན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ། གྲུ་ཆེན་གཅིག་གི་ནང་མཉམ་ཞུགས་ཚོང་པ་ཇི་ཡོད་ཀྱིས་ཐབས་བྱུས་ནུས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བའི་ཁུར་མཉམ་ལེན་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་དོན་མཐུན་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་ཇི་བཞིན་ཞེས་དཔེ་མཚོན་དུ་འབྲི་ བརྗོད་བྱེད་སྲོལ་ཡོད།

དྲི་རྟོག དྲི་བ་བཀོན་པ་དང་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་པ།

དྲུང་འཁོར། ཤོད་དྲུང་དང་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན།

དྲུང་ཇ་ཚོགས། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་གདན་ས་འབྲས་སེ་དགའ་གསུམ་སོགས་དགོན་ཁག་ནས་དགེ་འདུན་པ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ཞིག་གཞུང་ཞབས་སྐྱ་བོ་རྣམས་དང་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་དང༌། རྫོང་གཞིས་ཁག་བཅས་པར་གཞུང་དོན་ལས་ཁུར་མཉམ་ལེན་ཞུ་བའི་ལམ་སྲོལ་གསར་གཏོད་བསྐྱངས། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ལྷ་སར་གནས་འཁོད་གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་རྣམས་ཉིན་རེ་འཆར་ཅན་ཞོགས་པ་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་སྐུའི་ཉེ་དྲུང་ངམ། ཉེ་འབྲེལ་ཚོམས་ཆེན་གྱི་མདོ་སྦུག་ཏུ་ཚོགས་ཚུགས་ཐོག རྩེ་གསོལ་ཐབ་ནས་ཚོགས་ཞུགས་ཡོངས་ལ་གསོལ་ཇ་བཏེགས། ཚོགས་ཡུན་ཆུ་ཚོད་གཅིག་ཙམ་གྱི་རིང་དེར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་མཇལ་ཁ་སྩལ་དགོས་རིགས་དང༌། བཀའ་འབྲེལ་གཞུང་གི་ལས་དོན་དང༌། གཞུང་ཞབས་ཀྱི་ལས་ཁུར་བསྐོ་གཞག་སོགས་མགྲོན་བརྒྱུད་བཀའ་སྒྱུར་སྩལ། ཚོགས་ (དྲུང་ཇ་) གྲོལ་རྗེས་རང་རང་གི་ལས་ཁུངས་སོ་སོར་ཉིན་རེའི་ལས་ཁུར་ཞུ་བར་བསྐྱོད་དགོས་པ་བཅས་སོ།།

དྲུང་ན་སྤྱོད་པ། ཉེ་འཁོར་དུ་ལས་སུ་གཞུག་བཞིན་གནས་པ་དག་ལ་ཟེར་ཡང༌། སྐབས་འདིར་གཞུང་སའི་དྲུང་ན་སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་དེ་གཞུང་ཞབས་སམ། གཞུང་གི་སྲི་ཞུ་བ་དག་ལ་གོ་དགོས་པ་ཡིན།

དྲུང་མདའ། དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའམ་མཁན་དྲུང་དང༌། མདའ་དཔོན་བསྡུས་ཚིག

དྲུང་རྩིས། དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའམ་མཁན་དྲུང་དང༌། རྩིས་དཔོན་བསྡུས་ཚིག

དྲུང་རིགས་སེར་སྐྱ། སེར་མོ་བའམ་རྩེ་དྲུང་དང༌། སྐྱ་བོའམ་ཤོད་དྲུང་ཁོངས་གཏོགས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

དྲེལ་བྱམས། དྲེལ་སྔ་རྗེས་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་འཁུར་བའི་འགྱོགས་བྱམས་འདྲ་བ་ཞིག་ལ་ཟེར།

ཌག་ཁང༌། ཚིག་འདི་ཧིན་རྡུའི་ཡིག་ཐོག་ ‘ཌག་ཁ་ན་’ ཞེས་པ་ལས་བྱུང་ཞིང༌། ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་གོང་མའི་རྣམ་ཐར་བོད་དཔར་ནང་འཁོད་པ་སོར་བཞག

ཌན་ཌི། འགྱོགས་བྱམས་དང་འདྲ་བ། ནང་དུ་སྟེགས་བུ་གདན་བཅས་ཀྱི་གཞོགས་གཡས་གཡོན་སོ་སོར་རྒྱུག་པ་རིང་པོ་རེ་རང་སྦྱར་དུ་ཡོད་པ། དེའི་རྒྱབ་མདུན་སོ་སོ་ནས་མི་གཅིག་རེས་སམ། གཉིས་རེས་དཔུང་ པ་སྒྲེང་བའི་སྟེང་དུ་འཁུར་དགོས་པ་དེ་ལ་ཟེར། འདི་ནི་རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་དར་བ་ཞིག་ཡིན་འདུག འདི་ལ་ ‘སྒྲེང་ཁྲི་’ དང༌། ཞེ་སར་ ‘ཕེབས་ཁྲི་’ ཞེས་བྲིས་པའང་འདུག

གདུང་ཆོག བླ་མ་ཞིང་གཤེགས་ཀྱི་སྐུ་གདུང་བཀྲུས་ཏེ་དེ་ལ་ན་བཟའ་དང༌། དབང་ཆས་བསྒྲོན་ནས་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཐོག དེའི་མདུན་དུ་བླ་མ་དགེ་འདུན་དང༌། བཙུན་མ་ལ་སོགས་པས་ཡི་དམ་ཅི་རིགས་ཀྱི་བདག་འཇུག་ཆོ་ག་འདོན་པ་ལ་ཟེར།

བདེ་སྟན། འབོལ་གདན་སྲབ་མོ་འདྲ་བའི་བཞུགས་གདན་གྲུ་བཞི།

དཱ་ཁུ་རལ། ཕྱི་སོག་གམ། མོང་གོལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་སའི་མིང་རྙིང་པ་ཡིན་ཞིང༌། དེང་སང་ཨུ་ལན་བྷ་ཀྲོར་ཟེར།

དུམ་མཚམས་འཕྲེང་འབེབས། དབྱིན་ཚིག་ (Paragraph) ཟེར་བ་དང་དོན་གཅིག་ཡིན་ཏེ། ཡིག་གཞུང་གཅིག་གི་ནང་བརྗོད་གཞི་དོན་དག་འདྲ་མིན་ཡོད་རིགས་མངོན་གསལ་དོད་པོར་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཆེད། དེ་རིགས་དུམ་མཚམས་ཟུར་དབྱེ་ཡིག་འཕྲེང་གཅིག་གཉིས་འོག་ཏུ་ཕབ་པ་ལ་ ‘འཕྲེང་འབེབས་’ སམ། ‘འབེབས་’ ཡང་ཟེར་བ་ཡིན། དཔེར་ན་ ྋསྙན་ཞུ་སོགས་སུ་ྋཞབས་དྲུང་དུ་ཞེས་བྲིས། དེ་ནས་ ‘འཕྲེང་འབེབས་’ ཡིག་འཕྲེང་ཇི་འོས་བཞག་སྟེ། གུས་པས་ཞེས་འབྲི་བ་ལྟར་ཡིན་ནོ།།

ལྡང་དང་འདང༌། ལྡང་ནི། ཡར་ལང་བ་དང༌། འབོར་ཚད་ལོངས་པ་གཉིས་ཀར་འཇུག་པ་འདི་རང་དག་པར་ངེས། དགོས་མཁོ་ལྡང་དང་ལྡང་མིན་ལ་འདང་དང༌། འདེང་འབྲི་བ་ནི། མ་དག་རྒྱུན་འཇགས་སུ་སོང་བར་མངོན།

ན་བཟའ་སྐུ་བེར། ཟླ་གམ་དང་འདྲ་མཚུངས་གོས་བེར་ཡང་ཟེར།

ནང་མ་མཁན་སྡེ། སེར་མོའི་གོ་གནས།

ནང་མ་མཁན་སྡེ་ཆེ་ཆུང༌། སྐུ་བཅར་ནང་མའི་གྲས་མཁན་ཆེ་དང་མཁན་ཆུང༌།

ནས། དུས་རབས་ ༡༧ དང་ ༡༨ ནང༌། བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་‘སྐུ་ ཞབས’ཞེས་པ་དང་དོན་མཚུངས་ཞེ་སའི་ཚིག་ཏུ་སྣང༌། དཔེར་ན། གླེགས་བམ་དང་པོའི་ཤོག་གྲངས་ ༡༠༡ ནང་‘སྟར་སྡོང་ནས་ ཀྱིས’ཞེས་པ་དེ་ནི། སྐུ་ཞབས་སྟར་སྡོང་བས་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།

རྣམ་རྒྱུ་སྤྱན་སྦུག སྣམ་བུ་ཐིག་མའི་གྲས།

སྣང་རྩེ་ལྷ་མོ་བ། གྲོང་སྡེ་ཞིག་གི་ལྷ་མོ་ཟློས་གར།

གནམ་བྲོ་ཐག་རྩེད་པ། རྩེད་རིགས་ཤིག

པ་པོ། བ་བོ། མ་མོ། འདི་དག་བདག་སྒྲར་སྦྱོར་ཚུལ་དངུལ་ཆུ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བཞེད་པ་རྩ་བཟུང་ཐོག མིང་མཐའི་འཇུག་ཚུལ་ནི་དབྱངས་ཅན་གྲུབ་པའི་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལས། ‘‘བདག་པོའི་སྒྲ་སྟེ་ག་ད་ན༌།། བ་མ་ས་དང་དྲག་མཐར་པ།། ང་འ་ར་ལ་མཐའ་མེད་ལ།། བདག་སྒྲ་ཡར་གྱུར་བ་དང་ནི།། ཆ་ལ་པ་ཉིད་སྦྱོར་བ་ལེགས།། མིང་མཐའི་པ་བའང་ཕལ་ཆེར་འདྲ།’’ ཞེས་པ་ཇི་བཞིན་བཀོད་ཡོད། དཔེར་ན། ཟློས་གར་བ་དང༌། གར་པ་ལྟ་བུའོ།།

པུ་ཏི། བོད་ཡིག་ནང་གླེགས་བམ་ཞེས་པར་པུ་ཏི་དང༌། པོ་ཏི། པོད་ཅེས་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དག་གི་རྩ་བ་སཾསྐྲིཏའམ། ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་པུསྟིཀཿ ཞེས་པ་སྒྲ་ཟུར་ཆག་གི་འབྲི་ཚུལ་ཞིག་ཡིན། དཔའ་དམ་འུར་ཐུ། སྨོན་ལམ་རྟ་པའི་ཆ་ཆས་གྲས།

དཔར། འདི་ནི་‘སྤར་’གྱི་ཡིག་གཟུགས་འགྱུར་བའི་འབྲི་སྲོལ་ཞིག་ཡིན། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གནའ་སྔ་མོའི་དབུ་ཅན་ཡིག་གཟུགས་ལ་སྤ་ཞེས་འབྲི་བ་འདིའི་རྩེག་པ་‘ས’ཡི་ཆ་ཤས་ཕྱི་མ་དོར་ཏེ། ངྤ་ ཞེས་འབྲི་བ་རིམ་པས་‘དཔ’ ལ་འགྱུར་བར་མངོན། དཔེར་ན། ‘འཇམ་དཔལ་’དེ་གནའ་ཡིག་ཏུ་ཐོག་མར་‘འཇམ་སྤལ་’ཞེས་བྲིས་ཡོད་པ་ནི། དུས་དེང་སང་གི་ལ་དྭགས་པའི་ངག་རྒྱུན་ལ་འཇམ་སཔལ་ཟེར་བ་དང༌། གནའ་བོའི་ཡིག་གཟུགས་ལ་དཔྱད་ནའང་གསལ་བར་ཤེས་ཐུབ། དཔྱད་ཚུལ་འདི་ནི་ཨ་མདོ་བ་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏས‘‘རིག་པས་དཔྱད་ན་ཆོས་ལུགས་མི་འགལ་’’ཞེས་གསུངས་པ་འདི་བདེན་པར་ངེས་ཞེས་བསྔགས་བརྗོད་མཛད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ཞིག་ཡིན།

དཔྱིད་ཆོས། བོད་ཟླ་དང་པོའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་དང༌། དེ་མིན་དཔྱིད་དུས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དགོན་ཁག་སོགས་སུ་གསུང་ཆོས་གནང་བ་ལ་ཟེར།

སྤྱན་རྒྱ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོ་ཆིབས་བསྒྱུར་སྐབས་ཀྱི་སྤྱན་འདྲེན་རྒྱ་གླིང༌།

སྤྱི་ཁྱབ་མཁན་པོ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུ་བཅར་ཞབས་ཞུ་བའི་གཙོ་བོ་དང༌། གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ཡིན་ལ། ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་སྒེར་གྱི་མཛོད་སྦུག་དང༌། མཛོད་ཆུང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་དབུ་འཛིན་ཡང་ཡིན། གནས་རིམ་བཀའ་བློན་དང་འདྲ་བའི་ཐོག བཀའ་ཤག་ནང་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་སྲིད་དོན་འབྲེལ་ཡོད་དོན་གནད་ཆེ་རིགས། དེ་བཞིན་ཡིག་ཚང་ལས་ཁུངས་ནས་རྩེ་དྲུང་གི་ལས་ཚན་བསྐོ་འཐེན་འཆར་གཞི་འགོད་སྐབས་བཅས་པའི་ལྷན་ཚོགས་སུ་མཉམ་གཞུག་གནང་དགོས་པ་ཡིན།

སྤྱི་ཆོས། སྐྱེ་བོ་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་སྤྱི་ཡོངས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་བ།

སྤྱི་སོ། དགོན་པ་ཆེ་ཁག་གི་གཏོང་སྒོ་དང་ཡོང་སྒོ་བདག་གཉེར་བྱེད་མཁན་དགོན་པའི་ལས་སྣེ་དང༌། དེ་དག་གི་ལས་ཁང༌།

དཔལ་གསོལ་མ། ལྷ་མོ་གསོལ་མཆོད་ཞུ་མཁན་བུད་མེད་ན་གཞོན་ཁག་གཅིག

ཕྱར་གྲུ་ཕྱར་སྟོད། གཞུང་ཞབས་རྩེ་དྲུང་གི་གཟབ་བཞེས་གྲྭ་ཆས་ཐེར་གཟན་ལ་མཐའ་ལྕགས་གོས་ཆེན་ཚོན་ཁྲས་བརྒྱན་པ་དེར་ཕྱར་གྲུ་དང༌། གོས་སྟོད་ཀྱི་གོང་པ་དང༌། ཕུ་ཐུང་ལ་གོས་ཆེན་ཚོན་ཁྲ་ཕྱར་གྲུ་དང་ཞེ་མཚུངས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་དེར་ཕྱར་སྟོད་ཟེར།

ཕྱིང་དམར། ཕྱིང་པ་དམར་པོའི་ས་གདན་ཞིག

རྦད་བཤད་ལྗགས་རྒྱངས། གཟིམ་དམག་མིའི་དམག་གཞས་ཤིག

བླ་མ་དམིགས་བརྩེ་མ། གྲྭ་པའི་ལས་སྣེ་ཞིག

འབྲས་ལྷང༌། འབྲས་དོ་པོ།

བླ་མ་གཞུང་ལས་པ། གདན་སའི་ལས་སྣེ་ཞིག་གི་མིང༌།

བླ་མ་གཙང་ལས་པ། གོང་མཚུངས།

བླ་ཕྱག ལྷ་སའི་ཇོ་ཁང་གི་ཁྱམས་རའི་བྱང་ངོས་བླ་བྲང་སྟེང་དུ་ཡོད་པའི་གཞུང་གི་ཉིན་རེའི་གཏོང་ཡོང་དོ་དམ་ལས་ཁུངས་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་ཅེས་པ་དེའི་བསྡུས་མིང༌།

དབུ་ཞྭ་འདིང་བ། བླ་མ་ལ་གུས་འདུད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞུ་བ་མཚོན་ཕྱིར། བླ་མ་ཕེབས་ལམ་དུ་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དབུ་ཞྭ་འདིང་བ།

འབྲི་སྒྲུབ། དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་དོན།

མར་གསར་དཀྲོག་ཀ འོ་མ་དཀྲོགས་ནས་མར་གསར་ཐོན་པ་རྡོག་རྡོག་སྒོག་ཕོར་ཆེ་བའི་ཚད་ཙམ་ཞིག་ལ་དཀྲོག་ཀ་ཟེར།

མི་མང༌། དབུལ་ཕྱུག་དང༌། གོ་དབང༌། ལས་རིགས། རིགས་རུས། ཕོ་མོ། སེར་སྐྱ། ཆོས་ལུགས། ལུང་ཚན་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པར་མིའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་མིང་ཡིན་ཏེ། དབྱིན་ཚིག་ People (པིའི་པཱལ་) ཟེར་བ་དང་འདྲ། དཔེར་ན། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཁོང་རྣམ་པ་ནི་བོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་བླ་ན་མེད་པས་དབུས་པའི་བོད་མི་མང་ངམ། བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆབ་འབངས་སྤྱིའི་འཐུས་མི་ཡིན།

མི་དམངས། འདིའི་གོ་དོན་ནི། གཙོ་བོ་དང༌། གཅིག་གམ། ཉུང་བའི་ཆ་དེ་ཕུད་པའི་སྐྱེ་བོ་གྲངས་འབོར་མང་ཆེ་བ་རྣམས་མཚོན་པའི་སྤྱི་མིང་ཡིན་ཏེ། མི་དམངས་ཞེས་པའི་ཁོངས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞུང་གི་སྲི་ཞུ་བ་གཞན་དག་ཀྱང་ཚུད་མེད། སྔར་སྲོལ་བོད་གཞུང་གི་ཡིག་ཆའི་ནང༌། ‘‘སེར་སྐྱ་མི་དམངས་མཐའ་དག་ལ་བཟློ་བ་’’ དང༌། ‘གྲྭ་དམངས་ཀྱི་སྒྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་’ ཅེས་འཁོད་པ་དང༌། ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་སྐུ་དུས་ཀྱི་ཞོལ་རྡོ་རིང་ཆེ་མོར་ཡང་ ‘དམངས་འདྲང་’ ཞེས་འཁོད། དེའི་གོ་དོན་ནི་མི་དམངས་ཀྱིས་ཡིད་མཐུན་བྱེད་པ་ལ་ཟེར། དེ་བཞིན་དེང་སྐབས་ས་ཁུལ་གང་ཞིག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་འགོ་གཙོ་དང༌། འཐུས་མི་དག་གིས་ཀྱང༌། ‘‘ང་རང་གིས་འདི་འདྲ་བསམས་ཀྱང༌། དེ་ལ་མི་དམངས་ཀྱིས་མོས་མཐུན་མི་བྱེད།’’ ཅེས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བྲིས་པའང་ཡོད། དེའི་གོ་དོན་ནི་དབྱིན་ཚིག་ Public (པབ་ལིག་) ཟེར་བ་དང་དོན་ མཚུངས་ལྟ་བུ་ཞིག་སྣང༌། གང་ལྟར་བོད་མིའི་སེམས་སུ་ ‘དམངས་’ ཞེས་པ་དེ་གཙོ་བོ་སོགས་ཉུང་བའི་ཆ་དེ་ཕུད་པའི་སྤྱི་བྱིངས་མང་བའི་ཆ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་ལས། རིགས་དམའ་བའམ། དམངས་རིགས་དང༌། གདོལ་རིགས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་ཙམ་ཡང་མེད་པ་གོང་གསལ་དཔེ་མཚོན་ནས་གསལ་བར་མངོན།

མན་ཏོག་ཞྭ། མུ་མེན་གྱི་ཏོག་ཡོད་པའི་དཔོན་ཞྭ།

རྩད་གཅོད་དང་རྩད་དཔྱོད། རྩད་གཅོད་ནི། དངོས་དོན་ཇི་ཡིན་རྩད་ཞིབ་བགྱིས་མཐར། འདི་བདེན་དང༌། འདི་རྫུན་ཞེས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་དང༌། རྩད་དཔྱོད་ནི། འཚོལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ལྡན་སེམས་མེད་ཅི་རིགས་པ་དེ་གང་དུ་ཡོད་རྩད་ཞིབ་དང་འབྲེལ་གང་རྙེད་པ་དེ་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བམ། བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ། དཔྱད་ཡུལ་དེའི་ཐོག་ནས་སྣང་ཚུལ་ཇི་བྱུང་འདི་དང་འདི་ཞེས་དཔྱད་གཞི་གསལ་སྟོན་བྱེད་པ་ཙམ་ལས། འདི་རང་དུ་ངེས་ཞེས་ཐག་གཅོད་མི་བྱེད་པའམ། ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་དབང་ཆ་མི་ལྡན་པ་སྟེ། ཡང་སྲིད་རྩད་དཔྱོད་ཞུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

རྩེ་སྐོར། རྩེ་དྲུང་རྣམས་དང༌། རྩེ་དྲུང་གི་ཁོངས་གཏོགས་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

རྩེ་མཁན་མགྲོན་ཆེ་བ། རྩེ་འགག་སྟེ། ྋགོང་ས་མཆོག་གི་གཟིམ་ཆུང་ཆེན་མོའི་འགག་ཏུ་ལས་ཁུངས་ཚུགས་ཏེ་ྋསྙན་ཞུ་འབུལ་བ་དང༌། ྋསྙན་གསན་ཞུ་བ། ཉིན་རེའི་མཛད་ཐོ་འགོད་པ། མཛད་སྒོ་ཁག་གོ་སྒྲིག ཕྱི་ནང་མི་སྣར་རྒྱུས་སྟོན་སྣེ་ཤན་སོགས་ཀྱི་ལས་ཁུར་ཞུ་མཁན་ལས་ཚན་གནས་ལྔ་པ་རྩེ་མགྲོན་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་སྤྱི་འདོམས་སུ་གནས་བཞི་པ་ (མཁན་ཆུང་) མགྲོན་གཉེར་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་རྩེ་མཁན་ མགྲོན་ཆེ་བའམ། མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་ཞེས་འབོད།

རྩེ་དྲུང༌། གཞུང་ཞབས་སེར་མོ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མིང༌།

རྩེ་ཕྱག རྩེ་ཕོ་བྲང་དུ་གཞུང་གི་ཉིན་རེའི་གཏོང་ཡོང་དོ་དམ་ཕྱག་མཛོད་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཡོད་པ་དེའི་བསྡུས་མིང་ཡིན་ཞིང༌། མིང་གཞན་འཕྲལ་བདེ་ལས་ཁུངས་ཀྱང་ཟེར།

རྩེ་གསོལ་ཐབ། ྋགོང་ས་མཆོག་དང༌། སྐུ་བཅར་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་ལ་སོགས་པར་ཉིན་རེའི་གསོལ་ཇ་གསོལ་ཚིགས་དང༌། རྒྱུན་གཏན་དྲུང་ཇ་དང་མཛད་སྒོ་ཁག་ལ་གསོལ་ཇ་བཞེས་འབྲས་དང༌། ཡང་མཛད་སྒོ་ཁག་དང་ཆབ་གཞུག་གི་སྐབས་སོགས་སུ་གསོལ་ཚིགས་ཀྱང་བཟོ་འབུལ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཐབ་ཚང་ཆེན་མོ་དེའི་མིང་ཡིན།

ཚིགས་བུབ། རྟ་ཁ་བརྡབས་པའི་དོན།

ཚིག་ཐོ་སྤྱི་ཐམ་བཞི་སྦྱར། གདན་ས་གསུམ་དང་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་རྟགས་ཐམ་ལ་ཟེར།

ཚོན་སྤེལ་བ། ཚོན་མདངས་འདྲ་མིན་བསྒྲིགས་པ།

ཚོས་མན་ཏོག་ཞྭ། གཞུང་ཞབས་ཚོའི་ཆས་གོས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

མཚན་གཟིམ་ལྷ་མོ་ཁང༌། རྩེ་ཕོ་བྲང་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་ཡང་སྟེང་ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་གཟིམ་ཆུང༌། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོའི་སྐུ་ཐང་གསུང་བྱོན་མ་རྒྱུན་འགྲེམས་ཞུ་ས་དེའི་མཚན།

མཚལ་སྣག རྡོ་རིགས་རྒྱ་མཚལ་བསྣུར་བའི་སྣག་ཚ།

ཞུ་འགབ། ཞུ་འོས་པའམ། ཞུས་ན་འཚམས་པ།

གཞི་ཕབ། གནས་གཞིར་གཏན་འཇགས་སུ་འཁོད་པའི་དོན།

གཞུང་སོག སོག་པོ་གུ་ཤྲི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་རང་ཉིད་འཁོར་འབངས་བཅས་པ་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་མངའ་ཞབས་སུ་ཕུལ་ཏེ་བོད་གཞུང་གི་ཆབ་འབངས་སུ་གྱུར་པའི་སོག་རིགས་བོད་དབུས་འདམ་གཞུང་དུ་གཞིས་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་ཟེར།

བཞེས་ཐུག་ཐ་ཞི་བཏེགས། འབྲས་ཐུག་གི་རིགས་ཤིག

ཟན་བརྟག རྩམ་པ་བརྫིས་པའི་ཟན་གོང་ཧྲིལ་པོར་བསྒྲིལ་བ་གཉིས་གསུམ་གྱི་ནང་བརྟག་པར་བྱ་བའི་མཚན་མིང་དང༌། བྱ་བ་བཟང་ངན་འདི་དང་འདི་ཞེས་པའི་ཡི་གེ་ཤོག་སྐྱུར་ཐོག་བྲིས་ཏེ་བཅུག་ཡོད་པ་དེ་དག་དཀར་ཡོལ་ཡུ་རིང་ཞིག་ནང་བླུགས་ནས། སྐུ་བརྙན་རྩ་ཆེའི་མདུན་དུ་དཀར་ཡོལ་གྱི་ཡུ་བ་ལག་གཉིས་ཀྱིས་བཟུང་སྟེ་གཡས་སུ་སྐོར་བཞིན་གསོལ་བ་སྨོན་ལམ་འདེབས་སྐབས། ཟན་ཧྲིལ་གཅིག་ཁེ་གཙང་ཕྱིར་ཐོན་ཡོང་བ་དེའི་ནང་མཚན་མིང་དང༌། བཟང་ངན་གང་འཁོད་པ་དེ་དངོས་བདེན་དུ་ངེས་པར་བརྩི་བའི་བརྟག་པ་བྱེད་སྲོལ་ལ་ཟེར།

གཟིམ་པ་འགོ་དམངས། དམག་མིའི་ཡོངས་ཁུངས། སྔར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲུང་དམག་མི་ཡིན་ཞིང༌། ཉེ་དུས་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་རུ་སྒྲིག་ཏུ་ཡོང་བའི་བོད་སྔ་རབས་པའི་ཆས་གོས་ཅན་གྱི་དམག་མི།

བཟེད་ཞལ་སྤྱིལ་བླུགས། གསོལ་ལྡན་བླུག་པའམ་ཞག་བླུག

ཡ་སོར། དམག་དཔོན་གྱི་གོ་གནས། སྔར་ལྷ་ལྡན་སྨོན་ལམ་གཏོར་རྒྱག་གི་དམག་རུའི་སྤྱི་ཁྱབ།

ཡུམ་བུ་གླ་སྒང༌། གླེགས་བམ་དང་པོའི་ནང་‘གླ་སྒང་’ཞེས་བཀོད་ཡོད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འགྲེལ་བཤད་དང༌། དེ་མིན་‘བརླ་མཁར་’ལ་སོགས་པའི་དག་ཆ་མི་འདྲ་བ་བརྒྱད་སྣང་བ་དེ་དག་གང་དང་གང་དུ་འཁོད་སྐོར་གླེགས་བམ་དང་པོའི་ཟུར་སྣོན་ནང་ཚིག་འགྲེལ་གསལ་བཤད་རིམ་པར་བཀོད་ཡོད། དེ་ནི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་སླད་དུ་ཡིན།

གཡང་ཊིའི་སམ་ཊ། ཡི་གེ་ཟིན་བྲིས་རྒྱག་ས་སྦྱངས་ཤིང་ལྟ་བུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག

རིན་རྒྱན་ཁྲི་པ། རིན་ཆེན་རྒྱན་ཆ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན།

རགས་སྐྱོར། ཁང་པའི་ཕྱིའི་ཟུར་ཁུག་སོགས་སུ་ཆུ་རགས་ལྟ་བུའི་རྡོ་རྐྱང་ བརྩིགས་པའི་སྐྱོར་བ་ལ་ཟེར།

རིམ་པ་བཞི་པ། གཞུང་ཞབས་མཐོ་རིམ་རིམ་པ་བཞི་པ།

རུས་ཆེན་དྲུག བོད་ཀྱི་མི་བུ་ (མིའུ་) གདུང་དྲུག་གམ། རུས་ཆེན་དྲུག་གི་རྩ་བའི་ཁུངས་གཏུགས་ས་ནི། ཕ་སྤྲེའུ་དང༌། མ་བྲག་སྲིན་འདུས་པ་ལས་བཙས་པའི་སྤྲེལ་ཕྲུག་སྤུ་མདོག་མི་འདྲ་བ་དྲུག་ཡིན་ཞིང༌། སྤྲེའུ་སྤུ་མདོག་སེར་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་སེ་དང༌། སྤུ་མདོག་སྨུག་པོ་དེ་ལ་སྨུ། དཔྲལ་བར་མདོངས་ཅན་དེ་ལ་ལྡོང་དང༌། སྤུ་མདོག་དཀར་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་སྟོང༌། སྤུ་མདོག་སྔོ་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ལ་འབྲུ་དང༌། རྟ་རགས་པའི་སྤུ་མདོག་དང་མཚུངས་པ་དེ་ལ་དབྲ་ཞེས་སྤུ་མདོག་འདྲ་མིན་སོ་སོར་ཐ་སྙད་རེ་ཐོགས། སྤྲེའུ་སྤུ་མདོག་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་ལས་མཆེད་པར་ཕྱི་མོ་རུས་ཆེན་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་རུས་མིང་མི་འདྲ་བའང་རིམ་པར་བྱུང་བ་སྣང༌།

ལུག་ཚར། ལུག་ཕྲུག་གི་ (ལུ་གུའི་) པགས་པ་བལ་རང་འབྱར་མཉེད་མ་ལ་ཟེར།

ལུང་སྒྱུར་ཐམ་ཀ་གྲུ་བཞི། དབང་སྒྱུར་བྱེད་དམ་ཕྲུག

ལོ་ཕྱག ལོ་གསར་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ཞུ་མི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་སྣ་ལྟ་བུ།

ཤ་བ་རི་རྫོང༌། གླེགས་བམ་གཉིས་པའི་ཟུར་སྣོན་ལ་གཟིགས།

ཤེལ་གྲོང༌། གྲོང་ཚོ་ཞིག་གི་མིང༌།

ཤིང་གཉེར་གཅིག སྨོན་ལམ་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ལས་སྣེ་ཞིག

ཤོད་སྐོར། ཤོད་དྲུང་རྣམས་དང༌། ཤོད་དྲུང་གི་ཁོངས་གཏོགས་བཅས་པའི་གཞུང་ཞབས་སྤྱིའི་མིང༌།

ཤོད་དྲུང༌། གཞུང་ཞབས་སྐྱ་བོ་ཞབས་རྟེན་ཕ་གཞིས་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་མིང༌།

གསོལ་ཚིགས་ཆེན་མོ། བོད་ཟས་ཁེ་གཙང་གི་གསོལ་སྟོན་རྒྱས་པ་ཞིག

སེལ་ཐམ། ཡིག་ཆ་སོགས་བརྩི་མེད་སོང་བའི་རྟགས་དམ།

སྲས་རྣམ་པ། གཞུང་ཞབས་བཀའ་བློན་སོགས་མི་དྲག་ཆེའི་སྲས།

སྲིད་བཀའ་ལྷན་རྒྱས། སྲིད་སྐྱོང་ངམ། སྲིད་བློན། སྲིད་ཚབ་རྣམ་པ་ཅི་རིགས་དང༌། བཀའ་བློན་དང་བཀའ་ཚབ་ངོ་མ་ཇི་ཡོད་ལྷན་རྒྱས་ཚོགས་པ་ལ་ཟེར།

སྲིད་དོན། གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ནང་གསེས་ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་དམིགས་དོན་འགྲུབ་ཐབས་གཙོ་བོར་བཟུང་བའི་ལས་དོན་ལ་‘‘སྲིད་དོན་’’ ཞེས་འབྲི་བརྗོད་བྱེད་པ་ཡིན། སྲིད་དོན་གྱི་ལས་རིགས་ནང་གཞུག་མཁན་ལ་‘‘སྲིད་དོན་པ་’’ ཟེར་བ་དང༌། ཕྱི་འབྲེལ་ཐབས་བྱུས་ལ་མཁས་པ་དང༌། སྤྱི་སྒེར་གྱི་བྱ་བའི་ཐོག་གཡོ་ཐབས་ལ་བྱང་ཆུབ་པའི་མི་ལ་‘‘སྲིད་དོན་མཁས་པ་’’ཟེར།

གསོལ་ཚ་ཕེབས་སྒྲིག གསོལ་ཚ་ནི་ཚ་བབས་ཀྱི་ཞེ་ས་ཡིན་ཞིང༌། སྐབས་འདིར་ཚ་བབས་མཛད་སའི་ཕེབས་སྒྲིག་ལ་ཟེར།

གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་གསོལ་ཇ་དང་གསོལ་ ཚིགས་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་གསོལ་དཔོན་བགྲེས་གཞོན་དང༌། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་སྐུའི་ན་བཟའ་ཉེར་ཆས་ལ་སོགས་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་གཟིམ་དཔོན་མཁན་པོ། ྋགོང་ས་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཕྱོགས་མཛད་པའི་ཞབས་ཞུ་བ་སྐུ་བཅར་མཆོད་དཔོན་མཁན་པོ་བཅས་ཁོང་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་ཞུ་བ་ཡིན།

ལྷ་ལྡན་རྒྱལ་ས། གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་གྲགས་པའི་བོད་ཡུལ་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་སྤྱིའི་རྒྱལ་ས་སྟེ། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་མོར་ཟེར་བ་ཡིན།

ལྷག་ལྷ། ལྷག་པའི་ལྷ་སྟེ། རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡི་དམ།

དྷཱ་སྒོག་རྩེ། གོས་ཆེན་གྱི་གྱོན་པ་སྟེང་གོན་སྐེ་རགས་འཆིང་མི་དགོས་པ་ཞིག་སྟེ། སོག་པོ་ནས་བྱུང་བའི་གོ་སའི་གྱོན་ཆས་ཤིག

ལྷ་ཞོལ་བྲོ་པ་གཞས་མ། ལྷ་ས་དང་ཞོལ་པའི་བྲོ་པ་གཞས་མ།

ལྷ་ས་ཚོགས་པ། གྲོང་ཁྱེར་སྤྱིར་ཚོ་ཁག་གསུམ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ།

ལྷམ་རས་ཟོན་གོས་རྒྱ་མ། གོས་ཆེན་གྱི་རྒྱན་སྤྲས་ཡོད་པའི་གྲྭ་ལྷམ།

ཨོཾ་ཁང་བྲོ་པ། བྲོ་འཁྲབ་མཁན།

ཨ་ཙ་གྲུམ་འཇར། སྣ་རྒྱན་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

ཨོད་མ་གར་པོ། གཞུ་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག

འདྲེན་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་དོན་འགྲེལ་བཤད།

འདྲེན་རྟགས།

ལུང་འདྲེན་གྱི་རྟགས་ལ་ཟེར། དེ་ཡང་ཉིས་གཤིབས་དང༌། ཆིག་རྐྱང་ཞེས་པ་གཉིས་ཡོད།

འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས།

‘‘ ’’ དཔེར་ན། ྋརྒྱལ་བ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུས་ ‘‘དུས་རྒྱུན་དུ་སེམས་པ་བཟང་པོ་བྱེད་དགོས་’’ ཞེས་བཀའ་སློབ་གནང་གི་འདུག ཅེས་པ་ལྟ་བུ།

འདྲེན་རྟགས་ཆིག་རྐྱང༌།

‘ ’ དཔེར་ན། ‘ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང༌། ངོས་ཀྱི་མི་མང་’ ཞེས་པའི་ ྋརྒྱལ་བའི་རང་རྣམ་ནང༌། ‘ཀརྨ་པ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་’ དང༌། ‘གངས་རི་ཨ་མྱེས་སྐྱེ་རི་’ ལ་སོགས་པའི་མཚན་མིང་འཁོད་འདུག ཅེས་པ་ལྟ་བུ་དང༌།

འདྲེན་རྟགས་ཉིས་གཤིབས་ཀྱི་ནང་ཁོངས་འདྲེན་རྟགས་ཆིག་རྐྱང་ཡོད་པ། དཔེར་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས། ‘‘ངས་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ནང་ ‘ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ།’ ཞེས་བཀོད་ཡོད་པ་དེ། ང་རང་ཚོ་གངས་ཅན་པ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་གནས་ཡུལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཟེར་གྱི་ཡོད།’’ ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ་སོང༌། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

གུག་རྟགས།

( ) ༡ དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་འགོད་དགོས་སྐབས་སུ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་རྩོམ་ ‘‘བདེན་གསོལ་སྨོན་ཚིག་’’ (བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ/ཚད་མེད་ཡོན་ཏན་) ཅེས་པའི་ནང་‘‘ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་ (གངས་ལྗོངས་ཁྱོན་ཡོངས།) རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ།’’ ཞེས་འཁོད་པ་དེ་བོད་ཡུལ་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ (བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་) ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་སྐྱེ་འགྲོའི་རང་དབང་ཆེད་དུ་ཐུགས་སྨོན་མཛད་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ༢ ལོ་དང་ཟླ་ཚེས། མིང་ཚིག རྗོད་པ་ཅི་རིགས་བོད་ཡིག་དང་ཕྱི་ཡིག་ གང་ཞིག་སྔོན་དང༌། གཞན་དེ་རྗེས་སུ་འགོད་དགོས་པའི་ཐོག་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཤིང་འབྲུག་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༧ (1904/09/07) ཉིན་ལྷ་སར་དབྱིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་དབར་ཆིངས་ཡིག་བཞག་ཅེས་དང༌། ཝར་རེན་སིམིཐ་ (Warren Smith) ཡིས་བརྩམས་བྲིས་དབྱིན་དེབ་ (Tibetan Nation) (བོད་རྒྱལ་ཁབ་) ཅེས་པའི་ནང༌། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཡི་གེ་ཀློག་པའི་སྐབས་སུ་གུག་རྟགས་ ( ) ནང་འཁོད་པ་དེ་བཀླག་མི་དགོས།

གྲུ་རྟགས།

[ ] འདི་ནི་ ༡ ཕྱི་ཚིག་ཅིག་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡིག་ཐོག་འཁོད་ཡོད་པ་དེ་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་སྒྱུར་མཉམ་དུ་ཡོད་སྐབས་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཡུལ་མིང་ Australia[ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་]དང༌། Austria[ཨོ་སེ་ཀྲ་རི་ཡ་]ལྟ་བུ་དང༌། ཕྱི་ཡིག་མཉམ་དུ་མེད་ན། ཨོ་སེ་ཀྲ་ར་ལི་ཡ་དང༌། ཨོ་སེ་ཀྲ་རི་ཡ་ཞེས་འབྲི་བ་ལས། གྲུ་རྟགས་[ ]སྤྱོད་མི་དགོས། ༢ གསལ་བཤད་དགོས་རིགས་ལ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། ཡིག་ཆ་ངོ་མའི་ནང་‘‘ཐོན་མི་ལ་དཔྱད་པ་’’ ཞེས་འཁོད་པར་ ‘‘ཐོན་མི་[སཾ་བྷོ་ཊ། བོད་ཀྱི་བློན་པོ། བོད་ཡིག་གསར་འགོད་མཛད་པོ་]ལ་དཔྱད་པ་ཞེས་དང༌། ཡང་དངོས་མིང་ཨོ་རྒྱན་རྡོ་རྗེ་ཡིན་པ་ལ་ཡིག་ཆའྀ་ནང་ཨོ་རྒྱན་མ་གཏོགས་འཁོད་མེད་ན། དེ་གསལ་ཁ་དོད་དུ་གཏོང་ཆེད་ཨོ་རྒྱན་[རྡོ་རྗེ་] ཞེས་འགོད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཡི་གེ་ཀློག་སྐབས་གྲུ་རྟགས་ནང་གང་འཁོད་པ་རྣམས་བཀླག་དགོས།

སེག་རྟགས།

/ འདི་ནི། མཚན་མིང་གང་འཁོད་དེ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་དོན་གཞན་སྟོན་པའི་ཚིག་དང༌། ཚིག་གྲུབ་གཅིག་གམ། གཉིས་སོགས་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་བཀོད་པ་དེ་དག་གི་བར་མཚམས་དབྱེ་བའི་རྟགས་སུ་སྤྱོད་དགོས། དཔེར་ན། མཚན་མིང་ཤོག་གྲངས་ནང༌། དགའ་ལྡན་ཁྲི་ ཟུར་རིམ་པའི་མཚན་ཁོངས་སུ་ (མཁྱེན་རབ་དབང་ཕྱུག་/སྡེ་དྲུག་/ ཡོངས་འཛིན་/སྲིད་སྐྱོང་) ཞེས་འཁོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་མིན་ལོ་དང་ཟླ་ཚེས་ཨང་ཀི་ཁེ་གཙང་འགོད་སྐབས་ལོ་དང་ཟླ་ཚེས་བར་ལ་སེག་རྟགས་འགོད་དགོས། དཔེར་ན། ཤིང་འབྲུག་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༧ (༡༩༠༤/༠༩/༠༧) ཉིན། ལྷ་སར་དབྱིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་དབར་ཆིངས་ཡིག་བཞག་ཅེས་པ་འདི་ལྟར་རོ།།

བསྡུས་རྟགས།

... ...འདི་ནི། ཚིག་དང་རྗོད་པ་བསྡུས་པའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། བོད་ཡིག་ནང་ཚིག་རྗོད་བསྡུས་པ་ལ་ཀུར་རྟགས་xxx འདི་ལྟར་འཁོད་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ྋརྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་ནང༌། ‘‘རབ་འབྱམས་རྒྱལ་བའི་གསང་གསུམ་མ་ལུས་པ།། གང་འདུལ་ཅིར་ཡང་འཆར་བའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་གར།། སྲིད་ཞིའི་དགེ་ལེགས་ཀུན་ འབྱུང་ཡིད་བཞིན་ནོར།། དངོས་བརྒྱུད་དྲིན་ཅན་བླ་མའི་ཚོགས་རྣམས་ལ།། བདག་ཅག་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་གསོལ་འདེབས་ན།། གངས་ཅན་མགོན་པོ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཡི།། སྐུ་ཚེ་མི་ཤིགས་བསྐལ་བརྒྱར་རབ་བརྟན་ཅིང༌།། བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས།། ཆོས་དབྱིངས་ཀུན་གསལ་ཁྱོན་དང་མཉམ་འཇུག་པའི།། རྡུལ་བྲལ་བདེ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མའི་སྤྲིན།། གྲངས་མེད་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ དཀྱིལ་འཁོར་དུ།། ཤར་ བའི་ཡི་དམ་ལྷ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལ།། བདག་ཅག་... ...གངས་ཅན་མགོན་པོ་... ...སྐུ་ཚེ་མི་ཤིགས་... ...བཞེད་དོན་ལྷུན་གྱིས་......’’ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།

ཨང་གྲངས་བསྡུས་རྟགས།

དཔེར་ན། མཚན་མིང་ཤོག་གྲངས་ནང༌། མི་མིང་བཀྲ་ཤིས་ཟེར་བ་ཞིག་ཤོག་གྲངས་ ༡ ནས་ ༡༠ བར་གྱི་ཤོག་ངོས་རེ་རེའི་ནང་འཁོད་ཡོད་ན། ཤོག་གྲངས་དེ་དག་གི་ཨང་ཀི་རེ་རེ་བཞིན་མ་བཀོད་པར་བསྡུས་ཏེ། བཀྲ་ཤིས་ ༡ ,_ ༡༠ ཞེས་བཀོད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།

ཤོག་ལྡེབས།

ན དང་ བ ངོ་སྤྲོད། བོད་ཡིག་ཕྱག་དཔེ་ཤོག་ལྷེ་སོ་སོའི་མདུན་ལྡེབས་ཀྱི་གཡོན་ཕྱོགས་མཐའ་བཅད་ནང་ཤོག་གྲངས་ཇི་ཡིན་ཡིག་ཐོག་བཀོད་ཡོད་ཀྱང༌། ཤོག་ལྷེའི་རྒྱབ་ལྡེབས་སུ་གང་ཡང་བཀོད་མེད་ཅིང༌། དེ་ལྟ་ནའང་ཕྱག་དཔེའི་ནང་ནས་ལུང་འདྲེན་བྱས་པ་འཚོལ་ཁུངས་གཤམ་མཆན་འགོད་སྲོལ་ཧ་ཅང་སྟབས་བདེ་ཞིག་ཡོད། དཔེར་ན། བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་བུ་ཆོས་ལེའུ་ལྔ་པའི་ཤོག་ལྡེབས་བཅུ་གཉིས་པའི་མདུན་ངོས་ཡིག་འཕྲེང་གསུམ་པ་དང༌། རྒྱབ་ངོས་ཡིག་འཕྲེང་བཞི་པ་ཞེས་འགོད་དགོས་པར། ཤོག་ལྡེབས་ ༡༢ ན ༣ པ་དང༌། བ ༤ པ་ཞེས་བཀོད་ན་འགྲིགས། འདིར་ ན ནི་མདུན་གྱི་རྗེས་འཇུག་དང༌། བ ནི་རྒྱབ་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་ཡིན་པས། ཤོག་ལྷེའི་མདུན་དང་རྒྱབ་ཀྱི་དོན་མཚོན་པ་བཅས་སོ།།

རྒྱུ་ཆ་འབྱུང་ཁུངས།

༡༽བོད་ཡིག་ཁག

༡༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་ཐར་ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ། མཛད་པ་པོ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཡེ་ཤེས་རྩེ་མོ།

༢༽ བླ་མ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྣམ་ཐར་ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་པ། མཛད་པ་པོ། དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན།

༣༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་འབུམ་ཐོར་བུ་ལས་རྗེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་ཐར།

༤༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་རྟོགས་བརྗོད་ དཔག་བསམ་གྱི་ལྗོན་ཤིང༌། མཛད་པ་པོ། སྟོད་ཆ་ཡོངས་རྫོགས་གཡང་པ་ཆོས་རྗེ་དང༌། སྨད་ཆ། དགེ་སློང་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས།

༥༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་ཤིང་རྟ། མཛད་པ་པོ། ྋརྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོ།

༦༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ།

༧༽ ྋརྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་རང་རྣམ། ཟ་ཧོར་གྱི་བན་དེ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་འདི་སྣང་འཁྲུལ་པའི་རོལ་རྩེད་རྟོགས་བརྗོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཀོད་པ་དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་ལས་གླེགས་བམ་དང་པོ་ བཞུགས་སོ།། ཞོལ་པར་མ།[བསྡུས་པར་ ‘‘དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་’’ གླེགས་བམ་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ།]

༨༽ དྲིན་ཅན་རྩ་བའི་བླ་མ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་ཐུན་མོང་ཕྱིའི་རྣམ་ཐར་དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང་གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་འཕྲོས་བཞི་པ་དང༌། ལྔ་པ། དྲུག་པ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༩༽ པད་དཀར་འཛིན་པ་ངུར་སྨྲིག་གར་རོལ་ལྔ་པ་སྡོམ་བརྩོན་རྒྱལ་བའི་ཚུལ་འཆང་བ་དྲུག་པར་འཕོས་པའི་གཏམ་རྣ་བའི་བཅུད་ལེན་ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དགའ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༡༠༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་ (རིན་ཆེན་ཚངས་ དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་) དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་གཏམ་སྙན་ལྷའི་ཏམྦུ་རའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས། མཛད་པ་པོ། ལྷ་བཙུན་ངག་དབང་རྡོ་རྗེ།

༡༡༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་རྡོ་རྗེ་འཆང་བློ་བཟང་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དཔག་བསམ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙེ་མ། མཛད་པ་པོ། ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ།

༡༢༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་འཇམ་དཔལ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་འཛམ་གླིང་ཐ་གྲུ་ཡངས་པའི་རྒྱན། མཛད་པ་པོ། དེ་མོ་ཧོ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོ།

༡༣༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་ངག་དབང་ལུང་རྟོགས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དད་པའི་ཡིད་འཕྲོག མཛད་པ་པོ། དེ་མོ་ཧོ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོ།

༡༤༽ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གཟིགས་བཅུ་པ་ཆེན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་ འཇམ་དཔལ་བསྟན་འཛིན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ངོ་མཚར་ནོར་བུའི་འཕྲེང་བ། མཛད་པ་པོ། སྐུ་བཅར་དར་ཧན་མཁན་སྤྲུལ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ།

༡༥༽ ཕྱག་ན་པདྨོ་ྋརྗེ་བཙུན་ངག་དབང་བསྐལ་བཟང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་མཁས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ངོ་མཚར་ལྷའི་རོལ་མོ་དབྱངས་ཅན་རྒྱུད་དུ་སྙན་པའི་ཏམ་བུ་ར། མཛད་པ་པོ། སྐུ་བཅར་དར་ཧན་མཁན་སྤྲུལ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ།

༡༦༽ ྋརྒྱལ་མཆོག་ངུར་སྨྲིག་འཆང་བ་བཅུ་གཉིས་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དྭངས་ཤེལ་མེ་ལོང༌། མཛད་པ་པོ། ཡོངས་འཛིན་ཕུར་ལྕོག་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་བྱམས་པ་རྒྱ་མཚོ།

༡༧༽ ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་ྋགོང་ས་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་མེད་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ལས་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ་ངོ་མཚར་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་གླེགས་བམ་སྟོད་ཆ་བཞུགས་སོ།། [བསྡུས་པར་ ‘‘ངོ་མཚར་རིན་པོ་ཆེའི་འཕྲེང་བ་’’ གླེགས་བམ་དང་པོ། གཉིས་པ།]

༡༨༽ ྋགོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་འཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མཛད་རྣམ། འཇིགས་མེད་བསམ་གྲུབ་ཀྱིས་བརྩམས།

༡༩༽ ཞྭ་སྒབ་པ་དབང་ཕྱུག་བདེ་ལྡན་གྱིས་སྦྱར་བ། བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་ རྒྱལ་རབས་དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ།

༢༠༽ ཡོངས་འཛིན་གླིང་སྤྲུལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཐུབ་བསྟན་ལུང་རྟོགས་རྣམ་རྒྱལ་འཕྲིན་ལས་དཔལ་བཟང་པོའི་མཛད་པ་རྣམ་ཐར་ནོར་བུའི་དོ་ཤལ། མཛད་པ་པོ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སྦྱོང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ།

༢༡༽ ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེའི་རང་རྣམ་རང་གི་ངང་ཚུལ་མ་ བཅོས་ལྷུག་པར་བཀོད་པ་འཕྲུལ་སྣང་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར།

༢༢༽ གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་ ༣༦༠ འཁོར་བའི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་དང་མ་འོངས་མདུན་བསྐྱོད་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས། དེབ་འཕྲེང་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ།

༢༣༽ བྱམས་བརྩེ་དང་དྲང་བདེན་གྱི་བླ་སྲོག རྩོམ་པ་པོ་རོང་པོ་བློ་བཟང་སྙན་གྲཊ།

༢༤༽ ཇོ་བོ་རྗེ་ལྷ་གཅིག་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤའི་རྣམ་ཐར། བཀའ་གདམས་ཕ་ཆོས།

༢༥༽ འབྲོམ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སྐྱེས་རབས་བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་པ།

༢༦༽ རྒྱུད་ ཐ པའི་ནང་འཇམ་དཔལ་རྩ་རྒྱུད།

༢༧༽ རྒྱུད་ ན པའི་ནང་འཇམ་དཔལ་རྩ་རྒྱུད།

༢༨༽ མདོ་ ཆ པའི་ནང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་པདྨ་དཀར་པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་པདྨ་དཀར་པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།

༢༩༽ མདོ་ ཇ པའི་ནང་ཟ་མ་ཏོག་བཀོད་པའི་མདོ།

༣༠༽ མཆོད་སྡོང་འཛམ་གླིང་རྒྱན་གཅིག་གི་དཀར་ཆག མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༣༡༽ པདྨ་བཀའི་ཐང་ཡིག་དང༌། བཀའ་ཐང་སྡེ་ལྔ།

༣༢༽ སྲོང་བཙན་བཀའ་འབུམ།

༣༣༽ གྲུབ་ཐོབ་དངོས་གྲུབ་ཀྱིས་གཏེར་ནས་བཏོན་པའི་མ་ཎི་བཀའ་འབུམ།

༣༤༽ བདུད་འཇོམས་འཇིགས་བྲལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལྷ་དབང་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་རྔ་བོ་ཆེ།

༣༥༽ བོད་ཆེན་པོའི་སྲིད་ལུགས་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱལ་རབས་དེབ་ཐེར་དཀར་པོ། མཛད་པ་པོ། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ།

༣༦༽ བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་རྫོགས་ལྡན་གཞོན་ནུའི་དགའ་སྟོན།མཛད་པ་པོ། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ།

༣༧༽ རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང༌། མཛད་པ་པོ། ས་སྐྱ་པ་བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན།

༣༨༽ དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ། མཛད་པ་པོ། འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ།

༣༩༽ ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། སྟོད་ཆ། མཛད་པ་པོ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ།

༤༠༽ རྨད་བྱུང་བསྐལ་པ་མའི་ཚིག་རྒྱན་མདུད་འགྲོལ་མུ་ཏིག་ཆུན་པོ། མཛད་པ་པོ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།

༤༡༽ བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་གཡུ་ཡི་ཕྲེང་བ། སྟོད་ཆ་དང༌། བར་ཆ། སྨད་ཆ། སྒྲིག་རྩོམ་མཁན། ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས་དང༌། ནོར་བྲང་ཨོ་རྒྱན།

༤༢༽ མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་དེབ་ཐེར་རྒྱ་མཚོ། བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས།

༤༣༽ བསྟན་རྩིས་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་གིས་བརྩམས།

༤༤༽ དེབ་ཐེར་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང༌། ཕུན་ཚོགས་ཚེ་རིང་གིས་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས།

༤༥༽ བོད་ཀྱི་གནའ་རབས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་གཅེས་བསྡུས། བསོད་ནམས་སྐྱིད་དང་དབང་རྒྱལ་ནས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།

༤༦༽ ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ། དབང་རྒྱལ་དང་བསོད་ནམས་སྐྱིད་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་བོད་རྒྱ་ཤན་སྦྱར།

༤༧༽ བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་བདམས་བསྒྲིགས། སྤྱིའི་འདོན་ཐེངས་ ༡ པོ་ནས་ ༢༣ བར།

༤༨༽ ྋགོང་ས་སྐུ་བཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་རང་རྣམ་ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ངོས་ཀྱི་མི་མང༌། རྡོར་གླིང་དཔར་ཁང༌། ༡༩༦༣

༤༩༽ བོད་ཀྱི་གནས་བབས། ཤིན་ཞིག་དཔར་ཁང༌། ༡༩༨༩

༥༠༽ སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ངོས་འཛིན་ཞུས་ཚུལ་དང་གསེར་ཁྲི་མངའ་ གསོལ། བོད་དཔར་དཔེ་གཟུགས།

༥༡༽ སྐྱེས་རབས།

༥༢༽ ལྟག་མཚེར་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་ནོར་བུའི་མཛད་རིམ་བསྡུས་དོན་དཔྱོད་ལྡན་ཡོངས་ལ་གཏམ་དུ་བྱ་བ་སྔོན་མེད་ལེགས་བཤད་ངེས་དོན་སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ། མདོ་སྨད་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་བྲིས།༡༩༨༩

༥༣༽ བོད་མི་གསར་བརྗེ་བ་ཞིག འབའ་བ་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་གྱི་ སྲིད་དོན་མི་ཚེ་དང་དུས་སྐབས། ཆུང་ཚེ་རིང་གིས་བསྒྱུར། བོད་ཀྱི་དུས་བབ། ༢༠༠༦

༥༤༽ ཚ་བ་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོའི་རང་གི་མྱོང་ཚོར་ལས་དྲངས་པའི་བོད་དོན་བདེན་གླེང༌། ངག་རྒྱུན་དེབ་ཕྲེང༌། ༡༩ བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌། ༢༠༠༥

༥༥༽ ཆུང་ཚེ་རིང་དང་བསོད་ནམས་རྡོ་རྗེས་བརྩམས་པའི་བོད་མི་དམངས་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་ལྕགས་སྒྲོག སྣར་ཐང་དཔར་ཁང༌། ༢༠༠༡

༥༦༽ བཤད་ཟུར་གྱི་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྷད་མེད་ཅེས་པའི་ཕྱག་དེབ།

༥༧༽ སྟག་ལྷ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་མི་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་དེབ་གཉིས་པ་དང༌། གསུམ་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌། ༡༩༩༥

༥༨༽ མགྲོན་གཉེར་ཆེན་མོ་ཕ་ལྷ་ཐུབ་བསྟན་འོད་ལྡན་གྱི་ངག་རྒྱུན་ལོ་རྒྱུས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད། ༡༩༩༦

༥༩༽ མཛད་རྣམ་གསེར་གྱི་ཡང་སྙིང༌། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང༌། ༢༠༠༡

༦༠༽ བསམ་འགྲུབ་ཕོ་བྲང་བསྟན་འཛིན་དོན་གྲུབ་ཀྱི་མི་ཚེའི་རྦ་རླབས་འཁྲུགས་པོ།

༦༡༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༢༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་སློབ་སྦྱོང་སྐོར་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་ དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༣༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། (༡༩༦༠ ནས་ ༢༠༠༥) བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༤༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་སྤྱི་འཐུས་དང་བཀའ་ཤག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས། པོད་དང་པོ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༥༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོའི་ཤེས་ཡོན་ལམ་སྟོན། (༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༩༦) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དཔར་ཁང༌།

༦༦༽ ྋགོང་ས་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཚོགས་པ་ཁག་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༦༧༽ ཙོང་ཁ་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་གི་བཙན་རྒོལ་རྒྱལ་སྐྱོབ། དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཞི་པ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༦༨༽ བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་མ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལོ་རྒྱུས། (༡༩༥༩ ནས་ ༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས།

༦༩༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། (༡༩༥༩ ནས་༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས།

༧༠༽ བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་མ་ལག་ཁྱབ་ཁོངས་དང་བཅས་པའི་བྱུང་རིམ་སྙིང་བསྡུས། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས།

༧༡༽ གཞུང་ཞབས་མི་སྣ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་བསྡེབས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༢༽ ཁེ་སྨད་བསོད་ནམས་དབང་འདུས་ཀྱི་རྒས་པོའི་ལོ་རྒྱུས་འབེལ་གཏམ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༣༽ གཡུ་ཐོག་ཚེ་རིང་སྒྲོལ་དཀར་གྱིས་བརྩམས་པའི་ཡབ་གཞིས་གཡུ་ཐོག་ས་དབང་དམ་པ་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་མཆོག་གི་སྐུ་ཚེའི་བྱུང་བ་ཆེ་ལུང་ཙམ་མ་བཅོས་ལྷུག་པར་བརྗོད་པ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༧༤༽ རི་ཁ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་གྱིས་བརྩམས་པའི་རྒྱུན་མཁོའི་ཆོས་སྲིད་ཤེས་བྱ་གནས་བསྡུས། ཝར་ཎ་ལེགས་བཤད་གཏེར་མཛོད་ཁང༌།

༧༥༽ ཕྲེང་རིང་རིན་ཆེན་སྒྲོལ་མའི་བོད་ཀྱི་བུ་མོ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༦༽ རྣམ་གླིང་དཔལ་འབྱོར་འཇིགས་མེད་ཀྱི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་ཡོད་སྣ་ཚོགས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༧༽ ཤན་ཁ་འགྱུར་མེད་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་གྱི་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྷད་མེད་རང་བྱུང་ཟངས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༨༽ གྲྭ་བཞི་བརྒྱ་དཔོན་སྐལ་བཟང་དགྲ་འདུལ་གྱི་ཞི་དྲག་གི་སྲི་ཞུ་བསྒྲུབས་པའི་བརྗེད་བྱང༌། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༧༩༽ བར་ཞི་རྩེ་མགྲོན་ངག་དབང་བསྟན་སྐྱོང་གི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དངོས་བྱུང་བདེན་པའི་རང་སྒྲ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༠༽ ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་ྋགོང་ས་རྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་ངོས་འཛིན་ཞུ་ཚུལ་དང་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་སོགས་མདོ་ཙམ་བཀོད་པ། ༡༩༩༩ སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང༌།

༨༡༽ བེ་རི་དགེ་བཤེས་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ་གྱིས་བརྩམས་པའི་བོད་གཞུང་ཟློས་གར་ཚོགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀུན་བཟང་ཞིང་གི་མཆོད་སྤྲིན་མིག་ཡིད་རྣ་བའི་དགའ་སྟོན། (༡༩༥༩ ནས་ ༢༠༠༩) བོད་གཞུང་ཟློས་གར་ཚོགས་པ།

༨༢༽ མདའ་ཟུར་ལི་ཐང་དབྲ་ཕྲུག་ངག་དབང་གི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ཟོལ་མེད་སྲོང་པོའི་གཏམ་གྱི་རོལ་མོ། སྟོད་ཆ། སྨད་ཆ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ཁང༌།

༨༣༽ སྣེའུ་ཤག་ཐུབ་བསྟན་ཐར་པའི་བོད་གཞུང་རྩེ་ཡིག་ཚང་དང་ཕྱི་རྒྱལ་ལས་ཁུངས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༤༽ རྩེ་དྲུང་ཤར་རྩེ་ཡེ་ཤེས་ཐུབ་བསྟན་གྱི་མི་ཚེའི་མྱོང་ཚོར་གསལ་བར་བཤད་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༥༽ བཀའ་ཟུར་བདེ་གྲོང་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེའི་སྒེར་ཟུར་ཁང་གི་གཡོག་ནས་བོད་ཀྱི་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་བཤད་པ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༨༦༽ ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་བོད་དམངས་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་ཉེར་ལྔ་འཁོར་བ། ༡༩༨༥ སྐབས་བརྒྱད་པའི་བོད་མི་ དམངས་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༨༧༽ ༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༠ བར་གྱི་བོད་མིའི་རང་དབང་གསར་ཤོག

༨༨༽ འགྲོ་ཕན་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་གདན་རབས་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང༌། བོད་གཞུང་སྨན་རྩིས་ཁང༌།

༨༩༽ འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་དང་གཞུང་ཞབས་འདེམས་བསྐོ་ལྷན་ཁང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་བསྡུས། ༢༠༡༠ འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་དང་གཞུང་ཞབས་འདེམས་བསྐོ་ལྷན་ཁང༌།

༩༠༽ བསམ་དཀྱིལ་རིན་ཆེན་དབང་རྒྱལ་གྱི་མི་ཚེའི་བདེ་སྡུག་མྱོང་ཚོར་ལས་བྱུང་བའི་གཏམ་རྒྱུད། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང༌།

༩༡༽ བཀའ་ཟུར་ཀུན་གླིང་འོད་ཟེར་རྒྱལ་མཚན་གྱི་མི་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ་ཐབས་བྱུས་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་འབྲས་བུ། དེབ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ།

༩༢༽ ལྷ་རམས་པ་དགེ་བཤེས་ཚེ་དབང་གིས་བརྩམས་པའི་སྦག་ས་ཆོས་སྒར་གྱི་བྱུང་བ་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ། ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང༌།

༩༣༽ མང་གཙོའི་ལམ་བུ། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༩༤༽ མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས། བོད་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང༌། ༢༠༡༠

༩༥༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་མང་གཙོའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ། དེབ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།

༩༦༽ ལེགས་ཉེས་བདེན་རྫུན་རྣམ་འབྱེད་ལུང་རིགས་གསེར་གྱི་ལྡེ་མིག དགེ་ལྡན་བསྟན་བདག་ལྷན་ཚོགས་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་དགེ་ལྡན་ལྷན་ཚོགས། དགེ་ལྡན་ཆོས་ཁྲིམས་འཛིན་སྐྱོང་ལྷན་ཚོགས།

༩༧༽ རང་རྒྱལ་གྱི་མི་རིགས་གནད་དོན་དང་མི་རིགས་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་ཕྱིར་རྟོག ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ། (ཕུན་དབང༌།) ཁ་བ་དཀར་པོ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སྲི་ཞུ་ཁང་གིས་པར་དུ་བསྐྲུན།

༩༨༽ ང་དགའ་ལྡན་པའི་དམ་སྲི་ཁོ་ཡིན། རྩོམ་པ་པོ་ཕུན་ཚོགས་བཀྲ་ཤིས། ༢༠༡༣

༩༩༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་དགོན་སྡེ་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། དེབ་ཕྲེང་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ཆོས་རིག་ ལས་ཁུངས་ནས་པར་བསྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།

༡༠༠༽ བཀའ་ཟུར་ཨ་ལགས་འཇིགས་མེད་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་ཆོས་སྲིད་གཏམ་གྱི་ཐེམ་སྐས། སྟོད་ཆ་དང༌། སྨད་ཆ། རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག་གིས་བརྩམས། བདེན་རྒྱབ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གིས་དཔར་འགྲེམས་ཞུས།

༡༠༡༽ བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར་འཇུ་ཆེན་ཐུབ་བསྟན་གྱི་སྐུ་ཚེའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་དང་པོ་ནས་ཉེར་གཉིས།

༡༠༢༽ ༡༩༦༨ ནས་ ༡༩༨༠ བར་གྱི་ཤེས་བྱ་གསར་དེབ།

༡༠༣༽ བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ལོ་རྒྱུས། དེབ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས།

༡༠༤༽ ནང་པའི་ལྟ་སྤྱོད་ཀུན་བཏུས། རིགས་སློབ་ལྷན་བརྩེགས་ཚོགས་ཆུང་ནས་བོད་བསྒྱུར་ཞུས།

༡༠༥༽ ཆོས་སྐྱོང་བསྟེན་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་སློབ་སྔ་རྗེས་སྩལ་བ་ཁག་ཆ་ཚང་ཕྱོགས་བསྡེབས་ཞུས་པ། བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དཔར་ཁང་ནས་ དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

༡༠༦༽ ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན། གསུམ་བཅུའི་གསུང་འཕྲིན་དང་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས། བོད་གཞུང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁང་ནང་སྣར་ཐང་ དཔར་ཁང་དུ་བསྐྲུན། (༡༩༦༠ ནས་ ༡༩༨༦)

༡༠༧༽ ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན། གཉིས་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ཁང་ནས་སྣར་ཐང་དཔར་ཁང་དུ་དཔར་གཞི་བསྒྲིགས་ཏེ་དཔར་སྐྲུན་ཞུས།

༢༽དབྱིན་དེབ་ཁག

1) Avedon, John F. In Exile from the Land of Snows, Vintage Books, New York, 1986

2) Bell, Sir Charles, Portrait of a Dalai Lama, Wm. Collins, London, 1946

3) Bell, Sir Charles, Tibet Past and Present, Oxford University Press (First Published 1924)

4) Belleezza, John Vincent, Antiquities of Northern Tibet, Antiquities of Upper Tibet.

5) Chapman, F.Spencer, Lhasa: The Holy City, Readers Union Ltd, London

6) Craig, Mary, Kundun, Harper Collins Publishers, Great Britian, 1997

7) Dian, David Zhang, Academic Journal, America, March 2002

8) Golstein, Melvyn C., A History of Modern Tibet, 1913-1951. Munshiram Manoharlal Publisher Pvt. Ltd, 1993

9) Goodman, M.H., The Last Dalai Lama, Boulder and London: Shambala, 1986

10) Gould, B.J., The Jewel in the Lotus, Chatto & Windus, London, 1957

11) Norbu, Thubten Jigme, Tibet is my Country, Wisdom Publications, 23 Dering Street, London W1, England, 1986

12) Mckay, Alex, Tibet and the British Raj: The Frontier Cadre, 1904- 1947, London Curzon Press, 1998

13) Pema, Jetsun, Tibet My Story (Autobiography) , Element Books Limited, Shaftesbury, Dorset SP7 8BP, Great Britain, 1997

14) Richardson, Hugh, High Peaks, Pure Earth. Serindia Publications, 10 Parkfields, London, SW15 6NH, 1998

15) Richardson, Hugh, Tibet and Its History, Boulder and London: Shambala, 1984

16) Rockhill, W.W. The Dalai Lamas of Lhasa and Their Relations with the Manchu Emperors of China: 1644-1908. T’oung - Pao, XI (1910)

17) Smith Jr, Warren W. Tibetan Nation, Harper Collins Publishers India, 1997

18) Teichman, Eric, Travels of a Consular Officer in Eastern Tibet, Cambridge University Press, 1922

19) Tsarong, Damdul Namgyal, In the Service of His Country, The Biography of Dasang Damdul Tsarong, Commander General of Tibet.

20) Yasha, Zhang, China’s Tibet Vol.12 No. 6, 2001

21) Indian Leaders on Tibet, Department of Information and International Relations, 1998

22) A History of Modern Tibet by Goldstein, 1993

23) Th Fate of Tibet by Claude Arpi, 1999

24) New York Times

25) Tibet Disappears by Chanakya Sen.

26) A History of Modern Tibet-Volume 2 (1951-1955) by Melvyn C.Goldstein, 2000

27) Freedom in Exile by H.H.The Dalai Lama 1990

28) Tibetan Nation by Warren W. Smith, Jr.,1996

29) With Nehru in the Foreign Office by Subimal Dutt.

30) The Assam Tribune

31) The Times, London.

32) The Hindu, Madras.

33) The Hindustan Times.New Delhi.

34) Tibet in the United Nations 1950-1961, Issued by The Bureau of H.H The Dalai Lama

35) The Story of Tibet, Conversations with the Dalai Lama, Thomas Laird, Grove Press New York

36) International Resolutions and Recognitions on Tibet (1959-2004) , Published by the Department of Information and International Relations

37) Tibet: Human Rights and the Rule of Law, International Commission of Jurists December 1997

38) Failures of the U.N.O, A.N. Bharadwaj, Published by Jay Kay Book House

39) Indian Parliament on the issue of Tibet, Lok Sabha 1952-2005, Published by Tibetan Parliamentary and Policy Research Centre

40) International Resolutions and Recognitions on Tibet 1959-1997, Published by the Department of Information and International Relations

41) Tibetans in Exile 1959-1969, Compiled by the Office of H.H Dalai Lama, Dharamsala

42) United Nations Resolutions on Tibet, Compiled by the Department of Information and International Relations

43) The Ocean of Wisdom, By P.N Chopra

44) Tibetans in Exile 1959-1980,Compiled, edited and published by The Department of Information and International Relations.

45) The Spirit of Tibet: Universal Heritage, Selected Speeches and Writings of H.H The Dalai Lama, XIV Edited by A.A Shiromany

46) Dalai Lama, My Son: A Mother’s Story, Diki Tsering, Edited & introduced by Khedroob Thondup

47) Tibet:The Position in International Law.

48) Tibetan Review, 1970-1980

49) Tibet:The Road Ahead by Dawa Norbu.

50) Lonely Planet:Lonely Planet Publications.

51) The Power-Places of Central Tibet Dowman.

52) The Noodle Maker of Kalimpong, Gyalo Thondup & Anne F. Thurston.

མཇུག་བྱང༌།

༡༽རྩོམ་སྒྲིག་གཙོ་འགན་ལེན་མཁན།

ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།)

༢༽ཆེད་ལས་རྩོམ་སྒྲིག་པ།

ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ།

༣༽འཕྲི་སྣོན་བསྒྱུར་བཀོད་དང་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་ཐུགས་འགན་སྐྱེད་མཁན། ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།)

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། (གཞུང་ཞབས་འདེམས་ལྷན་དང་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་ཚོཊ་གཙོ་ཟུར་པ།) མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌། (བཀའ་དྲུང་ཟུར་པ།) གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། (དང་སློབ་འགོ་འཛིན་ལས་རོགས་ཟུར་པ།)

༤༽རྩོམ་སྒྲིག་ལས་རོགས།

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ། མཁར་སྟེང་འབར་རོ་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང༌། འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ། རེབ་གོང་ལེགས་བཤད། ཨ་རིག་བཀའ་བཅུ་མའི་དགེ་འདུན།

༥༽ཚིགས་བཅད་རྩོམ་མཁན།

ནོར་གླིང་ངེས་སྟོན་པ་སྐལ་བཟང་ཡེ་ཤེས། (བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར།) (རླབས་འཕྲེང་སོ་གཉིས་པ་ནས་སོ་དྲུག་པའི་ས་བཅད་གཉིས་པ་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས་དང༌། རླབས་འཕྲེང་ཞེ་གཅིག་པ་ནས་ཞེ་བརྒྱད་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།) བྱ་གཞུང་སྐལ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། (རླབས་འཕྲེང་སོ་དྲུག་པའི་ས་བཅད་གསུམ་པ་ནས་རླབས་འཕྲེང་བཞི་བཅུའི་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།) ཁ་སྒང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། (རླབས་འཕྲེང་ཞེ་དགུ་པ་དང་ལྔ་བཅུ་པའི་ཚིགས་བཅད་ཡོངས་རྫོགས།)

༦༽སྐུ་ཡིག་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཁག་ནས་རྒྱུ་ཆ་བསྡུ་རུབ་གནང་མཁན།

བཀྲས་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ།

༧༽དབྱིན་ཡིག་ནས་བོད་བསྒྱུར་གནང་མཁན།

གུ་གེ་ཤང་རྩེ་བ་ཀརྨ་རྡོ་རྗེ། འབའ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་དགའ་བ།

༨༽གློག་ཀླད་དུ་འགོད་འཇུག་དང་ཇུས་འགོད་པ།

རེབ་གོང་ལེགས་བཤད།

༩༽རྒྱབ་ཤ་ཇུས་འགོད་པ།

བསོད་ནམས་ཆོས་འཛོམས་ཡེ་ཤེས།